komórka śródbłonka

Komórka śródbłonka (endotelium) stanowi podstawowy element budulcowy wyściółki naczyń krwionośnych i limfatycznych. Jest to płaski, jednojądrzasty rodzaj komórki, który tworzy ciągłą warstwę na wewnętrznej powierzchni wszystkich naczyń, oddzielającą krew od tkanek.

Komórki śródbłonka pełnią kluczową funkcję w regulacji homeostazy naczyniowej poprzez wydzielanie substancji wazoaktywnych, takich jak tlenek azotu (NO), prostacyklina (PGI2) czy endotelina-1. Uczestniczą w procesach angiogenezy, regulacji przepuszczalności naczyń, kontroli przepływu krwi oraz modulacji procesów zapalnych i zakrzepowych.

Dysfunkcja komórek śródbłonka jest istotnym czynnikiem w patogenezie wielu chorób naczyniowych, w tym miażdżycy, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy czy sepsy. Stan zapalny, stres oksydacyjny, hiperglikemia i hiperlipidemia są głównymi czynnikami uszkadzającymi śródbłonek, prowadzącymi do zaburzenia jego funkcji ochronnych.

W diagnostyce klinicznej stosuje się różne markery uszkodzenia śródbłonka, takie jak cząsteczki adhezyjne (VCAM-1, ICAM-1), mikroRNA czy krążące komórki śródbłonka. Nowoczesne strategie terapeutyczne ukierunkowane na przywrócenie prawidłowej funkcji śródbłonka obejmują stosowanie statyn, inhibitorów ACE oraz modyfikację stylu życia.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl