białe plamy
Białe plamy na skórze mogą być objawem różnych schorzeń dermatologicznych, z których najczęstszym jest bielactwo (vitiligo) – choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się depigmentacją skóry w wyniku niszczenia melanocytów. Inne przyczyny obejmują łuszczycę, liszaj płaski, grzybicę skóry, łupież pstry, a także zaburzenia związane z niedostateczną pigmentacją, takie jak plamy potrądzikowe czy hipopigmentacja pozapalna.
Diagnostyka białych plam obejmuje badanie dermatoskopowe, czasem biopsję skóry oraz badania laboratoryjne, w tym poziomy przeciwciał przeciwtarczycowych i hormony tarczycy, szczególnie w przypadku bielactwa, które często współwystępuje z chorobami autoimmunologicznymi tarczycy. W różnicowaniu pomocne jest badanie w świetle Wooda, które powoduje fluorescencję niektórych zmian.
Leczenie zależy od przyczyny. W przypadku bielactwa stosuje się fototerapię (UVB lub PUVA), miejscowe inhibitory kalcyneuryny, glikokortykosteroidy oraz nowe terapie biologiczne. Dla innych chorób, jak grzybica czy łupież pstry, stosuje się odpowiednie leki przeciwgrzybicze. Ważna jest również ochrona przeciwsłoneczna obszarów depigmentacji, które są bardziej podatne na uszkodzenia UV.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Witiligo – Leczenie
Witiligo to przewlekła choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się utratą pigmentu skóry i powstawaniem białych plam. Leczenie jest złożone i dostosowane do indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek, lokalizacja i rozległość zmian, szybkość progresji oraz wpływ na jakość życia. Główne cele terapii to zatrzymanie progresji, indukcja repigmentacji melanocytów oraz utrzymanie efektów i zapobieganie nawrotom. W terapii miejscowej stosuje się kortykosteroidy (o średniej i dużej sile działania), inhibitory kalcyneuryny (takrolimus 0,1% dwa razy dziennie), a także nowoczesne inhibitory JAK, takie jak ruksolitynib (krem JAK1/JAK2 zatwierdzony przez FDA w 2022 r. dla pacjentów ≥12 lat), który po 6 miesiącach stosowania wykazał 29,9% pacjentów z ≥75% poprawą na twarzy. Fototerapia NB-UVB (311-313 nm) jest najskuteczniejszą metodą w uogólnionym witiligo, stosowaną 2-3 razy w tygodniu przez minimum 6 miesięcy, z 74% pacjentów wykazujących częściową poprawę. Alternatywnie stosuje się laser Excimer 308 nm, systemowe kortykosteroidy (np. deksametazon) w mini-pulsach oraz doustne inhibitory JAK (tofacitinib, baricitinib), które w połączeniu z NB-UVB dają znaczącą redukcję VASI o 44,8% po 36 tygodniach.
ablacja laserowa, afamelanotyd, aktywne witiligo, analogi witaminy D, atrofia skóry, białe plamy, choroba autoimmunologiczna, depigmentacja skóry, fototerapia NB-UVB, inhibitory JAK, inhibitory kalcyneuryny, kortykosteroidy miejscowe, kortykosteroidy systemowe, laser excimer, miłorząb japoński, minocyklina, prostaglandyny, przeszczep skóry, psoralen, RECELL, ruksolitynib, terapia kombinowana, terapia podtrzymująca, terapia PUVA, witiligo, witiligo niesegmentalne, zjawisko Koebnera