hiperpotasemia
Hiperpotasemia, inaczej hiperkaliemia, to stan podwyższonego stężenia potasu we krwi, przekraczającego wartość 5,5 mmol/l. Stanowi istotne zaburzenie elektrolitowe, które może prowadzić do poważnych powikłań, w tym zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca.
Przyczyny hiperpotasemii są zróżnicowane i obejmują: niewydolność nerek (ostrą lub przewlekłą), stosowanie leków hamujących wydalanie potasu (inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, spironolakton), kwasicę metaboliczną, masywne uszkodzenie tkanek (rabdomioliza, hemoliza), nadmierną podaż potasu oraz niedoczynność nadnerczy. Istotnym czynnikiem jest również fałszywa hiperpotasemia związana z hemolizą próbki krwi.
Objawy kliniczne hiperpotasemii obejmują osłabienie mięśniowe, parestezje, nudności oraz zaburzenia rytmu serca. W EKG obserwuje się charakterystyczne zmiany: wysokie, spiczaste załamki T, wydłużenie odstępu PR, poszerzenie zespołów QRS, spłaszczenie załamków P, a w ciężkich przypadkach asystolię lub migotanie komór.
Leczenie hiperpotasemii zależy od jej nasilenia oraz obecności zmian w EKG. W przypadkach zagrażających życiu stosuje się doraźnie glukonian wapnia, insulinę z glukozą, beta-mimetyki lub wodorowęglan sodu. Długofalowe postępowanie obejmuje usunięcie przyczyny, modyfikację leczenia i stosowanie żywic jonowymiennych. W ciężkich przypadkach, zwłaszcza w niewydolności nerek, konieczne może być leczenie nerkozastępcze.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Cytrynian potasu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Cytrynian potasu, stosowany w preparatach takich jak Citrolyt i Litocid, wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego ze względu na ryzyko zaburzeń gospodarki elektrolitowej i kwasowo-zasadowej. Zaleca się podaż płynów na poziomie 2-2,5 l/dobę, z uwzględnieniem uzupełniania strat wody przy poceniu, wymiotach czy innych stanach. Monitorowanie terapii obejmuje kontrolę stężenia potasu i sodu w osoczu oraz pH moczu, które powinno być utrzymywane w zakresie 6,5-7,0, z pomiarami 3-4 razy na dobę, szczególnie w próbce porannej. Wydalanie cytrynianów z moczem powinno przekraczać 500 mg/dobę lub 350 mg/l, a dawki powodujące wydalanie powyżej 1200 mg/dobę nie przynoszą dodatkowych korzyści. Terapia trwa zwykle 6-12 miesięcy, z możliwością profilaktycznego leczenia 1-3 miesięcy w przypadku nawrotów kamicy moczanowej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością serca, nerek oraz u osób stosujących digoksynę, ze względu na ryzyko hiperkaliemii i zaburzeń rytmu serca.
cytrynian potasu, dieta ubogosodowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hiperpotasemia, infekcja układu moczowego, kamica moczanowa, kryształ kwasu moczowego, mięsień sercowy, nadciśnienie tętnicze, nefrolog, niewydolność krążenia, niewydolność serca, odczyn moczu, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pH moczu, preparat naparstnicy, retencja sodu, równowaga kwasowo-zasadowa, stężenie elektrolitów, stężenie kreatyniny, tabletka o zmodyfikowanym uwalnianiu, wydalanie cytrynianów, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rytmu serca