zaburzenia metabolizmu
Zaburzenia metabolizmu to grupa schorzeń wynikających z nieprawidłowości w procesach biochemicznych zachodzących w organizmie. Obejmują one zaburzenia przemiany węglowodanów, białek, tłuszczów oraz innych związków chemicznych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu.
Najczęstsze zaburzenia metaboliczne to cukrzyca, dyslipidemie, fenyloketonuria, hemochromatoza, choroba Wilsona, porfirie oraz choroby spichrzeniowe glikogenu. Wiele z tych schorzeń ma podłoże genetyczne i wynika z niedoboru lub dysfunkcji enzymów odpowiedzialnych za określone szlaki metaboliczne.
Objawy zaburzeń metabolicznych są różnorodne i zależą od konkretnego schorzenia. Mogą obejmować zmęczenie, osłabienie mięśni, zaburzenia wzrostu, hepatomegalię, kardiomiopatię, zaburzenia neurologiczne, a także specyficzne manifestacje kliniczne charakterystyczne dla poszczególnych jednostek chorobowych.
Diagnostyka zaburzeń metabolizmu opiera się na badaniach biochemicznych, molekularnych oraz obrazowych. Leczenie jest ukierunkowane na konkretne schorzenie i może obejmować modyfikację diety, suplementację enzymów, farmakoterapię, a w niektórych przypadkach terapię genową lub przeszczep narządów.
Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie zaburzeń metabolicznych ma kluczowe znaczenie dla zapobiegania rozwojowi powikłań i poprawy rokowania pacjentów. W przypadku chorób wrodzonych szczególnie istotna jest diagnostyka prenatalna oraz badania przesiewowe noworodków.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Suvardio Plus 20 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Suvardio Plus, zawierający rozuwastatynę i ezetymib, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych klinicznych z monoterapii oraz terapii skojarzonej. Rozuwastatyna charakteryzuje się niskim odsetkiem przerwań leczenia z powodu działań niepożądanych (<4%), a ezetymib, stosowany w dawce 10 mg/dobę, wykazuje częstość działań niepożądanych porównywalną z placebo nawet w długoterminowych badaniach do 112 tygodni. W terapii skojarzonej u 1200 pacjentów najczęstsze działania niepożądane to podwyższona aktywność aminotransferaz, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz bóle mięśniowe, co jest zgodne z profilem obu substancji. Możliwe są farmakodynamiczne interakcje zwiększające ryzyko działań niepożądanych, szczególnie dotyczących układu mięśniowego i parametrów wątrobowych.
aminotransferazy, ból mięśniowy, cukrzyca, działania niepożądane ezetymibu, ezetymib, fenofibrat, hipercholesterolemia, interakcja farmakodynamiczna, małopłytkowość, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, parametry wątrobowe, parestezje, polineuropatia, profil bezpieczeństwa rozuwastatyny, reakcja nadwrażliwości, rozuwastatyna i ezetymib, statyna, terapia skojarzona, utrata pamięci, zaburzenia endokrynologiczne, zaburzenia krwi i układu chłonnego, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia psychiczne, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cinnarizinum WZF 25 mg
Lek Cinnarizinum WZF zawiera cynaryzynę w dawce 25 mg na tabletkę, której stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości. Najpoważniejszymi są objawy pozapiramidowe, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku podczas długotrwałej terapii, które mogą być powiązane z depresją i wymagają natychmiastowego przerwania leczenia. Często obserwuje się także zwiększenie masy ciała, a bardzo rzadko zmiany skórne typu liszaj płaski lub zmiany toczniopodobne. Żółtaczka cholestatyczna, choć o nieustalonej częstości, stanowi poważne powikłanie wymagające pilnej interwencji i odstawienia leku. Inne działania niepożądane obejmują senność (często), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (niezbyt często), suchość w ustach (rzadko) oraz nadmierne pocenie się (niezbyt często).
ból głowy, cynaryzyna, depresja, działanie niepożądane, liszaj płaski, nadmierna potliwość, objawy pozapiramidowe, przyrost masy ciała, reakcja alergiczna, senność, suchość jamy ustnej, zaburzenia dróg żółciowych, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zmiany skórne, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aleric Deslo Active 0,5 mg/ml
Przedawkowanie leku Aleric Deslo Active (desloratadyna 0,5 mg/ml, roztwór doustny) prowadzi do nasilenia typowych działań niepożądanych, zachowując jednak profil podobny do dawek terapeutycznych. W badaniach klinicznych u dorosłych i młodzieży nie zaobserwowano istotnych działań niepożądanych nawet przy dawkach do 45 mg (90 ml roztworu), co stanowi 9-krotność dawki terapeutycznej. U dzieci i młodzieży profil działań niepożądanych jest podobny, lecz objawy mogą być bardziej nasilone. Warto podkreślić, że desloratadyna nie jest usuwana podczas hemodializy, a brak danych dotyczących dializy otrzewnowej ogranicza możliwości eliminacji leku metodami pozaustrojowymi.
Aleric Deslo Active, badanie kliniczne, dawka terapeutyczna, desloratadyna, dializa otrzewnowa, działanie niepożądane, eliminacja leku, glikol propylenowy, hemodializa, leczenie objawowe, leczenie podtrzymujące, nietolerancja fruktozy, przedawkowanie leku u dzieci, sorbitol, substancja czynna, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Glypvilo 50 mg
Wildagliptyna, substancja czynna Glypvilo (50 mg), była badana w kontrolowanych, podwójnie ślepych badaniach klinicznych obejmujących 5451 pacjentów stosujących dawkę 100 mg (50 mg dwa razy dziennie) przez co najmniej 12 tygodni. Wśród 4622 pacjentów leczonych monoterapią wildagliptyną oraz 829 pacjentów otrzymujących placebo, działania niepożądane były przeważnie łagodne i przemijające, nie wymagające przerwania terapii. Hipoglikemia występowała częściej u pacjentów stosujących wildagliptynę w skojarzeniu z sulfonylomocznikami i insuliną, z najwyższym ryzykiem przy jednoczesnym stosowaniu insuliny (14% vs. 16% w grupie placebo). Zgłaszano także rzadkie przypadki ostrego zapalenia trzustki oraz zaburzeń czynności wątroby, w tym zapalenia wątroby, które miały bezobjawowy przebieg i ustępowały po odstawieniu leku. Zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) powyżej 3-krotnej normy występowało u 0,2-0,3% pacjentów.
aminotransferaza, cholestaza, choroba refluksowa przełyku, Glypvilo, hipoglikemia, inhibitor ACE, metformina, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pioglitazon, próba podwójnie ślepa, sulfonylomocznik, wildagliptyna, zaburzenia metabolizmu, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie naczyń skóry, zapalenie nosogardzieli, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, żółtaczka, zwiększenie aktywności AlAT, zwiększenie aktywności AspAT - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aurex 20 20 mg
Przedawkowanie bromowodorku cytalopramu, substancji czynnej preparatów Aurex 20 mg i 40 mg, stanowi poważne zagrożenie życia, wymagające natychmiastowej hospitalizacji i kompleksowej opieki medycznej. Objawy zatrucia obejmują szeroki zakres dysfunkcji układów: sercowo-naczyniowego (tachykardia, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, wydłużenie odstępu QT, blok lewej odnogi pęczka przedsionkowo-komorowego, szeroki zespół QRS, torsade de pointes, zatrzymanie czynności serca, nadciśnienie i niedociśnienie tętnicze), ośrodkowego układu nerwowego (drgawki, senność, śpiączka, pobudzenie, zawroty głowy, osłupienie), układu pokarmowego (nudności, wymioty), układu mięśniowego (rabdomioliza), a także objawy wieloukładowe, takie jak zespół serotoninowy. W literaturze opisano przypadki zgonów po przedawkowaniu samego cytalopramu, jednak większość śmiertelnych incydentów wiązała się z jednoczesnym zażyciem innych substancji lub alkoholu.
bradyarytmia, bradykardia, bromowodorek cytalopramu, cytalopram, drgawki, drżenie, hiperwentylacja, intubacja, lek przeczyszczający, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, odstęp QT, osłupienie, pobudzenie, rabdomioliza, rozszerzenie źrenic, senność, sinica, śpiączka, tachykardia, torsade de pointes, węgiel aktywowany, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie serca, zawroty głowy, zespół QRS, zespół serotoninowy - Leksykon chorób i schorzeń
Porfiria – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Porfiria to grupa rzadkich, najczęściej dziedzicznych zaburzeń metabolicznych związanych z nieprawidłowościami w biosyntezie hemu, manifestujących się objawami neurologicznymi, skórnymi oraz wątrobowymi. Ostre porfirie (AIP, VP, HCP) charakteryzują się atakami bólowymi, zaburzeniami neurologicznymi i elektrolitowymi, wymagającymi szybkiej interwencji, w tym dożylnego podawania heminy w dawce 3-4 mg/kg przez 4 dni, monitorowania elektrolitów (szczególnie hiponatremii), kontroli parametrów życiowych oraz leczenia objawowego. Porfirie skórne (PCT, EPP) objawiają się nadwrażliwością na światło, pęcherzami i przebarwieniami, a leczenie opiera się na ochronie przed światłem (SPF ≥30-50, kremy z tlenkiem cynku/dwutlenkiem tytanu), flebotomiach, lekach przeciwmalarycznych (hydroksychlorochina 100-200 mg 2-3x/tydz.) oraz suplementacji beta-karotenem i witaminą D. W ciężkich przypadkach EPP stosuje się afamelanotyp (Scenesse) w formie implantu podskórnego.
afamelanotyd, analog gonadoliberyny, biosynteza hemu, chlorochina, dziedziczna koproporfiria, enzymy wątrobowe, erytropoeza, flebotomia, fotowrażliwość skóry, givosiran, hemina, hiponatremia, historia medyczna pacjenta, hydroksychlorochina, nadciśnienie, opieka okołooperacyjna, ostra porfiria, ostra porfiria przerywana, ostra porfiria wątrobowa, ostry atak porfirii, porfiria erytropoetyczna, porfiria mieszana, porfiria skórna późna, schyłkowa niewydolność nerek, transplantacja szpiku kostnego, transplantacja wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia metabolizmu, zapalenie żył, zespół przewlekłego bólu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytisinicline APC Pharmlog 1,5 mg
Cytyzyniklina w dawce 1,5 mg, stosowana w preparacie Cytisinicline APC Pharmlog, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa z odsetkiem przerwania terapii z powodu działań niepożądanych na poziomie 6-15,5%, porównywalnym do placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu nerwowego (zawroty głowy, rozdrażnienie, zmiany nastroju, zaburzenia snu, bóle głowy) oraz układu pokarmowego (suchość w jamie ustnej, biegunka, nudności, zmiany smaku, zgaga, bóle brzucha). Częstość występowania tych objawów jest bardzo wysoka (≥1/10 pacjentów). Działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego obejmują tachykardię i nadciśnienie tętnicze (≥1/10), a także bradykardię (≥1/100 do <1/10). Objawy te mają zazwyczaj charakter łagodny do umiarkowanego i ustępują w trakcie kontynuacji terapii.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, cytyzyniklina, duszność, dysguesja, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, kardiologiczne działanie niepożądane, koszmar senny, mialgia, nadciśnienie tętnicze, neurologiczne działanie niepożądane, nudności, obniżenie libido, podwyższenie aminotransferaz, refluks żołądkowo-przełykowy, suchość w jamie ustnej, tachykardia, trudności z koncentracją, układ pokarmowy, wymioty, wzdęcia, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia snu, zaprzestanie palenia tytoniu, zawroty głowy, zwiększenie apetytu - Leksykon substancji czynnych
Kalcytriol – Działania niepożądane
Kalcytriol, aktywna forma witaminy D3 stosowana w preparacie Detriol (0,25 lub 0,5 mikrograma), wiąże się przede wszystkim z ryzykiem hiperkalcemii, która jest najczęstszym i potencjalnie najpoważniejszym działaniem niepożądanym. Hiperkalcemia może prowadzić do zespołu hiperkalcemicznego lub zatrucia wapniem, a jej wczesne objawy obejmują zmniejszenie apetytu, ból głowy, nudności, wymioty oraz ból brzucha, często z zaparciami. Przewlekła hiperkalcemia może skutkować osłabieniem mięśni, utratą masy ciała, zaburzeniami czucia, polidypsją, wielomoczem, odwodnieniem, apatią, opóźnieniem wzrostu u dzieci oraz zakażeniami dróg moczowych. Szczególnie niebezpieczne jest wystąpienie kalcyfikacji tkanek miękkich przy jednoczesnej hiperfosfatemii (>6 mg/100 mL, >1,9 mmol/L), co może być uwidocznione radiologicznie. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie stężenia wapnia, fosforanów oraz kreatyniny, zwłaszcza u pacjentów z prawidłową czynnością nerek, gdzie przewlekła hiperkalcemia może podnosić poziom kreatyniny.
alergia na orzeszki ziemne, badania farmakokinetyczne, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperfosfatemia, hiperkalcemia, kalcyfikacja tkanek miękkich, kalcynoza, kalcytriol, klasyfikacja układów i narządów, niedrożność jelita porażenna, nokturia, odwodnienie, olej arachidowy, osłabienie mięśniowe, pokrzywka, polidypsja, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, stężenie kreatyniny, wielomocz, witamina D3, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia układu nerwowego, zatrucie wapniem, zespół hiperkalcemiczny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Budezonid LEK-AM 200 mcg/dawkę inh.
Budezonid LEK-AM w postaci proszku do inhalacji w kapsułkach twardych dostępny jest w dawkach 200 µg oraz 400 µg i jest wskazany do leczenia astmy oskrzelowej oraz przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Lek podawany jest wyłącznie wziewnie za pomocą dołączonego inhalatora, co umożliwia precyzyjne dostarczenie substancji czynnej do dróg oddechowych. Kapsułki zawierają odpowiednio 20,80 mg (200 µg dawka) lub 20,60 mg (400 µg dawka) laktozy jednowodnej jako substancji pomocniczej, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy lub zaburzeniami metabolizmu tego cukru. Kapsułki nie są przeznaczone do połykania, a jedynie do inhalacji.
astma oskrzelowa, budezonid, dawka inhalacyjna, drogi oddechowe, efekt terapeutyczny, inhalator, kapsułka twarda, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, POChP, podawanie wziewne, proszek do inhalacji, przewlekła obturacyjna choroba płuc, substancja czynna, technika inhalacji, układ oddechowy, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Pralex 15 mg
Przedawkowanie escytalopramu, substancji czynnej leku Pralex, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, choć przypadki ciężkich objawów toksycznych są rzadkie nawet przy dawkach od 400 do 800 mg. Objawy przedawkowania dotyczą głównie ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, drżenie, pobudzenie, zespół serotoninowy, drgawki, śpiączka), układu pokarmowego (nudności, wymioty) oraz układu sercowo-naczyniowego (niedociśnienie tętnicze, częstoskurcz, wydłużenie odstępu QT, niemiarowość). Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hiponatremia, które mogą nasilać ryzyko arytmii i zaburzeń neurologicznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami serca, zaburzeniami czynności wątroby, stosujących leki wydłużające QT oraz osoby w podeszłym wieku, u których ryzyko powikłań jest zwiększone.
badanie EKG, bradyarytmia, częstoskurcz, drgawki, drżenie, escytalopram, hipokaliemia, hiponatremia, myśli samobójcze, niedociśnienie tętnicze, niemiarowość serca, nudności i wymioty, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie escytalopramu, śpiączka, toksyczność leku, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywowany, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia metabolizmu, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Sodu mleczan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Mleczan sodu, stosowany w roztworach do dializy otrzewnowej i płynach infuzyjnych, wymaga szczególnej uwagi ze względu na jego wpływ na równowagę kwasowo-zasadową oraz metabolizm. Roztwory te nie powinny być podawane dożylnie, jeśli są przeznaczone do dializy otrzewnowej, a ich stosowanie u pacjentów z podwyższonym stężeniem mleczanów lub ryzykiem kwasicy mleczanowej (np. w ciężkiej hipotensji, sepsie, ostrej niewydolności nerek, wrodzonych wadach metabolicznych, terapii metforminą lub NRTI) wymaga ścisłego monitorowania. Metabolizm mleczanu do wodorowęglanów może prowadzić do zasadowicy metabolicznej, szczególnie przy stężeniu wodorowęglanów >30 mmol/l. Monitorowanie masy ciała, elektrolitów (Na, K, Ca, Mg, fosforany), równowagi kwasowo-zasadowej, białka, kreatyniny, mocznika, parathormonu oraz glukozy jest niezbędne, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą, niewydolnością nerek i przyjmujących glikozydy nasercowe ze względu na ryzyko hipokalemii i arytmii.
dializa otrzewnowa, elektrolity w surowicy, gazy krwi, glikozydy nasercowe, hipernatremia, hiperpotasemia, hipokalemia, hipotensja, inhibitory odwrotnej transkryptazy, kreatynina i mocznik, kwasica mleczanowa, metformina, mleczan sodu, nadczynność przytarczyc, niedokrwienne zapalenie jelit, nieswoiste zapalenie jelit, niewydolność wątroby, odwodnienie, ostra niewydolność nerek, otorbiające stwardnienie otrzewnej, parathormon, przetoka kałowa, reakcja anafilaktyczna, równowaga kwasowo-zasadowa, sepsa, wady metaboliczne, wielotorbielowatość nerek, wodorowęglany, wstrząs, zaburzenia metabolizmu, zapalenie otrzewnej, zapalenie uchyłków, zasadowica metaboliczna, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Adin 60 mcg
Desmopresyna w postaci liofilizatu doustnego (Adin) stosowana w dawkach 60, 120 i 240 µg wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z hiponatremią jako najpoważniejszym powikłaniem. Hiponatremia, obserwowana u 6% dorosłych pacjentów, manifestuje się objawami takimi jak ból głowy (12%), ból brzucha (3%), nudności (4%), wymioty (1%), zawroty głowy (3%), splątanie świadomości, zaburzenia pamięci i równowagi, a w ciężkich przypadkach może prowadzić do drgawek i śpiączki. Ryzyko hiponatremii wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki i jest wyższe u kobiet oraz osób w wieku podeszłym, a także u pacjentów z niskim stężeniem sodu w surowicy. W populacji pediatrycznej działania niepożądane obejmują ból głowy (1%) oraz rzadziej zaburzenia psychiczne, takie jak chwiejność emocjonalna i agresywność (0,1%), które ustępują po przerwaniu terapii. Reakcje anafilaktyczne, choć nie zgłaszane w badaniach klinicznych, pojawiły się w monitorowaniu po wprowadzeniu leku do obrotu.
agresywność, alergiczne zapalenie skóry, bezsenność, ból głowy, chwiejność emocjonalna, desmopresyna, drgawki, duszność, działanie przeciwdiuretyczne, farmakoterapia, halucynacje, hipernatremia, hipokaliemia, hiponatremia, kołatanie serca, koszmary nocne, moczówka prosta ośrodkowa, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, nokturia, parestezje, reakcja anafilaktyczna, senność, skurcze mięśniowe, splątanie świadomości, upośledzone widzenie, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia pęcherza moczowego, zaburzenia równowagi, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia żołądka i jelit, zmienność nastroju - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metformin hydrochloride Sandoz GmbH 750 mg
Metformina w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu wykazuje profil bezpieczeństwa zbliżony do formy o natychmiastowym uwalnianiu, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi dotyczącymi przewodu pokarmowego, takimi jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha i utrata apetytu, występującymi bardzo często (≥1/10). Objawy te zwykle ustępują samoistnie i można je ograniczyć poprzez przyjmowanie leku podczas posiłku oraz stopniowe zwiększanie dawki. Często (≥1/100 do <1/10) obserwuje się również zaburzenia smaku oraz zmniejszenie stężenia i/lub niedobór witaminy B12, co wymaga monitorowania szczególnie przy długotrwałej terapii. Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić poważne powikłania, takie jak kwasica mleczanowa, nieprawidłowe wyniki testów czynnościowych wątroby, zapalenie wątroby oraz reakcje skórne (rumień, świąd, pokrzywka), które mogą wymagać przerwania leczenia.
biegunka, ból brzucha, dolegliwości przewodu pokarmowego, działania niepożądane metforminy, kwasica mleczanowa, nadwrażliwość skórna, niedobór witaminy B12, nudności, parametry wątrobowe, pokrzywka, produkt leczniczy, reakcje skórne, rumień, świąd skóry, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, testy czynnościowe wątroby, utrata apetytu, wymioty, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia skóry, zaburzenia smaku, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Calrecia 14,7 g/l
Stosowanie Calrecia (wapnia chlorek dwuwodny, 14,7 g/l) wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych zarówno związanych z techniką zabiegu, jak i specyficznych dla leku. Do najważniejszych należą zaburzenia bilansu elektrolitowego i kwasowo-zasadowego, takie jak hiperkalcemia (występująca nawet przy dawce uznanej za odpowiednią, zwłaszcza przy kumulacji wapnia z powodu zatkania błony podczas oczyszczania krwi), hipokalcemia (wskutek zbyt małej dawki i kumulacji cytrynianu podczas antykoagulacji cytrynianowej w CRRT, SLEDD i TPE), metaboliczna kwasica lub zasadowica, a także inne zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hipofosfatemia). Dodatkowo mogą pojawić się hipotermia, przewodnienie lub odwodnienie oraz hipotensja, wszystkie związane z techniką zabiegu. Częstość występowania tych działań nie jest dokładnie określona na podstawie dostępnych danych.
antykoagulacja cytrynianowa, bilans płynów, ciągła terapia nerkozastępcza, hiperkalcemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipotensja, hipotermia, infuzja dożylna centralna, kumulacja cytrynianu, kwasica metaboliczna, martwica tkanki, obieg pozaustrojowy, oczyszczanie krwi, przedłużona codzienna dializa, równowaga kwasowo-zasadowa, terapeutyczna wymiana osocza, wapnia chlorek dwuwodny, wynaczynienie, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia metabolizmu, zapalenie tkanki łącznej, zasadowica metaboliczna, zwapnienie tkanek miękkich - Leksykon chorób i schorzeń
Ketoza kwasica cukrzycowa – Etiologia i przyczyny
Ketoza kwasica cukrzycowa (DKA) to zagrażające życiu powikłanie cukrzycy, wynikające z bezwzględnego lub względnego niedoboru insuliny, prowadzącego do hiperglikemii, kwasicy metabolicznej oraz ketonurii. Patofizjologia DKA obejmuje zaburzenia metaboliczne, w których niedobór insuliny uniemożliwia komórkom wykorzystanie glukozy, mimo jej podwyższonego stężenia we krwi, co skutkuje nasilonym rozkładem tłuszczów i produkcją ciał ketonowych, powodujących zakwaszenie krwi. W przebiegu DKA obserwuje się także wzrost hormonów przeciwregulacyjnych (glukagon, katecholaminy, kortyzol, hormon wzrostu), które nasilają hiperglikemię i ketogenezę. Najczęstsze precipitatory DKA to: nowo rozpoznana cukrzyca typu 1 (25-30% przypadków), pominięcie dawek insuliny (około 25%), infekcje (około 40%, zwłaszcza układu moczowego, zapalenie płuc, sepsa), ostre stany chorobowe (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, ostre zapalenie trzustki), a także stosowanie leków takich jak kortykosteroidy, inhibitory SGLT-2, czy nadużywanie substancji psychoaktywnych (alkohol, kokaina). Szczególną formą jest euglikemiczna DKA, charakteryzująca się kwasicą ketonową przy glikemii <11,0 mmol/l (200 mg/dl), często wywołana przez inhibitory SGLT-2, głodzenie lub przewlekły alkoholizm.
ciała ketonowe, COVID-19, cukrzyca typu 1, dobutamina, euglikemiczna ketoza kwasica cukrzycowa, glukagon, glukozuria, hiperglikemia, hormon wzrostu, hormony przeciwregulacyjne, infekcja układu moczowego, inhibitor punktów kontrolnych układu immunologicznego, inhibitor SGLT-2, insulinooporność, katecholaminy, ketonuria, ketoza kwasica cukrzycowa, komórki beta trzustki, kortykosteroidy, kortyzol, kwasica metaboliczna, lek moczopędny, lek przeciwpsychotyczny, ostre zapalenie trzustki, pompa insulinowa, SARS-CoV-2, sepsa, sympatykomimetyk, terbutalina, tiazyd, udar mózgu, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia metabolizmu, zapalenie płuc, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aridya 2 mg
Dienogest w dawce 2 mg (Aridya) wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z najwyższą częstością ich występowania w początkowym okresie terapii, która następnie ulega zmniejszeniu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból głowy (9%), dyskomfort piersiowy (5,4%), obniżony nastrój (5,1%) oraz trądzik (5,1%). Znaczące zmiany dotyczą profilu krwawień menstruacyjnych, monitorowanych metodologią WHO w 90-dniowych okresach referencyjnych. W pierwszym okresie 90 dni brak miesiączki wystąpił u 1,7% pacjentek, rzadkie krwawienia u 27,2%, częste u 13,4%, nieregularne u 35,2%, a przedłużone u 38,3%. W czwartym okresie referencyjnym brak miesiączki wzrósł do 28,2%, a częste i przedłużone krwawienia znacząco spadły do odpowiednio 2,7% i 4%. Pomimo częstych zmian w krwawieniach, pacjentki rzadko zgłaszały je jako działania niepożądane.
autonomiczny układ nerwowy, ból głowy, brak miesiączki, dienogest, duszność, dyskomfort piersi, dysplazja włóknisto-torbielowata sutka, gęstość mineralna kości, hirsutyzm, kandydoza pochwy, kołatanie serca, kurcz mięśni, łamliwość paznokci, migrena, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, nieregularne krwawienie, obniżony nastrój, odcinek lędźwiowy kręgosłupa, przedłużone krwawienie, rzadkie krwawienie, słownik MedDRA, suche oko, szumy uszne, torbiel jajnika, trądzik, uderzenia gorąca, utrata libido, wzmożone łaknienie, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia pigmentacji, zakażenie dróg moczowych, zanikowe zapalenie sromu, zapalenie dziąseł, zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Hydroksyapatyt – Działania niepożądane
Hydroksyapatyt, obecny w preparacie Osteogenon w dawce 444 mg na tabletkę powlekaną, może wywoływać działania niepożądane obejmujące różne układy organizmu. Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia metabolizmu i odżywiania, takie jak hiperkalcemia, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek, która może prowadzić do poważnych powikłań, w tym zaburzeń rytmu serca, osłabienia mięśni oraz zaburzeń świadomości. W obrębie przewodu pokarmowego obserwuje się nudności, bóle brzucha oraz zaparcia, które mogą wpływać na komfort pacjenta i wymagać modyfikacji terapii. Dodatkowo, reakcje skórne w postaci wysypki i świądu mogą wskazywać na nadwrażliwość na składniki preparatu. W zakresie układu moczowego istotne jest monitorowanie hiperkalciurii, która zwiększa ryzyko kamicy nerkowej i uszkodzenia nerek.
ból brzucha, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, hiperkalcemia, hiperkalciuria, hydroksyapatyt, kamica nerkowa, nudności, osłabienie mięśniowe, Osteogenon, reakcja nadwrażliwości, świąd, uszkodzenie nerek, wysypka, zaburzenia dróg moczowych, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia nerek, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia skórne, zaburzenia świadomości, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaparcie - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nurofen dla dzieci Junior truskawkowy 40 mg/ml
Nurofen dla dzieci Junior truskawkowy to zawiesina doustna zawierająca ibuprofen w stężeniu 40 mg/ml, przeznaczona do stosowania u dzieci w wieku 6-12 lat i masie ciała od 20 do 40 kg. Dawka dobowa wynosi 20-30 mg/kg masy ciała, podawana w 3 dawkach podzielonych co 6-8 godzin, co zapewnia utrzymanie stałego poziomu leku i skuteczność działania przeciwbólowego oraz przeciwgorączkowego. Dla dzieci 20-29 kg (6-9 lat) zalecana dawka to 600 mg ibuprofenu na dobę (3 x 200 mg/5 ml), natomiast dla dzieci 30-40 kg (10-12 lat) – 900 mg na dobę (3 x 300 mg/7,5 ml). Preparat nie jest wskazany dla dzieci poniżej 6 lat lub o masie ciała <20 kg. W przypadku konieczności stosowania dłużej niż 3 dni lub nasilenia objawów, wymagana jest konsultacja lekarska. U pacjentów z łagodnym lub umiarkowanym zaburzeniem czynności nerek i wątroby nie jest konieczna modyfikacja dawkowania, natomiast lek jest przeciwwskazany przy ciężkiej niewydolności tych narządów.
cukrzyca, dawkowanie leku, dieta z ograniczeniem sodu, dolegliwości przewodu pokarmowego, działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, maltitol, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, Nurofen dla dzieci, terapia przeciwbólowa i przeciwgorączkowa, wrażliwość żołądka, zaburzenia metabolizmu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina doustna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Amlopin 5 mg 5 mg
Profil bezpieczeństwa amlodypiny (Amlopin, amlodypina bezylan) obejmuje szeroki zakres działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwowane objawy to senność, zawroty głowy, ból głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie twarzy, ból brzucha, nudności, obrzęk kostek oraz uczucie zmęczenia. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o częstości nieznanej. Wśród rzadkich, ale poważnych zdarzeń wymienia się m.in. leukocytopenię, małopłytkowość, reakcje alergiczne, hiperglikemię, zaburzenia rytmu serca (w tym migotanie przedsionków), zawał mięśnia sercowego, zapalenie wątroby, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz obrzęk naczynioruchowy. Monitorowanie pacjentów, zwłaszcza w początkowej fazie terapii, jest kluczowe dla wczesnego wykrywania tych powikłań.
amlodypina, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, duszność, enzymy wątrobowe, ginekomastia, hiperglikemia, impotencja, kołatanie serca, kurcze mięśni, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nokturia, nudności, obrzęk kostek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, odbarwienie skóry, parestezje, plamica, przerost dziąseł, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, senność, splątanie, szumy uszne, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia oddawania moczu, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia psychiczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia smaku, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia widzenia, zaczerwienienie twarzy, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zmęczenie, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Transtec 35 mcg/h 35 mcg/h (20 mg)
Buprenorfina w systemie transdermalnym Transtec wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwuje się nudności (≥1/10) oraz miejscowe reakcje skórne, takie jak rumień i świąd (≥1/10). Często występują zawroty głowy, bóle głowy, duszność, wymioty, zaparcia, wysypka, obfite pocenie, obrzęki i uczucie zmęczenia (≥1/100 do <1/10). Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) pojawiają się zaburzenia psychiczne (splątanie, zaburzenia snu, niepokój ruchowy), nadmierne uspokojenie, senność, zaburzenia krążenia (w tym niedociśnienie tętnicze), suchość w jamie ustnej oraz zatrzymanie moczu. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) notuje się utratę łaknienia, objawy psychotyczne, zmniejszenie popędu płciowego, pogorszenie koncentracji, zaburzenia mowy, parestezje, zaburzenia widzenia, zahamowanie ośrodka oddechowego, zmniejszenie wzwodu oraz reakcje alergiczne z cechami zapalenia skóry. Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić ciężkie odczyny alergiczne, uzależnienie, nagłe zmiany nastroju, drgania mięśni, mioza, ból uszu, hiperwentylacja, czkawka, krosty i pęcherzyki oraz ból w klatce piersiowej.
bezsenność, buprenorfina, depresja oddechowa, drgania mięśniowe, drżenia, duszność, hiperwentylacja, koszmary senne, lęk, mioza, niedociśnienie tętnicze, niepokój ruchowy, nudności, objawy psychotyczne, obniżone libido, obrzęk powiek, obrzęki, odczyn alergiczny, odruchy wymiotne, omamy, osutka, parestezje, pobudzenie, reakcja alergiczna, receptor opioidowy, rumień, sedacja, splątanie, suchość w jamie ustnej, świąd, system transdermalny, utrata łaknienia, uzależnienie, wykwity skórne, wymioty, zaburzenia erekcji, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mikcji, zaburzenia snu, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaparcia, zapaść naczyniowa, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół abstynencyjny, zgaga - Leksykon leków
Skład i postać leku – Quetiapine Orion 200 mg
Quetiapine Orion jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg oraz 300 mg, zawierających odpowiednio 25 mg, 100 mg, 200 mg lub 300 mg kwetiapiny fumaranu jako substancji czynnej. Tabletki różnią się kolorem, kształtem i wymiarami, co ułatwia ich identyfikację i minimalizuje ryzyko pomyłek dawkowania. Preparat zawiera laktozę jednowodną w ilościach od 4,9 mg (tabletki 25 mg) do 59 mg (tabletki 300 mg), co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy. Skład substancji pomocniczych obejmuje m.in. celulozę mikrokrystaliczną, wapnia wodorofosforan dwuwodny, karboksymetyloskrobię sodową oraz hypromelozę w powłoce, co zapewnia odpowiednie właściwości farmaceutyczne i stabilność leku.
celuloza mikrokrystaliczna, dwutlenek tytanu, fumaran kwetiapiny, hypromeloza, interakcja lekowa, karboksymetyloskrobia sodowa, krzemionka koloidalna, kwetiapina, laktoza jednowodna, makrogol, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, otoczka tabletki, rdzeń tabletki, środek rozsadzający, substancja poślizgowa, substancja wiążąca, substancja wypełniająca, tabletka powlekana, tlenek żelaza czerwony, tlenek żelaza żółty, wapnia wodorofosforan dwuwodny, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Działania niepożądane – balance 4,25% z 4,25% glukozą i wapniem 1,25 mmol/l 4,25% glukozy + 1,25 mmol/l wapnia
Roztwór do dializy otrzewnowej Balance 4,25% zawiera 4,25% glukozę oraz wapń w stężeniu 1,25 mmol/l, charakteryzuje się elektrolitowym składem zbliżonym do fizjologicznego oraz obojętnym pH. W trakcie terapii mogą wystąpić działania niepożądane związane zarówno bezpośrednio z roztworem, jak i z techniką dializy otrzewnowej. Do najczęstszych należą hiperglikemia, hiperlipidemia, hipokaliemia (bardzo często), hiperkalcemia (często), wtórna nadczynność przytarczyc (częstość nieznana), a także zaburzenia równowagi płynów, takie jak odwodnienie lub przewodnienie. Rzadziej obserwuje się tachykardię, niedociśnienie lub nadciśnienie tętnicze, duszność, zawroty głowy oraz obrzęki. Wśród powikłań technicznych dominują zapalenie otrzewnej i zakażenia w miejscu ujścia cewnika (bardzo często), a także przepuklina brzuszna (bardzo często) i ból barków (często). Otorbiające stwardnienie otrzewnej stanowi poważne, choć o nieznanej częstości, powikłanie długotrwałej dializy.
dializa otrzewnowa, duszność, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, nadciśnienie tętnicze, nadczynność przytarczyc wtórna, niedociśnienie tętnicze, odwodnienie, otorbiające stwardnienie otrzewnej, przepuklina, przepuklina pachwinowa, przewodnienie, sepsa, tachykardia, ultrafiltracja, uniesienie przepony, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia metabolizmu kostnego, zaburzenia oddechowe, zaburzenia równowagi płynów, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie otrzewnej, zmętnienie dializatu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Exicyt 1,5 mg
Exicyt, zawierający 1,5 mg cytyzynikliny w formie tabletek powlekanych, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi i doświadczeniem postmarketingowym. Odsetek przerwań terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 6-15,5%, co jest porównywalne do placebo, wskazując na dobrą tolerancję leku. Najczęściej obserwowane działania niepożądane mają charakter łagodny do umiarkowanego i dotyczą głównie układu pokarmowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Do najczęstszych należą zmiany apetytu (≥1/10), zawroty głowy, zaburzenia nastroju, tachykardia, nadciśnienie tętnicze, suchość w jamie ustnej, biegunka, nudności, wysypka, bóle mięśni oraz męczliwość. Objawy te zwykle pojawiają się na początku terapii i ustępują samoistnie, a część z nich może wynikać z procesu zaprzestania palenia, a nie bezpośrednio z działania cytyzynikliny.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, bradykardia, cytyzyniklina, duszność, męczliwość, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nudności, obniżenie libido, ośrodkowy układ nerwowy, personel medyczny, podwyższone aminotransferazy, suchość jamy ustnej, tachykardia, układ pokarmowy, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenia koncentracji, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia snu, zaparcia, zaprzestanie palenia tytoniu, zawroty głowy, zgaga, złe samopoczucie, zmiana apetytu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Olfen 75 (37,5 mg + 10 mg)/ml
Olfen 75 to roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 37,5 mg + 10 mg/ml, zawierający diklofenak sodowy (75 mg/2 ml) oraz lidokainę chlorowodorek jednowodny (20 mg/2 ml). Preparat wykazuje działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne, a jego skład obejmuje substancje pomocnicze takie jak N-acetylocysteina, disodu edytynian, glikol propylenowy (480 mg/2 ml), makrogol 400, sodu wodorotlenek oraz wodę do wstrzykiwań. Warto zwrócić uwagę na zawartość sodu (6,94 mg/2 ml, w tym 5,40 mg z substancji czynnej), co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej oraz na obecność glikolu propylenowego, który może wywoływać działania niepożądane u osób z zaburzeniami metabolizmu.
biodostępność substancji czynnej, dieta niskosodowa, diklofenak sodowy, disodu edytynian, działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne, glikol propylenowy, interakcja chemiczna, lidokainy chlorowodorek, N-acetylocysteina, niezgodność farmaceutyczna, podanie parenteralne, roztwór do wstrzykiwań, schorzenia współistniejące, substancja chelatująca, właściwości mukolityczne, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Elvanse 60 mg
Elvanse (lisdeksamfetaminy dimezylan) jest psychostymulantem, którego profil działań niepożądanych obejmuje przede wszystkim bardzo częste objawy takie jak zmniejszenie łaknienia, bezsenność, suchość w jamie ustnej, bóle głowy, ból w nadbrzuszu oraz zmniejszenie masy ciała. Działania te występują u ≥1/10 pacjentów. Wśród innych często obserwowanych objawów znajdują się pobudzenie, niepokój, słowotok, tiki nerwowe, drżenie, kołatania serca oraz biegunka. Rzadziej występują reakcje anafilaktyczne, drgawki, eozynofilowe zapalenie wątroby oraz obrzęk naczynioruchowy. Występowanie działań niepożądanych różni się nieznacznie w zależności od grupy wiekowej (dzieci 6-12 lat, młodzież 13-17 lat, dorośli), jednak podstawowy profil pozostaje spójny.
bezsenność, bezsenność początkowa, bezsenność późna, bezsenność śródsenna, ból głowy, ból nadbrzusza, bruksizm, chwiejność emocjonalna, częstoskurcz, dermatillomania, drgawki, drżenie, dysforia, dyskineza, eozynofilowe zapalenie wątroby, euforia, kardiomiopatia, kołatanie serca, lisdeksamfetamina dimezylan, nadmierna aktywność psychoruchowa, nadmierna senność, niepokój ruchowy, objaw Raynauda, obniżenie libido, obrzęk naczynioruchowy, pobudzenie psychoruchowe, psychostymulant, reakcja anafilaktyczna, redukcja masy ciała, słowotok, suchość jamy ustnej, tiki, wydłużenie QTc, zaburzenia metabolizmu, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie łaknienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Binatta 25 mg
Tapentadol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (BINATTA) wykazuje profil działań niepożądanych, w którym dominują objawy ze strony układu pokarmowego i ośrodkowego układu nerwowego, takie jak nudności, zawroty głowy, zaparcia, bóle głowy oraz senność. Działania te występują najczęściej w kategorii bardzo często (≥1/10) oraz często (≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się zaburzenia psychiczne (lęk, depresja, dezorientacja, majaczenie), reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, wstrząs anafilaktyczny) oraz objawy ze strony układu oddechowego, w tym depresję oddechową. W badaniach klinicznych stosowanie tapentadolu do 1 roku wykazało niewielkie ryzyko wystąpienia łagodnych objawów odstawiennych po nagłym przerwaniu terapii, co podkreśla konieczność stopniowego zmniejszania dawki w celu minimalizacji tych efektów.
anafilaksja, ból głowy, częstomocz, depresja oddechowa, drgawki, dysfunkcja seksualna, dyspepsja, dyzartria, majaczenie, mimowolne skurcze mięśni, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, niedoczulica, nudności, objawy odstawienne, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, senność, stan splątania, tapentadol, układ monoaminergiczny, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mikcji, zaburzenia percepcji, zaburzenia snu, zaparcia, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xanax SR 0,5 mg
Alprazolam w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Xanax SR) wykazuje działania niepożądane głównie wynikające z jego nadmiernego działania farmakologicznego, których częstość występowania jest zróżnicowana i obejmuje m.in. zaburzenia psychiczne (depresja, lęk, mania, uzależnienie), neurologiczne (senność, ataksja, zaburzenia pamięci), żołądkowo-jelitowe (nudności, zaparcia), a także reakcje skórne i zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia). Działania te pojawiają się najczęściej na początku terapii i ustępują po dostosowaniu dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rozwoju zależności fizycznej i psychicznej, które może prowadzić do zespołu odstawienia objawiającego się m.in. bólami głowy, napadami padaczkowymi, lękiem, derealizacją i omamami. Ryzyko to jest zwiększone u pacjentów z zaburzeniami osobowości typu borderline, agresywnych, nadużywających alkoholu lub leków oraz cierpiących na zespół stresu pourazowego.
agranulocytoza, alprazolam o przedłużonym uwalnianiu, anafilaksja, ataksja, benzodiazepiny, ból głowy, ciśnienie wewnątrzgałkowe, depersonalizacja, depresja, derealizacja, dystonia, hiperprolaktynemia, napady drgawkowe, niepamięć, nietrzymanie moczu, obrzęk naczynioruchowy, obrzęki obwodowe, omamy, osobowość borderline, paranoja, sedacja, senność, stan splątania, układ nerwowy autonomiczny, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mowy, zaburzenia pamięci, zaburzenia równowagi, zależność lekowa, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienia, zespół stresu pourazowego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apropol 50 mg
Lek Apropol zawierający opipramolu dichlorowodorek w dawce 50 mg może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które należy monitorować podczas terapii. Do najczęściej obserwowanych należą zmęczenie, zawroty głowy, senność oraz drżenie, szczególnie na początku leczenia. U pacjentów w podeszłym wieku mogą wystąpić stany pobudzenia, bóle głowy i parestezje. Istotne są również rzadkie, ale poważne reakcje neurologiczne, takie jak splątanie, delirium (zwłaszcza przy nagłym odstawieniu lub długotrwałym stosowaniu dużych dawek), napady drgawkowe, akatyzja, dyskinezy, ataksja oraz polineuropatie. W zakresie układu krwiotwórczego odnotowano leukopenię oraz agranulocytozę, co wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko immunosupresji. Ponadto, mogą wystąpić zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak niedociśnienie tętnicze, ortostatyczne spadki ciśnienia, tachykardia, palpitacje, a w rzadkich przypadkach stany zapaści i zaburzenia przewodzenia serca.
agranulocytoza, akatyzja, ataksja, delirium, dyskineza, jaskra, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, leukopenia, napad drgawkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedrożność porażenna jelit, niewydolność serca, opipramol, palpitacja, parestezja, polineuropatia, SSRI, suchość jamy ustnej, tachykardia, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, zaburzenia akomodacji, zaburzenia lękowe, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia motoryczne, zaburzenia przewodzenia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Betahistine dihydrochloride Accord 24 mg
Betahistine dihydrochloride Accord w dawce 24 mg w formie tabletek jest wskazany do leczenia pacjentów z pełnoobjawową chorobą Meniere’a, charakteryzującą się klasyczną triadą symptomów: epizodycznymi lub nawracającymi zawrotami głowy często z nudnościami i wymiotami, postępującą czuciowo-nerwową utratą słuchu oraz subiektywnymi szumami usznymi. Lek należy stosować wyłącznie u pacjentów, u których diagnoza choroby Meniere’a została potwierdzona diagnostycznie, a inne przyczyny objawów zostały wykluczone. Tabletki mają postać białych, okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek o średnicy 10 mm, zawierających 24 mg betahistyny dichlorowodorku, z możliwością podziału na równe dawki dzięki linii podziału.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Nexpram 20 mg
Przedawkowanie escytalopramu, substancji czynnej leku Nexpram, stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, choć w większości przypadków dawki od 400 mg do 800 mg (20-40 tabletek Nexpram 20 mg) nie wywołują ciężkich objawów toksycznych. Objawy przedawkowania dotyczą głównie ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, drżenie mięśniowe, pobudzenie, rzadko zespół serotoninowy, drgawki i śpiączka), układu pokarmowego (nudności, wymioty) oraz układu sercowo-naczyniowego (niedociśnienie tętnicze, częstoskurcz, wydłużenie odstępu QT, arytmia). Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hiponatremia, które wymagają monitorowania i korekty. Rzadkie zgony po przedawkowaniu escytalopramu najczęściej wiązały się z jednoczesnym przedawkowaniem innych leków.
arytmia, bradyarytmia, choroby układu sercowo-naczyniowego, częstoskurcz, drgawki, drżenie mięśniowe, dysfunkcja wątroby, EKG, escytalopram, gospodarka elektrolitowa, hipokaliemia, hiponatremia, lek przeciwdrgawkowy, lek psychotropowy, niedociśnienie tętnicze, nudności, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, przedawkowanie escytalopramu, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywowany, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia metabolizmu, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Eferox 150 mcg
Preparat Eferox, zawierający lewotyroksynę sodową bezwodną, może wywoływać liczne działania niepożądane, głównie w wyniku stosowania zbyt wysokich dawek. Objawy te obejmują reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd, obrzęk), zaburzenia endokrynologiczne takie jak przełom tarczycowy i nadczynność tarczycy, a także objawy ze strony układu nerwowego (drżenie, bóle głowy, drgawki), psychiczne (niepokój, pobudzenie, bezsenność) oraz sercowo-naczyniowego (dławica piersiowa, zaburzenia rytmu, tachykardia, niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego). Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia metaboliczne (zwiększenie apetytu), oddechowe (duszność), pokarmowe (biegunka, nudności, wymioty, bóle brzucha), skórne (nadmierna potliwość, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy), mięśniowo-szkieletowe (bóle stawów, skurcze mięśni, osteoporoza) oraz zaburzenia układu rozrodczego (nieregularne miesiączki). Częstość występowania tych działań jest nieznana, a większość objawów ustępuje po redukcji dawki lub przerwaniu terapii.
arytmia, dawka supresyjna lewotyroksyny, dławica piersiowa, duszność, kołatanie serca, lewotyroksyna sodowa, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedociśnienie tętnicze, nieregularne miesiączki, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, przełom tarczycowy, reakcja nadwrażliwości, śpiączka, splątanie, tachykardia, układ nerwowy, zaburzenia endokrynologiczne, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia serca, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu oddechowego, zaburzenia układu rozrodczego, zaburzenia żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Eferox 200 mcg
Lewotyroksyna sodowa (Eferox) stosowana w dawkach od 25 do 200 µg może wywoływać działania niepożądane, które najczęściej wynikają z nadmiernego dawkowania i ustępują po jego korekcie. Do najpoważniejszych powikłań należą przełom tarczycowy oraz powikłania kardiologiczne, takie jak dławica piersiowa, zaburzenia rytmu serca, tachykardia, niewydolność serca i zawał mięśnia sercowego, szczególnie u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. Działania niepożądane obejmują również reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd, obrzęk, duszność), zaburzenia psychiczne (niepokój, pobudzenie, bezsenność), objawy neurotoksyczności (drżenie, ból głowy, drgawki), a także zaburzenia ze strony układu mięśniowo-szkieletowego, w tym osteoporozę u kobiet pomenopauzalnych podczas długotrwałej terapii supresyjnej.
arytmia, biegunka, ból brzucha, ból stawów, dławica piersiowa, drgawki, drżenie, duszność, kołatanie serca, lewotyroksyna, lewotyroksyna sodowa, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadmierna potliwość, niedociśnienie tętnicze, nieregularna miesiączka, niewydolność serca, nudności, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie mięśni, osteoporoza, pokrzywka, powikłanie kardiologiczne, przełom tarczycowy, reakcja nadwrażliwości, skurcz mięśni, śpiączka, splątanie, świąd, tachykardia, wymioty, wysypka, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Betaloc ZOK 100 95 mg
Betaloc ZOK, zawierający metoprololu bursztynian w dawkach 23,75 mg, 47,5 mg lub 95 mg (odpowiadających 25 mg, 50 mg lub 100 mg metoprololu winianu), charakteryzuje się dobrym profilem bezpieczeństwa, z działaniami niepożądanymi o najczęściej łagodnym i odwracalnym charakterze. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu sercowo-naczyniowego i obejmują bradykardię, zaburzenia ortostatyczne, uczucie zimna w kończynach oraz kołatanie serca. Rzadziej obserwuje się zaostrzenie niewydolności serca, wstrząs kardiogenny (częstość 2,3% w grupie metoprololu vs. 1,9% placebo u pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego), blok przedsionkowo-komorowy I stopnia oraz bóle w okolicy przedsercowej. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego to przede wszystkim uczucie zmęczenia (bardzo często), zawroty głowy i ból głowy (często), a także parestezje i kurcze mięśni (niezbyt często). W obrębie przewodu pokarmowego najczęściej zgłaszane są nudności, ból brzucha, biegunka i zaparcia, a rzadziej wymioty i suchość błony śluzowej jamy ustnej.
badanie czynności wątroby, beta-adrenolityk, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból brzucha, ból przedsercowy, bradykardia, duszność wysiłkowa, kołatanie serca, kurcz mięśni, łuszczyca, małopłytkowość, metoprololu bursztynian, nadwrażliwość na światło, niewydolność serca, parestezja, skurcz oskrzeli, splątanie, stan lękowy, suchość jamy ustnej, szum uszny, wstrząs kardiogenny, wypadanie włosów, zaburzenia krążenia obwodowego, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia ortostatyczne, zaburzenia pamięci, zaburzenia przewodzenia serca, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądka i jelit, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zaparcie, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zgorzel - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nikozipix 1,5 mg
Lek Nikozipix zawierający cytyzynę w dawce 1,5 mg w postaci tabletek powlekanych wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi. Odsetek przerwań terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 6–15,5%, co jest porównywalne z placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego, nerwowego oraz sercowo-naczyniowego i mają nasilenie od łagodnego do umiarkowanego. Do najczęstszych należą zmiana apetytu (bardzo często, ≥1/10), bóle głowy, przyspieszenie akcji serca, suchość w jamie ustnej, bóle mięśniowe oraz zaburzenia snu i nastroju. Większość objawów pojawia się na początku terapii i ustępuje z jej kontynuacją, a niektóre mogą być związane z procesem odstawienia nikotyny.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśniowy, bradykardia, cytyzyna, dolegliwość żołądkowo-jelitowa, duszność, męczliwość, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadmierne ślinienie, nudność, osłabienie popędu płciowego, pieczenie języka, podwyższone aminotransferazy, przyrost masy ciała, refluks, suchość jamy ustnej, tachykardia, trudność w koncentracji, układ pokarmowy, uszkodzenie wątroby, wymioty, wysypka, wzdęcie, wzmożone odkrztuszanie, zaburzenia metabolizmu, zaburzenie psychiczne, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zaburzenie snu, zaparcie, zawrót głowy, zgaga, zmiana apetytu, zmiana nastroju - Leksykon leków
Działania niepożądane – Recigar 1,5 mg
Cytyzyna w preparacie Recigar 1,5 mg wykazuje dobrą tolerancję kliniczną, z odsetkiem przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynoszącym 6-15,5%, co jest porównywalne z placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane mają charakter łagodny do umiarkowanego i dotyczą głównie układu pokarmowego (suchość w jamie ustnej, bóle brzucha, nudności – bardzo często ≥1/10), układu nerwowego (bóle głowy, rozdrażnienie, zaburzenia snu – bardzo często ≥1/10), oraz układu sercowo-naczyniowego (przyspieszenie akcji serca – bardzo często ≥1/10, zwyżki ciśnienia tętniczego – często ≥1/100 do <1/10). Objawy te najczęściej pojawiają się w początkowym okresie terapii i ustępują samoistnie, a część z nich może być związana z odstawieniem nikotyny, a nie bezpośrednio z działaniem cytyzyny.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśniowy, bradykardia, cytyzyna, duszność, lęk, lek hepatotoksyczny, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadmierne ślinienie, nudności, objawy neuropsychiatryczne, odstawienie nikotyny, osłabienie popędu płciowego, pieczenie języka, podwyższone aminotransferazy, profil bezpieczeństwa, przyrost masy ciała, Recigar, schorzenia układu krążenia, suchość w jamie ustnej, tachykardia, terminologia MedDRA, trudności w koncentracji, układ pokarmowy, wymioty, wysypka, wzdęcia, wzmożone odkrztuszanie, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia snu, zaparcie, zaprzestanie palenia, zawroty głowy, zgaga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xanconalon 20 mg + 10 mg
Lek Xanconalon, zawierający 20 mg oksykodonu chlorowodorku oraz 10 mg naloksonu chlorowodorku w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wynikają z farmakologicznych właściwości obu substancji czynnych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu psychicznego (bezsenność, zaburzenia myślenia, lęk), nerwowego (zawroty głowy ośrodkowe, ból głowy, senność), przewodu pokarmowego (ból brzucha, zaparcia, biegunka, nudności, wymioty, suchość w jamie ustnej) oraz ogólnego (osłabienie, zmęczenie). Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie działania niepożądane, takie jak depresja oddechowa, drgawki, zaburzenia serca (dławica piersiowa, tachykardia), reakcje anafilaktyczne oraz ileus, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Ponadto, oksykodon może powodować charakterystyczne objawy, takie jak zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli i zahamowanie odruchu kaszlowego.
amenorrhea, bezsenność, biegunka, depresja, depresja oddechowa, dławica piersiowa, drgawki, drżenie, duszność, dysfagia, dysfonia, dyzuria, hipogonadyzm, hipotensja, klasyfikacja MedDRA, kołatanie serca, kolka żółciowa, lęk, letarg, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadwrażliwość, nalokson chlorowodorek, nastrój euforyczny, niedoczulica, niedrożność jelit, niestrawność, nudności, odwodnienie, oksykodon chlorowodorek, omdlenie, owrzodzenie jamy ustnej, parestezje, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie naczyń, senność, skurcz oskrzeli, skurcze mięśni, smoliste stolce, splątanie, suchość jamy ustnej, świąd, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, tolerancja lekowa, układ immunologiczny, uzależnienie lekowe, wymioty, zaburzenia erekcji, zaburzenia koordynacji, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia myślenia, zaburzenia psychiczne, zaburzenia uwagi, zaburzenia widzenia, zapalenie jamy ustnej, zaparcie, zastój żółci, zatrzymanie moczu, zawroty głowy obwodowe, zawroty głowy ośrodkowe, zespół odstawienny, zespół odstawienny noworodków, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Deflegmin EFFECT 30 mg
Ocena wpływu ambroksolu chlorowodorku w dawce 30 mg, zawartego w preparacie Deflegmin EFFECT, na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn nie wykazała istotnych zaburzeń funkcji psychomotorycznych. Charakterystyka Produktu Leczniczego nie wskazuje na negatywny wpływ tego leku na sprawność pacjentów w kontekście wykonywania złożonych czynności wymagających koordynacji i koncentracji. Mimo braku specjalistycznych badań klinicznych, lekarze powinni informować pacjentów o potencjalnych indywidualnych reakcjach na lek, zwłaszcza u osób starszych, z chorobami neurologicznymi lub psychiatrycznymi, przy polipragmazji oraz zaburzeniach funkcji wątroby i nerek. W jednej tabletce Deflegmin EFFECT znajduje się 30 mg ambroksolu chlorowodorku oraz 171 mg laktozy, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy.
ambroksol chlorowodorek, bezpieczeństwo farmakoterapii, charakterystyka produktu leczniczego, choroba neurologiczna, choroba psychiatryczna, czujność kliniczna, Deflegmin EFFECT, dokumentacja medyczna, funkcja psychomotoryczna, funkcja wątroby, interakcja lekowa, należyta staranność zawodowa, nietolerancja laktozy, ośrodkowy układ nerwowy, polipragmazja, senność, sprawność psychomotoryczna, tabletka 30 mg, zaburzenia koncentracji, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Lignocainum Jelfa 20 mg/g
Przedawkowanie lidokainy zawartej w preparacie Lignocainum Jelfa (20 mg/g, żel) może prowadzić do poważnych objawów toksycznych, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Toksyczne stężenia lidokainy we krwi to powyżej 3 μg/ml (objawy ze strony układu pokarmowego), powyżej 5 μg/ml (objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak pobudzenie, parestezje, drgawki) oraz powyżej 10 μg/ml (objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego i oddechowego, w tym hipotensja, bradykardia, depresja oddechowa i zatrzymanie krążenia). W przypadku zatrucia konieczne jest monitorowanie parametrów życiowych, zwłaszcza ciśnienia tętniczego i funkcji OUN, oraz szybkie wdrożenie odpowiedniego leczenia objawowego i wspomagającego.
bradykardia, ciśnienie tętnicze, depresja oddechowa, diazepam, drgawki, drożność dróg oddechowych, dysfagia, hipotensja, lidokainy chlorowodorek, Lignocainum Jelfa, niewydolność nerek, oddech kontrolowany, oddech wspomagany, ośrodkowy układ nerwowy, parestezje, płyny izotoniczne, pobudzenie OUN, powikłania sercowo-naczyniowe, przedawkowanie lidokainy, resuscytacja, szumy uszne, tiopental, tlenoterapia, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia przewodnictwa, zaburzenia rytmu, zaburzenia widzenia, zatrzymanie krążenia, zatrzymanie oddechu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Grenalvon 1 mg
Lek Grenalvon zawierający anagrelid (chlorowodorek jednowodny) w dawkach 0,5 mg i 1 mg wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących łącznie ponad 4 tysiące pacjentów stosujących średnią dawkę około 2 mg/dobę, z długotrwałym stosowaniem do 5 lat. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból głowy (ok. 14%), kołatanie serca (ok. 9%), zatrzymanie płynów (ok. 6%), nudności (ok. 6%) oraz biegunka (ok. 5%). Objawy te są powiązane z hamowaniem fosfodiesterazy typu III (PDE III) przez anagrelid, co wpływa na układ sercowo-naczyniowy i nerwowy. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, od bardzo często (>1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), co ułatwia ocenę ryzyka i monitorowanie terapii.
anagrelid, biegunka, ból brzucha, ból głowy, chlorowodorek anagrelidu, działania niepożądane, działanie inotropowe, działanie ogólnoustrojowe, farmakoterapia, fosfodiesteraza typu III, kapsułki twarde, kołatanie serca, monitorowanie bezpieczeństwa, nudności, obrzęk obwodowy, tachykardia, właściwości farmakologiczne, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia serca, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia żołądka i jelit, zatrzymanie płynów, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Duosol nie zawierający potasu –
Duosol nie zawierający potasu to roztwór do hemofiltracji o składzie elektrolitowym: Na+ 140 mmol/l, Ca2+ 1,5 mmol/l, Mg2+ 0,5 mmol/l, Cl- 109 mmol/l, HCO3- 35,0 mmol/l oraz glukoza 5,6 mmol/l, o teoretycznej osmolarności 292 mOsm/l i pH 7,0-8,0. Formulacja buforowana wodorowęglanem ma na celu stabilizację równowagi kwasowo-zasadowej i elektrolitowej podczas zabiegu. Do tej pory nie odnotowano działań niepożądanych bezpośrednio przypisywanych roztworowi, jednak możliwe są reakcje wynikające z samego procesu hemofiltracji lub stosowania preparatu, w tym zaburzenia metabolizmu (przewodnienie, odwodnienie, hipofosfatemia, hiperglikemia, zasadowica metaboliczna), zaburzenia naczyniowe (nadciśnienie, niedociśnienie), objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty) oraz skurcze mięśniowe związane z dysbalansem elektrolitowym.
buforowanie wodorowęglanem, dysbalans elektrolitowy, hemofiltracja, hiperglikemia, hipofosfatemia, homeostaza płynowa, nadciśnienie, niedociśnienie, nudność, przewodnienie, roztwór buforowany wodorowęglanem, roztwór do hemofiltracji, skurcz mięśni, układ nerwowo-mięśniowy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wymioty, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia kwasowo-zasadowe, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia żołądka i jelit, zasadowica metaboliczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Betadine VAG 200 mg
Betadine VAG zawiera 200 mg jodowanego powidonu w każdej globulce i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania. Wśród nich rzadko obserwuje się reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje skórne i oddechowe, a bardzo rzadko ciężkie reakcje anafilaktyczne wymagające natychmiastowej interwencji. Jod zawarty w preparacie może wpływać na funkcję tarczycy, powodując bardzo rzadko nadczynność (tachykardia, niepokój ruchowy) oraz niedoczynność o nieznanej częstości, manifestującą się zmęczeniem i innymi objawami. Ponadto, mogą wystąpić zaburzenia metaboliczne, takie jak zaburzenia elektrolitowe i kwasica metaboliczna, a także reakcje skórne, w tym kontaktowe zapalenie skóry (rzadko) i obrzęk naczynioruchowy (bardzo rzadko). W zakresie nerek zgłaszano ostrą niewydolność nerek, nieprawidłową osmolarność krwi oraz inne zaburzenia czynności nerek o nieznanej częstości. Miejscowo mogą pojawić się przejściowe brązowo-czerwone przebarwienia skóry, które ustępują po zakończeniu leczenia.
jodowany powidon, kontaktowe zapalenie skóry, kwasica metaboliczna, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność tarczycy, nieprawidłowa osmolarność krwi, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, reakcja anafilaktyczna, rumień, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia endokrynologiczne, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia układu immunologicznego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivastigmin Orion 4,5 mg
Rywastygmina w formie kapsułek twardych wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z dominującymi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak nudności (38%) i wymioty (23%), szczególnie nasilonymi w fazie dostosowywania dawki. Kobiety są bardziej podatne na te objawy oraz na spadek masy ciała. Działania niepożądane klasyfikowane są według systemu MedDRA i obejmują bardzo często występujące zawroty głowy, bóle głowy, senność, drżenie, a także zaburzenia psychiczne, takie jak koszmary senne, pobudzenie, splątanie i lęk. Wśród poważniejszych, choć rzadkich, powikłań wymienia się owrzodzenia żołądka i dwunastnicy, krwawienia z przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki oraz pęknięcie przełyku. U pacjentów z otępieniem związanym z chorobą Parkinsona obserwuje się częstsze drżenie, nasilenie objawów parkinsonowskich, bradykardię oraz upadki, co potwierdzają dane z 24-tygodniowego badania klinicznego, gdzie 27,3% pacjentów leczonych rywastygminą doświadczyło nasilenia objawów choroby Parkinsona w porównaniu do 15,6% w grupie placebo.
alergiczne zapalenie skóry, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba Parkinsona, dławica piersiowa, drżenie, dyskineza, dystonia, działania niepożądane, hipokineza, majaczenie, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, nudności i wymioty, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, otępienie alzheimerowskie, pęknięcie przełyku, profil bezpieczeństwa, rywastygmina, spowolnienie ruchowe, system transdermalny, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Novostella 10 mg
Preparat Novostella zawierający 10 mg prasteronu (DHEA) charakteryzuje się wysokim profilem bezpieczeństwa i dobrą tolerancją przy prawidłowym stosowaniu. Działania niepożądane występują rzadko i są zwykle przemijające po odstawieniu leku, a ich częstość jest zależna od dawki. Najczęściej obserwowane działania niepożądane związane są z efektem androgennym i obejmują m.in. trądzik, hirsutyzm, zmiany łojotokowe, łysienie kątowe, wzmożoną potliwość oraz świąd skóry głowy. Rzadziej występują zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty), zaburzenia metabolizmu (spadek HDL, retencja wody i soli, hiperkalcemia), nieregularności miesiączkowania, obniżenie tonu głosu, bóle głowy, niepokój, zmiany nastroju oraz bardzo rzadko zaburzenia psychiczne (mania), arytmie serca i bezsenność. W trakcie badań klinicznych nie stwierdzono negatywnego wpływu na funkcje nerek i wątroby ani na wyniki badań laboratoryjnych krwi i moczu.
arytmia, beta-adrenolityk, bezsenność, ból głowy, cykl menstruacyjny, działanie androgenne, efekt androgenny, HDL, hepatomegalia, hiperkalcemia, hirsutyzm, lek hormonalny, lipidy krwi, łysienie kątowe, nudności i wymioty, objawy manii, objawy skórne, obniżenie tonu głosu, powiększenie wątroby, prasteron, przewód pokarmowy, retencja wody, stan pobudzenia, trądzik, trądzikowate zapalenie skóry, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia psychiczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia serca, zaburzenia skóry, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia układu oddechowego, zaburzenia układu rozrodczego, zaburzenia wątroby, zaburzenia żołądka, zmiany łojotokowe, zmiany nastroju - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vigalex Bio 1000 IU
Preparat Vigalex Bio zawierający cholekalcyferol (witaminę D3) w dawce 25 µg (1000 IU) może wywoływać działania niepożądane obejmujące układ pokarmowy, skórę oraz gospodarkę wapniową. Do najczęściej obserwowanych należą dolegliwości żołądkowo-jelitowe takie jak zaparcia, wzdęcia, nudności, bóle brzucha i biegunka, a także reakcje nadwrażliwości skórne manifestujące się świądem, wysypką i pokrzywką. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hiperkalcemii i hiperkalciurii, które mogą wystąpić zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek cholekalcyferolu i prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych, włącznie z przypadkami śmiertelnymi. Częstość występowania działań niepożądanych jest określona jako nieznana, co podkreśla konieczność uważnego monitorowania pacjentów podczas terapii.
biegunka, ból brzucha, cholekalcyferol, ciężkie działania niepożądane, długotrwała terapia, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działanie niepożądane, hiperkalcemia, hiperkalciuria, nadwrażliwość, nudności, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, stężenie wapnia, świąd skóry, witamina D3, wzdęcia, zaburzenia gospodarki wapniowej, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia skóry, zaparcia - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aciprex 10 mg
Przedawkowanie escytalopramu, substancji czynnej Aciprex 10 mg, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, choć większość przypadków charakteryzuje się łagodnymi objawami lub ich brakiem. Dawki od 400 do 800 mg (40-80-krotność standardowej dawki terapeutycznej 10 mg) rzadko wywołują ciężkie objawy. Typowe manifestacje toksyczności obejmują objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, drżenie, pobudzenie psychoruchowe, rzadko zespół serotoninowy, drgawki, śpiączka), przewodu pokarmowego (nudności, wymioty) oraz układu sercowo-naczyniowego (niedociśnienie, częstoskurcz, wydłużenie odstępu QT, niemiarowość). Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hiponatremia, mogą nasilać ryzyko arytmii i objawów neurologicznych.
Aciprex, częstoskurcz, drżenie, dysfunkcja wątroby, hipokaliemia, hiponatremia, monitorowanie elektrokardiograficzne, niedociśnienie tętnicze, niemiarowość serca, niewydolność serca, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie escytalopramu, przedawkowanie leków, śpiączka, toksyczność leku, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywowany, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zawroty głowy, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Probella 2 mg
Probella zawierająca 2 mg dienogestu wykazuje profil działań niepożądanych zgodny z klasyfikacją MedDRA, z najczęstszymi objawami takimi jak ból głowy (9,0%), dyskomfort piersi (5,4%), obniżony nastrój (5,1%) oraz trądzik (5,1%). Zmiany w profilu krwawień menstruacyjnych są powszechne, szczególnie w początkowym okresie terapii, z obserwowanymi w pierwszych 90 dniach: brakiem miesiączki u 1,7%, rzadkimi krwawieniami u 27,2%, częstymi u 13,4%, nieregularnymi u 35,2%, przedłużonymi u 38,3% oraz prawidłowymi u 19,7% pacjentek. W czwartym okresie referencyjnym (n=149) zaobserwowano wzrost braku miesiączki do 28,2% oraz spadek częstych i przedłużonych krwawień do odpowiednio 2,7% i 4,0%. Pomimo tych zmian, pacjentki rzadko zgłaszały je jako działania niepożądane.
BMD, ból brzucha, ból głowy, brak miesiączki, częste krwawienie, dienogest, duszność, dyskomfort piersi, dysplazja włóknisto-torbielowata sutka, działanie niepożądane, gęstość mineralna kości, hirsutyzm, kandydoza pochwy, krwawienie menstruacyjne, łysienie, migrena, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, nieregularne krwawienie, nudności, obniżony nastrój, obrzęk, przedłużone krwawienie, rzadkie krwawienie, szumy uszne, terminologia MedDRA, torbiel jajnika, trądzik, uderzenia gorąca, utrata libido, wzdęcia, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia oka, zaburzenia psychiczne, zaburzenia serca, zaburzenia snu, zakażenie dróg moczowych, zanikowe zapalenie sromu, zapalenie dziąseł - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atenza 27 mg
Lek Atenza (metylofenidat) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęściej obserwowane są zaburzenia psychiczne, występujące bardzo często (≥1/10), takie jak bezsenność i labilność emocjonalna. Poważniejsze objawy, choć rzadsze, obejmują manię, próby samobójcze, urojenia, omamy oraz agresję i pobudzenie. Często występuje również zmniejszenie łaknienia, które może prowadzić do jadłowstrętu oraz umiarkowanego zahamowania wzrostu i przyrostu masy ciała u dzieci podczas długotrwałej terapii. Reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i reakcje anafilaktyczne, klasyfikowane jako niezbyt często, wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami alergicznymi. Rzadkie, ale istotne hematologiczne działania niepożądane to niedokrwistość, leukopenia, małopłytkowość, plamica małopłytkowa oraz pancytopenia (częstość nieznana).
agresja, Atenza, bezsenność, depresja, działanie niepożądane, jadłowstręt, labilność emocjonalna, lęk, leukopenia, małopłytkowość, mania, metylofenidat, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, omamy dotykowe, omamy słuchowe, omamy wzrokowe, pancytopenia, plamica małopłytkowa, pokrzywka, próba samobójcza, psychoza, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, stan splątania, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, urojenia, uzależnienie, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia libido, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia nastroju, zaburzenia psychiczne, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia zachowania, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie zatok, zmniejszenie łaknienia - Leksykon leków
Skład i postać leku – Febuxostat Laboratorios Liconsa 80 mg
Febuxostat Laboratorios Liconsa to preparat w postaci tabletek powlekanych zawierających 80 mg febuksostatu półwodnego jako substancji czynnej. Tabletki mają charakterystyczny bladożółty kolor, wymiary około 17,5 mm x 7,9 mm oraz linię podziału, która nie służy do dzielenia dawki, a jedynie ułatwia połknięcie. Substancje pomocnicze w rdzeniu tabletki obejmują laktozę jednowodną (72,70 mg), celulozę mikrokrystaliczną, kroskarmelozę sodową, hydroksypropylocelulozę, poloksamer 407, krzemionkę koloidalną uwodnioną oraz magnezu stearynian, które zapewniają odpowiednią strukturę, rozpad i uwalnianie substancji czynnej. Otoczka zawiera alkohol poliwinylowy, tytanu dwutlenek (E 171), makrogol 4000, talk oraz żelaza tlenek żółty (E 172). Produkt jest dostępny w blistrach PVC/PVDC/Aluminium, w opakowaniach od 14 do 98 tabletek, co pozwala na dostosowanie długości terapii od dwóch tygodni do długoterminowego stosowania.
alkohol poliwinylowy, celuloza mikrokrystaliczna, dwutlenek tytanu, febuksostat, febuksostat półwodny, hydroksypropyloceluloza, kroskarmeloza sodowa, krzemionka koloidalna, laktoza jednowodna, makrogol, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, poloksamer, stearynian magnezu, substancja pomocnicza, substancja poślizgowa, substancja powierzchniowo czynna, substancja rozsadzająca, tabletka powlekana, tlenek żelaza, zaburzenia metabolizmu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Binatta 200 mg
Lek BINATTA zawierający tapentadol w postaci fosforanu, stosowany w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla opioidów oraz inhibitorów wychwytu zwrotnego noradrenaliny. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to nudności, zawroty głowy, zaparcia, bóle głowy oraz senność, które występują z częstością od bardzo często (≥1/10) do często (≥1/100 do <1/10). W badaniach klinicznych trwających do 1 roku rzadko obserwowano objawy odstawienne, które miały zazwyczaj łagodne nasilenie. Należy jednak monitorować pacjentów pod kątem uzależnienia (niezbyt często) oraz potencjalnych objawów odstawiennych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z przewlekłym bólem, u których istnieje podwyższone ryzyko myśli samobójczych, mimo braku jednoznacznych dowodów na zwiększone ryzyko samobójstw przy stosowaniu tapentadolu.
agonista receptorów opioidowych μ, anafilaksja, ból głowy, częstomocz, depresja oddechowa, drgawki, dysfunkcja seksualna, dyspepsja, dyzartria, inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny, majaczenie, mimowolne skurcze mięśni, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, nastrój euforyczny, niedoczulica, nudności, objawy odstawienne, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, senność, stan splątania, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, układ pokarmowy, uzależnienie lekowe, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia mikcji, zaburzenia przytomności, zaburzenia psychiczne, zaparcia, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivastigmin Orion 6 mg
Rywastygmina wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się przede wszystkim często występującymi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak nudności (38%), wymioty (23%) oraz biegunka, szczególnie nasilonymi w fazie ustalania dawki. U pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego i chorobą Parkinsona obserwuje się także działania niepożądane ze strony układu nerwowego (zawroty głowy, bóle głowy, drżenie), metaboliczne (brak łaknienia bardzo często, zmniejszony apetyt często) oraz psychiczne (koszmary senne, pobudzenie, splątanie). W przypadku otępienia parkinsonowskiego istotne jest monitorowanie nasilenia objawów pozapiramidowych, takich jak drżenie (10,2% vs 3,9% placebo), spowolnienie ruchowe i dystonia, które mogą ulec pogorszeniu podczas terapii. Działania niepożądane klasyfikowane są według MedDRA, z częstością od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), co umożliwia precyzyjną ocenę ryzyka.
alergiczne zapalenie skóry, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brak łaknienia, choroba wrzodowa żołądka, dławica piersiowa, drżenie, dyskineza, dyspepsja, dystonia, działanie niepożądane, hipokineza, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, majaczenie, MedDRA, migotanie przedsionków, nadaktywność psychoruchowa, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, niedociśnienie, nietrzymanie moczu, objawy parkinsonowskie, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, omamy wzrokowe, otępienie typu alzheimerowskiego, otępienie związane z chorobą Parkinsona, pęknięcie przełyku, rywastygmina, spowolnienie ruchowe, system transdermalny, sztywność typu koła zębatego, tachykardia, zaburzenia metabolizmu, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół chorego węzła zatokowego