alergiczne zapalenie skóry

Alergiczne zapalenie skóry (AZS, atopowe zapalenie skóry) to przewlekła, nawrotowa choroba zapalna skóry, charakteryzująca się intensywnym świądem, suchością i stanem zapalnym. Jest częścią tzw. marszu alergicznego i często współwystępuje z innymi chorobami atopowymi, takimi jak astma oskrzelowa czy alergiczny nieżyt nosa.

W patogenezie AZS kluczową rolę odgrywa dysfunkcja bariery naskórkowej oraz nieprawidłowa odpowiedź immunologiczna. Mutacje w genie kodującym filagrynę – białko odpowiedzialne za utrzymanie integralności naskórka – predysponują do rozwoju choroby. Proces zapalny jest napędzany przez limfocyty Th2 i Th22, które produkują cytokiny prozapalne, takie jak IL-4, IL-13 i IL-22.

Diagnostyka AZS opiera się na kryteriach klinicznych, w tym występowaniu charakterystycznych zmian skórnych (zaczerwienienie, grudki, strupy, lichenifikacja) w typowych lokalizacjach (zgięcia łokciowe, podkolanowe, twarz, szyja), uporczywym świądzie oraz przewlekłym i nawrotowym przebiegu. Pomocne są również testy alergiczne identyfikujące potencjalne alergeny.

Leczenie ma charakter wielokierunkowy i obejmuje: nawilżanie i natłuszczanie skóry emolientami, stosowanie miejscowych glikokortykosteroidów i inhibitorów kalcyneuryny w okresach zaostrzeń, unikanie zidentyfikowanych alergenów oraz edukację pacjenta. W ciężkich przypadkach stosuje się fototerapię, leki immunosupresyjne (cyklosporyna A, metotreksat) lub nowoczesne terapie biologiczne (dupilumab).

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl