Działania niepożądane
Ipidakryna

Działania niepożądane ipidakryny

Ipidakryna, dostępna na rynku w postaci preparatu Ipidacrine hydrochloride Grindeks w formie tabletek (20 mg) oraz roztworu do wstrzykiwań (5 mg/ml i 15 mg/ml), może powodować szereg działań niepożądanych, które w większości przypadków związane są z pobudzeniem receptorów muskarynowych (M-cholinoreceptorów) w organizmie pacjenta. Działania te mogą dotyczyć różnych układów i narządów, a ich nasilenie zależy od zastosowanej dawki leku.¹

System klasyfikacji działań niepożądanych

Zgodnie z obowiązującą klasyfikacją MedDRA, działania niepożądane ipidakryny zostały podzielone według częstości występowania na następujące kategorie: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz te o częstości nieznanej, której nie można określić na podstawie dostępnych danych.<sup data-drug="Ipidacrine hydrochloride Grindeks" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane uszeregowano według klasyfikacji układów narządów i częstości występowania MedDRA: bardzo często (≥ 1/10), często (≥1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko (2

Szczegółowe działania niepożądane według układów

Zaburzenia układu immunologicznego

W trakcie stosowania ipidakryny mogą wystąpić różnorodne reakcje nadwrażliwości, których częstość występowania nie może być określona na podstawie dostępnych danych. Reakcje te obejmują szerokie spektrum objawów, od stosunkowo łagodnych, jak alergiczne zapalenie skóry, po zagrażające życiu, jak wstrząs anafilaktyczny. Do innych reakcji nadwrażliwości należą: astma, toksyczna nekroliza naskórka, rumień, pokrzywka, świszczący oddech oraz obrzęk krtani.³

Zaburzenia układu nerwowego

Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) obserwuje się zawroty głowy, ból głowy oraz senność, przy czym ta ostatnia dotyczy przede wszystkim stosowania dużych dawek ipidakryny.⁴

Zaburzenia serca

Do często występujących (≥1/100 do <1/10) objawów niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego należą kołatanie serca oraz bradykardia (zwolnienie czynności serca).⁵

Zaburzenia układu oddechowego

Niezbyt często może dochodzić do zwiększenia wydzielania oskrzelowego, co związane jest z wpływem leku na gruczoły oskrzelowe.⁶

Zaburzenia żołądka i jelit

Wśród działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego często (≥1/100 do <1/10) występują ślinotok oraz nudności.⁷ Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) obserwuje się wymioty, zwłaszcza przy stosowaniu dużych dawek leku.⁸ Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) dochodzi do wystąpienia biegunki oraz bólu w nadbrzuszu.⁹

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Często występującym działaniem niepożądanym jest nadmierna potliwość.¹⁰ Niezbyt często, zwłaszcza przy stosowaniu dużych dawek, mogą się ujawnić objawy alergii skórnej takie jak świąd czy wysypka.¹¹

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

Niezbyt często, szczególnie przy stosowaniu dużych dawek ipidakryny, mogą występować skurcze mięśni.¹²

Zaburzenia ogólne

Niezbyt często, zwłaszcza przy stosowaniu dużych dawek, może wystąpić osłabienie.¹³

Tabela działań niepożądanych

Zapobieganie i leczenie działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych podczas terapii ipidakryną należy zastosować odpowiednie postępowanie. Objawy ślinotoku i bradykardii można zmniejszyć stosując środki przeciwcholinergiczne, takie jak atropina.¹⁴

W razie wystąpienia działań niepożądanych zaleca się zmniejszenie dawki lub czasowe przerwanie leczenia na okres 1 do 2 dni.¹⁵

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Spośród wymienionych działań niepożądanych ipidakryny, szczególnie niebezpieczne są reakcje nadwrażliwości, które mogą mieć charakter zagrażający życiu. Wstrząs anafilaktyczny, obrzęk krtani oraz toksyczna nekroliza naskórka wymagają natychmiastowej interwencji medycznej i mogą prowadzić do poważnych powikłań, a nawet śmierci pacjenta.¹⁶

Bradykardia może stanowić zagrożenie dla pacjentów z istniejącymi wcześniej zaburzeniami przewodnictwa lub rytmu serca, a także przy jednoczesnym stosowaniu innych leków zwalniających czynność serca.¹⁷

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty i biegunka, mogą prowadzić do zaburzeń wodno-elektrolitowych, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku lub z chorobami współistniejącymi.¹⁸

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu ipidakryny do obrotu istotne jest stałe monitorowanie jej bezpieczeństwa poprzez zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego.¹⁹

Pracownicy służby zdrowia powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu.²⁰