glikozuria
Glikozuria to stan charakteryzujący się obecnością glukozy w moczu, co w warunkach prawidłowych nie powinno mieć miejsca. Nerki filtrują glukozę z krwi, ale w normalnych okolicznościach cała zostaje reabsorbowana w kanalikach proksymalnych nefronu.
Najczęstszą przyczyną glikozurii jest hiperglikemia przekraczająca próg nerkowy (około 180 mg/dl), co występuje głównie w przebiegu cukrzycy. Inne przyczyny obejmują uszkodzenie kanalików nerkowych, ciążę, zespół Fanconiego, niektóre leki (np. inhibitory SGLT-2) oraz rzadką glikozurię nerkową.
Diagnostyka glikozurii obejmuje badanie ogólne moczu, gdzie można ją wykryć za pomocą testów paskowych. Należy jednak pamiętać, że sama obecność glukozy w moczu nie jest wystarczająca do rozpoznania cukrzycy – konieczna jest ocena stężenia glukozy we krwi.
Leczenie glikozurii zależy od jej przyczyny. W przypadku cukrzycy kluczowa jest normalizacja glikemii poprzez odpowiednią terapię przeciwcukrzycową. Glikozuria może być także efektem terapeutycznym przy stosowaniu inhibitorów SGLT-2 w leczeniu cukrzycy typu 2.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Xifaxan 100 mg/5 ml
Ryfaksymina, stosowana w dawce 100 mg/5 ml, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w podwójnie zaślepionych badaniach klinicznych, gdzie działania niepożądane były porównywane z placebo i innymi antybiotykami. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i obejmują wzmożone napięcie powłok brzusznych, ból brzucha, zaparcia, biegunkę, nudności, wymioty oraz bolesne parcie na stolec, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10. Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) zgłaszano m.in. ból w górnej części jamy brzusznej, wodobrzusze, suchość w jamie ustnej, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego oraz obecność świeżej krwi w stolcu. Wśród działań niepożądanych układu nerwowego często występują zawroty głowy i bóle głowy, a niezbyt często migrena, parestezje i senność. Zwiększenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej obserwowano niezbyt często, natomiast nieprawidłowe wyniki testów wątrobowych oraz trombocytopenia mają częstość nieznaną.
aminotransferaza asparaginianowa, białkomocz, ból brzucha, częstomocz, drożdżakowe zakażenie pochwy, glikozuria, herpes simplex, kandydoza, kołatanie serca, limfocytoza, marskość wątroby, mialgia, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, monocytoza, motoryka przewodu pokarmowego, nadwrażliwość, napięcie powłok brzusznych, neutropenia, niedoczulica, niestrawność, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, rumień, ryfaksymina, schorzenie hepatologiczne, stan przedomdleniowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wielomocz, wodobrzusze, wybroczyna, wyprysk, zakażenie Clostridium, zapalenie nosa i gardła, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dagrafors 5 mg
Przedawkowanie dapagliflozyny, substancji czynnej leku Dagrafors, wykazuje stosunkowo dobry profil bezpieczeństwa, nawet przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne zalecane dawkowanie terapeutyczne (10- do 50-krotność dawki, tj. do 500 mg jednorazowo). Badania kliniczne nie wykazały toksycznych efektów ogólnoustrojowych ani istotnych zaburzeń elektrolitowych, funkcji nerek, czy wydłużenia odstępu QT w EKG. Głównym objawem przedawkowania jest nasilona glikozuria utrzymująca się co najmniej 5 dni przy dawce 500 mg, a także niewielki wzrost częstości hipoglikemii, niezależny od dawki. Nie zaobserwowano klinicznie istotnych przypadków odwodnienia, hipotensji ani zaburzeń równowagi elektrolitowej.
badanie elektrokardiograficzne, biomarker, cukrzyca typu 2, dapagliflozyna, dawka terapeutyczna, funkcja nerek, glikozuria, gospodarka węglowodanowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa, hipoglikemia, hipotensja, inhibitor SGLT2, odwodnienie, parametr laboratoryjny, równowaga elektrolitowa, stężenie glukozy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Oxycort
Oxycort w postaci aerozolu zawiera 9,30 mg oksytetracykliny chlorowodorku oraz 3,10 mg hydrokortyzonu w 1 g zawiesiny i jest przeznaczony wyłącznie do stosowania miejscowego na skórę. Podczas aplikacji należy unikać wdychania, kontaktu z oczami i błonami śluzowymi. Terapia powinna być monitorowana pod kątem skuteczności i działań niepożądanych; w przypadku braku poprawy po 7 dniach lub wystąpienia podrażnienia skóry, leczenie należy przerwać. Należy unikać długotrwałego stosowania, aplikacji na rozległe powierzchnie skóry oraz stosowania pod opatrunkami okluzyjnymi, aby zapobiec powikłaniom dermatologicznym, takim jak zanik naskórka, rozstępy oraz nadkażenia, a także ograniczyć ryzyko ogólnoustrojowego wchłaniania hydrokortyzonu i związanych z tym działań niepożądanych.
Candida, działanie przeciwbakteryjne, fotodermatoza, glikozuria, hiperglikemia, hydrokortyzon, kortykosteroid, kortyzol, lekooporność, nadkażenie, nadkażenie grzybicze, nadwrażliwość, oksytetracyklina, oksytetracyklina chlorowodorek, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowa, podrażnienie skóry, promieniowanie ultrafioletowe, rozstępy, terapia przeciwbakteryjna, terapia przeciwgrzybicza, zanik naskórka, zespół Cushinga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tenofovir disoproxil Aurovitas 245 mg
Tenofovir disoproxil Aurovitas, stosowany w terapii zakażeń HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, które występują u około 33% pacjentów z HIV-1 i 25% z WZW B. Najczęstsze objawy to łagodne do umiarkowanych zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak biegunka, nudności (5,4% w WZW B), wymioty oraz bóle brzucha. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby obserwuje się zwiększone ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym podwyższone stężenie kreatyniny w surowicy (≥ 0,5 mg/dl) i hipofosfatemię (< 2 mg/dl) u 13% po 168 tygodniach terapii, a także wyższą śmiertelność (13%) i częstość raka wątrobowokomórkowego (18%). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z wysokim wskaźnikiem Child-Pugh-Turcotte, u których ryzyko ciężkich powikłań jest zwiększone.
glikozuria, hipofosfatemia, hipokaliemia, kwasica mleczanowa, lek przeciwretrowirusowy, miopatia, moczówka prosta pochodzenia nerkowego, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, oporność na lamiwudynę, osteomalacja, osteopenia i osteoporoza, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, ostre uszkodzenie nerek, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, rabdomioliza, rak wątrobowokomórkowy, rozmiękanie kości, śródmiąższowe zapalenie nerek, stłuszczenie wątroby, tenofowir dizoproksylu, wskaźnik Child-Pugh-Turcotte, wzór Cockcrofta-Gaulta, wzór MDRD, zaburzenie czynności kanalika bliższego nerki, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakażenie HIV-1, zapalenie nerek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Fanconiego, zmiana kostna, zmniejszona gęstość mineralna kości, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Infilea 0,5 mg/g
Infilea zawiera 0,5 mg klobetazolu propionianu w 1 g kremu, będącego silnie działającym miejscowym kortykosteroidem. Terapia tym preparatem wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które należy monitorować, zwłaszcza u pacjentów z wywiadem alergicznym. Najczęściej obserwowane objawy to świąd, miejscowe pieczenie i ból skóry (często). Niezbyt często występują zmiany zanikowe skóry, rozstępy i teleangiektazje, natomiast bardzo rzadko obserwuje się ścieńczenie skóry, zmarszczki, suchość, zmiany pigmentacji, nadmierne owłosienie, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, łuszczycę krostkową, rumień, wysypkę, pokrzywkę i trądzik. Objawy te mogą być wtórne do zahamowania osi podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowej.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, chorioretinopatia centralna surowicza, ciśnienie tętnicze krwi, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie immunosupresyjne, gęstość mineralna kości, glikozuria, hiperglikemia, hirsutyzm, jaskra, klobetazol propionian, kortykosteroid miejscowy, kortyzol endogenny, łuszczyca krostkowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość miejscowa, nieostre widzenie, oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowa, osteoporoza, otyłość centralna, personel medyczny, pokrzywka, rozstępy, rumień, ścieńczenie skóry, teleangiektazja, trądzik, twarz księżycowata, wysypka uogólniona, zaburzenia pigmentacji, zaćma, zakażenie oportunistyczne, zanik skóry, zapalenie skóry, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przedawkowanie – Multimel N4-550E komora z 10% emulsją tłuszczową (co odpowiada 10 g/100 ml) (200 ml) – 20,00 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 4,56 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 2,53 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 2,27 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,06 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,32 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,61 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,60 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,88 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,23 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,50 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,10 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,92 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,40 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,09 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,28 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,98 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 2,14 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 1,19 g + komora z 5,5 % roztworem aminokwasów (co odpowiada 5,5 g/100 ml) (400 ml) – 0,45 g + komora z 20% roztworem glukozy (co odpowiada 20 g/100 ml) (400 ml) – 88,00 g + komora z 20% roztworem glukozy (co odpowiada 20 g/100 ml) (400 ml) – 0,30 g
Przedawkowanie produktu leczniczego Multimel N4-550E, stosowanego w żywieniu pozajelitowym, stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, mogące prowadzić do ciężkich powikłań, w tym śmiertelnych. Mechanizmy przedawkowania obejmują przekroczenie zalecanej dawki całkowitej (zbyt duża objętość preparatu) oraz zbyt szybkie podawanie emulsji do infuzji. Kliniczne objawy są zróżnicowane i zależą od dominującego składnika preparatu, obejmując hiperwolemię, kwasicę, nudności, wymioty, bóle w klatce piersiowej i głowy, zaburzenia rytmu serca oraz elektrolitowe. Przedawkowanie glukozy (>80 g/l) może skutkować hiperglikemią (>180 mg/dl), glikozurią oraz zespołem hiperosmolarnym, natomiast nadmiar emulsji tłuszczowej (>20 g/l) może wywołać zespół przeciążenia tłuszczami z objawami metabolicznymi i hematologicznymi.
emulsja tłuszczowa, glikozuria, hemodiafiltracja, hemodializa, hemofiltracja, hemoliza, hepatomegalia, hiperglikemia, hiperwolemia, infuzja emulsji tłuszczowej, kwasica, niemiarowość, odwodnienie, przeciążenie układu krążenia, równowaga kwasowo-zasadowa, splenomegalia, tachykardia, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie rytmu serca, zastój w krążeniu płucnym, zespół hiperosmolarny, zespół przeciążenia tłuszczami, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Anzorin 10 mg
Olanzapina w dawce 10 mg (Anzorin) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego. Najczęstsze działania niepożądane (≥1%) obejmują senność, przyrost masy ciała (≥7% u 22,2% pacjentów w krótkim leczeniu, a u 64,4% przy długotrwałym ≥48 tyg.), eozynofilię, leukopenię, neutropenię, hiperprolaktynemię (około 30% pacjentów z przekroczeniem normy), hiperlipidemię (cholesterol ≥6,2 mmol/l, triglicerydy ≥2,26 mmol/l), hiperglikemię (glukoza ≥7 mmol/l), cukromocz, akatyzję, parkinsonizm, niedociśnienie ortostatyczne oraz przejściowe podwyższenie aminotransferaz. Rzadziej obserwuje się złośliwy zespół neuroleptyczny, zapalenie wątroby, zapalenie trzustki, rozpad mięśni poprzecznie prążkowanych oraz poważne reakcje skórne (DRESS). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zaostrzenia objawów parkinsonizmu u pacjentów z chorobą Parkinsona oraz zwiększoną śmiertelność i zdarzenia naczyniowo-mózgowe u osób starszych z otępieniem.
akatyzja, choroba afektywna dwubiegunowa, drgawki, dyskineza, dyskinezy późne, dystonia, efekt antycholinergiczny, eozynofilia, glikozuria, hepatitis, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipotensja ortostatyczna, incydenty naczyniowo-mózgowe, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, olanzapina, parkinsonizm, pneumonia, podwyższone enzymy wątrobowe, powikłania zakrzepowo-zatorowe, priapizm, przyrost masy ciała, rabdomioliza, senność, trombocytopenia, walproinian, wydłużenie QT, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienny noworodków, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon substancji czynnych
Gentamycyna – Działania niepożądane
Gentamycyna, aminoglikozydowy antybiotyk stosowany w różnych formach (krople do oczu, maści, kremy, preparaty pozajelitowe), wykazuje istotne ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza nefrotoksyczności i ototoksyczności. Nefrotoksyczność manifestuje się obecnością wałeczków, erytrocytów i białka w moczu oraz podwyższonym stężeniem kreatyniny i azotu mocznikowego, a w ciężkich przypadkach skąpomoczem. Ryzyko uszkodzenia nerek wzrasta u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami czynności nerek, przy jednoczesnym stosowaniu innych leków nefrotoksycznych, długotrwałym leczeniu oraz aplikacji na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry. Gentamycyna może również indukować ototoksyczność, objawiającą się zawrotami głowy, szumami usznymi i trwałą utratą słuchu, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Miejscowe stosowanie na skórę lub oczy może prowadzić do systemowego wchłaniania i poważnych działań niepożądanych, w tym wtórnych zakażeń rogówki i zwapnienia rogówki przy stosowaniu preparatów zawierających fosforany.
antybiotyk aminoglikozydowy, azot mocznikowy, działanie nefrotoksyczne, działanie ototoksyczne, glikozuria, hamowanie przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, jaskra, kortykosteroid, lek nefrotoksyczny, narząd słuchu, nefrotoksyczność, oporny szczep bakteryjny, ototoksyczność, owrzodzenie rogówki, plamica małopłytkowa, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, stężenie kreatyniny, światłowstręt, układ przedsionkowy, uszkodzenie rogówki, VIII nerw czaszkowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie przedsionkowe, zaćma, zakażenie grzybicze rogówki, zwapnienie rogówki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nutriflex Plus
Nutriflex Plus to preparat dożylny zawierający 48 g aminokwasów (6,8 g azotu), 150 g glukozy oraz zbilansowane elektrolity (m.in. Na+ 37,2 mmol, K+ 25,0 mmol na 1000 ml), o całkowitej wartości energetycznej 3313 kJ (792 kcal) i osmolarności 1400 mOsm/l. Aminokwasy są szybko dystrybuowane i wykorzystywane do syntezy białek oraz innych związków azotowych, a ich metabolizm prowadzi do powstania mocznika eliminowanego przez nerki. Glukoza stanowi kluczowe źródło energii, metabolizowana głównie przez utlenianie do CO2 i H2O, z możliwością lipogenezy w warunkach nadmiaru energii. Elektrolity są regulowane przez nerki, co zapewnia homeostazę jonową. Podanie dożylne gwarantuje natychmiastową biodostępność i pomija bariery przewodu pokarmowego, co jest istotne w terapii żywieniowej pacjentów wymagających szybkiego uzupełnienia składników odżywczych.
aminokwas egzogenny, biosynteza białka, cykl Krebsa, dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy, erytrocyt, glikoliza, glikozuria, glukoneogeneza, homeostaza, infuzja dożylna, kanalik nerkowy, kwas nukleinowy, łańcuch oddechowy, lipogeneza, osmolarność, przestrzeń śródnaczyniowa, transaminacja, trigliceryd, tyroksyna, wartość energetyczna, żyła obwodowa - Leksykon substancji czynnych
Empagliflozyna – Przedawkowanie
Empagliflozyna, inhibitor SGLT2 stosowany w dawkach terapeutycznych 10 mg lub 25 mg (np. w leku Empelic), wykazuje szeroki margines bezpieczeństwa w kontekście przedawkowania. Badania kliniczne nie wykazały objawów toksyczności nawet przy jednorazowej dawce do 800 mg u zdrowych ochotników oraz przy wielokrotnym podawaniu dawek do 100 mg u pacjentów z cukrzycą typu 2. Głównym efektem farmakodynamicznym przedawkowania jest nasilona glikozuria i diureza osmotyczna, prowadzące do zwiększonej objętości moczu, jednak zmiany te nie mają znamion klinicznej istotności i nie wykazują zależności od dawki. Brak jest danych dotyczących skutków podania dawek powyżej 800 mg, co ogranicza możliwość przewidywania potencjalnych objawów przy ekstremalnym przedawkowaniu.
cukrzyca typu 2, dawka terapeutyczna, diureza osmotyczna, działanie toksyczne, efekt farmakodynamiczny, glikemia, glikozuria, hemodializa, inhibitor SGLT2, nasilona diureza, objętość wydalanego moczu, odwodnienie, postępowanie terapeutyczne, równowaga elektrolitowa, substancja czynna, wydalanie glukozy z moczem, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie gospodarki wodno-elektrolitowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Orizon 0,5 mg
Produkt leczniczy Orizon (rysperydon) charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęściej występujące działania niepożądane (≥10%) to parkinsonizm, sedacja/senność, ból głowy oraz bezsenność, z parkinsonizmem i ataksją wykazującymi zależność od dawki. W zakresie zakażeń bardzo często obserwuje się zapalenie płuc, oskrzeli, górnych dróg oddechowych, zatok, zakażenia dróg moczowych, zapalenie ucha oraz grypę. Rzadziej występują zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, leukopenia, trombocytopenia i niedokrwistość, a także agranulocytoza o nieznanej częstości, stanowiąca poważne zagrożenie dla pacjenta. Wśród reakcji immunologicznych rzadko notuje się nadwrażliwość, a reakcje anafilaktyczne, choć o nieznanej częstości, wymagają natychmiastowej interwencji.
agranulocytoza, akaroza skórna, ataksja, bezsenność, ból głowy, cukrzyca, cukrzycowa kwasica ketonowa, eozynofilia, glikozuria, grzybica paznokci, hiperglikemia, hiperinsulinemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipoglikemia, jadłowstręt, leukopenia, nadwrażliwość, neutropenia, niedokrwistość, parkinsonizm, polidypsja, reakcja anafilaktyczna, rysperydon, sedacja, trombocytopenia, zakażenie dróg moczowych, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie ucha, zapalenie zatok, zatrucie wodne, zespół nieprawidłowego wydzielania ADH - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xifaxan 400 mg 400 mg
Ryfaksymina, substancja czynna leku Xifaxan 400 mg, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najpoważniejsze to ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, głównie u pacjentów z chorobami wątroby (marskość, zapalenie wątroby). Profil bezpieczeństwa opiera się na danych z podwójnie zaślepionych badań klinicznych oraz obserwacjach po wprowadzeniu leku do obrotu. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i obejmują wzdęcie, ból brzucha, zaparcia, biegunkę, nudności i wymioty. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z wieloma zdarzeniami o częstości nieznanej.
aminotransferaza asparaginianowa, białkomocz, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból ucha, drożdżakowe zakażenie pochwy, duszność, glikozuria, jadłowstręt, kandydoza, kołatanie serca, krwiomocz, limfocytoza, marskość wątroby, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, migrena, monocytoza, neutropenia, niedoczulica, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, plamica, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotowrażliwości, reakcja skórna ciężka, ryfaksymina, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wielomocz, wodobrzusze, wybroczyna, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie motoryki przewodu pokarmowego, zakażenie Clostridium, zakażenie Herpes simplex, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aprepitant Accord 80 mg; 125 mg
Bezpieczeństwo stosowania aprepitantu zostało ocenione w licznych badaniach klinicznych obejmujących około 6500 dorosłych oraz 184 pacjentów pediatrycznych. U dorosłych poddanych chemioterapii o wysokim ryzyku wymiotów (HEC) najczęściej obserwowano działania niepożądane takie jak czkawka (4,6% vs 2,9%), wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) (2,8% vs 1,1%), niestrawność (2,6% vs 2,0%), zaparcia (2,4% vs 2,0%), ból głowy (2,0% vs 1,8%) oraz zmniejszenie łaknienia (2,0% vs 0,5%). W populacji pediatrycznej najczęstsze działania niepożądane to czkawka (3,3% vs 0,0%) i zaczerwienienie twarzy (1,1% vs 0,0%). Profil bezpieczeństwa pozostaje stabilny podczas wielokrotnego stosowania do 6 cykli chemioterapii. W leczeniu nudności i wymiotów pooperacyjnych (PONV) dawka 40 mg aprepitantu wiązała się z wyższą częstością działań niepożądanych takich jak ból w nadbrzuszu, zaparcia, duszność czy zaburzenia widzenia w porównaniu do ondansetronu.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, chemioterapia o umiarkowanym ryzyku wymiotów, chemioterapia o wysokim ryzyku wymiotów, dysuria, fosfataza zasadowa, fotowrażliwość, glikozuria, gorączka neutropeniczna, hiponatremia, infekcja gronkowcowa, kołatanie serca, neutropenia, niedokrwistość, nudności i wymioty pooperacyjne, poliuria, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzód dwunastnicy, zaburzenie funkcji poznawczej, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zakażenie drożdżakowe, zapalenie jamy ustnej, zapalenie okrężnicy neutropeniczne, zapalenie spojówek, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Dapagliflozyna – Przedawkowanie
Dapagliflozyna, inhibitor SGLT2 stosowany w terapii cukrzycy typu 2, wykazuje wysoki profil bezpieczeństwa nawet przy dawkach znacznie przekraczających zalecane. Badania kliniczne obejmujące pojedyncze dawki do 500 mg (50-krotność dawki terapeutycznej) oraz dawki wielokrotne do 100 mg/dobę przez 2 tygodnie nie wykazały istotnych klinicznie objawów toksyczności. Charakterystycznym objawem przedawkowania jest glikozuria utrzymująca się co najmniej 5 dni po dawce 500 mg, jednak nie zaobserwowano przypadków odwodnienia, hipotensji, zaburzeń elektrolitowych ani istotnych zmian w odstępie QT. Częstość hipoglikemii była nieznacznie wyższa niż w grupie placebo, bez zależności od dawki, a parametry laboratoryjne, w tym biomarkery funkcji nerek i stężenia elektrolitów, pozostawały stabilne.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Hydrochlorothiazide Aurovitas 12,5 mg
Hydrochlorothiazide Aurovitas, jako diuretyk tiazydowy, wywołuje liczne działania niepożądane, głównie związane z zaburzeniami metabolicznymi i elektrolitowymi. Najczęściej obserwuje się hipokaliemię oraz podwyższone stężenie lipidów we krwi, a także hiperurykemię, hipomagnezemię i hiponatremię. Rzadziej występują hiperkalcemia, hiperglikemia z glikozurią oraz zaostrzenie cukrzycy metabolicznej. W bardzo rzadkich przypadkach może dojść do alkalozy hipochloremicznej. Ponadto, rzadko obserwuje się małopłytkowość, depresję szpiku kostnego, niedokrwistość hemolityczną, leukopenię, agranulocytozę oraz niedokrwistość aplastyczną. Długotrwałe stosowanie leku wiąże się z ryzykiem rozwoju nieczerniakowego raka skóry (NMSC), w tym raka podstawnokomórkowego i płaskonabłonkowego, z zależnością od dawki kumulacyjnej. Często występują również niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty) oraz pokrzywka i reakcje skórne.
agranulocytoza, alkaloza hipochloremiczna, arytmia, cholestaza wewnątrzwątrobowa, depresja szpiku kostnego, diuretyk tiazydowy, glikozuria, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hipowolemia, impotencja, jaskra z zamknięciem kąta, leukopenia, małopłytkowość, martwicze zapalenie naczyń, nadwrażliwość na światło, nieczerniakowy rak skóry, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, ostra krótkowzroczność, ostre zaburzenie czynności nerek, parestezje, płukanie żołądka, pokrzywka, rak płaskonabłonkowy, rak podstawnokomórkowy, równowaga wodno-elektrolitowa, rumień wielopostaciowy, śpiączka hipokaliemiczna, toczeń rumieniowaty, toksyczna martwica naskórka, wysięk do naczyniówki, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zaburzenie rytmu serca, zapalenie trzustki, zespół ostrej niewydolności oddechowej, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Klobetazol – Działania niepożądane
Klobetazol, jako bardzo silny kortykosteroid stosowany miejscowo, niesie ryzyko licznych działań niepożądanych zarówno miejscowych, jak i ogólnoustrojowych. Do najczęstszych miejscowych objawów należą świąd oraz pieczenie skóry, natomiast długotrwałe stosowanie może prowadzić do nieodwracalnych zmian zanikowych skóry, takich jak ścieńczenie, rozstępy i teleangiektazje. U pacjentów z łuszczycą istnieje ryzyko rozwoju łuszczycy krostkowej oraz nawrotów choroby. Wchłanianie klobetazolu do krwiobiegu może skutkować supresją osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zespołem Cushinga, hiperglikemią, nadciśnieniem tętniczym oraz zmniejszeniem endogennej produkcji kortyzolu. Szczególnie niebezpieczne jest stosowanie u dzieci, gdzie obserwuje się ryzyko zahamowania wzrostu i rozwoju, zwłaszcza przy stosowaniu pod opatrunkiem okluzyjnym lub w okolicy pieluch.
atrofia skóry, centralna chorioretinopatia surowicza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane ogólnoustrojowe, efekt z odbicia, glikokortykosteroid, glikozuria, hiperglikemia, hiperkortyzolizm, hirsutyzm, jaskra, klobetazol propionian, kontaktowe alergiczne zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, kortyzol endogenny, łuszczyca krostkowa, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nadnerczy, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, osteoporoza, otyłość centralna, rozstęp, supresja nadnerczy, teleangiektazja, twarz księżycowata, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie mięśniowo-szkieletowe, zaburzenie oka, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaćma, zakażenie oportunistyczne, zakażenie pasożytnicze, zespół Cushinga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zolafren 5 mg
Lek Zolafren, zawierający olanzapinę, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥1%) to senność, zwiększenie masy ciała, eozynofilia, hiperprolaktynemia, hiperlipidemia (wzrost cholesterolu całkowitego, LDL i triglicerydów), hiperglikemia oraz zaburzenia neurologiczne takie jak akatyzja, parkinsonizm i dyskineza. Zwiększenie masy ciała jest szczególnie istotne klinicznie, występując bardzo często (22,2%) po krótkotrwałym leczeniu (mediana 47 dni) i jeszcze częściej (64,4%) po długotrwałym stosowaniu (≥48 tygodni), z odsetkiem pacjentów doświadczających wzrostu masy ciała ≥7%. W trakcie terapii obserwuje się także istotne zmiany metaboliczne, w tym wzrost stężenia glukozy na czczo, co może predysponować do rozwoju lub zaostrzenia cukrzycy, a także zmiany lipidogramu, szczególnie u pacjentów z prawidłowymi wartościami wyjściowymi. Wśród działań niepożądanych neurologicznych należy zwrócić uwagę na rzadkie, ale poważne ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego (ZZN) oraz objawy odstawienne po nagłym przerwaniu terapii, takie jak pocenie się, bezsenność i drżenie.
akatyzja, aminotransferazy wątrobowe, BMI, cholesterol LDL, choroba afektywna dwubiegunowa, cukrzyca, drgawki, dyskineza późna, dystonia, działanie przeciwcholinergiczne, enzymy wątrobowe, eozynofilia, ginekomastia, glikozuria, hipercholesterolemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipotensja ortostatyczna, inkontynencja moczu, kwasica ketonowa, leukopenia, migotanie komór, nadmierna potliwość, neutropenia, olanzapina, parkinsonizm, poziom glukozy, priapizm, profil lipidowy, przyrost masy ciała, rabdomioliza, retencja moczu, sedacja polekowa, tachykardia komorowa, wydłużenie QT, zaburzenia psychiczne, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny