incydenty naczyniowo-mózgowe
Incydenty naczyniowo-mózgowe (IVM) to grupa ostrych zaburzeń krążenia mózgowego obejmująca udary niedokrwienne, krwotoczne oraz przemijające niedokrwienie mózgu (TIA). Stanowią one jedną z głównych przyczyn niepełnosprawności i śmiertelności na świecie, wymagając szybkiej diagnostyki i interwencji.
Udary niedokrwienne, stanowiące około 85% wszystkich incydentów naczyniowo-mózgowych, powstają w wyniku zamknięcia lub zwężenia naczynia krwionośnego zaopatrującego określony obszar mózgu. Udary krwotoczne (około 15% przypadków) związane są z krwawieniem do tkanki mózgowej lub przestrzeni podpajęczynówkowej. TIA charakteryzuje się przemijającymi objawami neurologicznymi trwającymi zwykle krócej niż godzinę, bez trwałego uszkodzenia mózgu.
Główne czynniki ryzyka IVM obejmują nadciśnienie tętnicze, cukrzycę, dyslipidemię, migotanie przedsionków, palenie tytoniu, otyłość oraz wiek. Objawy kliniczne zależą od lokalizacji i rozległości uszkodzenia mózgu, najczęściej obejmując jednostronny niedowład lub porażenie, zaburzenia czucia, mowy, widzenia, zawroty głowy oraz zaburzenia równowagi.
Diagnostyka IVM opiera się na badaniu klinicznym oraz badaniach obrazowych (TK, MRI, angiografia). Leczenie ostrej fazy udaru niedokrwiennego obejmuje trombolizę dożylną (do 4,5 godziny od wystąpienia objawów) oraz trombektomię mechaniczną. W profilaktyce wtórnej stosuje się leki przeciwpłytkowe, przeciwzakrzepowe, statyny oraz modyfikację czynników ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Anzorin 10 mg
Olanzapina w dawce 10 mg (Anzorin) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego. Najczęstsze działania niepożądane (≥1%) obejmują senność, przyrost masy ciała (≥7% u 22,2% pacjentów w krótkim leczeniu, a u 64,4% przy długotrwałym ≥48 tyg.), eozynofilię, leukopenię, neutropenię, hiperprolaktynemię (około 30% pacjentów z przekroczeniem normy), hiperlipidemię (cholesterol ≥6,2 mmol/l, triglicerydy ≥2,26 mmol/l), hiperglikemię (glukoza ≥7 mmol/l), cukromocz, akatyzję, parkinsonizm, niedociśnienie ortostatyczne oraz przejściowe podwyższenie aminotransferaz. Rzadziej obserwuje się złośliwy zespół neuroleptyczny, zapalenie wątroby, zapalenie trzustki, rozpad mięśni poprzecznie prążkowanych oraz poważne reakcje skórne (DRESS). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zaostrzenia objawów parkinsonizmu u pacjentów z chorobą Parkinsona oraz zwiększoną śmiertelność i zdarzenia naczyniowo-mózgowe u osób starszych z otępieniem.
akatyzja, choroba afektywna dwubiegunowa, drgawki, dyskineza, dyskinezy późne, dystonia, efekt antycholinergiczny, eozynofilia, glikozuria, hepatitis, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipotensja ortostatyczna, incydenty naczyniowo-mózgowe, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, olanzapina, parkinsonizm, pneumonia, podwyższone enzymy wątrobowe, powikłania zakrzepowo-zatorowe, priapizm, przyrost masy ciała, rabdomioliza, senność, trombocytopenia, walproinian, wydłużenie QT, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienny noworodków, złośliwy zespół neuroleptyczny