monoterapia cukrzycy
Monoterapia cukrzycy to strategia leczenia farmakologicznego, polegająca na stosowaniu jednego leku hipoglikemizującego u pacjentów z cukrzycą typu 2. Jest to zazwyczaj pierwszy etap farmakoterapii po niepowodzeniu interwencji niefarmakologicznych, takich jak modyfikacja stylu życia, dieta i aktywność fizyczna.
Najczęściej stosowanym lekiem w monoterapii cukrzycy typu 2 jest metformina, która zgodnie z wytycznymi PTD, ADA i EASD stanowi lek pierwszego wyboru. Metformina zmniejsza insulinooporność, hamuje wątrobową produkcję glukozy oraz poprawia wrażliwość tkanek obwodowych na insulinę. Alternatywnie, w przypadku nietolerancji lub przeciwwskazań do metforminy, można zastosować pochodne sulfonylomocznika, inhibitory SGLT-2, inhibitory DPP-4 lub agonisty receptora GLP-1.
Skuteczność monoterapii powinna być regularnie oceniana poprzez kontrolę HbA1c. Jeśli po 3-6 miesiącach stosowania maksymalnych tolerowanych dawek leku nie osiągnięto docelowych wartości glikemii (HbA1c <7%), zaleca się przejście do terapii dwulekowej. Monoterapia jest zwykle mniej skuteczna u pacjentów z długotrwałą cukrzycą lub wysokimi wyjściowymi wartościami HbA1c (>9%).
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Metformin hydrochloride STADA 500 mg
Preparat Metformin hydrochloride STADA w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu 500 mg stosowany jest w leczeniu cukrzycy typu 2, z dawkowaniem indywidualnie dostosowywanym do stanu klinicznego pacjenta oraz funkcji nerek. Początkowa dawka wynosi 500 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania co 10-15 dni do maksymalnej dawki 2000 mg (4 tabletki) przyjmowanych podczas wieczornego posiłku. W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii dopuszcza się podział dawki na 2 x 1000 mg lub przejście na metforminę o natychmiastowym uwalnianiu do 3000 mg/dobę. U pacjentów już leczonych metforminą o natychmiastowym uwalnianiu dawka początkowa preparatu powinna odpowiadać dotychczasowej dobowej dawce, z zaleceniem nieprzekraczania 2000 mg/dobę przy przejściu na formę o przedłużonym uwalnianiu. W terapii skojarzonej z insuliną dawka metforminy rozpoczyna się od 500 mg raz dziennie, a dawkę insuliny dostosowuje się na podstawie glikemii.
cukrzyca typu 2, czynność nerek, doustny lek przeciwcukrzycowy, działania niepożądane przewodu pokarmowego, GFR, insulinoterapia, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, leczenie skojarzone, metformina, metformina chlorowodorek, monoterapia cukrzycy, stężenie glukozy we krwi, substancja czynna, tabletki o natychmiastowym uwalnianiu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Etform SR 500 mg
Etform SR to preparat zawierający metforminę chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, dostępny w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg, co odpowiada odpowiednio 390 mg, 585 mg i 780 mg substancji czynnej. U dorosłych pacjentów z prawidłową czynnością nerek (GFR ≥90 ml/min) dawka początkowa wynosi 500 mg raz dziennie z wieczornym posiłkiem, z możliwością stopniowego zwiększania co 10-15 dni do maksymalnej dawki 2000 mg/dobę. W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii można rozważyć przejście na metforminę o natychmiastowym uwalnianiu do 3000 mg/dobę. Dawkowanie u pacjentów wcześniej leczonych metforminą powinno odpowiadać dotychczasowej dawce, z ograniczeniem zmiany na Etform SR przy dawkach powyżej 2000 mg/dobę. W terapii skojarzonej z insuliną dawka metforminy jest dostosowywana indywidualnie, a insulinę modyfikuje się na podstawie glikemii. U pacjentów w stanie przedcukrzycowym zaleca się dawkę 1000-1500 mg/dobę.
absorpcja substancji czynnej, cukrzyca typu 2, dawka insuliny, doustne leki przeciwcukrzycowe, działania niepożądane przewodu pokarmowego, GFR, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, maksymalna dawka dobowa, metformina, metforminy chlorowodorek, monoterapia cukrzycy, pomiar glikemii, prawidłowa czynność nerek, stan przedcukrzycowy, tabletka o natychmiastowym uwalnianiu, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, terapia skojarzona z insuliną, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Glimepiryd – Wskazania do stosowania
Glimepiryd, pochodna sulfonylomocznika III generacji, jest wskazany w leczeniu cukrzycy typu 2 u pacjentów z zachowaną funkcją komórek beta trzustki, u których metody niefarmakologiczne (dieta, aktywność fizyczna, redukcja masy ciała) nie przyniosły wystarczającej kontroli glikemii. Lek dostępny jest w dawkach od 1 mg do 6 mg (w zależności od preparatu) i może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z metforminą lub insuliną, szczególnie w preparatach takich jak Amaryl, Glidiamid czy Glitoprel. Mechanizm działania polega na stymulacji wydzielania insuliny poprzez zamykanie kanałów potasowych zależnych od ATP w komórkach beta, co prowadzi do depolaryzacji błony i napływu jonów wapnia.
cukrzyca typu 2, depolaryzacja błony komórkowej, funkcja wydzielnicza, glimepiryd, hipoglikemia, insulina, insulinooporność, kanał potasowy ATP-zależny, komórki beta trzustki, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, metformina, monoterapia cukrzycy, pochodna sulfonylomocznika, produkcja glukozy, terapia skojarzona - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Gliptivil 50 mg
Wildagliptyna (Gliptivil) w dawce 50 mg w tabletkach jest stosowana głównie w dawce 100 mg na dobę, podzielonej na dwie dawki po 50 mg (rano i wieczorem), zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z metforminą, tiazolidynodionem, sulfonylomocznikami oraz insuliną. Wyjątkiem jest terapia dwulekowa z sulfonylomocznikiem, gdzie zaleca się 50 mg raz dziennie rano, co jest równie skuteczne jak 100 mg na dobę i pozwala zmniejszyć ryzyko hipoglikemii poprzez ewentualne obniżenie dawki sulfonylomocznika. U pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (w tym ESRD) dawka powinna być zmniejszona do 50 mg raz na dobę, natomiast u osób z łagodnymi zaburzeniami nerek oraz u osób starszych (≥ 65 lat) nie jest konieczna modyfikacja dawkowania. Gliptivil nie jest zalecany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, cukrzyca, Gliptivil, hipoglikemia, klirens kreatyniny, monoterapia cukrzycy, schyłkowa niewydolność nerek, sulfonylomocznik, terapia skojarzona z insuliną, terapia skojarzona z metforminą, terapia skojarzona z tiazolidynodionem, trzylekowa terapia doustna, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Meladine SR 1000 mg
Meladine SR to preparat zawierający metforminy chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, dostępny w dawkach 750 mg (585 mg metforminy) oraz 1000 mg (780 mg metforminy). Leczenie metforminą rozpoczyna się zwykle od dawki 500 mg raz dziennie podczas wieczornego posiłku, z możliwością stopniowego zwiększania dawki co 10-15 dni do maksymalnie 2000 mg/dobę. W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii można rozważyć podanie 1000 mg dwa razy dziennie lub przejście na metforminę o natychmiastowym uwalnianiu do dawki 3000 mg/dobę. Dawkowanie powinno być dostosowane indywidualnie na podstawie wyników OGTT, FPG i HbA1c, a także stanu klinicznego pacjenta. U pacjentów już leczonych metforminą dawka Meladine SR powinna odpowiadać dotychczasowej dawce, nie przekraczając 2000 mg/dobę, a u osób stosujących insulinę dawkę insuliny należy dostosować do wyników glikemii. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z GFR <30 ml/min, a dawkowanie u osób z GFR 30-44 ml/min ogranicza się do 1000 mg/dobę. Regularna kontrola funkcji nerek jest niezbędna, szczególnie u osób starszych.
cukrzyca typu 2, doustny lek przeciwcukrzycowy, FPG, GFR, HbA1c, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, Meladine SR, metformina o natychmiastowym uwalnianiu, metforminy chlorowodorek, modyfikacja stylu życia, monitorowanie glikemii, monoterapia cukrzycy, OGTT, parametr kontroli glikemii, podanie doustne, stężenie glukozy we krwi, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, terapia skojarzona, tolerancja leku, tolerancja żołądkowo-jelitowa, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Diabufor XR 1000 mg
Produkt leczniczy Diabufor XR zawiera metforminę chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu dostępnych w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg. Dawkowanie należy indywidualizować w zależności od wskazania terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta, rozpoczynając zwykle od 500 mg raz na dobę podczas wieczornego posiłku. W prewencji cukrzycy typu 2 leczenie metforminą rozważa się po 3-6 miesiącach nieskutecznych modyfikacji stylu życia, z maksymalną dawką do 2000 mg/dobę. W terapii cukrzycy typu 2 dawkę można stopniowo zwiększać co 10-15 dni do maksymalnej dawki 2000 mg jednorazowo lub 1000 mg dwa razy dziennie, przy czym dawki powyżej 2000 mg/dobę wymagają rozważenia standardowych tabletek metforminy do 3000 mg/dobę. U pacjentów stosujących insulinę, metformina może być stosowana w dawkach do 2000 mg/dobę, z indywidualnym dostosowaniem dawki insuliny.
cukrzyca typu 2, doustny lek przeciwcukrzycowy, działanie niepożądane, insulinoterapia, kontrola czynności nerek, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, lek przeciwcukrzycowy, metformina chlorowodorek, modyfikacja stylu życia, monoterapia cukrzycy, niewydolność nerek, przedłużone uwalnianie, przesączanie kłębuszkowe, stężenie glukozy, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, terapia skojarzona, tolerancja leku, upośledzenie czynności nerek, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Diabufor XR 500 mg
Diabufor XR (metformina chlorowodorek) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu dostępny jest w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg. Leczenie rozpoczyna się od 500 mg raz na dobę podczas wieczornego posiłku, z możliwością stopniowego zwiększania dawki co 10-15 dni o 500 mg do maksymalnej dawki 2000 mg/dobę (4 tabletki). W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii możliwe jest podawanie 1000 mg dwa razy na dobę lub przejście na metforminę o natychmiastowym uwalnianiu do dawki maksymalnej 3000 mg/dobę. Dawkowanie powinno być dostosowane indywidualnie na podstawie pomiarów glikemii (OGTT, FPG, HbA1c) oraz tolerancji leku, a także uwzględniać wskazania terapeutyczne, w tym monoterapię, terapię skojarzoną z innymi lekami przeciwcukrzycowymi lub insuliną. U pacjentów już leczonych metforminą dawka Diabufor XR powinna być równoważna dotychczasowej dobowej dawce, z maksymalną dawką odpowiednio 1500 mg (tabletki 750 mg) lub 2000 mg (tabletki 1000 mg).
cukrzyca typu 2, czynność nerek, dawka dobowa, Diabufor XR, doustny lek przeciwcukrzycowy, FPG, GFR, HbA1c, insulina, kontrola glikemii, metformina chlorowodorek, metformina o natychmiastowym uwalnianiu, monoterapia cukrzycy, OGTT, pomiar glikemii, przewód pokarmowy, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, terapia skojarzona, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, wywiad medyczny, zaburzenie funkcji nerek