jod związany z białkiem
Jod związany z białkiem, znany też jako protein-bound iodine (PBI), to ważny wskaźnik metabolizmu tarczycy. Stanowi on frakcję jodu, która jest kowalencyjnie związana z białkami osocza, głównie z tyreoglobuliną, będącą prekursorem hormonów tarczycy.
W diagnostyce klinicznej oznaczanie jodu związanego z białkiem było historycznie stosowane jako pośredni wskaźnik funkcji tarczycy, przed wprowadzeniem bardziej specyficznych testów określających poziom wolnych hormonów tarczycy (fT3, fT4) i TSH. Podwyższone wartości PBI mogą sugerować nadczynność tarczycy, podczas gdy obniżone wartości mogą wskazywać na niedoczynność.
Należy pamiętać, że współcześnie oznaczanie jodu związanego z białkiem zostało w dużej mierze zastąpione przez bardziej precyzyjne metody diagnostyczne. Poziom PBI może być mylący w przypadku przyjmowania przez pacjenta preparatów zawierających jod lub środków kontrastowych, które mogą zawyżać wyniki badania bez faktycznego wpływu na funkcję tarczycy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Betadine 100 mg/ml
Powidon jodowany, główny składnik roztworu Betadine (100 mg/ml), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą wpływać na skuteczność terapeutyczną i bezpieczeństwo stosowania. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z lekami zawierającymi rtęć (ze względu na ryzyko powstania żrącego związku jodu i rtęci), enzymatycznymi produktami do leczenia ran, nadtlenkiem wodoru, srebrem, taurolidyną oraz innymi antyseptykami, co prowadzi do wzajemnego osłabienia działania. Preparat wykazuje optymalną aktywność w zakresie pH 2,0–7,0; poza tym zakresem może dochodzić do reakcji z białkami i innymi związkami organicznymi, zmniejszając skuteczność. U pacjentów leczonych litem należy unikać przewlekłego stosowania Betadine na dużych powierzchniach skóry ze względu na ryzyko zaburzeń funkcji tarczycy. Ponadto, stosowanie powidonu jodowanego może powodować fałszywie dodatnie wyniki w testach laboratoryjnych (np. z toluidyną i żywicą gwajakową) oraz zakłócać badania scyntygraficzne tarczycy i inne testy z użyciem jodu radioaktywnego, dlatego zaleca się 4-tygodniową przerwę przed wykonaniem tych badań po zakończeniu terapii.
choroba tarczycy, działanie przeciwbakteryjne, działanie synergistyczne, efekt ogólnoustrojowy, enzymatyczny produkt leczniczy, funkcja tarczycy, hemoglobina, jod radioaktywny, jod związany z białkiem, kwas garbnikowy, lit, nadtlenek wodoru, oktenidyna, powidon jodowany, produkt leczniczy, scyntygrafia tarczycy, środek antyseptyczny, taurolidyna, toluidyna, właściwość utleniająca, żywica gwajakowa - Leksykon substancji czynnych
Powidon jodowany – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Powidon jodowany wykazuje niski profil toksyczności ostrej i przewlekłej przy stosowaniu miejscowym, co potwierdzają badania na zwierzętach (myszy, szczury, króliki, psy) z dawkami systemowymi znacznie przekraczającymi kliniczne (do 750 mg/kg mc./dobę przez 12 tygodni). Zaobserwowano odwracalne, dawko-zależne zmiany w funkcji tarczycy (wzrost PBI) oraz niespecyficzne zmiany histopatologiczne, podobne do tych wywołanych przez jodek potasu. Dane kliniczne potwierdzają bezpieczeństwo stosowania preparatów zawierających powidon jodowany w stężeniach 100 mg/g lub mg/ml (Betadine), 75 mg/ml (Braunol 7,5%) oraz 200 mg (Betadine VAG). Wyniki badań genotoksyczności są niejednoznaczne, jednak dostępne dowody wskazują na brak działania mutagennego in vivo, a ryzyko rakotwórczości przy prawidłowym stosowaniu jest minimalne, choć brak jest długoterminowych badań rakotwórczych na zwierzętach.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, jod związany z białkiem, jodek potasu, kompleks jodopowidonowy, mutagenność, potencjał rakotwórczy, powidon jodowany, preparat antyseptyczny, stężenie jodków, stężenie jodu, stężenie TSH, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna