farmakokinetyka aminoglikozydów

Farmakokinetyka aminoglikozydów charakteryzuje się kilkoma istotnymi cechami, które determinują ich zastosowanie kliniczne. Te antybiotyki są hydrofilne i słabo wchłaniane z przewodu pokarmowego, dlatego zazwyczaj podaje się je pozajelitowo, najczęściej drogą dożylną lub domięśniową.

Po podaniu pozajelitowym aminoglikozydy szybko dystrybuują się w przestrzeni zewnątrzkomórkowej, nie przenikając dobrze przez barierę krew-mózg ani do wnętrza komórek. Wykazują niewielkie wiązanie z białkami osocza (mniej niż 30%), co sprawia, że znaczna część leku pozostaje w formie aktywnej.

Eliminacja aminoglikozydów zachodzi głównie przez filtrację kłębuszkową w nerkach, bez istotnego metabolizmu wątrobowego. Czas półtrwania wynosi zwykle 2-3 godziny u pacjentów z prawidłową funkcją nerek, ale może być znacząco wydłużony u osób z niewydolnością nerek, co wymaga dostosowania dawkowania.

Aminoglikozydy wykazują działanie poantybiotykowe (PAE), co oznacza, że ich efekt bakteriobójczy utrzymuje się nawet po spadku stężenia poniżej MIC. Ta właściwość uzasadnia stosowanie dawkowania raz na dobę, które obecnie jest preferowane ze względu na zmniejszenie ryzyka nefrotoksyczności i ototoksyczności przy zachowanej skuteczności terapeutycznej.

Ważną cechą aminoglikozydów jest akumulacja w tkance nerkowej i uchu wewnętrznym, co wyjaśnia ich potencjał nefro- i ototoksyczny. Monitorowanie stężeń terapeutycznych (TDM) jest niezbędne podczas terapii, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka toksyczności lub przy długotrwałym stosowaniu.

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl