racemiczny cytalopram
Racemiczny cytalopram to lek przeciwdepresyjny należący do grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI). Składa się z mieszaniny dwóch enancjomerów: S-cytalopramu (escytalopram) i R-cytalopramu, występujących w równych proporcjach. Jako racemiczna mieszanina obu form izomerycznych wykazuje działanie terapeutyczne głównie dzięki aktywności S-enancjomeru.
Mechanizm działania cytalopramu polega na hamowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zwiększenia stężenia tego neuroprzekaźnika w przestrzeni synaptycznej. S-enancjomer wykazuje ponad 100-krotnie silniejsze działanie hamujące wychwyt serotoniny niż R-enancjomer. Co więcej, R-cytalopram może osłabiać działanie S-cytalopramu poprzez allosteryczną modulację transportera serotoniny.
Racemiczny cytalopram znajduje zastosowanie w leczeniu zaburzeń depresyjnych, zaburzeń lękowych, zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych oraz zespołu lęku napadowego. Jego profil farmakokinetyczny charakteryzuje się dobrą biodostępnością po podaniu doustnym (około 80%), wiązaniem z białkami osocza na poziomie 80% oraz czasem półtrwania wynoszącym 33-36 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę.
W praktyce klinicznej racemiczny cytalopram jest stopniowo zastępowany przez escytalopram (S-cytalopram), który wykazuje większą skuteczność przy mniejszej liczbie działań niepożądanych. Wynika to z braku potencjalnie antagonistycznego działania R-enancjomeru obecnego w mieszaninie racemicznej. Escytalopram charakteryzuje się również lepszym profilem bezpieczeństwa w zakresie interakcji lekowych i wpływu na odstęp QT.