zaleganie mas kałowych
Zaleganie mas kałowych to stan, w którym dochodzi do nadmiernego gromadzenia się stolca w jelicie grubym, najczęściej w odbytnicy lub okrężnicy. Problem ten może mieć charakter ostry lub przewlekły i jest jedną z najczęstszych przyczyn zgłaszania się pacjentów do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.
Główne przyczyny zalegania mas kałowych obejmują przewlekłe zaparcia, nieprawidłowe nawyki żywieniowe (dieta uboga w błonnik), niedostateczną podaż płynów, brak aktywności fizycznej, przyjmowanie niektórych leków (m.in. opioidów, leków przeciwcholinergicznych, blokerów kanału wapniowego), a także schorzenia neurologiczne i metaboliczne. U osób starszych problem ten występuje znacznie częściej z powodu zmniejszonej motoryki jelit i osłabienia mięśni dna miednicy.
Diagnostyka zalegania mas kałowych obejmuje badanie per rectum, badania obrazowe (RTG jamy brzusznej, tomografia komputerowa) oraz ocenę kliniczną pacjenta. W badaniu fizykalnym można stwierdzić wyczuwalną masę kałową w podbrzuszu lub podczas badania przez odbyt. W cięższych przypadkach zaleganie może prowadzić do niedrożności przewodu pokarmowego, a także do formowania się kamieni kałowych.
Leczenie zalegania mas kałowych wymaga usunięcia zalegających mas oraz profilaktyki nawrotów. W zależności od nasilenia problemu stosuje się metody zachowawcze (nawodnienie, wlewy doodbytnicze, środki przeczyszczające) lub interwencje manualne (ręczne usunięcie mas kałowych). W profilaktyce nawrotów kluczowe znaczenie ma modyfikacja diety, odpowiednie nawodnienie, regularna aktywność fizyczna oraz, w wybranych przypadkach, systematyczne stosowanie środków zmiękczających stolec.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – AuroGo 13,7 g
Lek AuroGo, zawierający 13,1250 g makrogolu 3350 oraz elektrolity: sodu wodorowęglan (0,1785 g), sodu chlorek (0,3507 g) i potasu chlorek (0,0466 g) w jednej saszetce (13,7 g proszku), jest wskazany w leczeniu przewlekłego zaparcia oraz zaklinowania stolca. Mechanizm działania opiera się na efekcie osmotycznym makrogolu 3350, który zwiększa zawartość wody w świetle jelita, zmiękczając masy kałowe i ułatwiając ich ewakuację. Preparat jest szczególnie użyteczny u pacjentów z zaparciami opornymi na modyfikacje diety i stylu życia, a także u osób przyjmujących leki zaburzające motorykę przewodu pokarmowego. Wskazania obejmują również zaparcia spastyczne z towarzyszącym dyskomfortem oraz przypadki zalegania mas kałowych w odbytnicy i jelicie grubym.
ból brzucha, chlorek potasu, chlorek sodu, działanie osmotyczne, makrogol 3350, mechanizm osmotyczny, motoryka przewodu pokarmowego, przewlekłe zaparcie, równowaga elektrolitowa, roztwór doustny, wodorowęglan sodu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, zaklinowanie stolca, zaleganie mas kałowych, zaparcie spastyczne - Leksykon substancji czynnych
Palonosetron – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Palonosetron, stosowany w profilaktyce nudności i wymiotów po chemioterapii, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z ryzykiem zaburzeń przewodu pokarmowego, zwłaszcza u osób z historią zaparć lub podostrej niedrożności jelit, ze względu na możliwość wydłużenia pasażu jelitowego. W dawce 750 µg odnotowano przypadki ciężkich zaparć z zaleganiem mas kałowych. Pomimo braku klinicznie istotnego wydłużenia odstępu QTc w badaniach u zdrowych ochotników, palonosetron należy stosować ostrożnie u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT, takimi jak zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hipomagnezemia), zastoinowa niewydolność serca, bradyarytmie, zaburzenia przewodzenia oraz u osób przyjmujących leki przeciwarytmiczne lub inne leki wydłużające QT. Przed podaniem leku należy skorygować zaburzenia elektrolitowe, aby zminimalizować ryzyko powikłań kardiologicznych.
antagonista receptora 5-HT3, bradyarytmia, choroby sercowo-naczyniowe, dieta niskosodowa, hipokaliemia, lek serotoninergiczny, leki przeciwarytmiczne, nadciśnienie tętnicze, nudności i wymioty po chemioterapii, palonosetron, pasaż jelitowy, podostra niedrożność jelit, profil farmakokinetyczny, SNRI, SSRI, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia przewodzenia, zaleganie mas kałowych, zastoinowa niewydolność serca, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Daryfenacyna – Działania niepożądane
Daryfenacyna, dostępna w dawkach 7,5 mg i 15 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Darifenacin Aristo), jest selektywnym antagonistą receptorów muskarynowych M3, co wiąże się z typowymi działaniami niepożądanymi o charakterze przeciwcholinergicznym. Najczęściej obserwowane efekty to suchość w jamie ustnej (20,2% przy 7,5 mg i 35% przy 15 mg) oraz zaparcia (14,8% przy 7,5 mg i 21% przy 15 mg), przy czym odsetek pacjentów przerywających terapię z powodu tych działań pozostaje niski (0-0,9% dla suchości i 0,6-2,2% dla zaparć). Działania niepożądane mają przeważnie łagodne do umiarkowanego nasilenia i wykazują tendencję do ustępowania w trakcie leczenia, zwłaszcza w okresie do 6 miesięcy. Należy zwrócić uwagę na potencjalne maskowanie objawów choroby pęcherzyka żółciowego oraz konieczność monitorowania pacjentów z przewlekłymi zaparciami, ryzykiem zatrzymania moczu (szczególnie u mężczyzn z przerostem prostaty) oraz występowaniem obrzęku naczynioruchowego, który może stanowić zagrożenie życia.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, duszność, efekt przeciwcholinergiczny, halucynacja, megacolon, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie się, neuropatia autonomiczna, niedrożność jelit, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, przerost gruczołu krokowego, przeszkoda podpęcherzowa, reakcja nadwrażliwości, receptor muskarynowy M3, sucha skóra, suchość jamy ustnej, świąd, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wysypka, wzdęcia, zaburzenie erekcji, zaburzenie funkcji poznawczej, zaburzenie nastroju, zakażenie dróg moczowych, zaleganie mas kałowych, zamazane widzenie, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie pochwy, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół suchego oka, zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej, zwiększenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej