Visipaque
Visipaque (iodixanol) to niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający jod, stosowany w diagnostyce obrazowej. Jest to preparat izoosmolarny, co oznacza, że jego osmolarność jest zbliżona do osmolarności krwi, dzięki czemu powoduje mniej działań niepożądanych w porównaniu do wysokoosmolarnych środków kontrastowych.
Stosowany jest w szerokiej gamie badań radiologicznych, w tym w angiografii, urografii, tomografii komputerowej oraz innych procedurach wymagających wizualizacji naczyń krwionośnych i narządów wewnętrznych. Visipaque jest szczególnie przydatny u pacjentów z wysokim ryzykiem reakcji nefrotoksycznych, niewydolnością nerek, cukrzycą oraz chorobami sercowo-naczyniowymi.
Bezpieczeństwo stosowania Visipaque wynika z jego właściwości fizykochemicznych – ma niską chemotoksyczność, rzadziej wywołuje reakcje alergiczne i może być stosowany u pacjentów z podwyższonym ryzykiem nefropatii pokontrastowej. Przed zastosowaniem należy ocenić funkcję nerek pacjenta oraz zapewnić odpowiednie nawodnienie, aby zminimalizować ryzyko powikłań.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Przedawkowanie
Jodiksanol jest niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym zawierającym sześć atomów jodu, stosowanym w diagnostyce obrazowej, dostępnym w roztworze do wstrzykiwań Visipaque o stężeniach 270 mg jodu/ml (550 mg jodiksanolu/ml) oraz 320 mg jodu/ml (652 mg jodiksanolu/ml). Charakteryzuje się osmolalnością około 290 mOsm/kg H₂O w 37°C, co jest wartością izotoniczną względem płynów ustrojowych, oraz lepkością odpowiednio 11,3 mPa·s (20°C) i 5,8 mPa·s (37°C) dla stężenia 270 mg I/ml oraz 25,4 mPa·s (20°C) i 11,4 mPa·s (37°C) dla stężenia 320 mg I/ml. Jego krótki okres półtrwania (~2 godziny) zmniejsza ryzyko przedawkowania u pacjentów z prawidłową funkcją nerek, jednak w przypadku nadmiernego podania konieczne jest leczenie objawowe, gdyż brak jest specyficznego antidotum. W terapii przedawkowania kluczowe jest dożylne nawodnienie, monitorowanie funkcji nerek przez minimum 3 dni oraz, w razie potrzeby, hemodializa.
diagnostyka obrazowa, dieta niskosodowa, filtracja kłębuszkowa, funkcja nerek, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa, izotoniczność, jodiksanol, leczenie objawowe, lepkość krwi, monitoring funkcji nerek, nawodnienie dożylne, okres półtrwania, osmolalność, środek kontrastowy, upośledzenie funkcji nerek, Visipaque, zaburzenia hemodynamiczne - Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Przeciwwskazania stosowania
Jodiksanol, niejonowy, dimeryczny, sześciojodowy środek kontrastowy stosowany w preparatach Visipaque (dostępnych w stężeniach 270 mg I/ml i 320 mg I/ml), charakteryzuje się osmolalnością 290 mOsm/kg H₂O (37°C) oraz lepkością odpowiednio 11,3 mPa·s (20°C) i 5,8 mPa·s (37°C) dla stężenia 270 mg I/ml oraz 25,4 mPa·s (20°C) i 11,4 mPa·s (37°C) dla stężenia 320 mg I/ml. Preparat jest izotoniczny względem osocza dzięki dodatkom elektrolitów, w tym sodu (0,76 mg/0,03 mmol dla 270 mg I/ml i 0,45 mg/0,02 mmol dla 320 mg I/ml), co wymaga uwagi u pacjentów z restrykcjami sodowymi. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do stosowania jodiksanolu są: potwierdzona nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze, tyreotoksykoza z objawami klinicznymi oraz wcześniejsze ciężkie reakcje alergiczne po podaniu preparatu Visipaque. Wskazane jest szczegółowe zebranie wywiadu alergicznego i ocena stanu tarczycy przed podaniem środka.
izotoniczność, jodiksanol, lepkość, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na substancję czynną, osmolalność, przełom tarczycowy, reakcja alergiczna, reakcja niepożądana, środek kontrastowy, środek kontrastowy niejonowy, substancja pomocnicza, tyreotoksykoza, Visipaque, zaburzenie przepływu naczyniowego - Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Jodikdanol, substancja czynna w preparacie Visipaque, jest niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym zawierającym odpowiednio 270 mg jodu/ml (550 mg/ml) lub 320 mg jodu/ml (652 mg/ml). Charakteryzuje się osmolalnością około 290 mOsm/kg H₂O przy 37°C, co jest niższe niż osmolalność krwi pełnej oraz niejonowych monomerycznych środków kontrastowych w porównywalnych stężeniach. Lepkość Visipaque wynosi 5,8 mPa·s (270 mg I/ml) oraz 11,4 mPa·s (320 mg I/ml) w temperaturze 37°C, co może mieć znaczenie kliniczne przy ocenie stanu pacjenta po badaniu. Dotychczasowe badania nie wykazały bezpośredniego wpływu jodikdanolu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn po standardowym podaniu donaczyniowym, jednak brak jest specjalistycznych badań w tym zakresie, co wymaga zachowania ostrożności.
- Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Działania niepożądane
Jodiksanol, niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający 270 mg I/ml lub 320 mg I/ml jodu (preparat Visipaque), charakteryzuje się osmolalnością niższą niż krew pełna i inne niejonowe monomeryczne środki kontrastowe, co przekłada się na korzystniejszy profil bezpieczeństwa. Niemniej jednak, stosowanie jodiksanolu wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które występują rzadziej niż po jonowych środkach kontrastowych, ale mogą mieć różne nasilenie – od łagodnych, przejściowych objawów skórnych i oddechowych (np. wysypka, świąd, duszności, obrzęk krtani) po bardzo rzadkie, ciężkie powikłania, takie jak wstrząs anafilaktyczny, ostra lub przewlekła niewydolność nerek, zespół Kounisa, zatrzymanie akcji serca, zawał mięśnia sercowego czy reakcje skórne przypominające zespół Stevensa-Johnsona. Reakcje nadwrażliwości mogą pojawić się zarówno natychmiastowo, jak i z opóźnieniem, niezależnie od dawki i drogi podania, co wymaga szczególnej czujności klinicznej i gotowości do natychmiastowego przerwania podawania środka oraz wdrożenia leczenia donaczyniowego.
badanie radiograficzne, choroba autoimmunologiczna, cukrzyca, duszność, jodiksanol, jodowy środek kontrastowy, jonowy środek kontrastowy, kreatynina, lek β-adrenolityczny, nefrotoksyczność, nerw błędny, niedociśnienie, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, odwodnienie, ostra niewydolność nerek, ostry zespół wieńcowy, pokrzywka, przewlekła niewydolność nerek, receptory β-adrenergiczne, rumień, skurcz oskrzeli, środek kontrastowy, świąd, Visipaque, wstrząs anafilaktoidalny, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zapalenie naczyń, zatrzymanie akcji serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Visipaque 550 mg/ml (270 mg jodu/ml)
Produkt leczniczy Visipaque zawiera jodiksanol w stężeniu 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) i jest niejonowym, dimerycznym, sześciojodowym środkiem kontrastowym o osmolalności 290 mOsm/kg H₂O oraz lepkości 5,8 mPa·s w 37°C. Pomimo braku specyficznych badań oceniających wpływ Visipaque na funkcje psychomotoryczne, szczególną uwagę należy zwrócić na podanie dokanałowe, które może znacząco oddziaływać na funkcje neurologiczne pacjenta. W związku z tym zaleca się powstrzymanie od prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn przez co najmniej 24 godziny po podaniu dokanałowym, co wynika z potencjalnego ryzyka zaburzeń neurologicznych wpływających na zdolność do bezpiecznego wykonywania tych czynności.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Visipaque 550 mg/ml (270 mg jodu/ml)
Visipaque jest niejonowym, dimerycznym, sześciojodowym środkiem kontrastowym o izotoniczności względem płynów ustrojowych i osmolalności niższej niż krew pełna oraz inne niejonowe monomeryczne środki kontrastowe. Działania niepożądane po jego zastosowaniu są zazwyczaj łagodne lub umiarkowane i przejściowe, występują rzadziej niż po środkach jonowych. Najczęstsze działania niepożądane obejmują przejściowy wzrost stężenia kreatyniny w osoczu (często), zmiany elektrolitowe (niezbyt często), łagodne reakcje skórne takie jak wysypka, pokrzywka i świąd (niezbyt często), a także duszność i niedociśnienie (niezbyt często). Bardzo rzadko obserwuje się ciężkie powikłania, takie jak ostra lub zaostrzona przewlekła niewydolność nerek, wstrząs anafilaktyczny, zespół Kounisa, zatrzymanie akcji serca, zawał mięśnia sercowego oraz ciężkie reakcje skórne przypominające zespół Stevensa-Johnsona.
choroba autoimmunologiczna, ciężka reakcja skórna, duszność, izotoniczność, jodowy środek kontrastowy, kreatynina w osoczu, nerw błędny, niejonowy środek kontrastowy, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, osmolalność, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, przewlekła niewydolność nerek, reakcja anafilaktoidalna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, receptor β-adrenergiczny, skurcz oskrzeli, środek kontrastowy, Visipaque, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie naczyń, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie krążenia, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Jodiksanol, niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający sześć atomów jodu, dostępny w preparacie Visipaque w stężeniach 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) oraz 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), został poddany szczegółowym badaniom przedklinicznym oceniającym jego wpływ na układ rozrodczy. Badania na szczurach i królikach nie wykazały negatywnego wpływu na płodność ani właściwości teratogennych, co potwierdza brak istotnych statystycznie zaburzeń parametrów reprodukcyjnych oraz brak zwiększonej częstości wad rozwojowych u potomstwa eksponowanego na jodiksanol w okresie organogenezy.
- Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Dawkowanie i sposób podawania
Jodiksanol, dostępny w preparacie Visipaque w stężeniach 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) oraz 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), jest niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym o wysokiej rozpuszczalności w wodzie. Dawkowanie musi być indywidualnie dostosowane do rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca oraz ogólnego stanu pacjenta. Podawanie może odbywać się dożylnie, dotętniczo lub dokanałowo, z zalecanymi objętościami i stężeniami zależnymi od typu badania, np. arteriografia mózgowa (5-10 ml, 270/320 mg I/ml), aortografia (40-60 ml, 270/320 mg I/ml), czy kardioangiografia (30-60 ml, 320 mg I/ml). U dzieci dawki dotętnicze nie powinny przekraczać 10 mg jodu/kg masy ciała, a w urografii dawkowanie jest zależne od masy ciała (2-4 ml/kg dla dzieci <7 kg, 2-3 ml/kg dla dzieci >7 kg). Maksymalna całkowita dawka jodu nie powinna przekraczać 3,2 g, a odpowiednie nawodnienie pacjenta przed i po podaniu jest obligatoryjne.
angiografia subtrakcyjna, aortografia, arteriografia tętnic mózgowych, flebografia, jodiksanol, jodowy środek kontrastowy, kanał kręgowy, kardioangiografia, koronarografia, mielografia, mielografia szyjna, naczynia obwodowe, nawodnienie pacjenta, podanie dokanałowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, środek kontrastowy, TK ciała, TK głowy, tomografia komputerowa, urografia, Visipaque