środek kontrastowy monomeryczny
Środek kontrastowy monomeryczny to rodzaj związku chemicznego stosowanego w diagnostyce obrazowej do poprawy widoczności struktur anatomicznych. W przeciwieństwie do środków dimerycznych, cząsteczka monomerycznego środka kontrastowego zawiera tylko jeden pierścień benzenowy z przyłączonymi atomami jodu.
Monomeryczne środki kontrastowe charakteryzują się niższą lepkością i osmolalnością w porównaniu do dimerycznych, co przekłada się na lepszą tolerancję przez pacjentów i mniejsze ryzyko działań niepożądanych. Najczęściej stosowane są w badaniach tomografii komputerowej, urografii oraz angiografii.
Przykładami monomerycznych środków kontrastowych są jopromid, joheksol i jopamidol. Ze względu na swoje właściwości farmakokinetyczne, związki te są szybciej wydalane z organizmu, głównie przez nerki, co jest istotne przy planowaniu badań u pacjentów z zaburzoną funkcją nerek.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Jodiksanol, niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający sześć atomów jodu, dostępny w preparacie Visipaque w stężeniach 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) oraz 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), został poddany szczegółowym badaniom przedklinicznym oceniającym jego wpływ na układ rozrodczy. Badania na szczurach i królikach nie wykazały negatywnego wpływu na płodność ani właściwości teratogennych, co potwierdza brak istotnych statystycznie zaburzeń parametrów reprodukcyjnych oraz brak zwiększonej częstości wad rozwojowych u potomstwa eksponowanego na jodiksanol w okresie organogenezy.
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Visipaque 652 mg/ml (320 mg jodu/ml)
Jodiksanol (Visipaque), niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy o stężeniu 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), stosowany dokanałowo, może wpływać na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Pomimo braku specyficznych badań oceniających ten wpływ, producent zaleca powstrzymanie się od tych czynności przez 24 godziny po podaniu. Produkt charakteryzuje się osmolalnością 290 mOsm/kg H₂O w 37°C oraz lepkością 25,4 mPa·s w 20°C i 11,4 mPa·s w 37°C, co może wpływać na komfort pacjenta i tolerancję badania. Podanie dokanałowe wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalny wpływ na zdolności psychomotoryczne.