komórka Leydiga
Komórki Leydiga, znane również jako komórki śródmiąższowe jądra, są kluczowymi elementami męskiego układu rozrodczego. Zlokalizowane w tkance śródmiąższowej jąder, pomiędzy kanalikami nasiennymi, pełnią fundamentalną rolę w produkcji androgenów, głównie testosteronu.
Główną funkcją komórek Leydiga jest biosynteza i sekrecja testosteronu w odpowiedzi na stymulację przez hormon luteinizujący (LH) wydzielany przez przysadkę mózgową. Testosteron jest niezbędny do prawidłowego rozwoju męskich narządów płciowych w okresie płodowym, rozwoju drugorzędowych cech płciowych w okresie dojrzewania oraz utrzymania spermatogenezy w dorosłym życiu.
Zaburzenia funkcjonowania komórek Leydiga mogą prowadzić do hipogonadyzmu hipergonadotropowego, charakteryzującego się obniżonym poziomem testosteronu i podwyższonym poziomem LH. Dysfunkcje te mogą wynikać z czynników genetycznych, autoimmunologicznych, toksycznych lub być konsekwencją procesów zapalnych czy nowotworowych. Diagnostyka obejmuje ocenę poziomu hormonów, badania obrazowe oraz niekiedy biopsję jądra.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Hipogonadyzm męski – Leczenie
Hipogonadyzm męski charakteryzuje się niedoborem testosteronu, prowadzącym do zaburzeń funkcji płciowych i objawów ogólnoustrojowych. Terapia zastępcza testosteronem (TRT) ma na celu przywrócenie fizjologicznych stężeń testosteronu (docelowo w środkowej części zakresu referencyjnego) oraz poprawę cech płciowych, funkcji seksualnych, składu ciała, gęstości kości, nastroju i jakości życia. Preparaty testosteronu dostępne są w formach przezskórnych (żele 1-2%, plastry, roztwory), iniekcyjnych (cypionian, enantan co 1-2 tygodnie; undekanian co 10-12 tygodni; autoiniektory), implantów podskórnych, donosowych, podpoliczkowych oraz doustnych kapsułek undekanianu. Wybór formy zależy od farmakokinetyki, preferencji pacjenta, kosztów i działań niepożądanych. Terapia wymaga monitorowania poziomu testosteronu, hematokrytu i PSA, a przeciwwskazania obejmują m.in. aktywny rak prostaty, hematokryt >50-54%, nieleczone obturacyjne bezdechy senne oraz planowanie ojcostwa.
cytrynian klomifenu, czerwienica, drugorzędowe cechy płciowe, farmakokinetyka, funkcje poznawcze, funkcje seksualne, gęstość mineralna kości, ginekomastia, hipogonadyzm męski, hipogonadyzm wtórny, implant podskórny, inhibitor aromatazy, komórka Leydiga, niedobór testosteronu, niski poziom testosteronu, objawy ogólnoustrojowe, obturacyjny bezdech senny, opóźnione dojrzewanie płciowe, preparat donosowy, rak prostaty, selektywny modulator receptora estrogenowego, spermatogeneza, terapia zastępcza testosteronem, trądzik, żel testosteronowy, żylaki powrózka nasiennego - Leksykon chorób i schorzeń
Niezstąpione jądra – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Kryptorchizm, będący najczęstszą anomalią narządów płciowych u noworodków płci męskiej, wiąże się z ryzykiem hipofunkcji jąder, obniżonej płodności oraz zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jądra. Badania obejmujące ponad 6000 mężczyzn wykazały, że osoby z historią kryptorchizmu mają zmniejszoną objętość jądra o 3,5 ml oraz redukcję stężenia plemników o 28%, a także osłabioną funkcję komórek Leydiga. Szczególnie istotne jest obustronne niezstąpienie jąder, które znacząco obniża płodność w porównaniu do jednostronnego kryptorchizmu i populacji ogólnej. Orchidopeksja, wykonywana najlepiej do 18 miesiąca życia, zmniejsza ryzyko raka jądra oraz poprawia szanse na zachowanie funkcji rozrodczej, poprzez umieszczenie jądra w mosznie, gdzie temperatura jest o 3-5°C niższa niż w jamie brzusznej. Wczesna interwencja chirurgiczna umożliwia także wcześniejsze wykrycie ewentualnych guzów jądra.
anomalia najądrza, anomalia narządów płciowych, anomalia nasieniowodu, atrofia jąder, dostęp mosznowy, dostęp pachwinowy, jednostronny kryptorchizm, komórka Leydiga, kryptorchizm, niepłodność, niezstąpione jądro, objętość jądra, obustronne niezstąpienie jąder, orchidopeksja, powrózek nasienny, rak jądra, wyczuwalne jądro, zabieg korekcyjny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aprepitant Viatris 80 mg/125 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa aprepitantu nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka w zakresie farmakologii, toksyczności po podaniu pojedynczym i wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję i rozwój potomstwa. Ekspozycja systemowa u gryzoni była zbliżona lub niższa niż u pacjentów stosujących dawki terapeutyczne 125 mg/80 mg, co ogranicza bezpośrednią translację wyników na ludzi. W badaniach reprodukcyjnych nie stwierdzono negatywnego wpływu przy poziomach ekspozycji porównywalnych do ludzkich, jednak modele zwierzęce mają ograniczoną zdolność przewidywania ryzyka u ludzi. W toksykologii pediatrycznej u młodych szczurów zaobserwowano efekty zależne od dawki, takie jak przedwczesne otwarcie pochwy przy dawkach ≥250 mg/kg oraz opóźnienie separacji napletka przy dawkach ≥10 mg/kg, bez wpływu na płodność i przeżywalność zarodków.
aprepitant, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, ekspozycja systemowa, granica narażenia, komórka Leydiga, narząd rozrodczy, obrzęk pochwy, otwarcie pochwy, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, przerost macicy, różnica międzygatunkowa, separacja napletka, szyjka macicy, toksyczność u młodych zwierząt - Leksykon substancji czynnych
Testosteron fenylopropionian – Właściwości farmakodynamiczne
Testosteron fenylopropionian jest jednym z czterech estrów testosteronu obecnych w preparacie Omnadren 250, występującym w stężeniu 60 mg/ml. W skład mieszaniny wchodzą także testosteron propionian (30 mg/ml), testosteron izokapronian (60 mg/ml) oraz testosteron dekanonian (100 mg/ml). Estryfikacja w pozycji 17-beta-hydroksylowej zwiększa lipofilność i wydłuża czas działania fenylopropionianu, który charakteryzuje się pośrednim okresem półtrwania w porównaniu z innymi estrami. Po podaniu domięśniowym tworzy depot, z którego testosteron jest stopniowo uwalniany, zapewniając stabilne stężenia hormonu. Preparat Omnadren 250 dzięki kombinacji estrów o różnym czasie działania umożliwia szybki początek efektu terapeutycznego oraz jego przedłużenie, co jest kluczowe w leczeniu hipogonadyzmu i niedoboru testosteronu.
alkohol benzylowy, androgen, dihydrotestosteron, efekt androgenny, ester testosteronu, funkcja seksualna, gruczoł krokowy, hormon androgenny, hydroliza, klasyfikacja farmakoterapeutyczna, komórka Leydiga, niedobór testosteronu, olej arachidowy, pęcherzyk nasienny, profil farmakodynamiczny, profil farmakokinetyczny, roztwór oleisty, spermatogeneza, testosteron dekanonin, testosteron izokapronin, testosteron propionin, wstrzyknięcie domięśniowe - Leksykon chorób i schorzeń
Niezstąpione jądra – Etiologia i przyczyny
Niezstąpione jądra (cryptorchidism) to najczęstsza wrodzona wada układu moczowo-płciowego u chłopców, występująca u 3-5% noworodków donoszonych i około 30% wcześniaków, z przewagą jednostronnego zajęcia prawego jądra. U około 80% przypadków dochodzi do samoistnego zstąpienia jąder w pierwszym roku życia, co obniża rzeczywistą częstość do około 1%. Etiologia jest wieloczynnikowa, obejmująca czynniki genetyczne (np. mutacje HOXA10), zaburzenia hormonalne osi podwzgórze-przysadka-gonady, czynniki środowiskowe (ekspozycja na EDC, ftalany, pestycydy, leki przeciwbólowe, alkohol, palenie) oraz stan zdrowia matki (cukrzyca, otyłość, preeklampsja). Proces zstępowania jąder przebiega w dwóch fazach hormonalnie kontrolowanych (8-15 i 25-35 tydzień ciąży), a zaburzenia tych etapów prowadzą do zatrzymania jądra w jamie brzusznej, kanale pachwinowym lub ektopowej lokalizacji. Masa urodzeniowa <2,3 kg oraz wcześniactwo znacząco zwiększają ryzyko, przy czym niemal 100% noworodków <907 g rodzi się z tym schorzeniem. Nabyte niezstąpienie jąder (wstępujące jądro) może pojawić się między 1 a 10 rokiem życia, także po wcześniejszym leczeniu chirurgicznym.
cryptorchidism, dietylostilbestrol, dihydrotestosteron, ftalan, gonadotropina kosmówkowa, jądro ektopowe, jądro wędrujące, komórka Leydiga, komórka Sertoliego, masa urodzeniowa, niezstąpione jądro, orchiopeksja, oś podwzgórze-przysadka-gonady, peptyd związany z genem kalcytoniny, przepuklina pachwinowa, rak jądra, seminoma, skręt jądra, spermatogeneza, wada układu moczowo-płciowego, wcześniactwo, zaburzenie płodności, zespół Downa, zespół niewrażliwości na androgeny, zespół Noonana, zespół Pradera-Williego, zespół wiotkiego brzucha - Leksykon chorób i schorzeń
Waroń – Etiologia i przyczyny
Waroń (varicocele) to patologiczne poszerzenie żył jądrowych w mosznie, występujące u 15-20% populacji męskiej i u 30-40% mężczyzn z niepłodnością. Etiologia waronia jest wieloczynnikowa, z dominującą rolą dysfunkcji zastawek żylnych, co prowadzi do refluksu i zastoju krwi w splocie wiciowatym (plexus pampiniformis). Anatomiczne predyspozycje, takie jak kąt 90° lewej żyły jądrowej względem żyły nerkowej, dłuższa droga lewej żyły oraz efekt „nutcracker” (ucisk lewej żyły nerkowej między tętnicą krezkową górną a aortą), zwiększają ryzyko rozwoju waronia po lewej stronie (80-90% przypadków). Czynniki genetyczne, wahania hormonalne w okresie dojrzewania (12-25 lat) oraz czynniki środowiskowe (palenie, długotrwała pozycja stojąca, intensywny wysiłek) również wpływają na patogenezę. Wtórne przyczyny obejmują guzy nerki, zakrzepicę żyły nerkowej, powiększone węzły chłonne i marskość wątroby, szczególnie u mężczyzn po 40. roku życia.
astenozoospermia, atrofia jądra, ciśnienie hydrostatyczne, embolizacja, guz jamy brzusznej, guz nerki, komórka Leydiga, komórka Sertoliego, marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, niepłodność męska, niepłodność pierwotna, niepłodność wtórna, oligozoospermia, spermatogeneza, splot wiciowaty, stres oksydacyjny, teratozoospermia, testosteron, waroń, węzły chłonne zaotrzewnowe, zakrzepica żyły nerkowej, zastój żylny, zespół dziadka do orzechów, zespół przekrwienia miednicy, żyła jądrowa, żylaki kończyn dolnych - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Nebido 1000 mg/4 ml
Nebido, zawierający testosteronu undecylan, jest esterem naturalnego testosteronu, klasyfikowanym w grupie androgenów (kod ATC G03B-A03). Po podaniu dochodzi do uwolnienia aktywnej formy hormonu – testosteronu, który jest kluczowym androgenem u mężczyzn, syntetyzowanym głównie w jądrach oraz w mniejszym stopniu w korze nadnerczy. Testosteron odpowiada za rozwój i utrzymanie męskich cech płciowych, prawidłowy przebieg pokwitania, spermatogenezę oraz funkcjonowanie gruczołów płciowych. Ponadto, hormon ten wywiera działanie anaboliczne i androgenne w różnych tkankach, takich jak mięśnie, kości, szpik kostny, nerki, wątroba oraz ośrodkowy układ nerwowy, stymulując syntezę białek, mineralizację kości i produkcję erytrocytów.
androgen, benzyl benzoesan, działanie androgenne, erytrocyt, estradiol, gruczoł krokowy, gruczoł płciowy, hematopoeza, jądra, komórka Leydiga, konwersja obwodowa, kora nadnerczy, męskie cechy płciowe, mineralizacja kości, najądrze, ośrodkowy układ nerwowy, pęcherzyk nasienny, przysadka mózgowa, receptor estrogenowy, spermatogeneza, szpik kostny, testosteronu undecylan, tkanka kostna, tkanka tłuszczowa, undecylan testosteronu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Androtop 50 mg/5 g
Testosteron, będący głównym składnikiem leku Androtop (50 mg/5 g), należy do grupy androgenów (kod ATC: G03BA03) i pełni kluczową rolę w rozwoju oraz utrzymaniu męskich cech płciowych. Jego biologiczne działanie obejmuje rozwój zewnętrznych i wewnętrznych narządów płciowych, utrzymanie drugorzędowych cech płciowych takich jak męski wzorzec owłosienia, obniżenie barwy głosu oraz regulację libido. Ponadto testosteron wywiera szeroki wpływ na metabolizm organizmu, stymulując anabolizm białek, rozwój mięśni szkieletowych, charakterystyczną dystrybucję tkanki tłuszczowej oraz gospodarkę elektrolitową, w tym retencję azotu, sodu, potasu, chlorków, fosforanów i wody, co przekłada się na utrzymanie dodatniego bilansu azotowego i homeostazy wodno-elektrolitowej.
anabolizm białek, androgen, androgen endogenny, androtop, dihydrotestosteron, drugorzędowe cechy płciowe, estradiol, gęstość mineralna kości, gonadotropina, gospodarka elektrolitowa, komórka Leydiga, komórka mózgowa, konwersja hormonalna, mięsień szkieletowy, oś podwzgórze-przysadka-gonady, receptor estrogenowy, remodeling kostny, testosteron, tkanka tłuszczowa, ujemne sprzężenie zwrotne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rolpryna SR 8 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ropinirolu wykazały, że lek może powodować zaburzenia implantacji zarodka u szczurów, co wiąże się z obniżeniem stężenia prolaktyny, jednak u ludzi prolaktyna nie jest kluczowa dla zagnieżdżenia zarodka, co ogranicza znaczenie kliniczne tego efektu. W toksycznych dawkach dla matki (60-150 mg/kg/dobę, odpowiadających 2-5-krotności AUC względem MRHD u ludzi) obserwowano zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększoną śmiertelność płodów oraz wady wrodzone palców. Nie stwierdzono działania teratogennego przy dawkach do 120 mg/kg/dobę u szczurów oraz 20 mg/kg u królików, jednak kombinacja ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą u królików nasilała wady wrodzone palców, wskazując na potencjalne interakcje teratogenne. Profil toksyczności obejmuje zmiany behawioralne, hiperprolaktynemię, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię, opadanie powiek oraz ślinienie się, co jest zgodne z farmakologicznym działaniem na układ dopaminergiczny i sercowo-naczyniowy. Długotrwałe podawanie wysokich dawek (50 mg/kg/dobę) u szczurów albinosów prowadziło do degeneracji siatkówki, prawdopodobnie z powodu zwiększonej ekspozycji na światło, co jest efektem gatunkowo specyficznym.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, ciśnienie tętnicze krwi, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, degeneracja siatkówki, dysfagia, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak jądra, hiperprolaktynemia, IC50, implantacja zarodka, kanał hERG, komórka Leydiga, margines bezpieczeństwa, mechanizm działania farmakologicznego, mutacja genowa, obumieranie płodu, organogeneza, prąd jonowy, prolaktyna, rakotwórczość, receptor dopaminowy, repolaryzacja mięśnia sercowego, ryzyko kardiologiczne, stężenie w osoczu, układ dopaminergiczny, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wada wrodzona palców, zagnieżdżenie zarodka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lutrate Depot 22,5 mg
Leuproreliny octan, będący syntetycznym analogiem hormonu uwalniającego gonadotropinę (LHRH), wykazuje silne działanie agonistyczne na receptory LHRH w przysadce mózgowej. Po początkowym wzroście stężenia LH, FSH oraz testosteronu (Cmax 6,33 ± 3,40 ng/ml w 2. dniu), długotrwałe podawanie leuproreliny prowadzi do desensytyzacji receptorów i zahamowania wydzielania gonadotropin, co skutkuje obniżeniem stężenia testosteronu do wartości kastracyjnych (<0,5 ng/ml) w ciągu 2-4 tygodni. W badaniu klinicznym z udziałem 163 pacjentów z rakiem gruczołu krokowego, stosujących Lutrate Depot 22,5 mg domięśniowo co 3 miesiące, 98,8% pacjentów osiągnęło poziom testosteronu ≤0,5 ng/ml już 28. dnia, a 99,4% utrzymywało ten poziom na 168. dniu terapii. Ponadto, 77,0% i 90,7% pacjentów spełniało bardziej restrykcyjne kryterium kastracji ≤0,2 ng/ml odpowiednio w 28. i 168. dniu.
antygen PSA, deprywacja androgenów, dihydrotestosteron, folikulotropina, hormon uwalniający gonadotropinę, kastracja medyczna, komórka Leydiga, leuprorelina octan, luteotropina, przełom testosteronowy, przysadka mózgowa, rak gruczołu krokowego, receptor LHRH, terapia hormonalna, testosteron, ucisk na rdzeń kręgowy, wartość kastracyjna, wstrzyknięcie produktu, zatrzymanie moczu, zespół zaostrzenia - Leksykon chorób i schorzeń
Wnętrostwo – Patofizjologia i mechanizm
Wnętrostwo (cryptorchidism) to najczęstsza wrodzona anomalia męskich narządów płciowych, charakteryzująca się brakiem obecności przynajmniej jednego jądra w mosznie, dotykająca około 3% donoszonych noworodków i 30% wcześniaków. Proces zstępowania jąder przebiega dwuetapowo: faza brzuszna (8-15 tydzień ciąży) i faza pachwinowo-mosznowa (25-35 tydzień), zależna od hormonów (INSL3, testosteron, DHT) oraz czynników anatomicznych (gubernaculum). Patogeneza wnętrostwa jest wieloczynnikowa, obejmując zaburzenia hormonalne (niedobór androgenów, upośledzone wydzielanie gonadotropin), anomalie gubernaculum, zmniejszone ciśnienie wewnątrzbrzuszne, mutacje genetyczne (np. HOXA10) oraz czynniki środowiskowe (ekspozycja na substancje estrogenne, palenie tytoniu, wcześniactwo). Wtórne uszkodzenia jąder rozpoczynają się już w drugim roku życia, obejmując uszkodzenie termiczne i zmiany histopatologiczne (zanik komórek Leydiga, degeneracja komórek Sertoliego, zwłóknienie okołokanalikowe), co prowadzi do upośledzenia spermatogenezy i steroidogenezy. Molekularne mechanizmy patogenezy obejmują zaburzenia szlaków sygnałowych Hedgehog, małych GTPaz oraz szlaku Piwi, a biomarkery takie jak MMP-17 i ADAMTS16 są powiązane z rozwojem wnętrostwa.
dihydrotestosteron, faza pachwinowo-mosznowa, gubernaculum testis, hormon insulinopodobny 3, kanał pachwinowy, komórka Leydiga, komórka Sertoliego, mięsień dźwigacz jądra, mutacja receptora androgenowego, nabyte wnętrostwo, narząd płciowy, niedobór 5α-reduktazy, niedobór androgenów, orchidopeksja, oś podwzgórze-przysadka-gonady, peptyd związany z genem kalcytoniny, powrózek nasienny, przepuklina pachwinowa, rak jądra, reaktywna forma tlenu, skręt jądra, spermatogeneza, spodziectwo, steroidogeneza, stres oksydacyjny, szlak sygnałowy Hedgehog, wcześniak, wnętrostwo, worek mosznowy, zaburzenie płodności, zespół dysgenezji jąder, zespół Klinefeltera, zespół Pradera-Williego, zstępowanie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aropilo 1 mg
Dane przedkliniczne dotyczące ropinirolu (Aropilo) wskazują na jego profil bezpieczeństwa w kontekście toksyczności reprodukcyjnej, ogólnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego. W badaniach na szczurach wykazano, że dawki toksyczne dla matki (60-150 mg/kg mc/dobę) powodują zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększone obumieranie oraz wady wrodzone palców, przy ekspozycjach AUC odpowiednio 2-5-krotnie wyższych niż przy maksymalnej zalecanej dawce dla człowieka (MRHD) w chorobie Parkinsona (24 mg/dobę). U królików nie stwierdzono teratogenności przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax u ludzi), jednak współpodawanie ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą zwiększało częstość i nasilenie wad wrodzonych palców. W przypadku zespołu niespokojnych nóg (RLS), gdzie MRHD wynosi 4 mg/dobę, toksyczność rozwojowa obserwowano przy dawkach odpowiadających 15-40-krotności AUC względem MRHD, z podobnym profilem efektów niepożądanych. Ropinirol wywołuje także efekty farmakologiczne takie jak hipoprolaktynemia, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię, opadanie powieki i nadmierne ślinienie się, co jest zgodne z jego mechanizmem działania dopaminergicznym.
choroba Parkinsona, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, gruczolak jądra, HERG, hipoprolaktynemia, hipotensja, komórka Leydiga, L-DOPA, organogeneza, potencjał rakotwórczy, prolaktyna, repolaryzacja komór serca, ropinirol, toksyczność reprodukcyjna, wada wrodzona palca, zespół niespokojnych nóg - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polpix SR 8 mg
Przedkliniczne badania ropinirolu, substancji czynnej leku Polpix SR, wykazały wpływ na reprodukcję, toksyczność oraz bezpieczeństwo farmakologiczne. U samic szczurów zaobserwowano zaburzenia implantacji zarodka związane z hipoprolaktynemią, jednak różnice gatunkowe ograniczają przenoszenie tych wyników na ludzi. W badaniach teratologicznych dawki toksyczne dla matki (60-150 mg/kg mc./dobę, co odpowiada 2-5-krotności najwyższej wartości AUC u ludzi) powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększenie obumierania płodów oraz wady wrodzone palców. Nie stwierdzono teratogenności przy dawce 120 mg/kg mc./dobę (4-krotność AUC MRHD). U królików dawka 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax MRHD) nie wpływała na organogenezę, jednak jednoczesne podawanie ropinirolu (10 mg/kg, 4,8-krotność Cmax MRHD) z L-dopą zwiększało częstość i nasilenie wad rozwojowych, co wskazuje na potencjalną interakcję farmakologiczną wymagającą uwagi klinicznej.
badanie genotoksyczne, badanie teratologiczne, ciśnienie tętnicze krwi, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, implantacja zarodka, kanał hERG, komórka Leydiga, L-DOPA, mechanizm działania farmakologicznego, obumarcie płodu, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, ślinotok, wada wrodzona palca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aprepitant Stada 125 mg; 80 mg
Dane przedkliniczne dotyczące aprepitantu, obejmujące badania toksyczności, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa, nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka. Ekspozycja układowa u gryzoni była porównywalna lub niższa niż u pacjentów stosujących dawki terapeutyczne 125 mg/80 mg produktu Aprepitant Stada. W badaniach reprodukcyjnych nie zaobserwowano negatywnego wpływu aprepitantu przy ekspozycji odpowiadającej stosowanej u ludzi, choć ryzyko kliniczne nie może być w pełni wykluczone na podstawie danych zwierzęcych. Badania toksyczności na młodych szczurach wykazały zmiany w rozwoju narządów płciowych (przedwczesne otwarcie pochwy u samic przy dawce ≥250 mg/kg m.c. oraz opóźnienie separacji napletka u samców przy dawce ≥10 mg/kg m.c.), jednak bez wpływu na płodność, przeżywalność zarodków czy zmiany patologiczne narządów rozrodczych.
aprepitant, badanie toksyczności, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, ekspozycja układowa, genotoksyczność, jądro, komórka Leydiga, macica, narząd rozrodczy, obrzęk pochwy, płodność, przerost macicy, przeżywalność płodów, przeżywalność zarodków, rakotwórczość, reprodukcja, rozród, separacja napletka, szyjka macicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Chorapur 5000 IU
Chorapur to preparat zawierający wysoko oczyszczoną ludzką gonadotropinę kosmówkową (hCG) w dawkach 1500 IU oraz 5000 IU, klasyfikowany w grupie gonadotropin (kod ATC: G03GA01). hCG jest glikoproteiną złożoną z podjednostek alfa i beta, wykazującą działanie podobne do hormonu luteinizującego (LH), lecz z dłuższym okresem półtrwania, co przekłada się na wyższą efektywność biologiczną. W jajnikach hCG stymuluje biosyntezę steroidów płciowych (progesteronu i estradiolu) oraz produkcję peptydów regulacyjnych (inhibina, relaksyna, prorenina), co prowadzi do indukcji owulacji po podaniu domięśniowym dawki 5000-10000 IU u kobiet z dojrzałymi pęcherzykami Graafa, z efektem po około 36 godzinach. W męskim układzie rozrodczym hCG działa na komórki Leydiga, stymulując produkcję testosteronu i innych hormonów steroidowych, wykazując charakterystyczny dwufazowy wzrost testosteronu po podaniu dawki 5000 IU.
17-OH-progesteron, biosynteza steroidów płciowych, estradiol, gonada, gonadotropina, gonadotropina kosmówkowa, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, inhibina, inhibitor aktywatora plazminogenu, komórka Leydiga, komórka tekalna, komórka ziarnista, kwas sialowy, okres półtrwania, owulacja, pęcherzyk Graafa, pęcherzyk jajnikowy, progesteron, prorenina, przysadka mózgowa, relaksyna, wnętrostwo, wrodzony brak jąder - Leksykon substancji czynnych
Aprepitant – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Aprepitant, stosowany w dawkach terapeutycznych 125 mg/80 mg, nie wykazuje istotnej toksyczności ani potencjału genotoksycznego i rakotwórczego w badaniach przedklinicznych. Ekspozycja układowa u gryzoni była porównywalna lub niższa niż u ludzi, a badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, przeżywalność zarodków czy zmiany patologiczne w narządach rozrodczych. Pomimo obserwacji zmian rozwojowych u młodych szczurów i psów, takich jak przedwczesne otwarcie pochwy, opóźnienie separacji napletka, zmniejszenie masy jąder czy przerost macicy, nie ustalono granic narażenia o znaczeniu klinicznym, zwłaszcza przy krótkotrwałym stosowaniu zgodnym z zalecanym schematem dawkowania.
aprepitant, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie reprodukcyjne, badanie toksyczności, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, ekspozycja układowa, granica narażenia, komórka Leydiga, narząd rozrodczy, obrzęk pochwy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, przedwczesne otwarcie pochwy, przerost macicy, ryzyko nowotworowe, schemat dawkowania, toksyczność dawki wielokrotnej, toksyczność pojedynczej dawki, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aprepitant Accord 80 mg; 125 mg
Aprepitant Accord w dawkach 80 mg i 125 mg przeszedł szerokie badania przedkliniczne obejmujące farmakologię, toksyczność jednorazową i wielokrotną, genotoksyczność, rakotwórczość oraz wpływ na rozród i rozwój potomstwa. Wyniki nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów przy stosowaniu terapeutycznym. Ekspozycja systemowa u zwierząt była porównywalna lub niższa niż u ludzi, co ogranicza pełną ekstrapolację wyników, zwłaszcza w badaniach reprodukcyjnych. W badaniach na młodych szczurach i psach zaobserwowano zmiany w dojrzewaniu płciowym i narządach rozrodczych (np. przedwczesne otwarcie pochwy przy dawce 250 mg/kg u samic szczurów, zmniejszenie masy jąder przy 6 mg/kg u samców psów), jednak nie stwierdzono wpływu na płodność, przeżywalność zarodków ani zmiany patologiczne narządów rozrodczych.
aprepitant, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie reprodukcyjne, badanie toksyczności, bezpieczeństwo przedkliniczne, działanie niepożądane, ekspozycja systemowa, ekstrapolacja wyników badań, komórka Leydiga, masa jąder, narząd rozrodczy, obrzęk tkanek pochwy, profil bezpieczeństwa, przedwczesne otwarcie pochwy, przerost macicy, separacja napletka, uszkodzenie DNA