wydzielanie kwasu żołądkowego

Wydzielanie kwasu żołądkowego to fizjologiczny proces, w którym komórki okładzinowe (parietalne) znajdujące się w śluzówce żołądka produkują kwas solny (HCl). Ten kluczowy element soku żołądkowego osiąga pH między 1,5 a 3,5, co czyni go jednym z najsilniejszych kwasów naturalnie występujących w organizmie człowieka.

Proces sekrecji kwasu żołądkowego jest regulowany przez złożony mechanizm obejmujący czynniki neuronalne, hormonalne i parakrynne. Główne regulatory to: acetylocholina uwalniana z nerwu błędnego, gastryna wydzielana przez komórki G antrum żołądka oraz histamina produkowana przez komórki enterochromatofilne. Wszystkie te substancje stymulują pompę protonową (H+/K+-ATPazę) w komórkach okładzinowych, prowadząc do wydzielania jonów wodorowych do światła żołądka.

Klinicznie, zaburzenia wydzielania kwasu żołądkowego wiążą się z wieloma patologiami przewodu pokarmowego. Nadmierne wydzielanie może prowadzić do choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, refluksu żołądkowo-przełykowego czy zespołu Zollingera-Ellisona. Z kolei zmniejszone wydzielanie, obserwowane w zanikowym zapaleniu żołądka czy po długotrwałym stosowaniu inhibitorów pompy protonowej, może skutkować upośledzonym trawieniem białek, zaburzeniami wchłaniania witaminy B12 oraz zwiększonym ryzykiem infekcji przewodu pokarmowego.

Diagnostyka zaburzeń wydzielania kwasu żołądkowego obejmuje badania endoskopowe, pH-metrię przełyku, test z pentagastryną oraz pomiar stężenia gastryny we krwi. W terapii nadmiernego wydzielania stosuje się inhibitory pompy protonowej (np. omeprazol), antagonisty receptora H2 (np. ranitydyna) oraz leki zobojętniające kwas żołądkowy.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl