izoenzym CYP3A5

Izoenzym CYP3A5 jest członkiem rodziny cytochromu P450, grupy enzymów odgrywających kluczową rolę w metabolizmie leków i innych ksenobiotyków. CYP3A5 jest kodowany przez gen CYP3A5 i wykazuje znaczący polimorfizm genetyczny, co prowadzi do zmiennej ekspresji enzymu w populacji.

CYP3A5 uczestniczy w metabolizmie około 50% wszystkich stosowanych klinicznie leków, w tym immunosupresantów (takrolimus, cyklosporyna), leków przeciwnowotworowych, statyn oraz leków przeciwdrgawkowych. Występowanie wariantu CYP3A5*3 skutkuje brakiem funkcjonalnego białka, podczas gdy osoby z allelem CYP3A5*1 wykazują ekspresję aktywnego enzymu.

W praktyce klinicznej, polimorfizm CYP3A5 ma szczególne znaczenie w transplantologii, gdzie wpływa na farmakokinetykę takrolimusu. Pacjenci będący ekspresserami CYP3A5 (genotyp *1/*1 lub *1/*3) wymagają wyższych dawek takrolimusu do osiągnięcia terapeutycznych stężeń leku w porównaniu z osobami niewykazującymi ekspresji enzymu (genotyp *3/*3).

Izoenzym CYP3A5 wykazuje znaczącą zmienność międzyetniczną – allel CYP3A5*1 występuje u około 10-30% populacji kaukaskiej, podczas gdy w populacjach afrykańskich jego częstość może sięgać 50-70%. Ta zmienność genetyczna stanowi istotny czynnik w indywidualizacji farmakoterapii i rozwoju medycyny personalizowanej.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Midazolam Kalceks 1 mg/ml

Midazolam charakteryzuje się zróżnicowaną farmakokinetyką zależną od drogi podania, wieku pacjenta oraz współistniejących schorzeń. Po podaniu domięśniowym i doodbytniczym osiąga maksymalne stężenie w osoczu w około 30 minut, z dostępnością biologiczną odpowiednio >90% i około 50%. Objętość dystrybucji wynosi 0,7-1,2 l/kg, a lek wiąże się w 96-98% z białkami osocza. Midazolam jest metabolizowany głównie w wątrobie przez CYP3A4 i CYP3A5 do aktywnego 1′-hydroksymidazolamu, którego stężenie stanowi około 12% stężenia leku macierzystego. Okres półtrwania u zdrowych dorosłych wynosi 1,5-2,5 godziny, a klirens osoczowy 300-500 ml/min. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki w postaci sprzężonego metabolitu (60-80%), z mniej niż 1% dawki wydalanej w formie niezmienionej.
1′-hydroksymidazolam, asfiksja, bariera fizjologiczna, bariera łożyskowa, białka osocza, biotransformacja, cytochrom P450, dostępność biologiczna, faza eliminacji, glukuronid 1′-hydroksymidazolamu, indukcja enzymów, izoenzym CYP3A4, izoenzym CYP3A5, klirens osoczowy, kwas glukuronowy, marskość wątroby, metabolizm wątrobowy, midazolam, mleko ludzkie, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie domięśniowe, podanie doodbytnicze, podanie dożylne, sedacja, wchłanianie, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenie czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Paliperidone Teva 75 mg

Palmitynian paliperydonu, będący prolekiem paliperydonu, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym umożliwiającym długotrwałe uwalnianie substancji czynnej po podaniu domięśniowym. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po medianie 13 dni (Tmax), a efekt terapeutyczny utrzymuje się przez co najmniej 4 miesiące. Biodostępność wynosi 100%, a pozorny okres półtrwania mieści się w zakresie 25-49 dni dla dawek 25-150 mg. Wstrzyknięcie do mięśnia naramiennego powoduje około 28% wyższe Cmax w porównaniu do podania do mięśnia pośladkowego. Początkowy schemat dawkowania (150 mg w 1. dniu i 100 mg w 8. dniu, do mięśnia naramiennego) pozwala na szybkie osiągnięcie stężeń terapeutycznych bez konieczności stosowania doustnego. Paliperydon wiąże się z białkami osocza w 74%, nie ulega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, a główną drogą eliminacji jest wydalanie nerkowe (około 80% dawki w moczu). Metabolizm obejmuje cztery szlaki, z udziałem CYP2D6 i CYP3A4, jednak ich rola jest klinicznie nieistotna.
analiza farmakokinetyczna, dealkilacja, enancjomery paliperydonu, ester palmitynowy, hydroksylacja, hydroliza paliperydonu, izoenzym CYP1A2, izoenzym CYP2A6, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP2E1, izoenzym CYP3A4, izoenzym CYP3A5, izoenzymy cytochromu P450, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens paliperydonu, krążenie ogólnoustrojowe, metabolizm wątrobowy, mieszanina racemiczna, mikrosomy wątrobowe, odłączenie benzizoksazolu, odwodornienie, palmitynian paliperydonu, prolek paliperydonu, stężenie paliperydonu, substrat P-glikoproteiny, symulacja farmakokinetyczna, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu

izoenzym CYP3A5

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Midazolam Kalceks 1 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne – Paliperidone Teva 75 mg