komórka okładzinowa żołądka

Komórka okładzinowa żołądka (parietal cell, oxyntic cell) to wyspecjalizowana komórka nabłonkowa zlokalizowana głównie w trzonie i dnie żołądka. Stanowi ona ok. 20-30% populacji komórek gruczołów właściwych żołądka i charakteryzuje się dużymi rozmiarami oraz obfitą cytoplazmą bogatą w mitochondria.

Podstawową funkcją komórek okładzinowych jest wydzielanie kwasu solnego (HCl) do światła żołądka, co umożliwia utrzymanie niskiego pH (1,5-3,5) w świetle tego narządu. Proces sekrecji HCl odbywa się przy udziale pompy protonowej H+/K+-ATPazy zlokalizowanej w błonie kanalikowej komórki. Ponadto komórki te wydzielają czynnik wewnętrzny Castle’a (intrinsic factor), niezbędny do wchłaniania witaminy B12 w jelicie krętym.

Aktywność wydzielnicza komórek okładzinowych podlega złożonej regulacji neurohormonalnej. Stymulatorami sekrecji są: gastryna, acetylocholina i histamina, która działa poprzez receptory H2. Z kolei inhibitory wydzielania kwasu solnego to m.in. somatostatyna i prostaglandyny. Farmakologiczna blokada wydzielania kwasu przez te komórki stanowi podstawę leczenia choroby wrzodowej i choroby refluksowej przełyku.

Zaburzenia funkcji komórek okładzinowych mogą prowadzić do różnych stanów patologicznych. Nadmierna produkcja kwasu jest związana z chorobą wrzodową, podczas gdy niedobór wydzielania kwasu (achlorhydria) i zaniku komórek okładzinowych obserwuje się w przewlekłym zanikowym zapaleniu żołądka typu A, co może prowadzić do niedokrwistości złośliwej z powodu niedoboru czynnika wewnętrznego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl