działanie przeciwutleniające

Działanie przeciwutleniające (antyoksydacyjne) to zdolność substancji do neutralizowania wolnych rodników i innych reaktywnych form tlenu (RFT), które mogą uszkadzać komórki i tkanki organizmu. Wolne rodniki powstają w wyniku naturalnych procesów metabolicznych oraz pod wpływem czynników zewnętrznych, takich jak promieniowanie UV, zanieczyszczenie środowiska czy dym tytoniowy.

W warunkach fizjologicznych organizm posiada własny system obrony antyoksydacyjnej, obejmujący enzymy (np. dysmutazę ponadtlenkową, katalazę, peroksydazę glutationową) oraz nieenzymatyczne przeciwutleniacze (np. glutation, kwas moczowy). Zaburzenie równowagi między powstawaniem wolnych rodników a zdolnością organizmu do ich neutralizacji prowadzi do stresu oksydacyjnego, który jest powiązany z patogenezą wielu chorób, w tym miażdżycy, chorób neurodegeneracyjnych, nowotworów i procesów starzenia.

Substancje o działaniu przeciwutleniającym występują naturalnie w żywności, szczególnie w owocach i warzywach (np. witaminy C i E, karotenoidy, polifenole), a także są dostępne jako suplementy diety. W praktyce klinicznej przeciwutleniacze znajdują zastosowanie zarówno w profilaktyce, jak i wspomaganiu leczenia chorób związanych ze stresem oksydacyjnym, choć ich skuteczność w różnych jednostkach chorobowych jest nadal przedmiotem badań.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl