opór obwodowy

Opór obwodowy, określany również jako systemowy opór naczyniowy (SVR – Systemic Vascular Resistance), to kluczowy parametr hemodynamiczny odnoszący się do całkowitego oporu naczyń obwodowych, który musi pokonać krew pompowana przez serce. Jest on wyrazem oporu, jaki napotyka przepływ krwi w naczyniach krwionośnych w całym układzie krążenia.

Wartość oporu obwodowego jest determinowana głównie przez średnicę naczyń krwionośnych, szczególnie tętniczek (arteriol), które mogą zmieniać swój kaliber poprzez skurcz lub rozkurcz mięśniówki gładkiej w ich ścianie. Na opór obwodowy wpływają również lepkość krwi oraz całkowita długość naczyń krwionośnych w organizmie.

W praktyce klinicznej opór obwodowy oblicza się według wzoru: SVR = (MAP – CVP) / CO × 80, gdzie MAP to średnie ciśnienie tętnicze, CVP to ośrodkowe ciśnienie żylne, a CO to rzut serca. Jednostką oporu obwodowego jest dyn·s·cm⁻⁵ lub mmHg·min/l. Prawidłowe wartości SVR wynoszą od 800 do 1200 dyn·s·cm⁻⁵.

Zaburzenia oporu obwodowego mają istotne znaczenie w patofizjologii wielu stanów klinicznych. Zwiększony opór obwodowy występuje w nadciśnieniu tętniczym, niewydolności serca czy wstrząsie kardiogennym. Z kolei zmniejszony opór obwodowy charakteryzuje wstrząs septyczny, anafilaktyczny oraz stany związane z uogólnionym rozszerzeniem naczyń.

Monitorowanie oporu obwodowego jest szczególnie ważne na oddziałach intensywnej terapii, gdzie pozwala na ocenę stanu układu krążenia pacjenta oraz dostosowanie terapii w stanach krytycznych, zwłaszcza w przypadku stosowania leków wazoaktywnych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl