fentolamina
Fentolamina jest nieselektywnym, odwracalnym antagonistą receptorów α-adrenergicznych, blokującym zarówno receptory α1, jak i α2. Dzięki temu działaniu powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych i zmniejszenie oporu obwodowego, co znajduje zastosowanie w różnych stanach klinicznych.
W praktyce medycznej fentolamina stosowana jest głównie w diagnostyce i leczeniu guza chromochłonnego (pheochromocytoma), gdzie pomaga kontrolować nadciśnienie tętnicze wywołane nadmiernym wydzielaniem katecholamin. Lek znajduje również zastosowanie w leczeniu przełomu nadciśnieniowego oraz jako środek odwracający miejscowe znieczulenie z adrenaliną.
Podanie fentolaminy może powodować efekty uboczne, takie jak tachykardia odruchowa, hipotensja ortostatyczna, zawroty głowy oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Ze względu na mechanizm działania, lek powinien być stosowany ostrożnie u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca, po zawale mięśnia sercowego oraz u osób z zaburzeniami rytmu serca.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Sinora 0,1 mg/ml
Przedawkowanie noradrenaliny zawartej w roztworze do infuzji Sinora (stężenia 0,1 mg/ml lub 0,2 mg/ml) prowadzi do nadmiernej stymulacji receptorów alfa-adrenergicznych, skutkującej gwałtownym skurczem naczyń obwodowych, znacznym wzrostem ciśnienia tętniczego oraz zwiększeniem oporu obwodowego. W efekcie obserwuje się odruchową bradykardię, zmniejszenie pojemności minutowej serca oraz poważne zaburzenia hemodynamiczne i perfuzji narządowej. Typowe objawy kliniczne to ciężkie nadciśnienie tętnicze, bradykardia odruchowa (<60 uderzeń/min), nasilony ból głowy, światłowstręt, ból zamostkowy, bladość skóry, nadmierne pocenie się oraz wymioty. Warto podkreślić, że 1 ml roztworu Sinora 0,1 mg/ml zawiera 0,2 mg noradrenaliny winianu, co odpowiada 0,1 mg noradrenaliny, a fiolka 50 ml zawiera odpowiednio 10 mg noradrenaliny winianu (5 mg noradrenaliny). W przypadku stężenia 0,2 mg/ml wartości te są dwukrotnie wyższe.
aktywacja układu współczulnego, bradykardia odruchowa, centralizacja krążenia, fentolamina, gospodarka wodno-elektrolitowa, lek alfa-adrenolityczny, monitorowanie hemodynamiczne, nadciśnienie tętnicze, napięcie ścian naczyń krwionośnych, niedokrwienie mięśnia sercowego, noradrenaliny winian, opór obwodowy, parametr hemodynamiczny, perfuzja narządów, pobudzenie nerwu błędnego, pojemność minutowa serca, przedawkowanie noradrenaliny, przepływ wieńcowy, receptor adrenergiczny, receptor alfa-adrenergiczny, skurcz naczyń obwodowych, skurcz naczyń skórnych, stres hemodynamiczny, wzrost ciśnienia tętniczego, zaburzenie hemodynamiczne - Leksykon leków
Przedawkowanie – Theraflu ExtraGRIP 650 mg + 10 mg + 20 mg
Przedawkowanie Theraflu ExtraGRIP, zawierającego paracetamol 650 mg, fenylefryny chlorowodorek 10 mg oraz feniraminy maleinian 20 mg, stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, głównie z powodu toksycznego działania paracetamolu na wątrobę. Objawy uszkodzenia wątroby pojawiają się opóźnione, w ciągu 24-48 godzin od przedawkowania, z maksymalnym nasileniem po 4-6 dniach, co może prowadzić do niewydolności wątroby, konieczności przeszczepienia lub zgonu. Dodatkowo, zatrucie paracetamolem może wywołać ostre zapalenie trzustki. Fenylefryna powoduje objawy nadciśnienia tętniczego, drażliwości, niepokoju, a w ciężkich przypadkach splątanie, halucynacje, drgawki i zaburzenia rytmu serca. Feniramina może indukować drgawki, zaburzenia świadomości i śpiączkę, szczególnie u dzieci.
arytmia, bradykardia odruchowa, drażliwość, drgawka, feniramina, fentolamina, fenylefryna, halucynacja, metionina, N-acetylocysteina, nadciśnienie tętnicze, niepokój, niewydolność wątroby, ostre zapalenie trzustki, paracetamol, przełom nadciśnieniowy, receptor alfa-adrenergiczny, śpiączka, splątanie, Theraflu ExtraGRIP, uszkodzenie wątroby, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie świadomości, zatrucie paracetamolem - Leksykon substancji czynnych
Dopamina – Działania niepożądane
Dopamina w postaci chlorowodorku (1% – 10 mg/ml oraz 4% – 40 mg/ml) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, głównie ze strony układu sercowo-naczyniowego, nerwowego, oddechowego oraz przewodu pokarmowego. Najczęstsze objawy to skurcze dodatkowe pozazatokowe, tachykardia, bóle dławicowe, kołatanie serca, obniżenie ciśnienia tętniczego, zwężenie naczyń, bóle głowy, duszność, nudności i wymioty. Rzadziej obserwuje się zaburzenia przewodzenia komorowego, bradykardię, rozszerzenie zespołu QRS, rozszerzenie źrenic oraz jeżenie włosów. Szczególnie niebezpieczne są komorowe zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić do nagłego zatrzymania krążenia, oraz zgorzel u pacjentów z chorobą naczyniową. Wynaczynienie dopaminy może powodować martwicę tkanek, wymagającą natychmiastowego podania fentolaminy (5-10 mg w 10-15 ml 0,9% NaCl).
azotemia, ból dławicowy, bradykardia, chlorowodorek dopaminy, choroba wieńcowa, fentolamina, hipoperfuzja narządów, jeżenie włosów, kołatanie serca, martwica tkanek, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność lewokomorowa, niewydolność nerek, obrzęk płuc, reakcja alergiczna, rozszerzenie źrenic, roztwór soli fizjologicznej, skurcz oskrzeli, skurcz pozazatokowy, tachykardia, wynaczynienie, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie przewodzenia komorowego, zaburzenie przewodzenia śródkomorowego, zaburzenie rytmu komorowego, zaburzenie rytmu serca, zatrzymanie krążenia, zespół QRS, zwężenie naczyń - Leksykon leków
Przedawkowanie – Coldrex Junior C (300 mg + 5 mg + 20 mg)/sasz.
Przedawkowanie Coldrex Junior C, zawierającego paracetamol (300 mg), chlorowodorek fenylefryny (5 mg) oraz kwas askorbinowy (20 mg) w saszetce, niesie ryzyko poważnych powikłań, głównie ze względu na toksyczność paracetamolu. Dawka toksyczna paracetamolu wynosi ≥ 5 g jednorazowo, co może prowadzić do ciężkiego, często nieodwracalnego uszkodzenia wątroby, wymagającego przeszczepu lub skutkującego zgonem. Objawy zatrucia rozwijają się dwufazowo: wczesne (nudności, wymioty, nadmierna potliwość, senność, osłabienie) pojawiają się w ciągu kilku do kilkunastu godzin, a późne (ból w nadbrzuszu, powrót nudności, żółtaczka) manifestują się po 24-48 godzinach. W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast podać 60-100 g węgla aktywnego, wykonać oznaczenie poziomu paracetamolu we krwi oraz wdrożyć leczenie odtrutkami (metionina, acetylocysteina) w warunkach szpitalnych, najlepiej na oddziale intensywnej terapii.
acetylocysteina, arytmia, biegunka osmotyczna, chlorowodorek fenylefryny, dawka toksyczna, drgawki, dyskomfort w jamie brzusznej, fentolamina, halucynacje, kryzys nadciśnieniowy, kwas askorbowy, metionina, nadciśnienie, nadmierna potliwość, niepokój psychoruchowy, nudności, obkurczenie naczyń krwionośnych, odruchowa bradykardia, ogólne osłabienie, paracetamol, przeszczep wątroby, receptor alfa-adrenergiczny, rozdrażnienie, rozpieranie w nadbrzuszu, senność, splątanie, toksyczne uszkodzenie wątroby, uszkodzenie wątroby, węgiel aktywny, witamina C, wymioty, zatrucie paracetamolem, żółtaczka - Leksykon leków
Przedawkowanie – EpiPen Jr. 0,15 mg/dawkę
Przedawkowanie epinefryny zawartej w EpiPen Jr. (150 mikrogramów, 0,15 mg w dawce 0,3 ml) stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, zwłaszcza w przypadku podania wielokrotnych dawek lub donaczyniowego wstrzyknięcia. Epinefryna, jako silny sympatykomimetyk katecholaminowy, powoduje nadmierną stymulację receptorów adrenergicznych, co skutkuje gwałtownym wzrostem ciśnienia tętniczego oraz zwiększonym obciążeniem serca. Do najpoważniejszych powikłań należą krwotok mózgowy, obrzęk płuc, zaburzenia rytmu serca, drgawki oraz nagły wzrost ciśnienia tętniczego, które mogą prowadzić do zgonu. Krwotok mózgowy jest konsekwencją gwałtownego wzrostu ciśnienia, natomiast obrzęk płuc wynika ze skurczu naczyń obwodowych i pobudzenia pracy serca.
alfa-adrenolityk, beta-adrenolityk, ciśnienie tętnicze krwi, drgawki, działanie niepożądane, epinefryna, EpiPen Jr, fentolamina, krwotok mózgowy, lek sympatykomimetyczny, obrzęk płuc, przestrzeń śródmiąższowa płuc, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, receptory adrenergiczne, roztwór do wstrzykiwań, skurcz naczyń obwodowych, wstrzykiwacz automatyczny, wstrzyknięcie donaczyniowe, wynaczynienie krwi, zaburzenia rytmu serca, zaburzenie przepływu mózgowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dopaminum hydrochloricum WZF 1% 10 mg/ml
Przedawkowanie dopaminy chlorowodorku (Dopaminum hydrochloricum WZF) stanowi poważne zagrożenie kliniczne, głównie manifestujące się znacznym podwyższeniem ciśnienia tętniczego krwi, wynikającym z nadmiernej stymulacji receptorów α-adrenergicznych. Wzrost ciśnienia tętniczego może prowadzić do powikłań sercowo-naczyniowych, dlatego konieczne jest natychmiastowe działanie. Podstawowym objawem jest istotne nadciśnienie, które wymaga redukcji dawki leku lub czasowego przerwania infuzji. W przypadku utrzymującego się nadciśnienia pomimo wstrzymania podawania dopaminy, wskazane jest zastosowanie krótko działającego antagonisty receptorów α-adrenergicznych, takiego jak fentolamina.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Phenylephrine Unimedic 0,05 mg/ml
Przedawkowanie fenylefryny (dostępnej w stężeniach 0,05 mg/ml oraz 0,1 mg/ml) prowadzi do nadmiernej stymulacji receptorów alfa-adrenergicznych, manifestującej się objawami neurologicznymi (np. psychozy paranoidalne, omamy), żołądkowo-jelitowymi (nudności, wymioty), psychiatrycznymi oraz sercowo-naczyniowymi. Szczególnie istotne są zaburzenia rytmu serca, takie jak dodatkowe skurcze komorowe i napadowy częstoskurcz komorowy, które mogą skutkować niestabilnością hemodynamiczną. Objawy te wymagają natychmiastowej interwencji i ścisłego monitorowania parametrów życiowych, w tym ciśnienia tętniczego i EKG.
badanie elektrokardiograficzne, ból głowy, bradykardia odruchowa, dodatkowy skurcz komorowy, fentolamina, fenylefryna, lek blokujący receptor alfa-adrenergiczny, nadciśnienie, nadciśnienie tętnicze, niestabilność hemodynamiczna, nudności, omam, psychoza paranoidalna, receptor alfa-adrenergiczny, stan neurologiczny, wymioty, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Levonor
Produkt leczniczy Levonor zawiera noradrenalinę w postaci winianu i wykazuje silne działanie naczynioskurczowe, co wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania. Terapia powinna być rozpoczęta wyłącznie u pacjentów odpowiednio nawodnionych i z prawidłowo wypełnionym łożyskiem naczyniowym. Konieczne jest częste monitorowanie ciśnienia tętniczego oraz tempa wlewu, aby zapobiec nadciśnieniu tętniczemu i dostosować dawkę do indywidualnych potrzeb. Miejsce infuzji należy kontrolować pod kątem wynaczynienia, które może prowadzić do martwicy tkanek; w takim przypadku wskazane jest natychmiastowe ostrzyknięcie roztworem fentolaminy lub dodanie jej do roztworu infuzyjnego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów geriatrycznych, ze względu na ich zwiększoną wrażliwość na noradrenalinę, co może wymagać modyfikacji dawkowania i intensywniejszego monitorowania hemodynamicznego.
ciśnienie tętnicze, dieta niskosodowa, działanie naczynioskurczowe, fentolamina, izotoniczny roztwór glukozy, łożysko naczyniowe, martwica tkanek, nadciśnienie tętnicze, parametry hemodynamiczne, pirosiarczyn sodu, reakcja nadwrażliwości, roztwór glukozy, roztwór NaCl, skurcz oskrzeli, sól fizjologiczna, winian noradrenaliny, wynaczynienie leku - Leksykon substancji czynnych
Adrenalina – Przedawkowanie
Przedawkowanie adrenaliny (epinefryny) może wystąpić zarówno w formie bezwzględnej (podanie zbyt dużej dawki), jak i względnej (np. niezamierzone wstrzyknięcie do naczynia krwionośnego, szybkie wchłonięcie, opóźniony metabolizm). Objawy toksyczne rozwijają się stopniowo, obejmując układ nerwowy (niepokój, drgawki, śpiączka), sercowo-naczyniowy (ciężkie nadciśnienie tętnicze, przemijająca bradykardia, tachykardia, zaburzenia rytmu, niedokrwienie i martwica mięśnia sercowego), oddechowy (ostry obrzęk płuc, bezdech) oraz moczowy (niewydolność nerek). Krytyczne powikłania to krwotok mózgowy, zatrzymanie krążenia i ostry obrzęk płuc, wynikające z gwałtownego wzrostu ciśnienia tętniczego i nadmiernej stymulacji układu współczulnego.
adrenalina, bezdech, bradykardia, ciśnienie tętnicze, depresja mięśnia sercowego, dyspnea, EpiPen, fentolamina, glukokortykosteroid, intubacja dotchawicza, katecholamina, krwotok mózgowy, martwica mięśnia sercowego, metyloprednizolon, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność nerek, noradrenalina, obrzęk płuc, ośrodkowy układ nerwowy, prednizolon, propranolol, receptory alfa-adrenergiczne, receptory beta-adrenergiczne, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, tachykardia, wentylacja mechaniczna, wstrząs, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie krążenia - Leksykon substancji czynnych
Terpina – Przedawkowanie
Wodzian terpinu, obecny w preparacie Coldrex MaxGrip C w dawce 20 mg na tabletkę, pełni funkcję środka wykrztuśnego, jednak przedawkowanie tej substancji manifestuje się głównie objawami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak nudności, wymioty i ból brzucha. Preparat zawiera również paracetamol (500 mg), kofeinę (25 mg), chlorowodorek fenylefryny (5 mg) oraz kwas askorbinowy (30 mg), których toksyczność może się nakładać, komplikując obraz kliniczny. Szczególnie istotne jest ryzyko uszkodzenia wątroby po przedawkowaniu paracetamolu ≥ 5 g jednorazowo, co może prowadzić do niewydolności wątroby, konieczności przeszczepu lub zgonu. Przedawkowanie kofeiny i fenylefryny może wywołać objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego i ośrodkowego układu nerwowego, takie jak tachykardia, arytmie, pobudzenie, a w ciężkich przypadkach splątanie i omamy. Kwas askorbinowy w dawkach powyżej 3000 mg może powodować przejściową biegunkę osmotyczną i dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
acetylocysteina, arytmia, biegunka osmotyczna, ból brzucha, bradykardia, chlorowodorek fenylefryny, dolegliwości gastroenterologiczne, drgawki, fentolamina, kwas askorbowy, metionina, nadciśnienie, objawy żołądkowo-jelitowe, oddział intensywnej terapii, omamy, paracetamol, parametry krzepnięcia, pobudzenie OUN, przeszczep wątroby, receptory alfa-adrenergiczne, równowaga elektrolitowa, splątanie, środek wykrztuśny, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie wątroby, węgiel aktywowany, wodzian terpinu, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Dihydroergotamina – Przedawkowanie
Przedawkowanie dihydroergotaminy mezylanu, zawartej w produkcie Dihydroergotaminum Filofarm (2 mg/g roztwór doustny), prowadzi do złożonego zespołu objawów neurologicznych (parestezje, stany dezorientacji, majaczenie, napady drgawkowe, śpiączka), sercowo-naczyniowych (ból kończyn, sinica, osłabienie lub zanik tętna, fluktuacje ciśnienia tętniczego) oraz ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha). Objawy te wynikają z silnego działania wazokonstrykcyjnego dihydroergotaminy na naczynia obwodowe oraz jej wpływu na ośrodkowy układ nerwowy. Warto podkreślić, że produkt zawiera także etanol w stężeniu 42,5% v/v, co odpowiada 212,5–637,5 mg alkoholu na dawkę (0,5–1,5 ml) oraz glicerol (80–240 mg), które mogą dodatkowo wpływać na stan kliniczny pacjenta.
antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, ciśnienie tętnicze, dezorientacja, dihydroergotamina mezylan, duszność, działanie wazokonstrykcyjne, fentolamina, intoksykacja alkoholowa, leki przeciwdrgawkowe, leki wazodilatacyjne, monitorowanie parametrów życiowych, naczynia obwodowe, napady drgawkowe, niedokrwienie trzewne, nitroprusydek sodu, objawy neurologiczne, objawy sercowo-naczyniowe, ośrodkowy układ nerwowy, parestezje, sinica kończyn, skurcz naczyń trzewnych, wentylacja mechaniczna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Jext 150 mcg
Przedawkowanie adrenaliny z leku Jext (dawki 150 μg lub 300 μg) stanowi poważne zagrożenie dla układu sercowo-naczyniowego i innych narządów. Nagły wzrost stężenia adrenaliny prowadzi do gwałtownego wzrostu ciśnienia tętniczego, co może wywołać komorowe zaburzenia rytmu serca, niedokrwienie i martwicę mięśnia sercowego, a także krwotok mózgowy. Dodatkowo obserwuje się zaburzenia czynności nerek spowodowane skurczem naczyń nerkowych oraz obrzęk płuc wynikający ze skurczu naczyń obwodowych i nadmiernej stymulacji serca. Wszystkie te powikłania mogą prowadzić do zgonu, co podkreśla konieczność szybkiej interwencji medycznej.
adrenalina, ciśnienie tętnicze krwi, fentolamina, filtracja kłębuszkowa, komorowe zaburzenia rytmu serca, krwotok mózgowy, lek alfa-adrenolityczny, lek beta-adrenolityczny, niedokrwienie mięśnia sercowego, obrzęk płuc, ostry zespół wieńcowy, procedura resuscytacyjna, roztwór do wstrzykiwań, skurcz naczyń nerkowych, skurcz naczyń obwodowych, tkanka śródmiąższowa płuc, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dopaminum hydrochloricum WZF 4% 40 mg/ml
Stosowanie dopaminy chlorowodorku w postaci roztworu do infuzji, w dawce 4%, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, głównie dotyczącymi układu sercowo-naczyniowego i nerwowego. Najczęściej obserwuje się bóle głowy, skurcze dodatkowe pozazatokowe, tachykardię, bóle dławicowe, kołatanie serca, obniżenie ciśnienia tętniczego oraz zwężenie naczyń krwionośnych. Ponadto mogą wystąpić duszność, nudności i wymioty. Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne komorowe zaburzenia rytmu serca oraz ryzyko martwicy tkanek w wyniku wynaczynienia leku, które wymaga natychmiastowego podania fentolaminy w dawce 5-10 mg rozpuszczonej w 10-15 ml 0,9% roztworu soli fizjologicznej. Monitorowanie parametrów biochemicznych, w tym azotemii, jest wskazane podczas terapii.
azotemia, ból dławicowy, ból głowy, bradykardia, choroba naczyniowa, dopamina chlorowodorek, duszność, fentolamina, jeżenie włosów, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, martwica tkanek, niedokrwienie mięśnia sercowego, nudności, obniżenie ciśnienia tętniczego, podwyższenie ciśnienia tętniczego, receptor adrenergiczny, receptor α-adrenergiczny, receptor β-adrenergiczny, rozszerzenie źrenic, roztwór do infuzji, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, wymioty, wynaczynienie, zaburzenie przewodzenia komorowego, zaburzenie przewodzenia śródkomorowego, zaburzenie rytmu serca, zgorzel, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon substancji czynnych
Lisdeksamfetamina – Przedawkowanie
Przedawkowanie lisdeksamfetaminy dimezylanu charakteryzuje się przedłużonym uwalnianiem aktywnej deksamfetaminy, co skutkuje długotrwałym działaniem toksycznym i utrzymywaniem się objawów klinicznych. Ostre zatrucie manifestuje się nadmierną stymulacją ośrodkowego układu nerwowego (OUN) z objawami takimi jak niepokój, drżenie, splątanie, agresja, omamy, napady paniki, a w ciężkich przypadkach drgawki i śpiączka. Występują również objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego, w tym zarówno podwyższenie, jak i obniżenie ciśnienia tętniczego oraz ryzyko wstrząsu kardiogennego, który stanowi bezpośrednie zagrożenie życia. Dodatkowo obserwuje się tachypnoe, objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, kurczowe bóle brzucha), hipertermię oraz poważne powikłania mięśniowe, takie jak rabdomioliza, która może prowadzić do ostrej niewydolności nerek, zwłaszcza przy zakwaszaniu moczu.
ciężkie nadciśnienie tętnicze, deksamfetamina, drgawki i śpiączka, fentolamina, hipertermia, lisdeksamfetamina dimezylan, mioglobinuria, objawy żołądkowo-jelitowe, ostra niewydolność nerek, ostre uszkodzenie nerek, płukanie żołądka, pochodna amfetaminy, rabdomioliza, stymulacja OUN, tachypnoe, węgiel aktywny, wstrząs kardiogenny, wzmożone odruchy, zakwaszenie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dopaminum hydrochloricum WZF 1% 10 mg/ml
Dopaminum Hydrochloricum WZF w stężeniach 1% (10 mg/ml) i 4% (40 mg/ml) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z dominującymi zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego, nerwowego, oddechowego oraz żołądkowo-jelitowego. Najczęściej obserwowane działania to bóle głowy, skurcze dodatkowe pozazatokowe, tachykardia, bóle dławicowe, kołatanie serca, obniżenie ciśnienia tętniczego, zwężenie naczyń krwionośnych, duszność, nudności i wymioty. Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne komorowe zaburzenia rytmu serca oraz ryzyko martwicy tkanek w wyniku wynaczynienia produktu, które wymaga interwencji z zastosowaniem fentolaminy (5-10 mg rozpuszczonej w 10-15 ml 0,9% roztworu soli fizjologicznej). Ponadto, u pacjentów z chorobą naczyniową istnieje ryzyko zgorzeli oraz podwyższenia ciśnienia tętniczego, a także zaburzeń przewodzenia komorowego, bradykardii i rozszerzenia zespołu QRS w EKG.
azotemia, ból dławicowy, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek dopaminy, dopaminum hydrochloricum, duszność, fentolamina, hipotensja, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, martwica tkanek, mydriaza, nadciśnienie tętnicze, nudności i wymioty, piloerekcja, poszerzenie zespołu QRS, skurcz pozazatokowy, tachykardia, wynaczynienie leku, zaburzenie przewodzenia komorowego, zgorzel, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dopaminum hydrochloricum WZF 4% 40 mg/ml
Przedawkowanie dopaminy, szczególnie w preparacie Dopaminum hydrochloricum WZF 4% (40 mg/ml), niesie ryzyko poważnych powikłań kardiologicznych i hemodynamicznych. Głównym objawem jest istotne podwyższenie ciśnienia tętniczego, wynikające z nadmiernej stymulacji receptorów α-adrenergicznych, prowadzącej do skurczu naczyń obwodowych i wzrostu oporu naczyniowego. Dodatkowo obserwuje się tachykardię i zaburzenia rytmu serca spowodowane stymulacją receptorów β1-adrenergicznych, a także niedokrwienie obwodowe wskutek nadmiernej wazokonstrykcji. W przypadku przedawkowania konieczne jest zmniejszenie dawki lub czasowe przerwanie wlewu, a także ścisłe monitorowanie parametrów hemodynamicznych, w tym ciśnienia tętniczego i EKG.
antagonista receptorów alfa, arytmia, arytmia komorowa, beta-bloker, dopamina chlorowodorek, EKG, fentolamina, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie obwodowe, opór obwodowy, parametr hemodynamiczny, receptor adrenergiczny, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, receptor beta1-adrenergiczny, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, wazokonstrykcja, zaburzenie perfuzji - Leksykon chorób i schorzeń
Feochromocytoma – Leczenie
Feochromocytoma to rzadki nowotwór chromochłonny rdzenia nadnerczy, produkujący katecholaminy, którego leczenie opiera się na całkowitej adrenalektomii poprzedzonej precyzyjnym przygotowaniem farmakologicznym. Kluczowym elementem jest blokada receptorów alfa-adrenergicznych, stosowana przez 7-14 dni przed operacją, z lekami takimi jak fenoksybenzamina (początkowa dawka 10 mg 2-3 razy dziennie) lub selektywne alfa-1 antagoniści (doksazosyna, prazosyna, terazosyna). Beta-adrenolityki włącza się dopiero po skutecznej blokadzie alfa, aby uniknąć przełomu nadciśnieniowego. W trakcie operacji, najczęściej laparoskopowej (około 90% przypadków), konieczne jest ścisłe monitorowanie hemodynamiczne, a w przypadku guzów >6 cm, złośliwych lub z przerzutami wskazana jest adrenalektomia otwarta. Po zabiegu monitoruje się stężenia katecholamin/metanefryn w surowicy lub moczu, a pacjenci wymagają długoterminowej kontroli endokrynologicznej co 6-12 miesięcy przez pierwsze 5 lat, a następnie corocznie.
131I-MIBG, 177Lu-DOTATATE, ablacja RFA, adrenalektomia, adrenalektomia laparoskopowa, adrenalektomia oszczędzająca, beta-adrenolityki, blokada alfa-adrenergiczna, blokery kanału wapniowego, choroba von Hippla-Lindaua, embolizacja tętnicza, fenoksybenzamina, fentolamina, feochromocytoma, hipotonia ortostatyczna, inhibitory kinazy tyrozynowej, kabozantynib, katecholaminy, komórki chromochłonne, krioablacja, leczenie chirurgiczne, Lutathera, metyrozyna, nadciśnienie tętnicze, nerwiakowłókniakowatość typu 1, nitroprusydek sodu, przełom nadciśnieniowy, schemat CVD, sunitynib, temozolomid, terapia PRRT, zaburzenia hemodynamiczne, zespół MEN2, zespół paraganglioma-pheochromocytoma