krzywica odżywcza
Krzywica odżywcza jest chorobą metaboliczną kości wynikającą z niedoboru witaminy D w organizmie. Występuje głównie u dzieci w okresie intensywnego wzrostu i charakteryzuje się nieprawidłowym uwapnieniem kości prowadzącym do ich deformacji.
Główną przyczyną krzywicy odżywczej jest niedostateczna podaż witaminy D z pokarmem, zbyt mała ekspozycja na światło słoneczne (które umożliwia syntezę witaminy D w skórze) lub zaburzenia wchłaniania tej witaminy. Niedobór witaminy D prowadzi do nieprawidłowej mineralizacji kości, co skutkuje ich osłabieniem i podatnością na deformacje.
Charakterystyczne objawy krzywicy odżywczej to zniekształcenia kośćca (szpotawość lub koślawość kończyn dolnych, zniekształcenie klatki piersiowej – tzw. „klatka piersiowa kurza”), opóźnione zarastanie ciemiączek, rozmiękanie kości czaszki, powiększenie nasad kostnych (szczególnie nadgarstków i kostek), a także ogólne objawy jak drażliwość, nadmierna potliwość i osłabienie mięśniowe.
Diagnostyka krzywicy odżywczej opiera się na badaniu fizykalnym, ocenie radiologicznej kości (charakterystyczne zmiany w przynasadach kości długich) oraz badaniach laboratoryjnych (obniżone stężenie witaminy D, podwyższony poziom fosfatazy alkalicznej, często obniżone stężenie wapnia i fosforu w surowicy).
Leczenie polega na suplementacji witaminy D wraz z odpowiednią podażą wapnia. Ważnym elementem jest także modyfikacja diety oraz zapewnienie odpowiedniej ekspozycji na światło słoneczne. Przy wczesnym rozpoznaniu i właściwym leczeniu deformacje kostne mogą ulec całkowitemu cofnięciu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Krzywica – Etiologia i przyczyny
Krzywica u dzieci to choroba charakteryzująca się zaburzeniem mineralizacji kości, najczęściej spowodowana niedoborem witaminy D, co prowadzi do hipokalcemii i wtórnej nadczynności przytarczyc. Niedobór witaminy D, kluczowej dla wchłaniania wapnia i fosforanów, może wynikać z ograniczonej ekspozycji na promieniowanie UV, stosowania filtrów UV, diety ubogiej w witaminę D lub karmienia piersią bez suplementacji. Ponadto, niedobory wapnia i fosforu w diecie, zwłaszcza w okresach intensywnego wzrostu, również przyczyniają się do rozwoju krzywicy. Czynniki ryzyka obejmują ciemną pigmentację skóry, niedobór witaminy D u matki w ciąży, położenie geograficzne o niskim nasłonecznieniu, dietę wegetariańską bez suplementacji oraz choroby przewlekłe upośledzające metabolizm witaminy D i gospodarkę wapniowo-fosforanową. Wartości laboratoryjne typowe dla krzywicy to hipokalcemia i hipofosfatemia, wynikające z wtórnej nadczynności przytarczyc i zwiększonego wydalania fosforanów przez nerki.
celiakia, chondrocyt, chromosom X, czynnik wzrostu fibroblastów, ekspozycja na światło słoneczne, fenytoina, fosfataza alkaliczna, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperkalciuria, hipofosfatazja, hipofosfatemia, hipokalcemia, kanaliki nerkowe, krzywica, krzywica hipofosfatemiczna, krzywica odżywcza, krzywica zależna od witaminy D, kwasica kanalikowa nerkowa, marskość wątroby, mineralizacja kości, mukowiscydoza, niedobór fosforu, niedobór wapnia, niedobór witaminy D, nieswoiste zapalenie jelit, nietolerancja laktozy, osteodystrofia nerkowa, parathormon, płytka wzrostowa, przewlekła choroba nerek, przewlekłe zapalenie trzustki, receptor witaminy D, synteza witaminy D, witamina D, wtórna nadczynność przytarczyc, zaburzenie wchłaniania - Leksykon chorób i schorzeń
Krzywica – Zapobieganie i profilaktyka
Krzywica to choroba kości u dzieci przed zamknięciem nasad kości długich, wynikająca z zaburzeń mineralizacji spowodowanych niedoborem witaminy D i/lub wapnia. Objawia się deformacjami kostnymi, bólem, a w ciężkich przypadkach drgawkami hipokalcemicznymi i opóźnieniem rozwoju motorycznego. Profilaktyka opiera się na suplementacji witaminy D (400 IU/dzień dla niemowląt do 12 miesiąca życia, 600 IU/dzień dla dzieci powyżej 1 roku, 600 IU/dzień dla kobiet w ciąży oraz dożywotnio dla grup ryzyka), odpowiedniej ekspozycji na światło słoneczne (10-15 minut dziennie, dłużej dla osób o ciemniejszej skórze) oraz diecie bogatej w wapń i witaminę D. Zalecane dzienne spożycie wapnia wynosi od 200 mg dla niemowląt 0-6 miesięcy do 1500-2000 mg dla nastolatków w okresie intensywnego wzrostu. Suplementacja witaminy D jest szczególnie ważna u niemowląt karmionych piersią, dzieci o ciemnej skórze, migrantów oraz osób z ograniczoną ekspozycją na słońce.
choroba nerek, cukrzyca, deformacja kości, dysfagia, ekspozycja na światło słoneczne, fototyp skóry, hiperkalcemia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, krzywica, krzywica odżywcza, mineralizacja kości, niedobór witaminy D, nietolerancja laktozy, niska masa urodzeniowa, opieka prenatalna, opóźnienie rozwoju motorycznego, osteomalacja, pediatra, program szczepień, stwardnienie rozsiane, suplement wapnia, suplementacja witaminy D, wzbogacanie żywności, zaburzenie wchłaniania