Przedawkowanie leku Metafen Zatoki

Przedawkowanie produktu leczniczego Metafen ZATOKI (ibuprofen 200 mg + pseudoefedryna 30 mg) może prowadzić do wystąpienia poważnych działań niepożądanych o różnym stopniu nasilenia. Ze względu na złożony skład leku, objawy przedawkowania mogą wynikać zarówno z nadmiaru ibuprofenu (NLPZ), jak i pseudoefedryny, występując z różną dynamiką i w różnym czasie po zażyciu.¹

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania Metafenu ZATOKI pojawiają się z różną dynamiką czasową, przy czym symptomy związane z pseudoefedryną ujawniają się najwcześniej. Następnie mogą wystąpić objawy związane z przedawkowaniem ibuprofenu, które mogą obejmować zarówno układ pokarmowy, jak i ośrodkowy układ nerwowy.²

Objawy związane z przedawkowaniem pseudoefedryny

Przedawkowanie pseudoefedryny charakteryzuje się wystąpieniem najwcześniejszych objawów zatrucia. Należą do nich zarówno objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, jak i układu krążenia.³

• Objawy neuropsychiatryczne – ból głowy (może być silny i uporczywy), lęk, niepokój psychoruchowy, drażliwość (zwłaszcza w odpowiedzi na bodźce zewnętrzne), bezsenność (trudności z zasypianiem pomimo zmęczenia), a w cięższych przypadkach urojenia i omamy (mogące przybierać różnorodny charakter i intensywność)
• Objawy sercowo-naczyniowe – tachykardia (przyspieszona akcja serca, często powyżej 100 uderzeń na minutę), arytmie komorowe i nadkomorowe (zaburzenia rytmu serca objawiające się niemiarowym pulsem), a w najcięższych przypadkach może dojść do zapaści krążeniowej zagrażającej życiu
• Objawy wegetatywne – rozszerzenie źrenic (mogące powodować zwiększoną wrażliwość na światło), zaburzenia widzenia (nieostre widzenie, podwójne widzenie), nadmierne pocenie się, trudności w oddawaniu moczu (związane z wpływem adrenergicznym na zwieracz pęcherza moczowego)
• Objawy ze strony układu ruchu – osłabienie mięśni (mogące utrudniać poruszanie się), drżenie (najczęściej drobnofaliste drżenie rąk i palców)

Objawy związane z przedawkowaniem ibuprofenu

W przypadku przedawkowania ibuprofenu (NLPZ), większość pacjentów doświadcza szeregu objawów, które mogą przejść w ciężkie zatrucie wpływające na wiele układów organizmu.⁴

• Objawy żołądkowo-jelitowe – nudności i wymioty (często uporczywe), ból w nadbrzuszu (zwykle zlokalizowany w śródbrzuszu lub okolicy epigastrycznej), rzadziej biegunka, krwawienie z przewodu pokarmowego (mogące objawiać się smolistymi stolcami lub krwawymi wymiotami)
• Objawy neuropsychiatryczne – ból głowy (często o charakterze pulsującym), szumy uszne (dzwonienie, brzęczenie lub syczenie w uszach), senność (nasilająca się wraz z ciężkością zatrucia), w cięższych przypadkach pobudzenie psychoruchowe i dezorientacja, a w najcięższych przypadkach śpiączka
• Drgawki – bardzo rzadko mogą wystąpić napady drgawkowe (o charakterze toniczno-klonicznym), które stanowią poważne powikłanie przedawkowania

W przypadku ciężkiego zatrucia ibuprofenem mogą wystąpić również poważne zaburzenia metaboliczne i narządowe:⁵

• Kwasica metaboliczna – zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej prowadzące do obniżenia pH krwi, mogące objawiać się przyspieszonym, głębokim oddechem (oddech Kussmaula), splątaniem i zaburzeniami świadomości
• Zaburzenia krzepnięcia – zwiększony czas protrombinowy, co może prowadzić do zwiększonej skłonności do krwawień
• Uszkodzenie narządów – ostra niewydolność nerek (objawiająca się oligurią lub anurią) i/lub uszkodzenie wątroby (objawiające się podwyższeniem enzymów wątrobowych, a w ciężkich przypadkach żółtaczką)
• Zaostrzenie astmy – u pacjentów z rozpoznaną astmą oskrzelową przedawkowanie ibuprofenu może prowadzić do nasilenia objawów duszności i świszczącego oddechu

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W razie wystąpienia objawów przedawkowania, należy natychmiast przerwać stosowanie produktu leczniczego Metafen ZATOKI i niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Nie istnieje specyficzne antidotum dla składników leku, dlatego leczenie ma charakter objawowy i podtrzymujący.⁶

Postępowanie medyczne w przypadku przedawkowania obejmuje:⁷

1. Dekontaminację przewodu pokarmowego – podanie węgla aktywnego, jeśli pacjent zgłosi się w ciągu 1 godziny od zażycia leku, w dawce:
   • Dorośli: 50 g węgla aktywnego
   • Dzieci: 1 g/kg masy ciała
2. Monitoring i stabilizację funkcji życiowych:
   • Kontrola stężenia elektrolitów
   • Ciągły monitoring czynności serca we wszystkich przypadkach z objawami zatrucia
3. Leczenie objawowe poważnych komplikacji:
   • Drgawki – dożylne podanie diazepamu
   • Pobudzenie i omamy – podanie chloropromazyny

W przypadku ciężkich objawów ze strony układu krążenia spowodowanych przedawkowaniem pseudoefedryny, może być konieczne wdrożenie specjalistycznego leczenia:⁸

• W przypadku ciężkiego nadciśnienia tętniczego – zastosowanie leków blokujących receptory α-adrenergiczne, takich jak fentolamina
• W przypadku arytmii serca – zastosowanie leków blokujących receptory β-adrenergiczne

Należy pamiętać, że postępowanie w przypadku przedawkowania Metafenu ZATOKI powinno być prowadzone w warunkach szpitalnych, pod ścisłym nadzorem medycznym, ze względu na możliwość wystąpienia poważnych, zagrażających życiu powikłań zarówno ze strony pseudoefedryny, jak i ibuprofenu.