Przedawkowanie
Xylometazoline + Dexpanthenol Teva (1 mg + 50 mg)/ml

Przedawkowanie aerozolu do nosa Xylometazoline + Dexpanthenol Teva (1 mg + 50 mg/mL) wiąże się głównie z toksycznym działaniem ksylometazoliny, szczególnie niebezpiecznym u niemowląt i dzieci. Objawy przedawkowania obejmują naprzemienne fazy pobudzenia i zahamowania ośrodkowego układu nerwowego (OUN), manifestujące się lękiem, pobudzeniem, omamami, drgawkami, a także letargiem, sennością i śpiączką. Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia rytmu serca (tachykardia, bradykardia, zatrzymanie akcji serca), zmiany ciśnienia tętniczego (nadciśnienie tętnicze, następnie niedociśnienie), zaburzenia oddychania, w tym bezdech i obrzęk płuc, a także objawy autonomiczne jak zmiany źreniczne, pocenie się i gorączka. Deksopantenol, druga substancja czynna, charakteryzuje się niską toksycznością i nie wymaga specjalistycznego leczenia w przypadku przedawkowania.

Przedawkowanie leku Xylometazoline + Dexpanthenol Teva

Przedawkowanie produktu leczniczego Xylometazoline + Dexpanthenol Teva, (1 mg + 50 mg)/mL, aerozol do nosa, roztwór, wiąże się z określonymi zagrożeniami klinicznymi, głównie związanymi z substancją czynną ksylometazoliną. Skutki przedawkowania deksopantenolu są mniej znaczące ze względu na jego niską toksyczność. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące objawów, zagrożeń i postępowania w przypadku przedawkowania.1

Efekty przedawkowania u dzieci

Przedawkowanie ksylometazoliny u niemowląt i dzieci stanowi szczególne zagrożenie, gdyż może doprowadzić do silnego zahamowania czynności ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Obraz kliniczny po zatruciu pochodnymi imidazoliny (do których należy ksylometazolina) bywa mylący ze względu na naprzemienne występowanie okresów pobudzenia i depresji ośrodkowego układu nerwowego oraz układu sercowo-naczyniowego i oddechowego.2

Objawy przedawkowania

Po przedawkowaniu ksylometazoliny, szczególnie u dzieci, dominują objawy w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, takie jak drgawki i śpiączka, może również wystąpić bradykardia, bezdech oraz nadciśnienie tętnicze, po którym może nastąpić niedociśnienie tętnicze.3

Pobudzenie i zahamowanie OUN

Przedawkowanie ksylometazoliny powoduje dwa główne typy reakcji w obrębie ośrodkowego układu nerwowego:

  • Pobudzenie czynności OUN – objawia się lękiem, pobudzeniem, omamami i drgawkami.4
  • Zahamowanie czynności OUN – objawia się obniżoną temperaturą ciała, letargiem, sennością i śpiączką.5

Objawy dodatkowe

Dodatkowe objawy przedawkowania ksylometazoliny mogą obejmować:

  • Zmiany źreniczne: zwężenie lub rozszerzenie źrenic
  • Objawy autonomiczne: pocenie się, gorączka
  • Zmiany skórne: bladość, sinica
  • Zaburzenia oddychania: bezdech
  • Zaburzenia kardiologiczne: kołatanie serca6

W przypadku dominujących objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego mogą dodatkowo wystąpić:

  • Nudności
  • Zaburzenia rytmu serca: tachykardia, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie akcji serca
  • Zaburzenia ciśnienia tętniczego: nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze podobne do wstrząsu
  • Powikłania oddechowe: obrzęk płuc, zaburzenia oddychania oraz bezdech7

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przyjęcia dużej ilości produktu leczniczego Xylometazoline + Dexpanthenol Teva należy natychmiast podjąć następujące działania:

  1. Podanie węgla aktywowanego (jako adsorbent)
  2. Podanie siarczanu sodu (środek przeczyszczający) lub
  3. Przeprowadzenie płukania żołądka – szczególnie istotne ze względu na możliwość szybkiego wchłaniania ksylometazoliny8

W przypadku poważnego przedawkowania wskazana jest hospitalizacja na oddziale intensywnej opieki medycznej. W celu obniżenia ciśnienia krwi można zastosować jako antidotum nieselektywnego antagonistę receptorów alfa-adrenergicznych, np. fentolamina.9

Należy pamiętać, że leki wazopresyjne są przeciwwskazane w przypadku przedawkowania ksylometazoliny. W razie konieczności można zastosować leczenie przeciwgorączkowe, leczenie przeciwdrgawkowe i podać tlen do oddychania.10

Przedawkowanie deksopantenolu

W przeciwieństwie do ksylometazoliny, kwas pantotenowy i jego pochodne, takie jak deksopantenol, wykazują bardzo małą toksyczność. W przypadku przedawkowania tej substancji nie jest konieczne specjalne postępowanie medyczne.11

Tabela objawów przedawkowania

Układ/narząd Objawy przedawkowania Opis
Ośrodkowy układ nerwowy (OUN) Objawy pobudzenia OUN Lęk, pobudzenie, omamy, drgawki
Objawy zahamowania OUN Obniżona temperatura ciała, letarg, senność, śpiączka
Naprzemienne fazy pobudzenia i depresji Mylący obraz kliniczny z powodu naprzemiennego występowania objawów pobudzenia i depresji OUN
Drgawki i śpiączka Najpoważniejsze objawy neurologiczne, szczególnie u dzieci
Układ sercowo-naczyniowy Zaburzenia rytmu serca Tachykardia, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie akcji serca
Kołatanie serca Subiektywne odczucie nieprawidłowej pracy serca
Nadciśnienie tętnicze Początkowo dominuje efekt presyjny, wynikający z działania alfa-adrenergicznego
Niedociśnienie tętnicze Może wystąpić wtórnie po fazie nadciśnienia, podobne do wstrząsu
Zmiany naczyniowe Bladość, sinica – związane z zaburzeniami perfuzji
Układ oddechowy Bezdech Całkowite zatrzymanie oddychania, stan zagrożenia życia
Zaburzenia oddychania Nieregularny oddech, spłycony oddech
Obrzęk płuc Poważne powikłanie związane z przedawkowaniem
Układ autonomiczny Zmiany źreniczne Zwężenie lub rozszerzenie źrenic
Objawy wegetatywne Nadmierne pocenie się, gorączka
Układ pokarmowy Nudności Mogą wystąpić przy dominujących objawach ze strony OUN
Deksopantenol Brak objawów toksycznych Druga substancja czynna wykazuje bardzo małą toksyczność, nie wymaga specjalnego postępowania
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl