ostra martwica kanalikowa

Ostra martwica kanalikowa (ATN – acute tubular necrosis) jest najczęstszą przyczyną ostrego uszkodzenia nerek (AKI), szczególnie w warunkach szpitalnych. Charakteryzuje się uszkodzeniem komórek nabłonka kanalików nerkowych, co prowadzi do zaburzenia funkcji filtracyjnej i wydalniczej nerek.

Etiologia ATN obejmuje dwa główne mechanizmy: niedokrwienie (hipoperfuzja nerkowa w przebiegu wstrząsu, sepsy, odwodnienia lub zabiegu operacyjnego) oraz działanie substancji nefrotoksycznych (antybiotyki aminoglikozydowe, środki kontrastowe, chemioterapeutyki, pigmenty hemowe). Klinicznie ATN manifestuje się oligurią lub anurią, wzrostem stężenia kreatyniny i mocznika, zaburzeniami elektrolitowymi oraz kwasicą metaboliczną.

Diagnostyka ATN opiera się na ocenie klinicznej, badaniach laboratoryjnych oraz obrazowych. Biomarkery uszkodzenia kanalików, takie jak NGAL, KIM-1 czy IL-18, mogą pomóc w szybszej identyfikacji uszkodzenia. Leczenie jest głównie objawowe i obejmuje wyrównanie zaburzeń wodno-elektrolitowych, stosowanie farmakoterapii oraz w ciężkich przypadkach – terapię nerkozastępczą.

Rokowanie w ATN jest zazwyczaj dobre – u większości pacjentów funkcja nerek wraca do normy w ciągu 1-3 tygodni, jednak przebieg zależy od nasilenia pierwotnej przyczyny, współistniejących chorób oraz wieku pacjenta. Śmiertelność w ciężkich przypadkach, szczególnie w przebiegu niewydolności wielonarządowej, może sięgać 50%.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl