lipoproteina o małej gęstości
Lipoproteina o małej gęstości (LDL, ang. Low-Density Lipoprotein) to cząsteczka transportująca cholesterol z wątroby do tkanek obwodowych organizmu. Ze względu na swoje właściwości aterogenne, często określana jest mianem „złego cholesterolu”. LDL składa się z części białkowej (apolipoprotein B-100) oraz lipidowej zawierającej cholesterol, estry cholesterolu, fosfolipidy i triglicerydy.
Podwyższone stężenie LDL w surowicy krwi stanowi jeden z głównych czynników ryzyka rozwoju miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych. W diagnostyce laboratoryjnej poziom LDL jest standardowo oznaczany jako część lipidogramu, przy czym wartości docelowe zależą od indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego pacjenta. Według aktualnych wytycznych ESC/EAS, u pacjentów z bardzo wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym zaleca się obniżenie LDL poniżej 55 mg/dl (1,4 mmol/l).
Leczenie hipercholesterolemii LDL obejmuje modyfikację stylu życia (dieta uboga w tłuszcze nasycone, aktywność fizyczna) oraz farmakoterapię. Statyny są lekami pierwszego rzutu, a w przypadku niewystarczającej odpowiedzi można rozważyć dołączenie ezetymibu, inhibitorów PCSK9 lub kwasu bempediowego. Współczesne podejście terapeutyczne opiera się na regule „im niżej, tym lepiej” w odniesieniu do poziomu LDL, szczególnie u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Coryol 6,25 mg 6,25 mg
Karwedylol, będący alfa- i beta-adrenolitykiem (kod ATC: C07AG02), wykazuje złożony mechanizm działania poprzez blokadę receptorów alfa1-, beta1- i beta2-adrenergicznych, przy czym blokada beta-adrenergiczna jest specyficzna dla enancjomeru S. Lek nie posiada wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej (ISA) i wykazuje właściwości stabilizujące błonę komórkową oraz przeciwutleniające. W terapii długoterminowej u pacjentów z dławicą piersiową i stabilną chorobą wieńcową karwedylol zmniejsza obciążenie wstępne i następcze serca, wykazując działanie przeciwniedokrwienne i łagodzące ból. U chorych z zaburzeniem czynności lewej komory lub zastoinową niewydolnością serca poprawia hemodynamikę, frakcję wyrzutową i wymiary lewej komory, co przekłada się na zmniejszenie śmiertelności i poprawę jakości życia. Ponadto, karwedylol nie wpływa negatywnie na profil lipidowy ani stężenie elektrolitów, utrzymując prawidłowy stosunek HDL do LDL.
aktywność sympatykomimetyczna, alfa i beta adrenolityk, antagonista wapnia, beta-adrenolityk, beta-adrenolityk rozszerzający naczynia, całkowity opór obwodowy, dławica piersiowa, dystrofia mięśniowa, działanie hipotensyjne, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwniedokrwienne, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, mieszanina racemiczna, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, obciążenie wstępne i następcze, profil lipidowy, przepływ nerkowy, przeszczepienie nerki, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność nerek, randomizowane badanie kontrolowane, receptor adrenergiczny, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, receptory alfa-adrenergiczne, receptory beta-adrenergiczne, selektywny beta-adrenolityk, śmiertelność sercowo-naczyniowa, stabilizacja błony komórkowej, stabilna choroba wieńcowa, właściwości przeciwutleniające, wskaźnik zachorowalności, zaburzenie czynności lewej komory, zastoinowa niewydolność serca, zdarzenie niepożądane - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Carvetrend 12,5 mg
Karwedylol jest racemiczną mieszaniną enancjomerów R- i S-karwedylolu, wykazującą złożone działanie na układ sercowo-naczyniowy poprzez nieselektywną blokadę receptorów beta-adrenergicznych (beta1 i beta2) oraz selektywną blokadę receptorów alfa1-adrenergicznych. Enancjomer S odpowiada za blokadę receptorów beta, natomiast oba enancjomery blokują receptory alfa1. W wyższych stężeniach karwedylol wykazuje także umiarkowaną blokadę kanałów wapniowych. Lek nie posiada wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i stabilizuje błonę komórkową. Farmakodynamicznie karwedylol zmniejsza opór naczyń obwodowych, hamuje układ renina-angiotensyna-aldosteron przez redukcję uwalniania reniny, co rzadko skutkuje zatrzymaniem płynów. Działanie hipotensyjne nie wiąże się ze wzrostem całkowitego oporu obwodowego, a czynność serca ulega jedynie niewielkiemu zwolnieniu. Przepływ nerkowy i obwodowy pozostają niezmienione, co minimalizuje ryzyko objawu ziębnięcia kończyn. Karwedylol wykazuje silne właściwości przeciwutleniające i antyproliferacyjne na komórki mięśni gładkich naczyń, nie wpływając negatywnie na profil lipidowy (stosunek HDL/LDL pozostaje prawidłowy).
aktywność sympatykomimetyczna, alfa i beta adrenolityk, antagonista wapnia, beta-adrenolityk, dystrofia mięśniowa, enancjomer, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kanał wapniowy, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, opór naczyń obwodowych, profil lipidowy, przepływ nerkowy, przewlekła niewydolność nerek, receptor adrenergiczny, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, właściwość przeciwutleniająca, zaburzenie czynności lewej komory, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Atram 25 25 mg
Karwedylol, substancja czynna preparatu Atram, jest nieselektywnym beta-adrenolitykiem z dodatkową blokadą receptorów alfa1-adrenergicznych (kod ATC: C07AG02), co nadaje mu unikalny profil farmakodynamiczny. Jego działanie obejmuje wazodylatację poprzez blokadę alfa1, obniżenie obwodowego oporu naczyniowego oraz hamowanie układu renina-angiotensyna-aldosteron przez blokadę receptorów beta, co skutkuje zmniejszeniem aktywności reninowej osocza i rzadkim występowaniem retencji płynów. Karwedylol nie wykazuje wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej, stabilizuje błony komórkowe i posiada właściwości przeciwutleniające, co potwierdzono zarówno in vitro, jak i in vivo. W przeciwieństwie do klasycznych beta-blokerów, nie zaburza profilu lipidowego (zachowany stosunek HDL/LDL) ani równowagi elektrolitowej, a także nie wpływa negatywnie na czynność nerek i obwodowy przepływ krwi, minimalizując ryzyko objawów takich jak uczucie zimna kończyn.
aktywność reninowa osocza, aktywność sympatykomimetyczna, antagonista wapnia, choroba niedokrwienna serca, dializoterapia, działanie beta-adrenolityczne, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwniedokrwienne, enancjomer, funkcja lewej komory, hemodializoterapia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, nadciśnienie nerkopochodne, nadciśnienie tętnicze, obciążenie następcze serca, obciążenie wstępne serca, opór obwodowy, pacjent dializowany, profil lipidowy, przepływ nerkowy krwi, przeszczepienie nerki, przewlekła niewydolność nerek, przewlekła niewydolność serca, receptor alfa-adrenergiczny, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, równowaga elektrolitowa, śmiertelność, stabilizacja błon komórkowych, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, właściwość przeciwutleniająca, wolny rodnik tlenowy, zaburzenie czynności lewej komory - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dilatrend 12,5 mg
Karwedylol jest racemiczną mieszaniną enancjomerów R- i S-karwedylolu, działającą jako alfa- i beta-adrenolityk o wielokierunkowym wpływie na układ sercowo-naczyniowy. Mechanizm działania obejmuje nieselektywną blokadę receptorów beta1- i beta2-adrenergicznych (głównie enancjomer S), równomierną blokadę receptorów alfa1-adrenergicznych, umiarkowaną blokadę kanałów wapniowych przy wyższych stężeniach oraz właściwości stabilizujące błonę komórkową. Karwedylol nie wykazuje wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej, co odróżnia go od innych beta-adrenolityków. Lek zmniejsza obwodowy opór naczyniowy, hamuje układ renina-angiotensyna-aldosteron poprzez redukcję uwalniania reniny, a także wykazuje silne właściwości przeciwutleniające i antyproliferacyjne, co przekłada się na ochronę narządów. W terapii nadciśnienia tętniczego karwedylol obniża ciśnienie bez zwiększania całkowitego oporu obwodowego, powodując jedynie niewielkie zwolnienie czynności serca i rzadkie występowanie objawów takich jak ziębnięcie kończyn.
aktywność sympatykomimetyczna, alfa-beta-adrenolityk, antagonista wapnia, dystrofia mięśniowa, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kanał wapniowy, kardiomiopatia rozstrzeniowa, karwedylol, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, obwodowy opór naczyniowy, ostry zawał mięśnia sercowego, pacjent dializowany, profil lipidowy, przeszczepienie nerki, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność nerek, przewlekła niewydolność serca, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, stabilna choroba wieńcowa, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, właściwości przeciwutleniające, wolne rodniki tlenowe, zaburzenie czynności lewej komory, zdarzenia niepożądane - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Carvetrend 6,25 mg
Karwedylol, będący racemiczną mieszaniną enancjomerów R- i S-karwedylolu, jest alfa- i beta-adrenolitykiem o złożonym mechanizmie działania, obejmującym blokadę receptorów beta1, beta2 oraz alfa1-adrenergicznych, a także słabe do umiarkowanego blokowanie kanałów wapniowych. Lek nie wykazuje wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i stabilizuje błonę komórkową. Farmakodynamicznie karwedylol zmniejsza opór naczyń obwodowych, hamuje układ renina-angiotensyna-aldosteron, co skutkuje redukcją uwalniania reniny i rzadkim zatrzymaniem płynów. W terapii nadciśnienia tętniczego obniża ciśnienie bez zwiększania całkowitego oporu obwodowego, nie wpływa negatywnie na profil lipidowy (utrzymując prawidłowy stosunek HDL/LDL) oraz nie powoduje istotnych zmian w czynności nerek i przepływie obwodowym, co ogranicza występowanie objawów takich jak zziębnięcie kończyn.
beta-adrenolityk, choroba wieńcowa, dystrofia mięśniowa, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwniedokrwienne, działanie przeciwutleniające, enancjomer, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kanał wapniowy, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, obciążenie następcze, obciążenie wstępne, opór naczyń obwodowych, przewlekła niewydolność nerek, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wolne rodniki tlenowe, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Carvetrend 3,125 mg
Karwedylol jest racemiczną mieszaniną enancjomerów R- i S-, działającą jako nieselektywny antagonista receptorów beta1- i beta2-adrenergicznych (głównie enancjomer S) oraz alfa1-adrenergicznych (oba enancjomery). W wyższych stężeniach wykazuje także umiarkowaną blokadę kanałów wapniowych. Nie posiada wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i stabilizuje błonę komórkową. Jego działanie hemodynamiczne obejmuje zmniejszenie oporu naczyń obwodowych przez blokadę receptorów alfa1, hamowanie układu renina-angiotensyna-aldosteron oraz poprawę przepływu krwi, zwłaszcza w krążeniu skórnym. Karwedylol wykazuje silne właściwości przeciwutleniające, antyproliferacyjne na komórki mięśni gładkich naczyń oraz korzystnie wpływa na profil lipidowy, nie zaburzając stosunku HDL/LDL. W terapii nadciśnienia tętniczego obniża ciśnienie bez zwiększania oporu obwodowego, z minimalnym wpływem na czynność serca i przepływ nerkowy, co ogranicza występowanie objawów takich jak zziębnięcie kończyn.
agonista receptora adrenergicznego, aktywność sympatykomimetyczna, angiotensyna II, antagonista receptorów adrenergicznych, blokada kanałów wapniowych, czynność nerek, dystrofia mięśniowa, działanie antyproliferacyjne, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwniedokrwienne, enancjomer, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, opór obwodowy, ostry zawał mięśnia sercowego, profil lipidowy, przeciwutleniacz, przeszczepienie nerki, przewlekła niewydolność nerek, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, renina, stabilizacja błony komórkowej, stabilna choroba wieńcowa, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności lewej komory - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Stediril 30
Stediril 30, zawierający 150 mikrogramów lewonorgestrelu i 30 mikrogramów etynyloestradiolu, wymaga starannej kwalifikacji i monitorowania pacjentek ze względu na ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych, szczególnie w pierwszym roku stosowania. Częstość występowania choroby zakrzepowo-zatorowej u kobiet stosujących COC o niskiej dawce estrogenów (<50 mikrogramów etynyloestradiolu) wynosi 20-40 przypadków na 100 000 kobietolat, co jest wyższe niż u kobiet niestosujących (5-10/100 000 kobietolat), ale niższe niż ryzyko związane z ciążą (60/100 000 kobietolat). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z otyłością (BMI >30 kg/m²), nadciśnieniem tętniczym, migreną z aurą, paleniem tytoniu, hiperlipidemią, zaawansowanym wiekiem (>35 lat) oraz w okresach zwiększonego ryzyka zakrzepicy, takich jak przed i po zabiegach chirurgicznych, długotrwała immobilizacja czy połóg. Stediril 30 jest przeciwwskazany u kobiet z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym oraz u pacjentek z dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy ze względu na zawartość laktozy i sacharozy.
cholestaza ciężarnych, choroba zakrzepowo-zatorowa, gruczolak wątroby, hiperlipidemia, hipertrójglicerydemia, incydent mózgowo-naczyniowy, krwotok wewnątrzbrzuszny, laktoza jednowodna, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, migrena z aurą, nadciśnienie tętnicze, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, owulacja, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rak wątrobowokomórkowy, tarcza zastoinowa, test Papanicolaou, udar niedokrwienny, wirus brodawczaka ludzkiego, wymioty, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakrzepica siatkówki, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, złożony doustny środek antykoncepcyjny, zmiana naczyniowa siatkówki, zmniejszona tolerancja glukozy