wchłanianie metabolizm wydalanie
Wchłanianie, metabolizm i wydalanie to trzy kluczowe procesy farmakokinetyczne, które determinują los substancji leczniczych w organizmie. Wchłanianie (absorpcja) to proces przechodzenia leku z miejsca podania do krążenia ogólnego, zależny od właściwości fizykochemicznych substancji, drogi podania oraz stanu fizjologicznego pacjenta.
Metabolizm leków obejmuje biotransformację substancji aktywnych, głównie w wątrobie, przy udziale enzymów z rodziny cytochromu P450. Procesy te dzielą się na reakcje I fazy (oksydacja, redukcja, hydroliza) oraz II fazy (sprzęganie), których celem jest zwiększenie hydrofilności związków i ułatwienie ich eliminacji. Indywidualne różnice w aktywności enzymów metabolizujących mogą prowadzić do zmienności odpowiedzi na leki.
Wydalanie (eliminacja) stanowi końcowy etap losu leku w organizmie, zachodzący głównie przez nerki, a także drogą żółciową, przez płuca lub z potem. Kluczowym parametrem jest klirens nerkowy, zależny od filtracji kłębuszkowej, sekrecji kanalikowej i reabsorpcji. Zaburzenia funkcji narządów wydalniczych mogą prowadzić do kumulacji leków i nasilenia działań niepożądanych, wymagając modyfikacji dawkowania.