kandydoza sromu i pochwy
Kandydoza sromu i pochwy (drożdżyca pochwy, vulvovaginal candidiasis, VVC) to powszechna infekcja grzybicza wywoływana najczęściej przez Candida albicans. Szacuje się, że około 75% kobiet doświadczy co najmniej jednego epizodu kandydozy pochwy w ciągu życia, a 40-45% będzie miało dwa lub więcej epizodów.
Główne objawy kandydozy sromu i pochwy obejmują świąd i pieczenie okolic intymnych, zaczerwienienie i obrzęk sromu, dyskomfort podczas stosunku płciowego (dyspareunia) oraz charakterystyczną, gęstą, białą wydzielinę z pochwy o konsystencji przypominającej twaróg. Objawy mogą nasilać się przed miesiączką.
Czynniki predysponujące do rozwoju kandydozy obejmują: stosowanie antybiotyków, ciążę, cukrzycę, immunosupresję, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych oraz ciasną, syntetyczną bieliznę. Kandydozę nawrotową definiuje się jako cztery lub więcej objawowych epizodów w ciągu roku.
Diagnostyka opiera się na badaniu mikroskopowym wydzieliny pochwowej, hodowli oraz badaniach molekularnych. Leczenie pierwszego rzutu obejmuje miejscowe lub doustne leki przeciwgrzybicze z grupy azoli (flukonazol, itrakonazol). W przypadkach nawrotowych stosuje się dłuższe schematy leczenia oraz profilaktykę.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Drosfemine forte 0,03 mg + 3 mg
Produkt Drosfemine forte, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 3 mg drospirenonu, jest przeciwwskazany w ciąży i powinien być natychmiast odstawiony w przypadku jej wystąpienia. Dotychczasowe badania epidemiologiczne nie wykazały zwiększonego ryzyka wad wrodzonych ani działania teratogennego przy nieumyślnym stosowaniu we wczesnej ciąży, jednak dane są ograniczone, a badania na zwierzętach wskazują na potencjalne działania niepożądane. Stosowanie w okresie laktacji nie jest zalecane ze względu na możliwość zmniejszenia ilości i zmiany składu mleka oraz przenikanie steroidów do mleka, co może wpływać na dziecko. Lekarz powinien szczegółowo omówić z pacjentką ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zwłaszcza w okresie poporodowym, oraz potencjalne interakcje z lekami indukującymi enzymy wątrobowe, które mogą obniżać skuteczność antykoncepcyjną i powodować krwawienia międzymiesiączkowe.
ból głowy, choroba Crohna, drospirenon, działanie teratogenne, etynyloestradiol, induktor enzymów wątrobowych, kandydoza sromu i pochwy, krwawienie międzymiesiączkowe, krwawienie z odstawienia, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nastrój depresyjny, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, steroidowa substancja antykoncepcyjna, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clindavag 100 mg
Profil bezpieczeństwa klindamycyny w postaci globulek dopochwowych (100 mg) został szczegółowo oceniony w badaniach klinicznych u kobiet niebędących w ciąży. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) obejmują zakażenia grzybicze, ból głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty), świąd i wysypkę skórną, ból w boku, odmiedniczkowe zapalenie nerek, bolesne oddawanie moczu oraz objawy ze strony układu rozrodczego takie jak kandydoza sromu i pochwy, ból i zaburzenia sromu i pochwy, infekcje pochwy, wydzielina z pochwy i zaburzenia miesiączkowania. W miejscu podania mogą wystąpić ból, świąd, miejscowy obrzęk i gorączka. Rzadziej (≥1/1 000 do <1/100) nie odnotowano istotnych działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rzekomobłoniastego zapalenia jelit, powikłania charakterystycznego dla antybiotyków z grupy klindamycyny, objawiającego się ciężką biegunką, bólami brzucha, gorączką oraz obecnością śluzu i krwi w stolcu, wymagającego natychmiastowej interwencji i odstawienia leku.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne oddawanie moczu, Candida, Clostridioides difficile, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań, działanie niepożądane, farmakoterapia, flora bakteryjna pochwy, kandydoza sromu i pochwy, lek przeciwbakteryjny, nudności, odmiedniczkowe zapalenie nerek, reakcja alergiczna, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, świąd, wydzielina z pochwy, wymioty, wysypka, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia układu rozrodczego, zaburzenia żołądka i jelit, zakażenie drożdżakowe, zakażenie grzybicze - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Itrax 100 mg
Itrakonazol w postaci kapsułek twardych 100 mg wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od rodzaju i lokalizacji zakażenia oraz stanu klinicznego pacjenta. W leczeniu kandydozy sromu i pochwy stosuje się dawkę 200 mg dwa razy na dobę lub 200 mg raz na dobę przez 1 lub 3 dni. W przypadku grzybicy skóry zalecane jest 200 mg raz na dobę przez 7 dni lub 100 mg raz na dobę przez 15 dni, natomiast w zakażeniach okolic o zwiększonej keratynizacji (np. grzybica podeszw stóp i dłoni) dawka wynosi 200 mg dwa razy na dobę lub 100 mg raz na dobę przez 7 do 30 dni. W leczeniu grzybicy paznokci stosuje się schematy cykliczne (200 mg dwa razy na dobę przez tydzień, z przerwą trwającą 3 tygodnie) lub ciągłe (200 mg raz na dobę przez 3 miesiące), z różnicą w liczbie cykli zależnie od lokalizacji zakażenia. Długość terapii grzybicy paznokci wynosi od 6 do 9 miesięcy, a eliminacja leku ze skóry i paznokci jest wolniejsza niż z osocza.
aspergiloza, blastomikoza, chromomikoza, dermatofity, drożdżak, grzybica paznokci, grzybica skóry, grzybica układowa, grzybicze zapalenie rogówki, histoplazmoza, itrakonazol, Itrax, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, kandydoza sromu i pochwy, kryptokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, kryptokokoza, leczenie cykliczne, łupież pstry, neutropenia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obniżona odporność, parakokcydioidomikoza, sporotrychoza limfatyczno-skórna, zakażenie narządów płciowych, zwiększona keratynizacja - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie pochwy – Leczenie
Zapalenie pochwy (vaginitis) to stan zapalny o różnorodnej etiologii, manifestujący się pieczeniem, świądem, nieprawidłową wydzieliną i bólem. Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz badaniach laboratoryjnych, co umożliwia precyzyjne rozpoznanie i dobór terapii. Bakteryjne zapalenie pochwy (BV) stanowi 40-45% przypadków i leczone jest metronidazolem (500 mg p.o. 2x/d przez 7 dni lub 0,75% żel dopochwowo przez 5 dni), klindamycyną (2% krem dopochwowo lub 300 mg p.o. 2x/d przez 7 dni), seknidazolem (jednorazowo) lub tynidazolem. Skuteczność klindamycyny i metronidazolu wynosi około 91-92%. Drożdżyca pochwy (20-25%) wymaga terapii azolami miejscowymi (np. klotrimazol, mikonazol) lub doustnym flukonazolem (150 mg jednorazowo). Nawracające zakażenia Candida leczy się terapią supresyjną flukonazolem lub kwasem borowym (600 mg dopochwowo przez 3 tygodnie). Rzęsistkowica (15-20%) wymaga leczenia metronidazolem 500 mg p.o. 2x/d przez 7 dni lub jednorazowo 2 g, z koniecznością leczenia partnerów seksualnych. Atroficzne zapalenie pochwy leczy się estrogenami miejscowo lub ogólnie, a nieinfekcyjne zapalenia wymagają eliminacji alergenów i stosowania miejscowych kortykosteroidów (np. 1% hydrokortyzon).
atroficzne zapalenie pochwy, bakteryjne zapalenie pochwy, butokonazol, Candida non-albicans, choroba przenoszona drogą płciową, drożdżyca pochwy, flukonazol, grzybicze zapalenie pochwy, ibrexafungerp, kandydoza sromu i pochwy, klindamycyna, klotrimazol, kortykosteroidy miejscowe, kwas borowy, lek przeciwhistaminowy, metronidazol, mikonazol, mikrobiom pochwy, nawracające bakteryjne zapalenie pochwy, niedobór estrogenu, nieprawidłowa wydzielina pochwowa, nitroimidazol, nystatyna, preparat przeciwgrzybiczny, probiotyk, rybi zapach pochwy, seknidazol, terapia supresyjna, tiokonazol, trichomoniasis, tynidazol, wydzielina pochwowa, zapalenie kontaktowe, zapalenie miednicy, zapalenie pochwy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Yasmin 0,03 mg + 3 mg
Lek Yasmin, będący złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym żylnej i tętniczej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE i ATE), które mogą prowadzić do zatorowości płucnej, zawału serca czy udaru mózgu. Nadciśnienie tętnicze wymaga regularnej kontroli ciśnienia krwi, a w przypadku jego rozwoju konieczne jest rozważenie odstawienia leku. Występowanie migreny z aurą u pacjentek stosujących Yasmin zwiększa ryzyko udaru mózgu i wymaga natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Ponadto, lek może powodować ostre lub przewlekłe zaburzenia czynności wątroby, które manifestują się m.in. żółtaczką i nieprawidłowymi wynikami badań wątrobowych, co wymaga przerwania terapii do czasu normalizacji parametrów. Zgłaszano także nieznacznie zwiększone ryzyko raka piersi oraz rzadkie, ale poważne nowotwory wątroby.
choroba Leśniowskiego-Crohna, depresyjny nastrój, etynyloestradiol i drospirenon, induktor enzymatyczny, kandydoza sromu i pochwy, krwawienie międzymiesiączkowe, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica żył i tętnic, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny produkt antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Orungal 100 mg
Dawkowanie itrakonazolu (Orungal) powinno być indywidualnie dostosowane do wskazań klinicznych, lokalizacji zakażenia oraz stanu pacjenta. W leczeniu kandydozy sromu i pochwy stosuje się 200 mg dwa razy na dobę przez 1 dzień lub 200 mg raz na dobę przez 3 dni, natomiast w kandydozie jamy ustnej 100 mg raz na dobę przez 15 dni. U pacjentów z obniżoną odpornością może być konieczne podwojenie dawki z powodu zmniejszonej biodostępności. W grzybicy skóry dawki wahają się od 100 mg do 200 mg raz lub dwa razy na dobę, a czas leczenia od 7 do 30 dni, zależnie od rozległości zmian. W grzybicy paznokci stosuje się leczenie cykliczne (200 mg dwa razy na dobę przez tydzień, 2-3 cykle z przerwami) lub ciągłe (200 mg raz na dobę przez 3 miesiące), z uwzględnieniem wolniejszej eliminacji leku z tkanek. W grzybiczym zapaleniu rogówki zalecana dawka to 200 mg raz na dobę przez 21 dni, a długość terapii powinna być dostosowana do odpowiedzi klinicznej.
AIDS, aspergiloza, badanie mikologiczne, biodostępność itrakonazolu, blastomikoza, chromomikoza, dermatofity, drożdżaki, grzybica paznokci, grzybica skóry, grzybica układowa, grzybicze zapalenie rogówki, histoplazmoza, itrakonazol, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, kandydoza sromu i pochwy, kryptokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, kryptokokoza, neutropenia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, parakokcydioidomikoza, przeszczepienie narządów, sporotrychoza limfatyczno-skórna, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – ItraGen 100 mg
Itragen, zawierający 100 mg itrakonazolu w kapsułkach twardych, jest szeroko stosowanym lekiem przeciwgrzybiczym o udokumentowanej skuteczności w leczeniu zakażeń wywołanych przez grzyby z rodzaju Candida, dermatofity oraz drożdżaki. Wskazania obejmują kandydozy sromu i pochwy, kandydozy jamy ustnej, różne postaci grzybic skórnych (tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, tinea manus), a także onychomikozę charakteryzującą się zmianami w obrębie płytki paznokciowej. Ponadto, lek jest efektywny w terapii łupieżu pstrego (pityriasis versicolor) oraz głębokich, układowych zakażeń grzybiczych, takich jak sporotrychoza limfatyczno-skórna, parakokcydioidomikoza, blastomikoza i histoplazmoza. Itrakonazol jest również wskazany w leczeniu inwazyjnej aspergilozy u pacjentów z opornością lub nietolerancją na amfoterycynę B.
amfoterycyna B, badanie mykologiczne, blastomikoza, Candida, grzybica dłoni, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica skóry, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybica układowa, histoplazmoza, inwazyjna aspergiloza, itrakonazol, kandydoza jamy ustnej, kandydoza sromu i pochwy, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia, onychomykoza, parakokcydioidomikoza, pityriasis versicolor, sporotrychoza limfatyczno-skórna, stopa atlety, tinea corporis, tinea cruris, tinea manus, tinea pedis, zakażenie grzybicze - Leksykon substancji czynnych
Klindamycyna – Działania niepożądane
Klindamycyna, stosowana miejscowo (żele, kremy, globulki dopochwowe) oraz ogólnoustrojowo (doustnie i parenteralnie), wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, których profil zależy od drogi podania i indywidualnej wrażliwości pacjenta. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha), skóry (wysypka grudkowo-plamkowa, pokrzywka, świąd) oraz układu immunologicznego (reakcje nadwrażliwości). Szczególnie istotne jest ryzyko rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego wywołanego przez Clostridioides difficile, które może pojawić się nawet kilka tygodni po zakończeniu terapii i manifestuje się ciężką biegunką, gorączką, bólami brzucha oraz leukocytozą. Rzadkie, ale poważne reakcje skórne obejmują zespół Stevensa-Johnsona, toksyczną nekrolizę naskórka (TEN) oraz DRESS, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku i hospitalizacji. Działania niepożądane hematologiczne (agranulocytoza, neutropenia, trombocytopenia) oraz reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, również stanowią zagrożenie życia.
agranulocytoza, blokada nerwowo-mięśniowa, Clostridioides difficile, eozynofilia, kandydoza sromu i pochwy, kontaktowe zapalenie skóry, leukopenia, nadtlenek benzoilu, neutropenia, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre uszkodzenie nerek, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka grudkowo-plamkowa, wysypka polekowa z eozynofilią, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie przełyku, zespół AGEP, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna