kreatynina w surowicy krwi

Kreatynina w surowicy krwi to jeden z najważniejszych parametrów biochemicznych wykorzystywanych w diagnostyce funkcji nerek. Jest produktem końcowym metabolizmu kreatyny, substancji magazynowanej w mięśniach i uwalnianej do krwioobiegu w stałym tempie, proporcjonalnym do masy mięśniowej.

Prawidłowe stężenie kreatyniny u dorosłych mężczyzn wynosi 0,7-1,2 mg/dl (62-106 μmol/l), a u kobiet 0,5-1,0 mg/dl (44-88 μmol/l). Wartości te mogą nieznacznie różnić się w zależności od metody oznaczenia i laboratorium. Wyższe wartości referencyjne u mężczyzn wynikają z większej masy mięśniowej.

Podwyższone stężenie kreatyniny (hiperkreatynemia) występuje przede wszystkim w przypadku upośledzenia funkcji nerek, ponieważ jest ona wydalana głównie drogą filtracji kłębuszkowej. Wzrost stężenia kreatyniny obserwuje się zazwyczaj dopiero przy utracie około 50% funkcji nerek, co czyni ją stosunkowo mało czułym markerem wczesnego uszkodzenia nerek.

Na podstawie stężenia kreatyniny w surowicy można oszacować współczynnik przesączania kłębuszkowego (eGFR) przy użyciu różnych wzorów, takich jak MDRD, CKD-EPI czy wzór Cockcrofta-Gaulta. Obliczenie eGFR pozwala na dokładniejszą ocenę funkcji nerek niż samo oznaczenie kreatyniny.

Należy pamiętać, że na stężenie kreatyniny wpływają również czynniki pozanerkowe, takie jak wiek, płeć, masa mięśniowa, dieta (zwłaszcza bogata w mięso), stan nawodnienia oraz niektóre leki. Dlatego interpretacja wyników powinna uwzględniać całokształt stanu klinicznego pacjenta.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl