dieta bezpszeniczna
Dieta bezpszeniczna to model żywienia polegający na całkowitej eliminacji produktów zawierających pszenicę oraz gluten pszenny. Wykluczeniu podlegają wszystkie produkty zbożowe oparte o pszenicę, w tym mąka pszenna, kasza manna, kuskus, semolina, oraz wszystkie produkty je zawierające, jak chleb, makarony, wyroby cukiernicze, większość gotowych dań i przetworów.
Głównym wskazaniem medycznym do stosowania diety bezpszenicznej jest celiakia – choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się nietolerancją glutenu, a także alergia na pszenicę oraz nieceliakalna nadwrażliwość na gluten. Eliminacja pszenicy może również przynosić korzyści pacjentom z zespołem jelita drażliwego (IBS), chorobą Hashimoto czy innymi schorzeniami autoimmunologicznymi, choć mechanizmy tych zależności wymagają dalszych badań.
W diecie bezpszenicznej należy zwracać szczególną uwagę na zbilansowanie posiłków, aby uniknąć niedoborów składników odżywczych. Zaleca się zastępowanie produktów pszennych alternatywami bezglutenowymi, takimi jak ryż, kukurydza, gryka, proso, amarantus, quinoa czy bezglutenowy owies. Pacjentom stosującym dietę bezpszeniczną zaleca się konsultację z dietetykiem w celu zapewnienia odpowiedniej podaży błonnika, witamin z grupy B oraz mikroelementów.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Alergia na pszenicę – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Alergia na pszenicę jest IgE-zależną reakcją immunologiczną na białka pszenicy, odróżniającą się od celiakii, z objawami obejmującymi skórne (pokrzywka, świąd, obrzęk), żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka), oddechowe (świszczący oddech, kaszel, przekrwienie błony śluzowej nosa) oraz ogólne (ból głowy, zmęczenie). Najcięższą manifestacją jest anafilaksja, objawiająca się obrzękiem gardła, trudnościami w oddychaniu, spadkiem ciśnienia krwi i utratą świadomości, wymagająca natychmiastowego podania epinefryny (0,15 mg u dzieci, 0,3 mg u dorosłych). Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz testach skórnych, oznaczeniu specyficznych IgE i próbach prowokacyjnych, prowadzonych przez alergologa. Leczenie polega na całkowitym unikaniu pszenicy i produktów ją zawierających, stosowaniu leków przeciwhistaminowych, kortykosteroidów oraz epinefryny w przypadku ciężkich reakcji. Immunoterapia doustna (OIT) wykazuje obiecujące wyniki, umożliwiając tolerancję do 4443 mg białka pszenicy u 52% pacjentów po 52 tygodniach terapii.
alergolog, anafilaksja, autostrzykawka z epinefryną, ból brzucha, celiakia, dieta bezpszeniczna, duszność, epinefryna, hipotensja, immunoterapia doustna, immunoterapia podjęzykowa, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, nieceliakalna nadwrażliwość na gluten, objawy oddechowe, objawy żołądkowo-jelitowe, obrzęk skóry, pokrzywka, przeciwciało IgE, reakcja alergiczna, świszczący oddech, terapia biologiczna, test IgE, test skórny, zanieczyszczenie krzyżowe - Leksykon chorób i schorzeń
Alergia na pszenicę – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Prognoza alergii na pszenicę jest zróżnicowana i zależy od wieku pacjenta, typu alergii oraz współistniejących schorzeń. U dorosłych IgE-zależna alergia na pszenicę zwykle ma łagodny i przejściowy przebieg, mimo że może znacząco obniżać jakość życia, zwłaszcza w przypadku anafilaksji indukowanej wysiłkiem (WDEIA). U dzieci rokowanie jest korzystne, z tolerancją rozwijającą się u 76-96% pacjentów do 16-18 roku życia. Czynniki prognostyczne obejmują wiek wystąpienia reakcji anafilaktycznej (większe ryzyko utrzymującej się alergii przy reakcji przed 3 rokiem życia), poziom swoistych przeciwciał IgE (w tym przeciw ω-5 gliadynie) oraz diagnostykę molekularną (CRD). Badania kohortowe wskazują, że po 5 latach unikania pszenicy 90% pacjentów może tolerować ten alergen, co koreluje z obniżeniem poziomu swoistych IgE.
alergia na pszenicę, alergia pokarmowa, alergiczny nieżyt nosa, anafilaksja indukowana wysiłkiem, astma, atopowe zapalenie skóry, biomarker prognostyczny, celiakia, czynnik prognostyczny, diagnostyka molekularna, dieta bezglutenowa, dieta bezpszeniczna, doustna immunoterapia, immunoterapia doustna, kortykosteroidy, przeciwciała IgE, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, swoiste IgE, WDEIA, zapalenie zatok