cyjanoza okoloustna
Cyjanoza okoloustna (łac. cyanosis circumoralis) to sinoniebieskie lub fioletowe zabarwienie skóry wokół ust, które występuje w wyniku niedotlenienia krwi. Stan ten związany jest ze zmniejszoną saturacją hemoglobiny tlenem i zwiększonym stężeniem hemoglobiny odtlenowanej w naczyniach krwionośnych tej okolicy.
Przyczyny cyjanowy okoloustnej mogą być różnorodne, najczęściej obejmują choroby układu krążenia i oddechowego, które prowadzą do hipoksji tkanek. Do najczęstszych należą wrodzone wady serca (zwłaszcza z przeciekiem prawo-lewym), zaawansowana niewydolność serca, ciężkie choroby płuc (np. POChP, rozstrzenie oskrzeli), zespół ostrej niewydolności oddechowej czy ostra zatorowość płucna.
Cyjanoza okoloustna może być również objawem methemoglobinemii – stanu, w którym hemoglobina jest utleniona do formy niezdolnej do transportu tlenu. Może to wynikać z działania niektórych leków (np. nitrogliceryna, dapson), związków chemicznych lub być uwarunkowane genetycznie. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić także choroby naczyniowe, w tym objawy Raynauda, oraz wychłodzenie organizmu.
W badaniu klinicznym cyjanoza staje się widoczna, gdy stężenie zredukowanej hemoglobiny przekracza 5 g/dl lub 15% całkowitej hemoglobiny. Należy pamiętać, że u pacjentów z anemią cyjanoza może być nieobecna mimo znacznego niedotlenienia, natomiast u pacjentów z policytemią może występować przy relatywnie niewielkiej desaturacji.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Cyjanaza – Objawy
Cyjanoza jest objawem klinicznym charakteryzującym się niebieskawym lub szarawym zabarwieniem skóry, warg i błon śluzowych, wynikającym z niedostatecznego natlenienia krwi lub zaburzeń krążenia. Stan ten pojawia się, gdy stężenie odtlenowanej hemoglobiny przekracza 5 g/dl lub saturacja tlenowa spada poniżej 85%. Wyróżnia się cyjanozę centralną, dotyczącą sinienia centralnych części ciała (wargi, język, błony śluzowe jamy ustnej, tułów) i związaną z obniżoną saturacją krwi tętniczej, oraz cyjanozę obwodową, obejmującą kończyny, spowodowaną zaburzeniami przepływu obwodowego przy prawidłowej saturacji tętniczej. Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, gazometrię tętniczą, morfologię, badania obrazowe (RTG, echokardiografia, CT) oraz ocenę odpowiedzi na tlenoterapię. Wśród przyczyn centralnej cyjanozy dominują choroby płuc (POChP, zapalenie płuc, astma), wady serca (wrodzone, niewydolność), zaburzenia hemoglobiny (methemoglobinemia) oraz inne stany jak zatrucie tlenkiem węgla czy ostra choroba wysokogórska. Cyjanoza obwodowa jest najczęściej wynikiem ekspozycji na zimno, choroby Raynauda, niewydolności serca lub zaburzeń krążenia obwodowego.
akrocyjanoza, argyria, bezdech senny, błękit metylenowy, choroba Raynauda, choroba wysokogórska, choroba zakrzepowo-zatorowa, choroby serca, cyjanoza, cyjanoza centralna, cyjanoza obwodowa, cyjanoza okoloustna, gazometria tętnicza, hemoglobina odtlenowana, hemoglobinopatia, krup, livedo reticularis, methemoglobinemia, niedrożność dróg oddechowych, niewydolność serca, obrzęk płuc, palce pałeczkowate, POChP, policytemia, pulsoksymetria, saturacja tlenu, sinicza wrodzona wada serca, sulfhemoglobinemia, tetralogia Fallota, wady serca, wrodzona wada serca, zadławienie, zakrzepica żylna, zapalenie nagłośni, zapalenie płuc, zatorowość płucna, zatrucie tlenkiem węgla - Leksykon chorób i schorzeń
Cyjanaza – Patofizjologia i mechanizm
Cyjanoza jest objawem klinicznym charakteryzującym się sinawym zabarwieniem skóry i błon śluzowych, wynikającym z przekroczenia progu 5,0 g/dl (3,1 mmol/l) odtlenowanej hemoglobiny w krwi włośniczkowej, co odpowiada saturacji tlenem ≤85%. Wyróżnia się trzy typy cyjanozy: centralną, obwodową i różnicową, z odmienną patofizjologią i znaczeniem klinicznym. Centralna cyjanoza wskazuje na systemowe niedotlenienie krwi tętniczej i wymaga pilnej diagnostyki, gdyż może być spowodowana chorobami układu oddechowego, wadami serca z przeciekiem prawo-lewym, obecnością nieprawidłowej hemoglobiny (np. methemoglobinemia) lub przebywaniem na dużych wysokościach. Obwodowa cyjanoza, związana z prawidłową saturacją tętniczą, wynika z lokalnego zmniejszenia przepływu krwi i zwiększonej ekstrakcji tlenu, a jej przyczynami mogą być niewydolność serca, zjawisko Raynauda, obstrukcje naczyniowe czy nadlepkość krwi. Cyjanoza różnicowa manifestuje się asymetrycznym zabarwieniem kończyn i najczęściej wskazuje na wrodzone wady serca z przeciekiem prawo-lewym.
akrocyjanoza, anemia, astma, cyjanoza, cyjanoza centralna, cyjanoza obwodowa, cyjanoza okoloustna, cyjanoza różnicowa, hemoglobina, hemoglobina odtlenowana, hemoglobina płodowa, hipoksemia, hipowentylacja, methemoglobinemia, nadciśnienie płucne, nadlepkość krwi, nieprawidłowy spływ żył płucnych, niewydolność serca, objaw Raynauda, obrzęk płuc, palce pałeczkowate, POChP, policytemia, przeciek prawo-lewy, przełożenie wielkich naczyń, przewlekła obturacyjna choroba płuc, saturacja tlenowa, sulfhemoglobinemia, tetralogia Fallota, zapalenie płuc, zespół hipoplazji lewego serca