indukcja CYP2B6

Indukcja CYP2B6 to proces zwiększenia aktywności enzymu cytochromu P450 2B6, który jest kluczowym enzymem wątrobowym uczestniczącym w metabolizmie wielu leków oraz substancji egzogennych. Indukcja tego enzymu prowadzi do przyspieszenia metabolizmu jego substratów, co może skutkować obniżeniem ich stężenia w osoczu oraz zmniejszeniem skuteczności terapeutycznej.

Do substancji indukujących CYP2B6 należą między innymi: fenobarbital, karbamazepina, fenytoina, rifampicyna oraz alkohol etylowy (przy przewlekłym spożyciu). Indukcja może mieć charakter transkrypcyjny, związany ze zwiększeniem ekspresji genu CYP2B6, co zachodzi głównie poprzez aktywację receptorów jądrowych, takich jak CAR (Constitutive Androstane Receptor) oraz PXR (Pregnane X Receptor).

Klinicznie indukcja CYP2B6 jest istotna w przypadku terapii lekami będącymi substratami tego enzymu, takimi jak efawirenz, metadon, bupropion czy cyklofosfamid. Podczas stosowania induktorów CYP2B6 może być konieczne zwiększenie dawki tych leków, aby utrzymać ich terapeutyczne stężenie w organizmie. Zmienność genetyczna w obrębie genu CYP2B6 dodatkowo wpływa na indywidualną odpowiedź na induktory i może prowadzić do różnic w nasileniu interakcji międzylekowych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Levetiracetam NeuroPharma 1000 mg

Lewetyracetam wykazuje korzystny, liniowy profil farmakokinetyczny z niemal całkowitą biodostępnością (100%) i szybkim wchłanianiem, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 1,3 godziny po podaniu doustnym. U dorosłych po pojedynczej dawce 1000 mg Cmax wynosi około 31 μg/ml, a po dawkach wielokrotnych 43 μg/ml. Lek charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza (<10%) oraz objętością dystrybucji 0,5-0,7 l/kg. Metabolizm jest minimalny, głównie przez enzymatyczną hydrolizę do nieaktywnego metabolitu ucb L057 (24% dawki), a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (95% dawki w moczu). Okres półtrwania u dorosłych wynosi 7±1 godzin, a klirens całkowity 0,96 ml/min/kg. W populacji pediatrycznej (1 miesiąc–12 lat) okres półtrwania jest krótszy (5-6 godzin), a klirens wyższy (1,1-1,5 ml/min/kg), co wymaga uwzględnienia masy ciała i wieku przy dawkowaniu. U osób starszych i pacjentów z niewydolnością nerek okres półtrwania wydłuża się odpowiednio do 10-11 i nawet 25 godzin, co wymaga dostosowania dawki.
biodostępność, cytochrom P450, dializa, filtracja kłębuszkowa, glukuronidacja kwasu walproinowego, glukuronylotransferaza, hydroksylacja pierścienia pirolidynowego, hydroksylaza epoksydowa, hydroliza grupy acetamidowej, indukcja CYP2B6, indukcja enzymatyczna, klirens, klirens kreatyniny, lek przeciwpadaczkowy, lewetyracetam, liniowy profil farmakokinetyczny, monitorowanie stężenia leku, objętość dystrybucji, okres półtrwania, otwarcie pierścienia pirolidynowego, padaczka, pozorna objętość dystrybucji, pozorny klirens, profil farmakokinetyczny, reabsorpcja kanalikowa, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie lewetyracetamu, stężenie maksymalne, stężenie w stanie stacjonarnym, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Pyreoxing 500 mg/ml

Metamizol sodowy, substancja czynna leku Pyreoxing, wykazuje indukcję izoenzymów cytochromu P450 (CYP2B6, CYP3A4), co prowadzi do istotnych farmakokinetycznych interakcji z lekami metabolizowanymi przez te enzymy. Szczególnie istotne jest obniżenie stężeń w osoczu leków immunosupresyjnych (cyklosporyna, takrolimus), psychotropowych (bupropion, sertralina), przeciwdrgawkowych (walproinian) oraz efawirenzu stosowanego w terapii HIV, co może skutkować zmniejszeniem ich skuteczności klinicznej. W przypadku metadonu istnieje ryzyko wystąpienia objawów odstawiennych. Jednoczesne stosowanie metamizolu z metotreksatem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko nasilenia hematologicznych działań toksycznych, zwłaszcza u osób starszych. Zaleca się ścisłe monitorowanie stężeń leków i odpowiedzi klinicznej oraz dostosowanie dawkowania w terapii skojarzonej.
agregacja płytek krwi, badanie laboratoryjne, bupropion, cholesterol HDL, choroba wątroby, cyklosporyna, cytochrom P450, depresja ośrodkowego układu nerwowego, działania niepożądane przewodu pokarmowego, działanie przeciwdepresyjne, efawirenz, efekt kardioprotekcyjny, hepatotoksyczność, indukcja CYP2B6, indukcja CYP3A4, indukcja enzymatyczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja z alkoholem, izoenzymy CYP, kreatynina, kwas acetylosalicylowy, kwas moczowy, lek immunosupresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwwirusowy, lek psychotropowy, metadon, metamizol sodowy, metotreksat, napad padaczkowy, odrzucenie przeszczepu, profilaktyka sercowo-naczyniowa, reakcja Trindera, sertralina, takrolimus, terapia HIV, toksyczność hematologiczna, trójglicerydy, walproinian, zespół odstawienny
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Levetiracetam Teva 1500 mg

Lewetyracetam charakteryzuje się liniowym profilem farmakokinetycznym z niemal 100% biodostępnością po podaniu doustnym oraz szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) około 1,3 godziny po podaniu u dorosłych. Typowe wartości Cmax wynoszą 31 μg/ml po pojedynczej dawce 1000 mg oraz 43 μg/ml po dawce 1000 mg podawanej dwukrotnie na dobę. Lek wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (<10%) i objętość dystrybucji około 0,5-0,7 l/kg. Metabolizm lewetyracetamu jest minimalny, głównie enzymatyczna hydroliza do nieaktywnego metabolitu ucb L057, bez udziału cytochromu P450, co ogranicza ryzyko interakcji lekowych. Okres półtrwania u dorosłych wynosi 7±1 godzin, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (95% dawki), z klirensem około 0,96 ml/min/kg, wykazującym korelację z klirensem kreatyniny. U osób starszych okres półtrwania wydłuża się do 10-11 godzin, co wiąże się z obniżoną funkcją nerek.
biodostępność, dysfagia, dystrybucja lewetyracetamu, enzymatyczna hydroliza, farmakokinetyka, farmakokinetyka populacyjna, filtracja kłębuszkowa, glukuronylotransferaza, hemodializa, hydroksylacja pierścienia pirolidynowego, hydroksylaza epoksydowa, indukcja CYP2B6, izoenzymy cytochromu P450, klirens kreatyniny, klirens leku, lewetyracetam, maksymalne stężenie w osoczu, metabolizm lewetyracetamu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, padaczka, pole pod krzywą, pozorna objętość dystrybucji, pozorny klirens, profil farmakokinetyczny, przemiana enancjomeryczna, przenikanie przez błony biologiczne, reabsorpcja kanalikowa, schyłkowa niewydolność nerek, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wydzielanie kanalikowe, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Ryfamycyna – Interakcje

Ryfamycyna sodowa wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez indukcję izoenzymów CYP2B6 i CYP3A4 oraz hamowanie transporterów błonowych P-gp, BCRP, BSEP i OATP. U pacjentów z prawidłową funkcją wątroby ryzyko klinicznie istotnych interakcji jest niewielkie ze względu na minimalną absorpcję ogólnoustrojową, jednak u osób z zaburzeniami czynności wątroby ekspozycja na lek może być znacznie zwiększona, co zwiększa ryzyko zmniejszenia stężenia osoczowego leków metabolizowanych przez CYP3A4 (np. warfaryna, leki przeciwpadaczkowe, przeciwarytmiczne, doustne środki antykoncepcyjne). Ryfamycyna sodowa jest również substratem i inhibitorem P-gp i BCRP, co może prowadzić do wzrostu stężenia leków będących substratami tych transporterów, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów P-gp, takich jak cyklosporyna. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania ryfamycyny sodowej z innymi antybiotykami z grupy ryfamycyny ze względu na ryzyko ciężkiego zaburzenia mikroflory jelitowej.
BCRP, białko oporności raka piersi, biegunka podróżnych, BSEP, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, doustny środek antykoncepcyjny, dysfunkcja wątroby, glikoproteina p, indukcja CYP2B6, indukcja CYP3A4, inhibitor P-gp, izoenzym CYP2B6, klirens wątrobowy, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpadaczkowy, loperamid, metabolizm przedukładowy, mikrobiom jelitowy, mikroflora przewodu pokarmowego, OATP, P-gp, pompa eksportu soli kwasów żółciowych, ryfamycyna sodowa, substrat CYP3A4, transporter błonowy, warfaryna, węgiel aktywowany, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lepsitam 500 mg

Lewetyracetam, substancja czynna leku Lepsitam, charakteryzuje się liniową farmakokinetyką z wysoką biodostępnością niemal 100% po podaniu doustnym oraz szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) po około 1,3 godziny. Po dawce 1000 mg Cmax wynosi 31 µg/ml, a przy dawkowaniu 2×1000 mg/dobę wzrasta do 43 µg/ml, ze stanem stacjonarnym osiąganym po 2 dniach. Lewetyracetam wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (<10%), objętość dystrybucji 0,5-0,7 l/kg oraz jest eliminowany głównie przez nerki (95% dawki w moczu, z czego 66% w formie niezmienionej). Okres półtrwania u dorosłych wynosi 7±1 godzin, a klirens całkowity 0,96 ml/min/kg. Wydalanie koreluje z klirensem kreatyniny, co wymaga dostosowania dawki u pacjentów z niewydolnością nerek, zwłaszcza w schyłkowym stadium, gdzie T1/2 wydłuża się do 25 godzin między dializami, a podczas 4-godzinnej hemodializy usuwane jest 51% leku. U osób starszych okres półtrwania wydłuża się o około 40% (do 10-11 godzin) z powodu zmniejszonej funkcji nerek. Metabolizm lewetyracetamu jest minimalny, głównie enzymatyczna hydroliza do nieaktywnego metabolitu ucb L057, bez udziału cytochromu P450, co ogranicza ryzyko interakcji lekowych.
bezmocz, biodostępność, całkowity klirens leku, enzymatyczna hydroliza, farmakokinetyka lewetyracetamu, filtracja kłębuszkowa, glukuronidacja kwasu walproinowego, glukuronylotransferaza, hemodializa, hydroksylacja pierścienia pirolidynowego, hydroksylaza epoksydowa, indukcja CYP2B6, induktor enzymatyczny, interakcja lekowa, izoenzymy cytochromu P450, klirens, klirens kreatyniny, lek przeciwpadaczkowy, maksymalne stężenie w osoczu, metabolit ucb L057, objętość dystrybucji, okres półtrwania lewetyracetamu, padaczka, politerapia, pozorna objętość dystrybucji, pozorny klirens, profil farmakokinetyczny, reabsorpcja kanalikowa, roztwór doustny, schyłkowa niewydolność nerek, środek antykoncepcyjny, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, stężenie leku w ślinie, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie kanalikowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby

indukcja CYP2B6

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Levetiracetam NeuroPharma 1000 mg

Interakcje leku – Pyreoxing 500 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne – Levetiracetam Teva 1500 mg

Ryfamycyna – Interakcje

Właściwości farmakokinetyczne – Lepsitam 500 mg