d-metylofenidat
D-metylofenidat (deksmetylofenidat) to prawoskrętny izomer metylofenidatu, który wykazuje silniejsze działanie farmakologiczne niż mieszanina racemiczna. Jest stosowany w leczeniu zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) u dzieci powyżej 6. roku życia oraz u dorosłych.
Mechanizm działania d-metylofenidatu polega na blokowaniu transportera dopaminy i noradrenaliny, co prowadzi do zwiększenia stężenia tych neuroprzekaźników w szczelinie synaptycznej. W porównaniu z racemicznym metylofenidatem, d-metylofenidat cechuje się większą selektywnością działania i mniejszą liczbą działań niepożądanych.
Lek dostępny jest w formie preparatów o natychmiastowym uwalnianiu oraz o przedłużonym uwalnianiu. Najczęstsze działania niepożądane obejmują: bezsenność, zmniejszenie apetytu, bóle głowy, bóle brzucha oraz zwiększenie ciśnienia tętniczego i przyspieszenie akcji serca. Podlega ścisłej kontroli jako substancja psychotropowa z uwagi na potencjał uzależniający.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Produkt Medikinet CR, zawierający chlorowodorek metylofenidatu w formie kapsułek o zmodyfikowanym uwalnianiu, charakteryzuje się dwufazowym profilem farmakokinetycznym z szybkim wzrostem stężenia w osoczu w pierwszej fazie oraz kolejnym wzrostem i 3-4 godzinną fazą plateau utrzymującą stężenie na poziomie ≥75% Cmax. Po podaniu dawki 20 mg po śniadaniu, Cmax wynosi 6,4 ng/ml, tmax 2,75 h, AUCinf 48,9 ng·h/ml, a okres półtrwania t½ to 3,2 h. Wchłanianie jest proporcjonalne do dawki, a przyjmowanie leku z posiłkiem, zwłaszcza tłustym, opóźnia tmax o około 1,5 h, nie zmieniając całkowitej biodostępności. Zaleca się podawanie leku podczas lub bezpośrednio po śniadaniu, aby uniknąć zbyt szybkiego wchłaniania i potencjalnych zaburzeń profilu terapeutycznego. Zawartość kapsułki może być wysypana na pokarm o odpowiedniej konsystencji bez utraty biorównoważności.
biorównoważność, chlorowodorek metylofenidatu, d-metylofenidat, dostępność biologiczna leku, dystrybucja tkankowa, erytrocyt, farmakokinetyka metylofenidatu, izomer, kapsułka o zmodyfikowanym uwalnianiu, klirens, kwas 2-fenylo-2-piperydylooctowy, kwas rytalinowy, l-metylofenidat, maksymalne stężenie w osoczu, metabolit, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, profil farmakokinetyczny, przedłużone uwalnianie, stężenie terapeutyczne, stężenie w osoczu, tabletka o natychmiastowym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zespół hiperkinetyczny -
Leksykon leków
Metylofenidat, substancja czynna w tabletkach Medikinet (5 mg, 10 mg, 20 mg), charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, jednak z powodu efektu pierwszego przejścia biodostępność biologiczna wynosi około 30% (zakres 11-51%). Maksymalne stężenie w osoczu po dawce 10 mg osiąga średnio 7 ng/ml w ciągu 1-2 godzin, z dużą zmiennością międzyosobniczą. Lek wykazuje krótki okres półtrwania około 2 godzin, co koreluje z czasem działania od 1 do 4 godzin. Dystrybucja obejmuje 57% w osoczu i 43% w erytrocytach, a wiązanie z białkami osocza jest niskie (10-33%). Objętość dystrybucji po podaniu dożylnym wynosi 2,2 l/kg, z różnicami pomiędzy enancjomerami d- (2,65±1,1 l/kg) i l-metylofenidatu (1,8±0,9 l/kg).
biodostępność, biotransformacja, chlorowodorek metylofenidatu, d-metylofenidat, dostępność biologiczna, efekt pierwszego przejścia, efekt terapeutyczny, enancjomer, hydroksymetylofenidat, klirens, klirens ogólnoustrojowy, kwas 2-fenylo-2-piperydylooctowy, kwas hydroksyrytalinowy, kwas rytalinowy, l-metylofenidat, metabolit hydroksylowany, metylofenidat, objętość dystrybucji, okres półtrwania, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zespół hiperkinetyczny, zmienność międzyosobnicza, zmienność wewnątrzosobnicza -
Leksykon leków
Medikinet CR wykazuje dwufazowy profil farmakokinetyczny, łączący cechy preparatu o natychmiastowym i przedłużonym uwalnianiu chlorowodorku metylofenidatu. Po podaniu dawki 20 mg rano po śniadaniu, maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) wynosi 6,4 ng/ml, osiągane w czasie (tmax) około 2,75 godziny, z polem powierzchni pod krzywą (AUCinf) 48,9 ng∙h/ml oraz okresem półtrwania (t½) około 3,2 godziny. Lek charakteryzuje się liniową farmakokinetyką w zakresie dawek terapeutycznych. Spożycie leku z pokarmem, zwłaszcza o wysokiej zawartości tłuszczu, opóźnia tmax o około 1,5 godziny, jednak nie wpływa na biodostępność, która wynosi około 30% z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie. Medikinet CR może być podawany zarówno w postaci nienaruszonej kapsułki, jak i po wysypaniu zawartości na pokarm o odpowiedniej konsystencji, co jest korzystne u pacjentów z trudnościami w połykaniu.
ADHD, biodostępność leku, chlorowodorek metylofenidatu, d-metylofenidat, dostępność ogólnoustrojowa, dysfagia, dystrybucja metylofenidatu, enancjomer, erytrocyt, farmakokinetyka liniowa, farmakokinetyka metylofenidatu, klirens, kwas 2-fenylo-2-piperydylooctowy, kwas rytalinowy, l-metylofenidat, maksymalne stężenie w osoczu, Medikinet CR, metabolizm pierwszego przejścia, metylofenidat, natychmiastowe uwalnianie, objętość dystrybucji, okres półtrwania biologiczny, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia, profil wchłaniania, przedłużone uwalnianie, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek, zespół hiperkinetyczny
