obniżone stężenie fosforanów

Obniżone stężenie fosforanów w surowicy krwi, czyli hipofosfatemia, to stan kliniczny występujący, gdy poziom fosforanów spada poniżej 0,8 mmol/l (2,5 mg/dl). Jest to często pomijane, ale potencjalnie poważne zaburzenie metaboliczne, które może prowadzić do znaczących konsekwencji klinicznych, zwłaszcza gdy stężenie spada poniżej 0,32 mmol/l.

Przyczyny hipofosfatemii obejmują: niedostateczną podaż fosforanów w diecie (szczególnie w przypadku niedożywienia lub przewlekłego alkoholizmu), zwiększone wydalanie nerkowe (np. w przebiegu pierwotnej lub wtórnej nadczynności przytarczyc, zespołu Fanconiego, kwasicy cewkowej), przemieszczenie fosforanów z przestrzeni pozakomórkowej do wewnątrzkomórkowej (np. podczas leczenia kwasicy cukrzycowej insuliną) oraz zaburzenia wchłaniania jelitowego (np. przy stosowaniu leków wiążących fosforany).

Objawy kliniczne hipofosfatemii są często niespecyficzne i mogą obejmować: osłabienie mięśniowe, rabdomiolizę, niewydolność oddechową, zaburzenia neurologiczne (np. parestezje, drgawki, splatanie), hemolizę, zaburzenia funkcji płytek krwi, niewydolność serca, a także osteomalację w przypadku przewlekłego niedoboru. Najcięższa hipofosfatemia może prowadzić do zespołu niewydolności wielonarządowej.

Diagnostyka obejmuje oznaczenie stężenia fosforanów w surowicy krwi, ocenę funkcji nerek, badanie poziomu wapnia, witaminy D i parathormonu oraz analizę wydalania fosforanów z moczem. Leczenie polega na usunięciu przyczyny oraz suplementacji fosforanów doustnie lub dożylnie, w zależności od nasilenia objawów i wartości stężenia fosforanów.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl