inhibitor esterazy

Inhibitory esterazy to substancje, które blokują aktywność enzymów należących do klasy esteraz, odpowiedzialnych za hydrolizę wiązań estrowych w organizmie. W kontekście medycznym szczególne znaczenie mają inhibitory acetylocholinoesterazy (AChE) oraz inhibitor C1 esterazy.

Inhibitory acetylocholinoesterazy blokują rozkład acetylocholiny w synapsach, zwiększając jej stężenie i wydłużając działanie na receptory cholinergiczne. Znajdują zastosowanie w leczeniu choroby Alzheimera (donepezyl, rywastygmina, galantamina), miastenii (neostygmina, pirydostygmina) oraz w anestezjologii do odwracania blokady nerwowo-mięśniowej.

Inhibitor C1 esterazy (C1-INH) jest białkiem osoczowym z grupy serpin, które hamuje aktywność kilku proteaz serynowych, w tym składnika C1 dopełniacza. Niedobór C1-INH prowadzi do rozwoju dziedzicznego obrzęku naczynioruchowego (HAE). W leczeniu HAE stosuje się koncentraty C1-INH (Berinert, Cinryze), rekombinowany C1-INH (Ruconest) lub leki wspomagające hamowanie innych elementów kaskady (ikatybant, ekallantyd).

W farmakologii i toksykologii istotne są również inhibitory esteraz cholinowych pochodzenia syntetycznego, np. związki fosforoorganiczne (pestycydy, gazy bojowe) o silnym działaniu neurotoksycznym. Mechanizm ich toksyczności polega na nieodwracalnym zablokowaniu AChE, co prowadzi do kumulacji acetylocholiny i nadmiernej stymulacji receptorów cholinergicznych.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl