leki przeciwgruźlicze
Leki przeciwgruźlicze to grupa farmaceutyków stosowanych w leczeniu gruźlicy – choroby zakaźnej wywoływanej przez prątki gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis). Terapia przeciwgruźlicza jest długotrwała i opiera się na stosowaniu kilku leków jednocześnie, co wynika z konieczności zapobiegania rozwojowi lekooporności oraz eliminacji prątków w różnych fazach metabolicznych.
Leki przeciwgruźlicze dzieli się na dwie główne grupy: leki pierwszej linii (podstawowe) oraz leki drugiej linii (rezerwowe). Do leków pierwszej linii zalicza się: izoniazyd (INH), ryfampicynę (RMP), etambutol (EMB), pyrazynamid (PZA) i streptomycynę (SM). Leczenie standardowe trwa 6-9 miesięcy i składa się z dwóch faz: intensywnej (2 miesiące) oraz kontynuacji (4-7 miesięcy).
Leki drugiej linii stosuje się w przypadku oporności prątków na leki pierwszej linii. Obejmują one: fluorochinolony (lewofloksacyna, moksyfloksacyna), aminoglikozydy (amikacyna, kanamycyna), kapreomycynę, etionamid, cykloserynę, kwas paraaminosalicylowy oraz nowsze leki jak bedakilina i delamanid. Terapia gruźlicy wielolekoopornej (MDR-TB) lub z rozszerzoną lekoopornością (XDR-TB) trwa znacznie dłużej, 18-24 miesiące.
Stosowanie leków przeciwgruźliczych wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które mogą obejmować hepatotoksyczność (szczególnie izoniazyd, ryfampicyna, pyrazynamid), neurotoksyczność, zaburzenia widzenia, ototoksyczność, reakcje skórne oraz interakcje z innymi lekami. Regularny monitoring pacjentów pod kątem działań niepożądanych jest kluczowym elementem terapii przeciwgruźliczej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Dexamethasone Krka 20 mg
Deksametazon wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z innymi lekami, które mogą wpływać na skuteczność terapii oraz bezpieczeństwo pacjenta. Szczególnie istotne są interakcje z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), które zwiększają ryzyko owrzodzeń żołądka, oraz z lekami przeciwcukrzycowymi (insulina, sulfonylomocznik, metformina), gdzie deksametazon osłabia ich działanie, co może prowadzić do hiperglikemii i ketoacydozy. Ponadto, jednoczesne stosowanie leków powodujących hipokaliemię (np. diuretyki pętlowe, tiazydowe, amfoterycyna B) zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca i toksyczności glikozydów nasercowych, dlatego przed terapią należy wyrównać niedobór potasu. Interakcje z inhibitorami CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV, erytromycyna) mogą prowadzić do wzrostu stężenia deksametazonu w osoczu i zwiększenia działań niepożądanych, co wymaga często redukcji dawki. Z kolei induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) obniżają stężenie deksametazonu, co może wymagać zwiększenia dawki leku.
amfoterycyna B, antybiotyk makrolidowy, antykoagulant doustny, azole przeciwgrzybicze, błona śluzowa żołądka, cytochrom P450, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, doustny środek antykoncepcyjny, działanie immunosupresyjne, glikokortykosteroidy, glikozydy nasercowe, hipokaliemia, hipoprotrombinemia, induktor CYP3A4, inhibitor cholinesterazy, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy HIV, kardiomiopatia, ketoacydoza cukrzycowa, kontrola glikemii, kruchość naczyń, lek antycholinergiczny, lek moczopędny, leki przeciwcukrzycowe, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwmalaryczne, leki przeciwwrzodowe, miastenia gravis, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność kory nadnerczy, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność serca, przewód pokarmowy, salicylany, somatotropina, szczepionka żywa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, wrzód żołądka, zaburzenia rytmu serca, zapalenie ścięgna, zwiotczenie mięśni - Leksykon chorób i schorzeń
Gruźlica – Leczenie
Gruźlica (TB) wymaga precyzyjnego i długotrwałego leczenia, które różni się w zależności od formy choroby – utajonej lub aktywnej. Leczenie latentnej infekcji gruźliczej (LTBI) trwa od 3 do 9 miesięcy i obejmuje schematy oparte na rifamycynach, takie jak izoniazyd plus rifapentyna przez 3 miesiące lub rifampicyna przez 4 miesiące, a także alternatywne schematy z izoniazydem trwające 6-9 miesięcy. Aktywna gruźlica wymaga intensywnej terapii trwającej od 4 do 9 miesięcy, z fazą intensywną obejmującą izoniazyd, rifampicynę, pyrazynamid i etambutol przez 2 miesiące, a następnie fazą kontynuacji z izoniazydem i rifampicyną przez kolejne 4 miesiące. Nowy, 4-miesięczny schemat z izoniazydem, rifapentyną, pyrazynamidem i moksyfloksacyną jest warunkowo zalecany u pacjentów ≥12 lat z gruźlicą płuc wrażliwą na leki. Monitorowanie terapii obejmuje cotygodniową analizę plwociny, badania enzymów wątrobowych, morfologii krwi, stężenia kreatyniny i kwasu moczowego oraz ocenę wzroku przy stosowaniu etambutolu. Bezpośrednio nadzorowana terapia (DOT) jest kluczowa dla zapewnienia przestrzegania leczenia i minimalizacji ryzyka oporności.
antybiotykoterapia, bedakwilina, delamanid, enzymy wątrobowe, etambutol, fluorochinolon, gruźlica, gruźlica o rozszerzonej oporności, gruźlica utajona, gruźlica wielolekooporna, izoniazyd, kwas moczowy w surowicy, leki przeciwgruźlicze, linezolid, moksyfloksacyna, morfologia krwi, Mycobacterium tuberculosis, neuropatia obwodowa, pretomanid, pyrazynamid, rifampicyna, rifapentyna, streptomycyna, terapia antyretrowirusowa, utajona infekcja gruźlicza, zakażenie HIV - Leksykon chorób i schorzeń
Błoniaste zapalenie jelita grubego – Leczenie
Terapia błoniastego zapalenia jelita grubego (PMC) opiera się na szybkim odstawieniu antybiotyku wywołującego zakażenie Clostridioides difficile oraz wdrożeniu celowanej antybiotykoterapii. W łagodnych i umiarkowanych przypadkach stosuje się fidaksomycynę 200 mg doustnie 2 razy dziennie przez 10 dni lub wankomycynę 125 mg 4 razy dziennie przez 10 dni. W ciężkich przypadkach zalecana jest wankomycyna w dawce 125-500 mg 4 razy dziennie przez 10-14 dni, a w ciężkich powikłanych przebiegach terapię skojarzoną: wankomycynę doustnie lub przez sondę nosowo-żołądkową 500 mg co 6 godzin oraz metronidazol dożylnie 500 mg co 8 godzin, z możliwością dodania wankomycyny doodbytniczo 500 mg co 6 godzin w przypadku niedrożności jelita. Leczenie wspomagające obejmuje nawodnienie, wyrównanie zaburzeń elektrolitowych oraz unikanie leków spowalniających perystaltykę jelit. Nawrót zakażenia występuje u 20-27% pacjentów i wymaga stosowania schematów taperingu lub pulsacyjnych wankomycyny, fidaksomycyny lub przeszczepu mikrobioty kałowej (FMT), który wykazuje skuteczność 85-95% w zapobieganiu kolejnym nawrotom.
bezlotoksumab, błoniaste zapalenie jelita grubego, cholestyramina, Clostridioides difficile, eradykacja Helicobacter pylori, fidaksomycyna, Helicobacter pylori, hipoalbuminemia, kreatynina, kwas 5-aminosalicylowy, kwas mlekowy, leki przeciwgruźlicze, leukocytoza, loperamid, mesalazyna, metronidazol, opioidy, perforacja jelita, przeciwciało monoklonalne, przeszczep mikrobioty kałowej, Saccharomyces boulardii, schemat pulsacyjny, terapia empiryczna, toksyczne rozdęcie okrężnicy, wankomycyna, wstrząs, zaburzenia elektrolitowe, zapalenie otrzewnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Demezon
Deksametazon, silny glikokortykosteroid o działaniu immunosupresyjnym, wymaga szczególnej ostrożności podczas terapii, zwłaszcza w kontekście ryzyka niedoczynności kory nadnerczy, która może utrzymywać się nawet ponad rok po zakończeniu leczenia. W sytuacjach stresu fizycznego (uraz, zabieg chirurgiczny, poród) konieczne może być tymczasowe zwiększenie dawki. Monitorowanie poziomu kortyzolu jest zalecane u pacjentów poddawanych długotrwałej terapii. Leczenie powinno być stopniowo odstawiane, aby uniknąć ostrej niewydolności nadnerczy. Ze względu na immunosupresję, istnieje zwiększone ryzyko zakażeń bakteryjnych, wirusowych, pasożytniczych i oportunistycznych, a także reaktywacji latentnych infekcji, takich jak gruźlica czy wirusowe zapalenie wątroby typu B. W przypadku COVID-19 deksametazon jest wskazany jedynie u pacjentów wymagających tlenoterapii lub wentylacji mechanicznej, natomiast niezalecany u osób bez tych wskazań ze względu na ryzyko pogorszenia stanu klinicznego.
bradykardia, centralna chorioretinopatia surowicza, choroba Heinego-Medina, cukrzyca, glikokortykosteroid, guz chromochłonny nadnerczy, jaskra, kortyzol, leki przeciwgruźlicze, myasthenia gravis, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, niedoczynność kory nadnerczy, nieostre widzenie, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, osteoporoza, owrzodzenie rogówki, pheochromocytoma, podrażnienie otrzewnej, poliomyelitis, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktyczna, tendinopatia, węgorczyca, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenia oportunistyczne, zapalenie uchyłków, zapalenie węzłów chłonnych, zespół rozpadu guza, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zespolenie jelitowo-jelitowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Acarbose Aurovitas 50 mg
Akarboza wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne w terapii cukrzycy. Szczególnie ważne jest monitorowanie ryzyka hipoglikemii przy jednoczesnym stosowaniu akarbozy z pochodnymi sulfonylomocznika, metforminą oraz insuliną, gdzie konieczne może być dostosowanie dawek tych leków. Ponadto, akarboza może wpływać na biodostępność digoksyny, a jej skuteczność może być osłabiona przez leki zobojętniające sok żołądkowy, absorbenty jelitowe (np. kolestyraminę, węgiel aktywowany) oraz preparaty enzymów trawiennych. Interakcje z neomycyną mogą nasilać działanie hipoglikemizujące i działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, co wymaga ewentualnego zmniejszenia dawki akarbozy. Warto podkreślić, że leki indukujące hiperglikemię, takie jak diuretyki tiazydowe, kortykosteroidy, fenotiazyny, hormony tarczycy, estrogeny, fenytoina, kwas nikotynowy, blokery kanału wapniowego oraz izoniazyd, mogą osłabiać działanie akarbozy, co wymaga ścisłego monitorowania glikemii i potencjalnej modyfikacji dawki akarbozy.
akarboza, amylaza, biegunka, biodostępność, blokery kanału wapniowego, ból brzucha, dekstroza, digoksyna, diuretyki tiazydowe, efekt hipoglikemizujący, enzymy trawienne, estrogeny, fenotiazyny, fenytoina, fermentacja węglowodanów, glukoza, hiperglikemia, hipoglikemia, hormony tarczycy, insulina, izoniazyd, kolestyramina, kortykosteroidy, kwas nikotynowy, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwpadaczkowe, leki zobojętniające, metformina, neomycyna, pankreatyna, pochodne sulfonylomocznika, reakcja disulfiramopodobna, sacharoza, środki antykoncepcyjne, tachykardia, terapia akarbozą, węgiel aktywowany, wstrząs hipoglikemiczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Euphyllin long 300 mg
Teofilina, substancja czynna preparatu Euphyllin long, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jej stężenie w osoczu oraz bezpieczeństwo terapii. Leki takie jak chinolony (cyprofloksacyna, enoksacyna) wymagają zmniejszenia dawki teofiliny odpowiednio do 60% i 30% standardowej dawki, ze względu na ryzyko toksyczności i konieczność ścisłego monitorowania stężenia. Inne grupy leków, w tym makrolidy (erytromycyna), blokery kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), beta-blokery (propranolol), leki przeciwarytmiczne (meksyletyna, propafenon) oraz leki przeciwwrzodowe (cymetydyna, ranitydyna), również zwiększają stężenie teofiliny, co wymaga rozważenia redukcji dawki i monitorowania poziomu leku. Z kolei induktory enzymów wątrobowych, takie jak barbiturany, karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna czy ziele dziurawca, obniżają stężenie teofiliny, co może wymagać zwiększenia dawki i kontroli terapeutycznej. Palenie tytoniu również przyspiesza metabolizm teofiliny, co może skutkować koniecznością zwiększenia dawki.
antybiotyki makrolidowe, beta-blokery, beta-sympatykomimetyki, blokery kanału wapniowego, chinolony, cyprofloksacyna, dawkowanie teofiliny, doustne środki antykoncepcyjne, działania niepożądane, działanie synergistyczne, enoksacyna, erytromycyna, euphyllin long, hipokaliemia, indeks terapeutyczny, ksantyny, leki moczopędne, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwdepresyjne, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwpadaczkowe, leki przeciwwirusowe, leki przeciwwrzodowe, leki przeciwzakrzepowe, monitorowanie terapii, nikotynizm, ośrodkowy układ nerwowy, preparaty ziołowe, przedawkowanie, środek znieczulający, stężenie osoczowe, stężenie teofiliny, terapia skojarzona, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Interakcje leku – Imatinib Altan 100 mg
Imatynib jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4, co powoduje liczne interakcje lekowe. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, itrakonazol czy inhibitory proteazy HIV, zwiększają stężenie imatynibu w osoczu (Cmax o 26%, AUC o 40%), co wymaga ostrożności i monitorowania działań niepożądanych. Z kolei induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, fenytoina czy dziurawiec, znacząco obniżają ekspozycję na imatynib (Cmax ↓ 54%, AUC ↓ 74%), co może prowadzić do niepowodzenia terapeutycznego i wskazuje na konieczność unikania jednoczesnego stosowania. Imatynib hamuje również metabolizm innych leków metabolizowanych przez CYP3A4, w tym statyn (symwastatyna: Cmax ↑ 2-krotnie, AUC ↑ 3,5-krotnie) oraz leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak cyklosporyna, takrolimus czy pimozyd, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania stężeń.
antybiotyki makrolidowe, benzodiazepiny, blokery kanału wapniowego, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, glikokortykosteroidy, heparyna niskocząsteczkowa, heparyna standardowa, hepatotoksyczność, induktory CYP3A4, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy, L-asparaginaza, leki immunosupresyjne, leki opioidowe, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwgrzybicze, leki przeciwhistaminowe, leki przeciwmigrenowe, leki przeciwnowotworowe, leki przeciwpadaczkowe, leki przeciwpsychotyczne, lewotyroksyna, mielosupresja, ostra białaczka limfoblastyczna, pochodne kumaryny, statyny, usunięcie tarczycy, ziele dziurawca - Leksykon chorób i schorzeń
Gruźlica – Epidemiologia
Gruźlica (TB) pozostaje istotnym problemem zdrowia publicznego na świecie, z około 10,8 mln nowych przypadków i 1,25 mln zgonów rocznie według WHO. W 2023 roku odnotowano rekordową liczbę 8,2 mln nowych diagnoz, z największym obciążeniem w Azji Południowo-Wschodniej, Afryce, Europie i regionie Pacyfiku. W USA w 2023 roku zgłoszono 9 633 przypadki (wzrost o 16% względem 2022), a wskaźnik zapadalności wyniósł 2,9/100 000. Szczególnie niepokojący jest wzrost gruźlicy wśród dzieci oraz osób z utajoną infekcją (około 13 mln w USA). Wysoka koinfekcja z HIV (około 8% przypadków globalnie) oraz narastająca liczba przypadków gruźlicy wielolekoopornej (MDR-TB) stanowią poważne wyzwania terapeutyczne i epidemiologiczne. W Indiach w 2023 roku zdiagnozowano 63 939 przypadków MDR-TB, co podkreśla skalę problemu lekooporności. Nadzór epidemiologiczny, prowadzony m.in. przez NTSS w USA i systemy WHO, jest kluczowy dla monitorowania i kontroli choroby, umożliwiając ocenę trendów, identyfikację populacji wysokiego ryzyka oraz planowanie interwencji.
aktywna gruźlica, badania przesiewowe, diagnostyka różnicowa, gruźlica, gruźlica lekooporna, gruźlica OUN, gruźlica wielolekooporna, immunosupresja, koinfekcja HIV, leki przeciwgruźlicze, MDR-TB, Mycobacterium tuberculosis, mykobakterie, nadzór epidemiologiczny, niedożywienie, prątek gruźlicy, reaktywacja choroby, remisja, rtg klatki piersiowej, szczepienie BCG, test RT-PCR, testy diagnostyczne, utajona infekcja gruźlicza, wskaźnik zapadalności, zakażenie gruźlicą, zakażenie HIV - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Streptomycinum TZF 1 g
Streptomycinum TZF to preparat zawierający 1 g streptomycyny w formie siarczanu, dostępny jako proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, który należy podawać wyłącznie domięśniowo. W terapii gruźlicy streptomycyna stosowana jest w pierwszej fazie leczenia, zwykle przez 2 miesiące, w skojarzeniu z innymi lekami przeciwprątkowymi (izoniazyd, pirazynamid, ryfampicyna). Dawkowanie u dorosłych wynosi 15 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 1 g) w leczeniu ciągłym oraz 25-30 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 1,5 g) w leczeniu przerywanym. U dzieci dawki wynoszą odpowiednio 20-40 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 1 g) i 25-30 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 1,5 g). Całkowita dawka streptomycyny w trakcie jednego kursu nie powinna przekraczać 120 g.
alkalizacja moczu, azot mocznikowy, dżuma, gruźlica, kwadrant pośladka, leczenie ciągłe, leczenie przerywane, lek przeciwprątkowy, leki przeciwgruźlicze, mięsień naramienny, paciorkowcowe zapalenie wsierdzia, podanie domięśniowe, podrażnienie nerek, roztwór do wstrzykiwań, siarczan streptomycyny, stężenie kreatyniny, stężenie leku w surowicy, tularemia, uszkodzenie nerwów, wrażliwość drobnoustroju, zaburzenie czynności nerek, zakażenie niegruźlicze, zapalenie wsierdzia - Leksykon chorób i schorzeń
Wysięk osierdziowy – Leczenie
Optymalne leczenie wysięku osierdziowego wymaga indywidualizacji w oparciu o etiologię, objętość, tempo narastania, objawy kliniczne oraz stabilność hemodynamiczną pacjenta. W przypadku małych, bezobjawowych wysięków zaleca się obserwację i regularne badania echokardiograficzne. Farmakoterapia obejmuje NLPZ (np. ibuprofen 600-800 mg p.o. 3x/d), kolchicynę (dawka nasycająca 2-3 mg p.o., następnie 1 mg/d przez 3 miesiące), kortykosteroidy w opornych przypadkach oraz antybiotyki i leki przeciwgruźlicze w odpowiednich etiologiach. Perikardiocenteza jest wskazana w tamponadzie serca, objawowych dużych wysiękach (>20 mm w rozkurczu) oraz podejrzeniu zakażenia lub nowotworu, z powodzeniem przekraczającym 90%, choć z ryzykiem nawrotów do 40-50% w wysiękach nowotworowych. Procedura ta wymaga pozostawienia cewnika osierdziowego na 2-5 dni, aż do drenażu <30 ml/24h.
antybiotykoterapia, badanie echokardiograficzne, bakteryjne zapalenie osierdzia, białko C-reaktywne, chemioterapia systemowa, drenaż chirurgiczny, inhibitory punktów kontrolnych, kolchicyna, kortykosteroidy, leki przeciwgruźlicze, markery zapalne, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność serca, odma opłucnowa, okienko osierdziowe, perikardiektomia, perikardiocenteza, perikardiostomia, ropne zapalenie osierdzia, środki sklerotyzujące, tamponada serca, uszkodzenie mięśnia sercowego, uszkodzenie tętnicy wieńcowej, wysięk nowotworowy, wysięk osierdziowy, zaburzenia rytmu serca, zaciskające zapalenie osierdzia, zapalenie osierdzia, zespół dekompresji osierdziowej - Leksykon leków
Interakcje leku – Azycyna 200 mg/5 ml
Azytromycyna wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, szczególnie z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak amiodaron, sotalol czy cyzapryd, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca i wymaga monitorowania EKG. Jednoczesne stosowanie azytromycyny z lekami zobojętniającymi kwas solny powoduje zmniejszenie maksymalnego stężenia azytromycyny w surowicy o 25%, dlatego zaleca się przyjmowanie tych leków w różnym czasie. Azytromycyna nie wpływa istotnie na farmakokinetykę dydanozyny (400 mg/dobę), efawirenzu (400 mg/dobę), indynawiru (800 mg trzy razy na dobę) oraz midazolamu (15 mg jednorazowo), natomiast zwiększa stężenie fosforylowanej zydowudyny w jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej. W przypadku nelfinawiru (750 mg trzy razy na dobę) obserwuje się wzrost stężenia azytromycyny, jednak bez konieczności modyfikacji dawkowania.
alkaloidy sporyszu, amiodaron, atorwastatyna, azytromycyna, biodostępność leku, cyklosporyna, cytochrom P450, cyzapryd, czas protrombinowy, digoksyna, dydanozyna, działania niepożądane przewodu pokarmowego, efawirenz, ergotamina, flukonazol, glikoproteina p, immunosupresanty, indynawir, jednojądrzaste komórki krwi obwodowej, kolchicyna, lek przeciwgrzybiczny, leki antyretrowirusowe, leki prokinetyczne, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwhistaminowe, leki przeciwzakrzepowe, leki zobojętniające, midazolam, nelfinawir, neutropenia, odstęp QT, rabdomioliza, ryfabutyna, sotalol, triazolam, układ odpornościowy, zaburzenia rytmu serca, zatrucie sporyszem, zydowudyna - Leksykon leków
Interakcje leku – Pabi-Dexamethason 4 mg
Stosowanie deksametazonu (PABI-DEXAMETHASON) wiąże się z licznymi interakcjami farmakodynamicznymi i farmakokinetycznymi, które mogą wpływać na skuteczność terapii oraz zwiększać ryzyko działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie NLPZ, które zwiększają ryzyko i nasilenie dolegliwości wrzodowych, oraz leków przeciwcukrzycowych (insulina, sulfonylomocznik, metformina), gdzie deksametazon osłabia ich działanie, co może prowadzić do hiperglikemii i ketoacydozy. Deksametazon nasila hipokaliemię wywołaną przez diuretyki, amfoterycynę B i inne leki, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca i toksyczności glikozydów nasercowych. Wysokie ryzyko interakcji dotyczy także inhibitorów CYP3A4 (np. ketokonazol, inhibitory proteazy HIV), które zwiększają stężenie deksametazonu i ryzyko działań niepożądanych, oraz induktorów CYP3A4 (np. ryfampicyna, fenytoina), które obniżają jego stężenie i skuteczność. Ponadto, stosowanie deksametazonu z doustnymi antykoagulantami wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko krwawień, zwłaszcza przy dawkach powyżej 10 dni.
aminoglutetymid, antybiotyki makrolidowe, antykoagulanty doustne, atropina, azole przeciwgrzybicze, chlorokina, cholestyramina, choroba wrzodowa, cyklosporyna, cytochrom P450, estrogeny, fluorochinolony, glikozydy nasercowe, hipokaliemia, hipoprotrombiemia, induktory CYP3A4, inhibitory ACE, inhibitory cholinesterazy, inhibitory CYP3A, inhibitory proteazy HIV, izoniazyd, ketokonazol, leki antycholinergiczne, leki przeciwcukrzycowe, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwwrzodowe, miastenia gravis, niedoczynność kory nadnerczy, niesteroidowe leki przeciwzapalne, osteoporoza, prazykwantel, protyrelina, salicylany, somatotropina, talidomid, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, zapalenie ścięgna, zwiotczenie mięśni, żywice wiążące kwasy żółciowe