zwiększona przepuszczalność
Zwiększona przepuszczalność to patofizjologiczny stan, w którym bariery komórkowe lub tkankowe wykazują podwyższoną przenikalność dla substancji, które w warunkach fizjologicznych są efektywnie zatrzymywane. Zjawisko to może dotyczyć różnych struktur organizmu, takich jak bariera krew-mózg, śródbłonek naczyń krwionośnych czy nabłonek jelitowy.
W kontekście klinicznym zwiększona przepuszczalność naczyń jest kluczowym elementem procesu zapalnego, prowadzącym do obrzęku tkanek poprzez wyciek płynu osocza i białek do przestrzeni pozanaczyniowej. Mediatory zapalenia, takie jak histamina, bradykinina, leukotrieny i cytokiny prozapalne, powodują rozluźnienie połączeń międzykomórkowych (tight junctions) w śródbłonku naczyniowym.
Zwiększona przepuszczalność jelitowa (tzw. zespół nieszczelnego jelita) wiąże się z zaburzeniem integralności bariery jelitowej, co umożliwia przenikanie antygenów pokarmowych, mikroorganizmów i ich toksyn do krążenia ogólnego. Stan ten łączy się z patogenezą wielu chorób, w tym nieswoistych chorób zapalnych jelit, celiakii, zespołu jelita drażliwego oraz chorób autoimmunologicznych.
Diagnostyka zwiększonej przepuszczalności obejmuje specjalistyczne testy, takie jak badania z wykorzystaniem markerów niemetabolizowanych (laktuloza/mannitol), pomiar poziomu zonuliny w surowicy czy ocenę stężenia cytruliny. Leczenie koncentruje się na identyfikacji i eliminacji czynnika wywołującego oraz przywróceniu prawidłowej funkcji barierowej, z wykorzystaniem leków przeciwzapalnych, probiotyków, prebiotyków oraz specyficznych suplementów diety.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Refluks u niemowląt – Patofizjologia i mechanizm
Refluks żołądkowo-przełykowy (GER) u niemowląt jest zjawiskiem fizjologicznym, występującym u 40-70% dzieci, z największym nasileniem około 4 miesiąca życia, i zwykle ustępuje samoistnie do 6-12 miesiąca życia. Patogeneza GER opiera się głównie na przejściowej relaksacji dolnego zwieracza przełyku (TLOSR), która odpowiada za medianę 91,5% epizodów refluksu. U niemowląt, zwłaszcza wcześniaków, niedojrzałość LES, krótki przełyk, wysoki stosunek objętości żołądka do przełyku oraz pozycja ciała (np. pozycja na plecach lub półsiedząca) sprzyjają cofaniu się treści żołądkowej. Opóźnione opróżnianie żołądka, częstsze u wcześniaków, oraz aerofagia również nasilają objawy refluksu. Współistniejąca alergia na białko mleka krowiego może indukować lub nasilać GER poprzez mechanizmy zapalne i dysfunkcję nabłonka przewodu pokarmowego.
aerofagia, alergia na białko mleka krowiego, aspiracja treści żołądkowej, choroba refluksowa przełyku, dolny zwieracz przełykowy, kwaśny refluks, martwicze zapalenie jelit, mediator zapalny, mikrobiota jelitowa, mukowiscydoza, opóźnione opróżnianie żołądka, przepuklina rozworu przełykowego, refluks żołądkowo-przełykowy, skurcz oskrzeli, wędzidełko językowe, wrodzona przepuklina przeponowa, zespół Sandifera, zwiększona przepuszczalność