dolny zwieracz przełykowy
Dolny zwieracz przełykowy (ang. lower esophageal sphincter, LES) to funkcjonalny zwieracz mięśniowy znajdujący się na granicy przełyku i żołądka. Nie jest to anatomicznie wyodrębniona struktura, ale raczej wyspecjalizowany odcinek mięśniówki okrężnej przełyku o długości około 2-4 cm, który w stanie spoczynkowym pozostaje skurczony, zapobiegając refluksowi treści żołądkowej.
Prawidłowe funkcjonowanie LES polega na rozluźnianiu się podczas przełykania, co umożliwia przejście kęsa pokarmowego do żołądka, a następnie szybkim powrocie do stanu skurczu. Ciśnienie spoczynkowe w LES wynosi 15-25 mmHg, co jest wyższe niż ciśnienie wewnątrzżołądkowe (8-15 mmHg), tworząc barierę antyrefluksową.
Dysfunkcja dolnego zwieracza przełykowego jest kluczowym czynnikiem w patofizjologii choroby refluksowej przełyku (GERD). Niedostateczne ciśnienie LES, przejściowe relaksacje zwieracza niezwiązane z przełykaniem lub zaburzenia motoryki przełyku mogą prowadzić do refluksu żołądkowo-przełykowego, powodując typowe objawy jak zgaga czy regurgitacja.
Czynniki wpływające na napięcie LES obejmują hormony (gastryna zwiększa napięcie, cholecystokinina i sekretyna zmniejszają), niektóre leki (np. nitraty, blokery kanału wapniowego obniżają napięcie), pokarmy (tłuszcze, czekolada, alkohol obniżają napięcie) oraz unerwienie przez układ autonomiczny. W diagnostyce funkcji LES wykorzystuje się głównie manometrię przełykową oraz 24-godzinną pH-metrię.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Refluks u niemowląt – Patofizjologia i mechanizm
Refluks żołądkowo-przełykowy (GER) u niemowląt jest zjawiskiem fizjologicznym, występującym u 40-70% dzieci, z największym nasileniem około 4 miesiąca życia, i zwykle ustępuje samoistnie do 6-12 miesiąca życia. Patogeneza GER opiera się głównie na przejściowej relaksacji dolnego zwieracza przełyku (TLOSR), która odpowiada za medianę 91,5% epizodów refluksu. U niemowląt, zwłaszcza wcześniaków, niedojrzałość LES, krótki przełyk, wysoki stosunek objętości żołądka do przełyku oraz pozycja ciała (np. pozycja na plecach lub półsiedząca) sprzyjają cofaniu się treści żołądkowej. Opóźnione opróżnianie żołądka, częstsze u wcześniaków, oraz aerofagia również nasilają objawy refluksu. Współistniejąca alergia na białko mleka krowiego może indukować lub nasilać GER poprzez mechanizmy zapalne i dysfunkcję nabłonka przewodu pokarmowego.
aerofagia, alergia na białko mleka krowiego, aspiracja treści żołądkowej, choroba refluksowa przełyku, dolny zwieracz przełykowy, kwaśny refluks, martwicze zapalenie jelit, mediator zapalny, mikrobiota jelitowa, mukowiscydoza, opóźnione opróżnianie żołądka, przepuklina rozworu przełykowego, refluks żołądkowo-przełykowy, skurcz oskrzeli, wędzidełko językowe, wrodzona przepuklina przeponowa, zespół Sandifera, zwiększona przepuszczalność