manganizm
Manganizm to przewlekłe zatrucie manganem, prowadzące do postępującego, neurodegeneracyjnego zespołu objawów pozapiramidowych, przypominającego chorobę Parkinsona. Schorzenie to jest wynikiem długotrwałej ekspozycji na wysokie stężenia manganu, szczególnie w środowisku zawodowym, jak górnictwo, hutnictwo, produkcja baterii czy spawalnictwo.
Patofizjologia manganizmu obejmuje akumulację manganu w strukturach mózgu bogatych w melaninę, głównie w jądrach podstawy, co prowadzi do dysfunkcji układu dopaminergicznego i zaburzeń motorycznych. W przeciwieństwie do choroby Parkinsona, manganizm charakteryzuje się mniejszym drżeniem spoczynkowym, a większą dystonia, zaburzeniami chodu i równowagi oraz wyraźnymi objawami psychiatrycznymi.
Diagnostyka manganizmu opiera się na wywiadzie ekspozycyjnym, obrazie klinicznym oraz badaniach laboratoryjnych, gdzie stwierdza się podwyższone stężenie manganu we krwi, moczu i włosach. W rezonansie magnetycznym charakterystyczny jest hiperintensywny sygnał w gałce bladej i prążkowiu w obrazach T1-zależnych. Leczenie obejmuje przede wszystkim eliminację ekspozycji oraz terapię objawową, w tym stosowanie chelatorów metali (EDTA, PAS) w ciężkich przypadkach.