zaburzenia funkcji tarczycy

Zaburzenia funkcji tarczycy obejmują szerokie spektrum nieprawidłowości dotyczących wydzielania hormonów tarczycowych: tyroksyny (T4) i trijodotyroniny (T3). Najczęstsze zaburzenia to niedoczynność (hipotyreoza) i nadczynność (hipertyreoza) tarczycy, które mogą mieć pochodzenie pierwotne (problem w samej tarczycy) lub wtórne (zaburzenia na poziomie przysadki mózgowej lub podwzgórza).

Niedoczynność tarczycy charakteryzuje się niedoborem hormonów tarczycowych, prowadząc do objawów takich jak zmęczenie, przyrost masy ciała, nietolerancja zimna, zaparcia, suchość skóry i obrzęki. Najczęstszą przyczyną pierwotnej niedoczynności jest choroba Hashimoto (autoimmunologiczne zapalenie tarczycy). Diagnostyka opiera się na oznaczeniu poziomu TSH (podwyższony) oraz fT4 (obniżony).

Nadczynność tarczycy cechuje się nadmiarem hormonów tarczycowych, co manifestuje się niepokojem, drżeniem rąk, tachykardią, nietolerancją ciepła, utratą masy ciała i wytrzeszczem oczu (w chorobie Gravesa-Basedowa). Głównymi przyczynami są choroba Gravesa-Basedowa, wole guzkowe nadczynne i zapalenie tarczycy. W diagnostyce kluczowe jest oznaczenie obniżonego TSH oraz podwyższonych poziomów fT4 i/lub fT3.

Leczenie zaburzeń funkcji tarczycy zależy od ich rodzaju i przyczyny. W niedoczynności stosuje się substytucję hormonalną (lewotyroksynę), a w nadczynności – tyreostatyki (metimazol, propylotiouracyl), beta-blokery, jod radioaktywny lub leczenie operacyjne. Monitorowanie skuteczności terapii wymaga regularnej kontroli parametrów laboratoryjnych oraz oceny klinicznej.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl