nadczynność tarczycy w ciąży

Nadczynność tarczycy w ciąży to stan zwiększonej aktywności gruczołu tarczowego prowadzący do nadmiernej produkcji hormonów tarczycy (tyroksyny i trijodotyroniny) u kobiet ciężarnych. Najczęstszą przyczyną jest choroba Gravesa-Basedowa, ale może też wystąpić w przebiegu podostrego zapalenia tarczycy, poamiodaronowego zapalenia tarczycy czy przejściowej tyreotoksykozy ciążowej.

Diagnostyka nadczynności tarczycy w ciąży opiera się na oznaczeniu poziomu TSH (który jest obniżony) oraz fT4 i fT3 (które są podwyższone). Należy pamiętać, że fizjologicznie w pierwszym trymestrze ciąży poziom TSH może być obniżony z powodu działania hCG, który wykazuje słabe działanie tyreotropowe. Konieczne jest stosowanie specyficznych dla ciąży zakresów referencyjnych w interpretacji wyników badań tarczycy.

Nieleczona nadczynność tarczycy u ciężarnej zwiększa ryzyko poronienia, porodu przedwczesnego, preeklampsji, niewydolności serca u matki oraz niskiej masy urodzeniowej noworodka. Leczeniem z wyboru są tyreostatyki, przy czym w pierwszym trymestrze preferowany jest propylotiouracyl (PTU), a od drugiego trymestru metimazol lub tiamazol. Dawki leków powinny być jak najmniejsze, by uzyskać normalizację fT4 przy utrzymaniu TSH w dolnej granicy normy lub nieznacznie poniżej.

Monitorowanie leczenia nadczynności tarczycy w ciąży wymaga kontroli stężenia hormonów tarczycy co 4-6 tygodni, z dążeniem do utrzymania fT4 w górnej połowie zakresu referencyjnego. U części pacjentek z chorobą Gravesa-Basedowa może dojść do remisji w trzecim trymestrze, co pozwala na redukcję dawek lub nawet odstawienie leków przeciwtarczycowych.

Powiązane wpisy

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl