przenikanie przez łożysko
Przenikanie przez łożysko to zjawisko transportu substancji z krążenia matczynego do płodowego, kluczowe dla prawidłowego rozwoju płodu. Łożysko, jako narząd wymiany między organizmem matki a płodu, pozwala na selektywny transport tlenu, składników odżywczych, hormonów i innych substancji biologicznie czynnych.
Mechanizmy przenikania przez łożysko obejmują: dyfuzję prostą (dla gazów, wody, elektrolitów), transport aktywny (dla aminokwasów, glukozy), endocytozę i egzocytozę (dla immunoglobulin) oraz transport przezkomórkowy. Szczególne znaczenie ma bariera łożyskowa, której przepuszczalność zmienia się w trakcie ciąży, stając się cieńsza i bardziej efektywna w ostatnim trymestrze.
Istotnym aspektem klinicznym jest również zdolność przenikania przez łożysko substancji potencjalnie szkodliwych, w tym leków, alkoholu, nikotyny, narkotyków oraz patogenów (np. wirus różyczki, cytomegalowirus, Toxoplasma gondii). Wiedza o przenikaniu poszczególnych substancji przez łożysko ma fundamentalne znaczenie przy farmakoterapii kobiet ciężarnych oraz w profilaktyce wad wrodzonych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Imuran 25 mg
Azatiopryna, stosowana u kobiet w wieku rozrodczym, wymaga szczegółowego omówienia wpływu na płodność, przebieg ciąży oraz karmienie piersią. Jej wpływ na płodność u ludzi nie jest jednoznacznie określony, jednak lek i jego metabolity przenikają przez łożysko do płodu i płynu owodniowego, co naraża rozwijający się płód na działanie cytotoksyczne. Przed zastosowaniem azatiopryny u kobiet w ciąży lub planujących ciążę konieczna jest dokładna ocena korzyści i ryzyka. Zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji u obu partnerów podczas terapii. Ryzyka związane z leczeniem obejmują cholestazę ciążową, porody przedwczesne, niską masę urodzeniową, poronienia samoistne oraz zaburzenia hematologiczne u noworodków, takie jak leukopenia i małopłytkowość, co wymaga monitorowania morfologii krwi u ciężarnych.
6-merkaptopuryna, azatiopryna, cholestaza ciążowa, działanie klastogenne, działanie mutagenne, hepatotoksyczność, immunosupresja, Imuran, lek immunosupresyjny, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, nieprawidłowości chromosomalne, niska masa urodzeniowa, płyn owodniowy, poród przedwczesny, poronienie samoistne, przenikanie przez łożysko, trombocytopenia, właściwości cytotoksyczne, zapalenie trzustki - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – AuroFena 400 mcg
Fentanyl zawarty w tabletkach podpoliczkowych AuroFena wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące stosowania fentanylu w ciąży są ograniczone, a badania na zwierzętach wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne i upośledzenie płodności, choć u ludzi brak jest jednoznacznych dowodów. Stosowanie leku w ciąży jest dopuszczalne jedynie w sytuacjach bezwzględnej konieczności, ze względu na ryzyko wystąpienia u noworodka opioidowego zespołu odstawiennego, który wymaga wczesnej diagnostyki i leczenia zgodnego z protokołami neonatologicznymi. Fentanyl przenika przez łożysko i może powodować depresję oddechową płodu, dlatego nie jest zalecany podczas porodu naturalnego ani cesarskiego cięcia. W przypadku konieczności podania leku w okresie okołoporodowym, należy zapewnić dostępność naloksonu jako antidotum dla noworodka.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Eferox 112 mcg
Przedkliniczne badania toksykologiczne lewotyroksyny sodowej (Levothyroxinum natricum), substancji czynnej produktu Eferox, wykazały niską toksyczność ostrą, nawet przy jednorazowym podaniu wysokich dawek przekraczających dawki terapeutyczne. W badaniach przewlekłych na szczurach zaobserwowano hepatotoksyczność, zwiększoną śmiertelność kłębuszków nerkowych oraz zmiany masy narządów wewnętrznych przy dużych dawkach, natomiast u psów nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych, co sugeruje różnice międzygatunkowe. Testy mutagenności, w tym test mikrojądrowy na szczurach, nie wykazały działania mutagennego, a dane dotyczące potencjału karcynogennego są niewystarczające z powodu braku długoterminowych badań.
działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, hepatotoksyczność, hormon tarczycy, kłębuszki nerkowe, Levothyroxinum natricum, lewotyroksyna sodowa, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, przenikanie przez łożysko, rozwój ośrodkowego układu nerwowego, śmierć płodu, teratogenność, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie wątroby, wada wrodzona, wpływ na rozrodczość, zachowanie rozrodcze - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Olfen 75 (37,5 mg + 10 mg)/ml
Produkt leczniczy Olfen 75 zawiera diklofenak sodowy (75 mg) oraz lidokainę chlorowodorek jednowodny (20 mg) i wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Diklofenak, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może zwiększać ryzyko poronienia, wad rozwojowych układu sercowo-naczyniowego (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%) oraz wytrzewienia, zwłaszcza w I i II trymestrze ciąży. Od 20. tygodnia ciąży stosowanie diklofenaku wiąże się z ryzykiem małowodzia i zwężenia przewodu tętniczego u płodu, co wymaga monitorowania przedporodowego i natychmiastowego zaprzestania terapii w przypadku powikłań. W III trymestrze stosowanie diklofenaku jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko toksycznego działania na układ krążenia i oddechowy płodu, zaburzenia czynności nerek, wydłużenia czasu krwawienia u matki oraz hamowania czynności skurczowej macicy, co może prowadzić do opóźnienia porodu.
choroba reumatyczna, diagnostyka niepłodności, diklofenak sodowy, działanie antyagregacyjne, hamowanie cyklooksygenazy, hamowanie czynności skurczowej macicy, hamowanie syntezy prostaglandyn, inhibitor syntezy prostaglandyn, lidokainy chlorowodorek, małowodzie, nadciśnienie płucne, organogeneza, poronienie, przenikanie przez łożysko, strata przedimplantacyjna, toksyczne działanie na układ krążenia, wada rozwojowa serca, wada rozwojowa układu sercowo-naczyniowego, wada wrodzona, wydłużenie czasu krwawienia, wytrzewienie, zaburzenie czynności nerek płodu, zaburzenie hemostazy, zamknięcie przewodu tętniczego, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon substancji czynnych
Pregabalina – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Pregabalina, stosowana w terapii padaczki, bólu neuropatycznego oraz zaburzeń lękowych, wykazuje potencjalne ryzyko teratogenne, co wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Dane z badania obserwacyjnego obejmującego ponad 2700 ciąż narażonych na pregabalinę w pierwszym trymestrze wskazują na zwiększone ryzyko ciężkich wad wrodzonych (5,9% vs 4,1%; adjusted incidence ratio 1,14 [0,96-1,35]) w porównaniu z populacją nienarażoną. Wady te dotyczą głównie układu nerwowego, oka, rozszczepów ustno-twarzowych oraz dróg moczowych i narządów płciowych. Ze względu na przenikanie pregabaliny przez łożysko i do mleka ludzkiego, stosowanie leku w ciąży jest wskazane wyłącznie, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, a decyzja o kontynuacji terapii u kobiet karmiących powinna być indywidualnie rozważona, z uwzględnieniem przerwania karmienia lub leczenia.
antykoncepcja hormonalna, ból neuropatyczny, ciężka wada wrodzona, duloksetyna, działanie przeciwpadaczkowe, lamotrygina, model zwierzęcy, padaczka, pierwszy trymestr ciąży, płodność samic, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, rozszczep ustno-twarzowy, ruchliwość plemników, ryzyko teratogenne, toksyczność pregabaliny, wada rozwojowa dróg moczowych, wada rozwojowa układu nerwowego, współczynnik zapadalności, zaburzenia lękowe uogólnione - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Rivaroxaban Aurovitas 20 mg
Stosowanie rywaroksabanu (Rivaroxaban Aurovitas) u kobiet w okresie prokreacyjnym, ciąży oraz laktacji jest przeciwwskazane ze względu na brak ustalonych danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tych grupach. Badania przedkliniczne wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję oraz potwierdziły przenikanie leku przez łożysko, co stwarza ryzyko dla płodu. Dodatkowo, rywaroksaban zwiększa ryzyko wewnętrznego krwawienia, co stanowi kolejne istotne zagrożenie w ciąży. Kobiety w wieku rozrodczym powinny być poinformowane o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji podczas terapii oraz o potrzebie konsultacji lekarskiej w przypadku planowania ciąży, aby umożliwić zmianę leczenia na bezpieczniejsze dla płodu.
- Leksykon substancji czynnych
Nikotyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Nikotyna, stosowana w produktach nikotynowej terapii zastępczej (NTZ), została gruntownie przebadana pod kątem toksyczności i bezpieczeństwa w warunkach przedklinicznych. Najczęstsze objawy przedawkowania to nudności, wymioty, nieregularne tętno, trudności w oddychaniu oraz drgawki. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały istotnego potencjału mutagennego nikotyny, a dane dotyczące karcynogenności są niejednoznaczne, z wyraźnym rozróżnieniem między działaniem rakotwórczym nikotyny a dymu tytoniowego, który zawiera substancje powstające podczas spalania tytoniu i nieobecne w produktach NTZ. Długoterminowe badania na zwierzętach nie potwierdziły wyraźnego działania rakotwórczego nikotyny.
badanie in vitro, badanie in vivo, drgawki uogólnione, duszność, dym tytoniowy, estradiol, genotoksyczność, guma nikotynowa, karcynogenność, mutagenność, nieregularne tętno, nikotynowa terapia zastępcza, nudności i wymioty, oocyt, ośrodkowy układ nerwowy, przenikanie do mleka matki, przenikanie przez łożysko, spermatogeneza, system transdermalny, system transdermalny nikotyny, toksyczność matczyna, toksyczność płodowa, wady szkieletowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atorvasterol 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atorvasterol, nie wykazuje potencjału mutagennego ani klastogennego, co potwierdzono w czterech testach in vitro oraz jednym badaniu in vivo. W badaniach karcynogennych na szczurach nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u myszy zaobserwowano efekty karcynogenne przy bardzo wysokich dawkach, odpowiadających AUC 0-24h 6-11 razy wyższym niż u ludzi stosujących najwyższą zalecaną dawkę terapeutyczną. W tych warunkach u samców myszy pojawiły się gruczolaki wątrobowo-komórkowe, a u samic raki wątrobowo-komórkowe.
atorwastatyna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, dysfagia, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, gruczolak wątrobowo-komórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, mutacja genowa, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie przez łożysko, rak wątrobowo-komórkowy, substancja czynna, toksyczność płodowa, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Doxazosin Aurovitas 2 mg
Doksazosyna, antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, wykazała w badaniach przedklinicznych korzystny profil bezpieczeństwa. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, ośrodkowy układ nerwowy ani układ oddechowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały klinicznie istotnych efektów toksycznych przy dawkach terapeutycznych. Ocena genotoksyczności i karcynogenności potwierdziła brak mutagennego i rakotwórczego potencjału. W badaniach reprodukcyjnych u królików i szczurów, przy ekspozycji przekraczającej 4-10-krotnie Cmax i AUC u ludzi, nie stwierdzono teratogenności, choć dawka 82 mg/kg/dobę (8-krotność ekspozycji u ludzi) wiązała się ze zmniejszoną przeżywalnością płodów.
akcja porodowa, antagonista receptora alfa-adrenergicznego, badanie mutagenności, bloker receptora alfa-adrenergicznego, dawka terapeutyczna, doksazosyna, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, kumulacja substancji w mleku, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, przewód pokarmowy, stężenie w osoczu, test karcynogenności, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Fragmin 7 500 j.m. a.Xa/0,3 ml
Dalteparyna sodowa, jako heparyna drobnocząsteczkowa, nie wykazuje negatywnego wpływu na płodność ani rozwój okołoporodowy, co potwierdzają badania na modelach zwierzęcych oraz dane kliniczne. Lek nie przenika przez łożysko, co minimalizuje ryzyko teratogenności i działań niepożądanych u płodu, a analiza ponad 2000 przypadków stosowania w ciąży wskazuje na brak wad rozwojowych i korzystniejszy profil bezpieczeństwa w porównaniu do heparyny niefrakcjonowanej, zwłaszcza w zakresie ryzyka krwawień i złamań osteoporotycznych. W badaniu EThIG obejmującym 810 ciężarnych stosowano dawki dalteparyny w zakresie 50-150 j.m./kg masy ciała, z pojedynczymi dawkami do 200 j.m./kg, co podkreśla konieczność indywidualizacji terapii w zależności od ryzyka zakrzepowo-zatorowego. Okres półtrwania anty-Xa w III trymestrze wynosi 4-5 godzin, co ma znaczenie przy planowaniu procedur inwazyjnych i stosowaniu znieczulenia zewnątrzoponowego, które jest przeciwwskazane przy dużych dawkach ze względu na ryzyko krwotoków w kanale kręgowym. U pacjentek z protezami zastawek serca skuteczność dalteparyny jest niepewna, co wymaga rozważenia alternatywnych metod leczenia.
czynnik anty-Xa, dalteparyna sodowa, Fragmin, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, krwawienie, leczenie przeciwzakrzepowe, półtrwanie anty-Xa, powikłania krwotoczne, profilaktyka przeciwzakrzepowa, proteza zastawki serca, przenikanie przez łożysko, ryzyko zakrzepowo-zatorowe, stosunek stężeń mleko/osocze, terapia przeciwzakrzepowa, wady rozwojowe, właściwości teratogenne, złamania osteoporotyczne, znieczulenie zewnątrzoponowe, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Olejek eukaliptusowy – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Olejek eukaliptusowy (Eucalypti aetheroleum) jest składnikiem wielu preparatów leczniczych stosowanych miejscowo i doustnie, jednak dane dotyczące jego bezpieczeństwa w ciąży i laktacji są ograniczone. Produkty takie jak Aromatol Hot żel, Depulol, Capsigel N, Rub-Arom i Neo-Capsiderm nie są zalecane w ciąży z powodu braku wystarczających danych. Bronchosol MAXIPUREN, zawierający 1,8-cyneol, przenika przez łożysko i stymuluje enzymy wątrobowe płodu, co dyskwalifikuje go do stosowania w ciąży. Vicks VapoRub wymaga konsultacji lekarskiej przed użyciem w ciąży, a Dip Hot Rozgrzewający krem powinien być stosowany po ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Respero Myrtol jest jedynym preparatem, który może być stosowany w ciąży po konsultacji lekarskiej, opierając się na wieloletnich doświadczeniach klinicznych.
8-cyneol, bezdech, Bronchosol MAXIPUREN, charakterystyka produktu leczniczego, ciąża, enzym wątrobowy, Eucalypti aetheroleum, karmienie piersią, klatka piersiowa, laktacja, Neo-Capsiderm, olejek eukaliptusowy, podanie doustne, podanie miejscowe, produkt leczniczy, przenikanie przez łożysko, Respero Myrtol, tkanka łożyskowa, Vicks VapoRub, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Pregabalin Reddy 300 mg
Pregabalin Reddy, niezależnie od dawki (25–300 mg), wykazuje istotny wpływ na funkcje rozrodcze, co wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres terapii. Dane z badań przedklinicznych i klinicznych wskazują na toksyczny wpływ pregabaliny na rozród oraz jej przenikanie przez łożysko. W dużym badaniu obserwacyjnym obejmującym ponad 2700 ciąż z ekspozycją na pregabalinę w I trymestrze odnotowano wzrost częstości poważnych wad wrodzonych (MCM) do 5,9% w porównaniu z 4,1% w populacji nieeksponowanej, ze skorygowanym współczynnikiem zapadalności 1,14 (95% CI: 0,96–1,35). Ryzyko to było również wyższe w porównaniu z ekspozycją na lamotryginę (1,29; 95% CI: 1,01–1,65) oraz duloksetynę (1,39; 95% CI: 1,07–1,82). Zidentyfikowano zwiększone ryzyko wad rozwojowych układu nerwowego, oczu, rozszczepów ustno-twarzowych oraz wad układu moczowo-płciowego. Ze względu na potencjalne ryzyko, stosowanie pregabaliny w ciąży jest wskazane tylko wtedy, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu.
duloksetyna, ekspozycja na pregabalinę, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, metoda antykoncepcji, parametr nasienia, pierwszy trymestr, przedział ufności, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, rozszczep ustno-twarzowy, rozszczep wargi, ruchliwość plemników, toksyczny wpływ na rozród, wada rozwojowa dróg moczowych, wada rozwojowa oka, wada rozwojowa układu nerwowego, wada wrodzona, współczynnik zapadalności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Doreta 75 mg + 650 mg
Produkt leczniczy Doreta, zawierający tramadol chlorowodorek (75 mg) i paracetamol (650 mg), wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych przy dawkach terapeutycznych. W badaniach na szczurach nie stwierdzono działania teratogennego, jednak przy dawkach toksycznych dla matki (50/434 mg/kg tramadol/paracetamol, czyli 8,3-krotnie wyższych niż maksymalna dawka terapeutyczna u ludzi) zaobserwowano efekty embriotoksyczne i fetotoksyczne, takie jak zmniejszenie masy ciała płodu oraz zwiększoną częstość występowania nadliczbowych żeber. Niższe dawki (10/87 oraz 25/217 mg/kg) nie wykazywały toksycznego wpływu na zarodek i płód. Produkt nie przeszedł kompleksowych badań dotyczących działania rakotwórczego, mutagennego oraz wpływu na płodność, jednak dane dotyczące poszczególnych składników wskazują na brak istotnego ryzyka w tych obszarach.
badania przedkliniczne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fetotoksyczność, hepatotoksyczność, kostnienie, mutagenność, nadliczbowe żebra, paracetamol, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie przez łożysko, rakotwórczość, rozwój narządów, ryzyko onkogenne, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, tramadol z paracetamolem, tramadolu chlorowodorek - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Rivaroxaban Intas 15 mg
Stosowanie rywaroksabanu (Rivaroxaban Intas) u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią wymaga szczególnej ostrożności ze względu na brak ustalonych danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tych grupach. Badania przedkliniczne wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję oraz potwierdziły przenikanie leku przez łożysko, co stwarza ryzyko wewnętrznego krwawienia u matki i płodu. W związku z tym stosowanie rywaroksabanu jest przeciwwskazane w ciąży. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii oraz być poinformowane o konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku podejrzenia ciąży. W badaniach na modelach zwierzęcych nie zaobserwowano negatywnego wpływu rywaroksabanu na płodność, jednak brak jest danych dotyczących ludzi.
antykoncepcja, badanie przedkliniczne, dokumentacja medyczna, działanie przeciwkrzepliwe, ekspozycja dziecka, ekspozycja płodu, krwawienie wewnętrzne, laktacja, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwzakrzepowy, modyfikacja leczenia, płodność, profil bezpieczeństwa, przenikanie przez łożysko, reprodukcja, rywaroksaban, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atorvastatin Medical Valley 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa atorwastatyny, inhibitora reduktazy HMG-CoA, wykazały brak potencjału mutagennego i klastogennego w serii testów genotoksyczności in vitro i in vivo. Badania karcinogenności na szczurach nie wykazały działania rakotwórczego, natomiast u myszy przy ekspozycji 6-11-krotnie wyższej niż u ludzi (AUC 0-24h) zaobserwowano u samców gruczolaki wątrobowo-komórkowe, a u samic raki wątrobowo-komórkowe. Zmiany te wystąpiły przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co wskazuje na niskie ryzyko karcinogenności w warunkach klinicznych.
atorwastatyna, AUC 0-24h, badanie genotoksyczności, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcinogenności, działanie teratogenne, gruczolak wątrobowo-komórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, przenikanie przez łożysko, rak wątrobowo-komórkowy, stężenie osoczowe, toksyczność dla płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atorvastatin Genoptim 40 mg
Przedkliniczne badania atorwastatyny wykazały brak potencjału mutagennego i klastogennego w serii testów in vitro oraz badaniu in vivo, co wskazuje na minimalne ryzyko uszkodzeń genetycznych. W badaniach karcinogenności zaobserwowano istotne różnice międzygatunkowe: u szczurów nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u myszy pojawiły się zmiany nowotworowe wątroby (gruczolaki u samców, raki u samic) przy ekspozycji systemowej 6-11-krotnie przekraczającej AUC 0-24h osiąganą u ludzi przy najwyższej dawce terapeutycznej. Badania rozrodczości i teratogenności na szczurach, królikach i psach nie wykazały działania teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność, jednak przy toksycznych dawkach u ciężarnych samic obserwowano toksyczność płodu, opóźnienie rozwoju potomstwa oraz obniżoną przeżywalność poporodową.
aberracja chromosomowa, atorwastatyna, badanie in vivo, działanie karcinogenne, działanie teratogenne, ekspozycja systemowa, genotoksyczność, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, mutacja genowa, potencjał genotoksyczny, potencjał karcinogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie przez łożysko, rak wątrobowokomórkowy, rozwój embrionalny, rozwój płodu, stężenie osoczowe, test in vitro, toksyczność płodowa - Leksykon substancji czynnych
Hydroksychlorochina – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Hydroksychlorochina jest stosowana w leczeniu chorób reumatycznych, fotodermatoz oraz w profilaktyce i terapii malarii. W ciąży, szczególnie w pierwszym trymestrze, ekspozycja na dawki ≥ 400 mg/dobę wiąże się ze zwiększonym względnym ryzykiem (RR 1,33; 95% CI 1,08–1,65) wrodzonych wad rozwojowych, natomiast dawki < 400 mg/dobę nie wykazują istotnego wzrostu ryzyka (RR 0,95; 95% CI 0,60–1,50). Hydroksychlorochina przenika przez łożysko, osiągając u płodu stężenia porównywalne do matczynych. W chorobach autoimmunologicznych zaleca się unikanie stosowania leku w ciąży, chyba że korzyści przewyższają ryzyko, stosując najmniejszą skuteczną dawkę. W profilaktyce i leczeniu malarii lek może być stosowany na wszystkich etapach ciąży ze względu na wysokie ryzyko uszkodzenia płodu przez samą infekcję. Długotrwałe leczenie wymaga monitorowania dziecka, zwłaszcza pod kątem okulistycznych działań niepożądanych.
chemioprofilaktyka, choroba reumatyczna, dawkowanie tygodniowe, działanie niepożądane okulistyczne, eliminacja leku, fotodermatoza, hydroksychlorochina, kumulacja toksyczna, kumulacja w organizmie, malaria, nieprawidłowość nasienia, pierwszy trymestr ciąży, powolna eliminacja, profilaktyka malarii, przenikanie do mleka kobiecego, przenikanie przez łożysko, reumatoidalne zapalenie stawów, ryzyko względne, stężenie testosteronu, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczność reprodukcyjna, wrodzona wada rozwojowa, związek 4-aminochinolinowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fingolimod Bluefish 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fingolimodu obejmowały różne gatunki zwierząt (myszy, szczury, psy, małpy) i wykazały, że głównymi narządami docelowymi są układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich na połączeniu oskrzelowo-pęcherzykowym) oraz serce (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego). U szczurów stwierdzono waskulopatię przy dawkach ≥0,15 mg/kg mc., co odpowiada około 4-krotności ekspozycji u ludzi po dawce terapeutycznej 0,5 mg/dobę. Badania rakotwórczości wykazały brak działania kancerogennego u szczurów do dawki 2,5 mg/kg mc. (50-krotność ekspozycji u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego w testach genotoksyczności.
chłoniak złośliwy, dojrzewanie płciowe, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, odpowiedź neurobehawioralna, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, układ limfatyczny, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Edicin 1000 mg
Stosowanie wankomycyny (Edicin) w dawkach 500 mg lub 1 g u kobiet w ciąży wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ograniczone dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa oraz fakt, że lek przenika przez łożysko. Pomimo braku dowodów na toksyczny wpływ na rozwój zarodka i płodu w badaniach na zwierzętach, istnieje potencjalne ryzyko ototoksyczności i nefrotoksyczności u płodu i noworodka. Terapia powinna być stosowana wyłącznie w sytuacjach bezwzględnej konieczności medycznej, po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Konieczne jest regularne monitorowanie stężenia wankomycyny w surowicy krwi, parametrów nerkowych, słuchu oraz dobrostanu płodu, aby zoptymalizować dawkowanie i minimalizować działania niepożądane.
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Fulvestrant Sandoz 250 mg/5 ml
Fulwestrant, stosowany w dawce 250 mg/5 ml jako roztwór do wstrzykiwań (Fulvestrant Sandoz), jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią ze względu na udokumentowaną toksyczność reprodukcyjną w badaniach przedklinicznych na zwierzętach. Lek przenika przez łożysko i do mleka samic szczura, co wiąże się z ryzykiem wad rozwojowych, zwiększoną śmiertelnością płodów oraz potencjalnym negatywnym wpływem na niemowlęta karmione piersią. W związku z tym, u kobiet w wieku rozrodczym konieczne jest stosowanie skutecznej antykoncepcji przez cały okres terapii oraz przez 2 lata po zakończeniu leczenia, a także wykluczenie ciąży przed rozpoczęciem terapii. W przypadku zajścia w ciążę podczas leczenia, należy natychmiast przerwać podawanie fulwestrantu i rozważyć specjalistyczne prowadzenie ciąży.
antagonista receptora estrogenowego, bezpieczeństwo farmakoterapii, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, farmakokinetyka fulwestrantu, fulwestrant, karmienie piersią, metoda antykoncepcji, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, roztwór do wstrzykiwań, śmiertelność płodu, świadoma zgoda pacjenta, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Normoton 500 mg
Lek Normoton zawierający 500 mg metforminy chlorowodorku (390 mg metforminy) jest istotny w kontekście płodności, ciąży i karmienia piersią. Niekontrolowana hiperglikemia w okresie prekoncepcyjnym i ciąży zwiększa ryzyko wad wrodzonych, utraty ciąży, nadciśnienia ciążowego, stanu przedrzucawkowego oraz śmiertelności okołoporodowej. Metformina przenika przez łożysko do stężeń porównywalnych z matczynymi, jednak dane kliniczne z ponad 1000 przypadków nie wykazują zwiększonego ryzyka wad wrodzonych ani toksyczności dla płodu. Metformina może być stosowana jako uzupełnienie lub alternatywa dla insuliny w ciąży, po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka. Dane dotyczące długoterminowego wpływu na masę ciała i rozwój dzieci są ograniczone, ale nie wskazują na negatywne skutki do 4 roku życia.
badanie kohortowe, chlorowodorek metforminy, dawka dobowa, dawka terapeutyczna, ekspozycja na metforminę, hiperglikemia, insulinoterapia, kontrola glikemii, laktacja, metformina, nadciśnienie ciążowe, poronienie, przenikanie do mleka ludzkiego, przenikanie przez łożysko, rozwój motoryczny, śmiertelność okołoporodowa, stan przedrzucawkowy, stężenie glukozy we krwi, wady wrodzone płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rivastigmine Mylan 1,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rywastygminy wykazały, że wielokrotne podawanie leku u szczurów, myszy i psów powodowało jedynie efekty wynikające z nasilonego działania farmakologicznego, bez toksyczności narządowej. W testach genotoksyczności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie stwierdzono mutagenności, z wyjątkiem testu aberracji chromosomalnych na ludzkich limfocytach przy ekspozycji 104-krotnie przekraczającej maksymalne narażenie kliniczne. Test mikrojąderkowy in vivo był ujemny, podobnie jak badania metabolitu NAP226-90. Długoterminowe badania na szczurach i myszach przy maksymalnych tolerowanych dawkach (około 6-krotnie wyższych niż maksymalna dawka kliniczna 12 mg/dobę) nie wykazały działania rakotwórczego, a ekspozycja zwierząt była porównywalna do ludzkiej po uwzględnieniu różnic w powierzchni ciała.
aberracje chromosomalne, badania in vitro, badania in vivo, działanie drażniące, działanie farmakologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja na lek, limfocyty obwodowe, podrażnienie błon śluzowych, podrażnienie oczu, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przenikanie przez łożysko, rywastygmina, test mikrojąderkowy, toksyczność narządowa, toksyczność po wielokrotnym podaniu, wpływ na płodność - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Lynagex XR 82,5 mg
Pregabalina, dostępna w dawkach 82,5 mg, 165 mg i 330 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres leczenia ze względu na potencjalne ryzyko teratogenne, potwierdzone badaniami przedklinicznymi i klinicznymi. Dane z badania obserwacyjnego obejmującego ponad 2700 ciąż z ekspozycją na pregabalinę w I trymestrze wskazują na nieznacznie podwyższone ryzyko ciężkich wad wrodzonych (5,9% vs 4,1%; skorygowany współczynnik zapadalności 1,14, 95% CI 0,96–1,35), w tym wad układu nerwowego, narządu wzroku, rozszczepów ustno-twarzowych oraz wad układu moczowo-płciowego. Stosowanie pregabaliny w ciąży powinno być ograniczone do sytuacji, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu.
ciężka wada wrodzona, dawka pregabaliny, ekspozycja na pregabalinę, lek przeciwpadaczkowy, metoda antykoncepcji, pierwszy trymestr ciąży, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, rozszczep ustno-twarzowy, ruchliwość plemników, ryzyko dla płodu, substancja czynna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, test ciążowy, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa dróg moczowych, wada rozwojowa narządu wzroku, wada rozwojowa układu nerwowego - Leksykon substancji czynnych
Olejek eukaliptusowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olejek eukaliptusowy (Eucalypti aetheroleum) wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi, w tym 26-tygodniowymi badaniami przewlekłymi na szczurach i psach, które nie wykazały istotnej toksyczności histopatologicznej. Główny składnik olejku, 1,8-cyneol, podawany w dawkach 3750-30000 mg (381-3342 mg/kg m.c./dzień) przez 28 dni, indukował wakuolizację hepatocytów oraz uszkodzenia wątroby, nerek i ślinianek przyusznych przy dawce ≥600 mg/kg m.c./dzień. Wysokie dawki olejku powodowały także obniżenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego (OUN) i układu ruchu, co jest prawdopodobnie wynikiem niespecyficznych oddziaływań membranowych. Ponadto, olejek zwiększał przepływ krwi przez nerki, podnosząc szybkość przesączania kłębuszkowego i wywołując efekt moczopędny, a także zmniejszał perystaltykę przewodu pokarmowego i produkcję soku żołądkowego, choć mechanizm tego ostatniego pozostaje niejasny.
8-cyneol, działanie teratogenne, efekt moczopędny, genotoksyczność, kancerogenność, mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, olejek eukaliptusowy, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka przewodu pokarmowego, profil bezpieczeństwa, przenikanie przez łożysko, przepływ nerkowy, przesączanie kłębuszkowe, rakotwórczość, sok żołądkowy, teratogenność, toksyczność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, układ oddechowy, układ ruchu, układ sercowo-naczyniowy, upośledzenie płodności, uszkodzenie wątroby, wakuolizacja hepatocytów - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Dailiport 2 mg
Takrolimus przenika przez łożysko, co potwierdzają badania kliniczne, a jego stosowanie w ciąży wiąże się z ryzykiem porodu przedwczesnego (53,7% przypadków) oraz przejściowej hiperkaliemii u noworodków (7,2%), która ustępuje samoistnie. Mimo to masa urodzeniowa noworodków jest zwykle odpowiednia dla wieku ciążowego. Dane epidemiologiczne są ograniczone, a ryzyko niekorzystnego wpływu takrolimusu na przebieg ciąży nie wydaje się wyższe niż w przypadku innych leków immunosupresyjnych. Badania przedkliniczne wskazują na potencjalne uszkodzenia zarodka i płodu przy toksycznych dawkach, a farmakokinetyka potwierdza przenikanie takrolimusu do mleka kobiecego, co stanowi przeciwwskazanie do karmienia piersią podczas terapii. U mężczyzn obserwowano negatywny wpływ na parametry płodności, w tym zmniejszenie liczby i ruchliwości plemników.
badanie farmakokinetyczne, działanie nefrotoksyczne, funkcja nerek, hiperkaliemia, lek immunosupresyjny, masa urodzeniowa, odrzucenie przeszczepu, płodność, poród przedwczesny, poronienie spontaniczne, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, ruchliwość plemników, takrolimus, toksyczność, uszkodzenie płodu, wiek ciążowy, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Baclofen Polpharma 25 mg
Baklofen, stosowany w dawkach terapeutycznych 10 mg lub 25 mg, przenika przez łożysko i do mleka matki, co stwarza potencjalne ryzyko dla płodu oraz niemowlęcia. Badania przedkliniczne wykazały, że u szczurów podawanie baklofenu w dawkach około 13-krotnie wyższych niż maksymalne dawki dla ludzi wiązało się z występowaniem przepukliny pępkowej u płodów, natomiast u myszy i królików w dawkach 17- i 34-krotnie wyższych obserwowano zmniejszenie masy płodu oraz zaburzenia kostnienia szkieletu. Długoterminowe badania u szczurów wykazały również dawkozależne zmiany w obrębie jajników, sugerujące możliwy wpływ na płodność. Brak jest jednak kontrolowanych badań klinicznych u kobiet ciężarnych, co ogranicza precyzyjną ocenę bezpieczeństwa stosowania baklofenu w ciąży.
Baclofen, baklofen, dawka terapeutyczna, działanie teratogenne, ekspozycja niemowlęcia, laktacja, płodność, potencjalne zagrożenie, przenikanie do mleka kobiecego, przenikanie przez łożysko, przepuklina pępkowa, rozwój płodu, stosunek korzyści do ryzyka, zaburzenie kostnienia szkieletu, zmiany jajników - Leksykon substancji czynnych
Kwas traneksamowy – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kwas traneksamowy, stosowany w leczeniu i profilaktyce krwawień związanych z nadmierną fibrynolizą, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania kwasu traneksamowego w ciąży są ograniczone; nie zaleca się jego stosowania w pierwszym trymestrze ze względu na brak wystarczających danych, mimo braku działania teratogennego w badaniach na zwierzętach. W drugim i trzecim trymestrze stosowanie jest możliwe, jeśli korzyści przewyższają ryzyko, przy czym kwas traneksamowy przenika przez łożysko i jest obecny we krwi pępowinowej w stężeniach zbliżonych do matczynych.
charakterystyka produktu leczniczego, drugi i trzeci trymestr ciąży, działanie niepożądane, działanie teratogenne, karmienie piersią, krew pępowinowa, krwotok, kwas traneksamowy, metoda antykoncepcji, mleko ludzkie, nadmierna fibrynoliza, pierwszy trymestr ciąży, profilaktyka krwawień, przenikanie przez łożysko, stężenie w surowicy, stężenie we krwi, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Chantico 0,5 mg
Przedkliniczne badania fingolimodu przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt (myszy, szczury, psy, małpy) wykazały toksyczne zmiany w układzie limfatycznym (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płucach (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich) oraz sercu (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego). U szczurów zaobserwowano waskulopatię przy dawkach ≥0,15 mg/kg (AUC około 4-krotności ekspozycji u ludzi po dawce 0,5 mg/dobę). Badania rakotwórczości wykazały brak działania u szczurów do 2,5 mg/kg (50-krotność ekspozycji ludzkiej), natomiast u myszy stwierdzono wzrost chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg (6-krotność ekspozycji ludzkiej). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego. Wpływ na płodność był nieistotny nawet przy dawkach do 10 mg/kg (150-krotność ekspozycji ludzkiej), jednak wykazano działanie teratogenne u szczurów przy dawkach ≥0,1 mg/kg (porównywalna ekspozycja do ludzkiej), objawiające się wadami wrodzonymi trzewnymi, takimi jak przetrwały pień tętniczy i wada przegrody komorowej. U królików dawki ≥1,5 mg/kg powodowały zwiększoną śmiertelność zarodków i płodów oraz opóźnienia wzrostu przy dawce 5 mg/kg.
chłoniak złośliwy, dojrzewanie płciowe, działanie mutagenne i klastogenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, ekspozycja układowa, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, odpowiedź neurobehawioralna, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, tkanka limfoidalna, toksyczność matczyna, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Micalcet 90 mg
Cynakalcet wykazuje brak działania teratogennego w badaniach na królikach i szczurach przy ekspozycjach odpowiednio do 0,4 i 4,4-krotności maksymalnej dawki stosowanej u ludzi (180 mg/dobę, na podstawie AUC). U ciężarnych szczurów odnotowano nieznaczne zmniejszenie masy ciała i spożycia pokarmu przy najwyższych dawkach oraz obniżoną masę ciała płodów w przypadku ciężkiej hipokalcemii u matek. Lek przenika przez łożysko u królików. Nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 4-krotności dawki ludzkiej (180 mg/dobę), jednak margines bezpieczeństwa przy maksymalnej dawce klinicznej 360 mg/dobę jest ograniczony. Badania toksykologiczne nie wykazały działania genotoksycznego ani rakotwórczego, choć margines bezpieczeństwa jest niewielki z powodu hipokalcemii ograniczającej zakres dawek w modelach zwierzęcych.
dawka kliniczna, densytometria kości, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, hipokalcemia, kanał K-ATP, margines bezpieczeństwa, płytka wzrostu kości, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie przez łożysko, przenośnik serotoniny, rakotwórczość, receptor wapnia, stężenie wapnia w surowicy, wpływ na płodność, wtórna nadczynność przytarczyc, zaćma, zmętnienie soczewki