stężenie testosteronu
Stężenie testosteronu to kluczowy parametr laboratoryjny określający ilość tego hormonu płciowego we krwi pacjenta. Testosteron, główny androgen produkowany przez jądra u mężczyzn oraz w mniejszych ilościach przez jajniki i nadnercza u kobiet, wpływa na wiele funkcji organizmu, w tym na rozwój cech płciowych męskich, spermatogenezę, masę mięśniową, gęstość kości oraz libido.
Prawidłowe stężenie całkowitego testosteronu u mężczyzn wynosi zazwyczaj 300-1000 ng/dl (10,4-34,7 nmol/l), choć zakresy referencyjne mogą różnić się w zależności od laboratorium i metody oznaczania. U kobiet wartości są znacznie niższe, zazwyczaj 15-70 ng/dl (0,52-2,4 nmol/l). Interpretacja wyników powinna uwzględniać wiek pacjenta, porę dnia pobrania próbki (poziom testosteronu wykazuje rytm dobowy z najwyższymi stężeniami w godzinach porannych) oraz stan kliniczny.
Obniżone stężenie testosteronu (hipogonadyzm) u mężczyzn może prowadzić do zaburzeń erekcji, zmniejszenia libido, utraty masy mięśniowej, osteoporozy, zmęczenia oraz zaburzeń nastroju. Podwyższone stężenie tego hormonu może natomiast występować w przypadku guzów jąder, hiperprolaktynemii, wrodzonym przeroście nadnerczy, a u kobiet może powodować hirsutyzm, zaburzenia miesiączkowania czy zespół policystycznych jajników.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Testosteron – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Testosteron jest podstawowym androgenem stosowanym w terapii zastępczej u pacjentów z potwierdzonym hipogonadyzmem (hiper- lub hipogonadotropowym), u których występują wyraźne objawy kliniczne, takie jak zanik drugorzędowych cech płciowych, osłabienie, zmniejszenie libido czy zaburzenia erekcji. Diagnoza wymaga potwierdzenia dwoma oznaczeniami stężenia testosteronu w surowicy, wykonywanymi w tym samym laboratorium, z uwzględnieniem fizjologicznego spadku poziomu hormonu wraz z wiekiem. Monitorowanie terapii obejmuje regularne oznaczanie stężenia testosteronu w celu utrzymania poziomu eugonadalnego, kontrolę hemoglobiny i hematokrytu (w celu wykrycia policytemii), funkcji wątroby oraz profilu lipidowego. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykluczenie raka gruczołu krokowego poprzez badanie per rectum i oznaczenie PSA, które należy powtarzać co najmniej raz w roku, a u pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka – dwa razy w roku.
androgenizacja, badanie per rectum, bezdech senny, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie tętnicze, drugorzędowe cechy płciowe, funkcja wątroby, globulina wiążąca tyroksynę, hematokryt, hemoglobina, hiperkalcemia, hiperkalciuria, hipogonadyzm, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie, niewydolność serca, nowotwór wątroby, padaczka, plamica wątrobowa, policytemia, poziom eugonadalny, profil lipidowy, PSA, rak gruczołu krokowego, steroidy anaboliczno-androgenne, stężenie testosteronu, trójjodotyronina, trombofilia, tyroksyna całkowita, wirylizacja, wrażliwość na insulinę, zaburzenie czynności tarczycy, zaburzenie erekcji, zakrzepica oka, zakrzepica żył głębokich, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Testosteron undecylan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Testosteron undecylan, główny składnik preparatu Nebido (1000 mg/4 ml), jest wskazany wyłącznie w leczeniu potwierdzonego hipogonadyzmu (hiper- lub hipogonadotropowego) po klinicznym potwierdzeniu niedoboru testosteronu oraz dwóch niezależnych pomiarach stężenia tego hormonu. Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży, a doświadczenie kliniczne u pacjentów powyżej 65. roku życia jest ograniczone, z uwagi na brak jednoznacznych wartości referencyjnych stężenia testosteronu specyficznych dla wieku. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykluczenie raka gruczołu krokowego, a podczas leczenia należy regularnie monitorować stan prostaty (badanie per rectum, poziom PSA co najmniej raz w roku, a u pacjentów starszych lub z czynnikami ryzyka – dwa razy w roku). Monitorowanie stężenia testosteronu oraz parametrów laboratoryjnych (hemoglobina, hematokryt, funkcje wątroby, profil lipidowy) jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii i powinno odbywać się w tym samym laboratorium dla zapewnienia porównywalności wyników.
astenia, badanie per rectum, benzyl benzoesan, hematokryt, hiperkalcemia, hiperkalcynuria, hipogonadyzm, iniekcja domięśniowa, łagodny rozrost gruczołu krokowego, nadwrażliwość, niedobór testosteronu, nowotwór wątroby, osłabienie libido, powiększenie wątroby, poziom PSA, preparat androgenowy, profil lipidowy, przerzuty do kości, rak gruczołu krokowego, roztwór do wstrzykiwań, stężenie hemoglobiny, stężenie testosteronu, stężenie wapnia w osoczu, testosteron undecylan, testy czynnościowe wątroby, zaburzenia erekcji - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Undestor Testocaps
Leczenie preparatem Undestor Testocaps wymaga systematycznego monitorowania stężenia testosteronu, zwłaszcza w pierwszym roku terapii, kiedy badania kontrolne powinny odbywać się co 3 miesiące, a następnie raz w roku. W ramach kontroli należy wykonywać badanie per rectum gruczołu krokowego oraz oznaczenie PSA w celu wykluczenia łagodnego rozrostu lub raka stercza, a także oznaczenia hematokrytu i hemoglobiny w celu wykluczenia czerwienicy. Długoterminowa terapia androgenami wymaga monitorowania hemoglobiny, hematokrytu, testów czynnościowych wątroby oraz profilu lipidowego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z ciężką niewydolnością serca, wątroby, nerek, chorobą niedokrwienną serca oraz u osób z ryzykiem zakrzepicy, gdyż leczenie może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak obrzęki, zakrzepica żył głębokich czy zatorowość płucna.
badanie per rectum, bezdech senny, choroba niedokrwienna serca, czerwienica, hematokryt i hemoglobina, hiperkalcemia, kostnienie chrząstek nasadowych, lek przeciwcukrzycowy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, olej rycynowy, padaczka, pochodne kumaryny, profil lipidowy, rak gruczołu krokowego, steroid anaboliczno-androgenny, stężenie testosteronu, swoisty antygen sterczowy, terapia androgenowa, terapia hormonalna, terapia przeciwzakrzepowa, testy czynnościowe wątroby, trombofilia, zakrzepica oka, zakrzepica żył głębokich, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiraterone Sandoz 250 mg
Przedkliniczne badania octanu abirateronu wykazały istotny wpływ na układ hormonalny, w tym znaczące obniżenie stężenia testosteronu, co skutkowało zmniejszeniem masy narządów, zmianami morfologicznymi w narządach rozrodczych, histopatologicznymi zmianami w nadnerczach, przysadce mózgowej oraz tkance sutków. Wszystkie zmiany hormonalne były całkowicie lub częściowo odwracalne w ciągu 4 tygodni po zakończeniu terapii. W badaniach na szczurach odnotowano zmniejszenie płodności u obu płci, które ustępowało w okresie 4-16 tygodni po przerwaniu podawania leku. Wpływ na rozwój płodu obejmował zmniejszenie masy płodu, obniżenie wskaźników przeżycia oraz zmiany w zewnętrznych narządach płciowych, jednak nie stwierdzono działania teratogennego. Badania genotoksyczności nie wykazały zagrożenia dla człowieka, a badania rakotwórczości ujawniły zwiększoną częstość nowotworów komórek interstycjalnych jąder u samców szczurów, co uznano za specyficzny efekt farmakologiczny dla tego gatunku.
badanie toksyczności, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gospodarka hormonalna, mechanizm działania farmakologiczny, nadnercza, narząd rozrodczy, narządy wrażliwe na androgeny, nowotwór komórek interstycjalnych, octan abirateronu, płodność, profil bezpieczeństwa, przysadka mózgowa, ryzyko środowiskowe, środowisko wodne, stężenie testosteronu, substancja czynna, układ hormonalny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Polfarmex 100 mg
Flukonazol, aktywny składnik Fluconazole Polfarmex, jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym o kodzie ATC J02AC01, działającym poprzez selektywne hamowanie demetylacji 14 alfa-lanosterolu zależnej od cytochromu P-450, co prowadzi do utraty ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. W badaniach klinicznych dawki 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływały na poziomy testosteronu i steroidów u zdrowych osób, a dawki 200-400 mg/dobę nie wykazywały istotnego wpływu na endogenne steroidy ani odpowiedź hormonalną po stymulacji ACTH. Flukonazol wykazuje skuteczność in vitro wobec Candida albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis oraz Cryptococcus neoformans i innych pleśni endemicznych, jednak szczepy C. glabrata wykazują zmienną wrażliwość, a C. krusei są oporne. Wartości MIC korelują z efektywnością terapeutyczną, a AUC wykazuje liniową zależność z dawką i odpowiedzią kliniczną, szczególnie w kandydozie jamy ustnej i kandydemii.
14 alfa-metylosterol, azolowy lek przeciwgrzybiczny, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzybów, Candida, Candida albicans, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, demetylacja 14 alfa-lanosterolu, działanie przeciwgrzybicze, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, lekowrażliwość drobnoustrojów, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, Paracoccidioides brasiliensis, pole pod krzywą stężenia, stężenie endogennych steroidów, stężenie graniczne flukonazolu, stężenie testosteronu, stymulacja ACTH, zakażenie grzybicze - Leksykon substancji czynnych
Hydroksychlorochina – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Hydroksychlorochina jest stosowana w leczeniu chorób reumatycznych, fotodermatoz oraz w profilaktyce i terapii malarii. W ciąży, szczególnie w pierwszym trymestrze, ekspozycja na dawki ≥ 400 mg/dobę wiąże się ze zwiększonym względnym ryzykiem (RR 1,33; 95% CI 1,08–1,65) wrodzonych wad rozwojowych, natomiast dawki < 400 mg/dobę nie wykazują istotnego wzrostu ryzyka (RR 0,95; 95% CI 0,60–1,50). Hydroksychlorochina przenika przez łożysko, osiągając u płodu stężenia porównywalne do matczynych. W chorobach autoimmunologicznych zaleca się unikanie stosowania leku w ciąży, chyba że korzyści przewyższają ryzyko, stosując najmniejszą skuteczną dawkę. W profilaktyce i leczeniu malarii lek może być stosowany na wszystkich etapach ciąży ze względu na wysokie ryzyko uszkodzenia płodu przez samą infekcję. Długotrwałe leczenie wymaga monitorowania dziecka, zwłaszcza pod kątem okulistycznych działań niepożądanych.
chemioprofilaktyka, choroba reumatyczna, dawkowanie tygodniowe, działanie niepożądane okulistyczne, eliminacja leku, fotodermatoza, hydroksychlorochina, kumulacja toksyczna, kumulacja w organizmie, malaria, nieprawidłowość nasienia, pierwszy trymestr ciąży, powolna eliminacja, profilaktyka malarii, przenikanie do mleka kobiecego, przenikanie przez łożysko, reumatoidalne zapalenie stawów, ryzyko względne, stężenie testosteronu, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczność reprodukcyjna, wrodzona wada rozwojowa, związek 4-aminochinolinowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Prestozek Combi 4 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Prestozek Combi, zawierającego peryndopryl z tert-butyloaminą oraz amlodypinę, wykazały, że peryndopryl wywołuje odwracalne uszkodzenia nerek u szczurów i małp po podaniu doustnym, bez działania mutagennego ani karcynogennego. W badaniach reprodukcyjnych peryndopryl nie wykazał embriotoksyczności ani teratogenności, jednak jako inhibitor ACE może opóźniać rozwój płodu, powodując uszkodzenia nerek i zwiększoną śmiertelność okołoporodową u gryzoni i królików. Długoterminowe badania karcynogenności na szczurach i myszach nie potwierdziły działania rakotwórczego peryndoprylu.
badanie karcynogenności, badanie mutagenności, dojrzała spermatyda, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, in vitro, in vivo, inhibitor ACE, komórka Sertoliego, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, przeżywalność potomstwa, regeneracja tkanki nerkowej, śmiertelność okołoporodowa, stężenie testosteronu, toksyczność przewlekła peryndoprylu, uszkodzenie nerek, wada wrodzona, wpływ na rozród - Leksykon substancji czynnych
Ambrisentan – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Ambrisentan, będący antagonistą receptora endoteliny (ERA) dostępnym w dawkach 5 mg i 10 mg, wykazuje istotny wpływ na funkcje reprodukcyjne. U kobiet w wieku rozrodczym terapia wymaga uzyskania ujemnego testu ciążowego przed rozpoczęciem leczenia oraz stosowania skutecznej antykoncepcji przez cały okres terapii, z miesięcznym monitorowaniem testów ciążowych. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany w ciąży ze względu na potwierdzone teratogenne działanie w badaniach na zwierzętach, a także podczas karmienia piersią, gdzie brak jest danych o przenikaniu do mleka, co wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych u dziecka. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie alternatywnej terapii.
ambrisentan, antagonista receptora endoteliny, antykoncepcja, badanie kliniczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, hormon folikulotropowy, inhibina B, płodność męska, spermatogeneza, stężenie testosteronu, test ciążowy, uszkodzenie płodu, wada rozwojowa płodu, wiek rozrodczy, zanik kanalików nasiennych - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Diphereline SR 22,5 mg 22,5 mg
Diphereline SR 22,5 mg zawiera 22,5 mg tryptoreliny w formie proszku i rozpuszczalnika do sporządzania zawiesiny o przedłużonym uwalnianiu, co wpływa na jej farmakokinetykę. Po domięśniowym podaniu u pacjentów z rakiem gruczołu krokowego maksymalne stężenie (Cmax) wynosi średnio 40,0 ng/ml (zakres 22,2-76,8 ng/ml) i osiągane jest w czasie tmax około 3 godzin (2-12 h). U dzieci z przedwczesnym dojrzewaniem płciowym tmax jest nieco dłuższy (4 godziny, zakres 2-8 h), a Cmax podobne (39,9 ng/ml, zakres 19,1-107,0 ng/ml). Tryptorelina nie kumuluje się w organizmie nawet przy długotrwałym stosowaniu do 12 miesięcy. Po dożylnym podaniu u zdrowych mężczyzn tryptorelina wykazuje trójfazowy model eliminacji z okresami półtrwania około 6 minut, 45 minut i 3 godzin, objętość dystrybucji wynosi około 30 litrów, a całkowity klirens 212 ml/min. Nie obserwuje się istotnego wiązania z białkami osocza ani obecności metabolitów w osoczu, co wskazuje na ograniczony metabolizm i niskie ryzyko interakcji lekowych.
badanie biorównoważności, białka osocza, Cmax, Diphereline SR, eliminacja nerkowa, eliminacja wątrobowa, FSH, interakcja lekowa, klirens całkowity, klirens kreatyniny, LH, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie domięśniowe, podanie dożylne, przedłużone uwalnianie, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak gruczołu krokowego, stężenie testosteronu, tryptorelina - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – CoAramlessa 10 mg + 2,5 mg + 5 mg
Preparat CoAramlessa zawiera peryndopryl z argininą, indapamid oraz amlodypinę, których badania przedkliniczne wykazały korzystny profil bezpieczeństwa w terapii nadciśnienia tętniczego. Peryndopryl wykazuje odwracalne uszkodzenia nerek w toksyczności przewlekłej u szczurów i małp, bez działania mutagennego, embriotoksycznego czy teratogennego, choć inhibitory ACE mogą opóźniać rozwój płodu i zwiększać śmiertelność okołoporodową u zwierząt. Indapamid w dawkach 40-8000 razy wyższych niż terapeutyczne nasila działanie moczopędne, a toksyczność ostra objawia się spowolnieniem oddechu i rozkurczem naczyń, bez mutagenności i karcynogenności. Kombinacja peryndoprylu i indapamidu wykazuje nieznacznie większą toksyczność niż monoterapia, z objawami żołądkowo-jelitowymi u psów i nasilonymi efektami u matek szczurów, jednak przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne, co zapewnia odpowiedni margines bezpieczeństwa.
amlodypina, badanie genotoksyczności, bezylan amlodypiny, dawka terapeutyczna, dysfagia, działanie embriotoksyczne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt nefrotoksyczny, enzym konwertujący, enzym konwertujący angiotensynę, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, indapamid, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, komórka Sertoliego, nadciśnienie tętnicze, obwodowy rozkurcz naczyń, peryndopryl z argininą, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, śmiertelność płodu, stężenie testosteronu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerki, wada wrodzona - Leksykon substancji czynnych
Testosteron undekanonian – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Testosteron undekanionian, aktywny składnik preparatu Undestor Testocaps, wymaga ścisłego monitorowania klinicznego i laboratoryjnego podczas terapii. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie badania lekarskiego oraz regularne oznaczanie stężenia testosteronu, hematokrytu, hemoglobiny, PSA oraz badanie per rectum gruczołu krokowego. Kontrole te powinny odbywać się kwartalnie przez pierwszy rok terapii, a następnie corocznie. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami współistniejącymi, takimi jak rak piersi, nadnerczak, choroby serca, wątroby, nerek, nadciśnienie tętnicze, padaczka czy migrena, ze względu na ryzyko powikłań, w tym obrzęków, hiperkalcemii oraz pogorszenia stanu klinicznego. Testosteron może również wpływać na ciśnienie tętnicze oraz interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi i przeciwzakrzepowymi, co wymaga ścisłego monitorowania parametrów krzepnięcia i ewentualnej korekty dawek leków.
badanie lekarskie, badanie per rectum, bezdech senny, biegunka, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie tętnicze krwi, cukrzyca, czerwienica, dojrzewanie płciowe, działanie niepożądane, hematokryt, hiperkalcemia, kostnienie chrząstek nasadowych, łagodny rozrost gruczołu krokowego, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwcukrzycowy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadnerczak, niestrawność, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objaw odstawienny, olej rycynowy, otyłość, padaczka, parametry krzepnięcia, pochodne kumaryny, profil lipidowy, przerzuty nowotworowe, przewlekła choroba płuc, rak gruczołu krokowego, rak oskrzeli, rak piersi, reakcja alergiczna, steroid anaboliczno-androgenny, stężenie testosteronu, swoisty antygen sterczowy, testosteron undekanionian, testy czynnościowe wątroby, tolerancja glukozy, trombofilia, uszkodzenie wątroby, zaburzenie psychiczne, zakrzepica oka, zakrzepica żył głębokich, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowe, żółcień pomarańczowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Perindopril/Amlodipine Krka 4 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Perindopril/Amlodipine Krka wykazały, że peryndopryl powoduje odwracalne uszkodzenia nerek u szczurów i małp po przewlekłym podaniu doustnym, bez wykazania potencjału mutagennego ani rakotwórczego w badaniach in vitro i in vivo. Wpływ na reprodukcję nie ujawnił embriotoksyczności ani teratogenności samego peryndoprylu, jednak jako inhibitor ACE może on powodować zmiany w nerkach płodu oraz zwiększoną śmiertelność okołoporodową i poporodową u zwierząt. Płodność szczurów nie była zaburzona, a długoterminowe badania rakotwórczości nie wykazały ryzyka nowotworowego. Amlodypina, podawana w dawkach do 2,5 mg/kg/dobę przez 2 lata szczurów i myszy, nie wykazała działania rakotwórczego ani mutagennego na poziomie genowym i chromosomowym.
antagonista wapnia, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie rozrodczości, działanie embriotoksyczne i teratogenne, działanie teratogenne, gęstość spermy, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, komórka Sertoliego, mutagenność, peryndopryl i amlodypina, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, stężenie testosteronu, uszkodzenie nerki, zaburzenie hormonalne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Prestarium 10 mg + 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Co-Prestarium, zawierającego peryndopryl i amlodypinę, wskazują na odwracalne uszkodzenia nerek jako główny efekt toksyczności przewlekłej peryndoprylu u szczurów i małp. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego dla obu substancji. Peryndopryl nie wykazał działania embriotoksycznego ani teratogennego, choć jako inhibitor ACE może powodować opóźnienie rozwoju płodu, wady wrodzone i uszkodzenia nerek płodu, co jest zgodne z profilem tej grupy leków. Płodność u szczurów nie była zaburzona. Amlodypina, podawana w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (10 mg), powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, jednak przy dawkach terapeutycznych margines bezpieczeństwa jest szeroki.
aberracja chromosomowa, amlodypina, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, bezylan amlodypiny, Co-Prestarium, dojrzała spermatyda, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, opóźnienie rozwoju płodu, peryndopryl, śmiertelność okołoporodowa, spermatogeneza, stężenie testosteronu, teratogenność, układ renina-angiotensyna, wada rozwojowa płodu - Leksykon substancji czynnych
Testosteron – Dawkowanie i sposób podawania
Testosteron jest podstawowym hormonem stosowanym w terapii hipogonadyzmu męskiego, a jego dawkowanie zależy od formy farmaceutycznej i indywidualnych potrzeb pacjenta. Preparaty przezskórne, takie jak Androtop (5 g żelu zawierającego 50 mg testosteronu, maks. 10 g/dobę) i Testavan (23 mg testosteronu na jedno uruchomienie pompki, maks. 69 mg/dobę), zapewniają stabilne stężenia hormonu przy codziennej aplikacji. Monitorowanie stężenia testosteronu w surowicy jest kluczowe: dla Androtopu zaleca się kontrolę około 2. dnia terapii i korektę dawki po tygodniu, natomiast dla Testavanu pomiary wykonuje się 2-4 godziny po aplikacji, w 14. i 35. dniu leczenia. Iniekcje testosteronu, takie jak Nebido (1000 mg co 10-14 tygodni) i Testosteronum prolongatum Jelfa (100-200 mg co tydzień, następnie 100 mg co 2-4 tygodnie), wymagają ścisłego monitorowania stężeń i dostosowywania odstępów między podaniami, aby utrzymać poziomy w dolnej jednej trzeciej normy. Doustny Undestor Testocaps (120-160 mg/dobę początkowo, następnie 40-120 mg/dobę) powinien być przyjmowany podczas posiłku, z podziałem dawki na dwie części.
androtop, badanie laboratoryjne, dawka nasycająca, droga podania, działanie niepożądane, enantan testosteronu, hipogonadyzm męski, kapsułka doustna, mięsień pośladkowy, Nebido, postać farmaceutyczna, roztwór do wstrzykiwań, stężenie testosteronu, terapia testosteronem, Testavan, testosteron, testosteron w osoczu, testosteron w surowicy, testosteronowa terapia zastępcza, testosteronu undekanian, Testosteronum Prolongatum, undecylan testosteronu, Undestor Testocaps, wstrzyknięcie domięśniowe, żel przezskórny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Hasco 5 mg/ml
Flukonazol, będący pochodną triazolu i substancją czynną preparatu Fluconazole Hasco (5 mg/ml, syrop), działa przeciwgrzybiczo poprzez selektywne hamowanie enzymu cytochromu P-450 odpowiedzialnego za demetylację 14 alfa-lanosterolu, co prowadzi do utraty ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływają na poziomy testosteronu ani steroidów u zdrowych osób, a dawki 200-400 mg/dobę nie wywołują klinicznie istotnych zaburzeń hormonalnych. Flukonazol wykazuje aktywność przeciwko Candida albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis, Cryptococcus neoformans, Cr. gattii oraz endemicznych pleśni, jednak szczepy C. glabrata wykazują zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są oporne. Wartości MIC korelują z efektywnością leczenia, a zależność AUC od dawki jest liniowa, co potwierdza skuteczność terapii w kandydozie jamy ustnej i kandydemii.
14 alfa-metylosterol, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzybów, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, cytochrom P450, dysfagia, endogenny steroid, EUCAST, EUCAST-AFST, Histoplasma capsulatum, interakcja z fenazonem, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, nadkażenie, Paracoccidioides brasiliensis, pochodna azolu, pochodna triazolu, pole pod krzywą stężenia, stężenie graniczne, stężenie testosteronu, stymulacja ACTH, wrażliwość in vitro - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiraterone Pharmascience 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące abirateronu octanu wskazują na jego istotny wpływ na układ hormonalny, przede wszystkim poprzez znaczącą redukcję stężeń testosteronu w krążeniu, co skutkuje zmniejszeniem masy narządów wrażliwych na androgeny oraz zmianami morfologicznymi i histopatologicznymi w narządach rozrodczych, nadnerczach, przysadce i sutkach. Wszystkie zmiany hormonalne były odwracalne, ustępując całkowicie lub częściowo w ciągu 4 tygodni po zaprzestaniu terapii. W badaniach na szczurach wykazano również odwracalne zmniejszenie płodności u obu płci (okres odwracalności 4-16 tygodni) oraz wpływ na rozwój płodów, objawiający się zmniejszeniem masy płodu, wskaźnika przeżycia oraz zmianami w zewnętrznych narządach płciowych, bez działania teratogennego. Badania rakotwórczości wykazały brak działania rakotwórczego w modelu Tg.rasH2 oraz u samic szczurów, natomiast u samców szczurów zaobserwowano zwiększoną częstość nowotworów komórek interstycjalnych jąder, co jest efektem specyficznym dla tego gatunku i związanym z mechanizmem farmakologicznym leku.
abirateron octan, androgeny, badanie płodności, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, narządy rozrodcze, nowotwór komórek interstycjalnych, płodność, potencjał rakotwórczy, ryzyko środowiskowe, stężenie testosteronu, toksyczność rozwojowa, układ hormonalny, uszkodzenie materiału genetycznego, wady wrodzone, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klipal 600 mg + 50 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne paracetamolu wykazały hepatotoksyczność i nefrotoksyczność przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne stosowane u ludzi. W modelach zwierzęcych zaobserwowano negatywny wpływ na płodność, w tym zanik i zmniejszenie masy jąder, redukcję liczby i ruchliwości plemników oraz zwiększenie nieprawidłowości morfologicznych plemników. Badania mutagenności wskazały na brak działania mutagennego w układach bakteryjnych, ale potencjalne działanie genotoksyczne w układach ssaków, z niejednoznacznymi wynikami in vivo. W kontekście rakotwórczości, u samic szczurów odnotowano niejednoznaczne zwiększenie częstości białaczki z komórek jednojądrzastych, natomiast u myszy nie stwierdzono działania rakotwórczego przy stężeniach 600, 3000 i 6000 ppm paracetamolu.
badanie genotoksyczności, białaczka z komórek jednojądrzastych, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność in vivo, Klipal, kodeina, opóźnienie kostnienia, organogeneza, paracetamol, potencjał rakotwórczy, przepuklina oponowo-mózgowa, ruchliwość plemników, stężenie testosteronu, szczelina czaszki, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wątroby, zagnieżdżenie zarodka, zanik jąder, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elestar HCT 40 mg + 5 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Elestar HCT, zawierającego olmesartan medoksomil, amlodypinę oraz hydrochlorotiazyd, wykazały brak nasilenia toksyczności poszczególnych składników oraz brak synergii toksyczności przy jednoczesnym podawaniu. Olmesartan medoksomil powodował zmiany biochemiczne (wzrost stężenia mocznika i kreatyniny), hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu), narządowe (zmniejszenie masy serca) oraz histologiczne uszkodzenia nerek u szczurów i psów, typowe dla antagonistów receptorów AT1 i inhibitorów ACE. W badaniach genotoksyczności olmesartan wykazywał zwiększoną częstość pęknięć chromosomów in vitro, jednak bez istotnego działania in vivo, co wskazuje na niskie ryzyko genotoksyczności klinicznej. Nie stwierdzono działania rakotwórczego ani teratogennego, choć odnotowano zmniejszoną przeżywalność potomstwa i poszerzenie miedniczek nerkowych u potomstwa po ekspozycji matek w późnej ciąży i laktacji.
amlodypina, antagonista receptora AT1, badanie karcynogenności, badanie mutagenności, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, hydrochlorotiazyd, inhibitor konwertazy angiotensyny, komórki Sertoliego, olmesartan medoksomil, opóźnienie porodu, parametry czerwonokrwinkowe, pęknięcie chromosomu, poszerzenie miedniczki nerkowej, przeżywalność potomstwa, spermatydy, stężenie mocznika, stężenie testosteronu, uszkodzenie nerki - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Reseligo
Preparat Reseligo zawierający 3,6 mg gosereliny (octan) w formie implantu wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych. U pacjentów stosujących analogi GnRH, w tym goserelinę, obserwuje się zwiększone ryzyko incydentów depresyjnych, wydłużenia odstępu QT oraz powikłań sercowo-naczyniowych, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu antyandrogenów. W miejscu podania mogą wystąpić ból, krwiak, krwotok oraz uszkodzenie naczyń krwionośnych, co w rzadkich przypadkach prowadzi do wstrząsu krwotocznego. U mężczyzn z ryzykiem niedrożności moczowodów lub ucisku rdzenia kręgowego konieczna jest ścisła kontrola medyczna w pierwszym miesiącu terapii. Ponadto, na początku leczenia obserwuje się przejściowy wzrost stężenia testosteronu, co uzasadnia rozważenie stosowania antyandrogenu (np. octanu cyproteronu 300 mg/dobę) przez okres 3 dni przed i 3 tygodnie po rozpoczęciu terapii.
analog GnRH, analog LHRH, antyandrogen, bisfosfonian, endometrioza, gęstość mineralna kości, gonadotropina, hormonalna terapia zastępcza, kontrola glikemii, kortykosteroid, kręgosłup lędźwiowy, krwawienie z odstawienia, leczenie przeciwandrogenowe, lek przeciwpadaczkowy, ludzka gonadotropina łożyskowa, nadciśnienie tętnicze, niedobór estrogenu, niedrożność moczowodów, niewydolność serca, objaw naczynioruchowy, OHSS, osteoporoza, rozród wspomagany, stężenie testosteronu, tamoksyfen, torsades de pointes, ucisk rdzenia kręgowego, wczesny rak piersi, wstrząs krwotoczny, wydłużenie odstępu QT, zawał mięśnia sercowego, zespół nadmiernej stymulacji jajników, zespół policystycznych jajników, zmniejszona tolerancja glukozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Oxycodon Stada
Oxycodon Stada (5 mg, 10 mg, 20 mg) zawierający oksykodon chlorowodorek wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko depresji oddechowej, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, z niewydolnością oddechową, zaburzeniami wątroby, nerek, endokrynologicznymi oraz u osób z psychozami, alkoholizmem czy przerostem gruczołu krokowego. Należy unikać stosowania oksykodonu u pacjentów z porażenną niedrożnością jelit oraz zachować ostrożność po zabiegach chirurgicznych, szczególnie w obrębie jamy brzusznej, ze względu na ryzyko zaburzeń perystaltyki. Oksykodon może powodować ośrodkowy bezdech senny (CSA) i hipoksemię, a ryzyko CSA jest proporcjonalne do dawki. Długotrwała terapia wiąże się z rozwojem tolerancji, uzależnienia fizycznego i zespołu odstawiennego, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki po zakończeniu leczenia. Objawy odstawienia obejmują m.in. ziewanie, rozszerzenie źrenic, łzawienie, drżenia i bezsenność.
choroba Addisona, choroba dróg żółciowych, ciężkie zaburzenie depresyjne, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, delirium tremens, depresja oddechowa, hipoksemia związana ze snem, hipowolemia, inhibitor MAO, kolka moczowodowa, kolka wątrobowa, majaczenie alkoholowe, nadużywanie alkoholu, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność oddechowa, obrzęk śluzowaty, oś podwzgórzowo-przysadkowo-gonadalna, oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowa, ośrodkowy bezdech senny, padaczka, perystaltyka jelit, porażenna niedrożność jelit, przeczulica bólowa, przerost gruczołu krokowego, psychoza związana z intoksykacją, stężenie kortyzolu, stężenie prolaktyny, stężenie testosteronu, tolerancja na lek, uzależnienie fizyczne, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie lękowe, zaburzenie oddychania, zaburzenie oddychania w czasie snu, zaburzenie osobowości, zaburzenie regulacji krążenia, zaburzenie związane ze stosowaniem opioidów, zapalenie trzustki, zespół odstawienny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klipal 300 mg + 25 mg
Badania niekliniczne produktu leczniczego Klipal, zawierającego 300 mg paracetamolu i 25 mg kodeiny fosforanu półwodnego, wykazały, że toksyczność obserwowano jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej maksymalną ekspozycję u ludzi, co wskazuje na niskie ryzyko kliniczne. Paracetamol w wysokich dawkach wykazuje toksyczność narządową, głównie na wątrobę i nerki, oraz potencjalne zaburzenia płodności, takie jak zanik jąder, zmniejszenie masy jąder, redukcję liczby i ruchliwości plemników oraz zwiększenie liczby nieprawidłowości plemników u szczurów. Mutagenność paracetamolu jest niejednoznaczna – brak działania mutagennego w układach bakteryjnych, ale potencjalna genotoksyczność w układach ssaków, z mieszanymi wynikami badań in vivo. W badaniach rakotwórczości zaobserwowano niejednoznaczne oznaki białaczki u samic szczurów, natomiast u myszy nie stwierdzono działania rakotwórczego przy dawkach 600, 3000 i 6000 ppm.
badanie genotoksyczności, badanie mutagenności, białaczka z komórek jednojądrzastych, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, nieprawidłowość główki plemnika, opóźnienie kostnienia, organogeneza, paracetamol i kodeina, potencjał rakotwórczy, przepuklina oponowo-mózgowa, ruchliwość plemników, stężenie testosteronu, szczelina czaszki, toksyczne działanie na wątrobę i nerki, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, zagnieżdżanie zarodka, zanik jąder, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Testosteronum prolongatum Jelfa 100 mg/ml
Testosteronum prolongatum Jelfa to roztwór do wstrzykiwań zawierający 100 mg/ml testosteronu enantanu, wskazany wyłącznie do terapii zastępczej u mężczyzn z potwierdzonym hipogonadyzmem, zarówno pierwotnym (hipergonadotropowym), jak i wtórnym (hipogonadotropowym). Rozpoczęcie leczenia wymaga jednoznacznego potwierdzenia niedoboru testosteronu poprzez ocenę objawów klinicznych (np. zmniejszone libido, zaburzenia erekcji, zmęczenie, obniżony nastrój, utrata masy mięśniowej, osteopenia) oraz obniżone stężenie testosteronu w surowicy poniżej dolnej granicy normy. Preparat jest przeznaczony do długotrwałej terapii zastępczej i nie powinien być stosowany u pacjentów z prawidłowym poziomem testosteronu.
alkohol benzylowy, hipogonadyzm męski, hipogonadyzm pierwotny, hipogonadyzm wtórny, nadwrażliwość na składniki, niedobór testosteronu, obniżony nastrój, obniżony poziom testosteronu, olej arachidowy, osteoporoza, stężenie testosteronu, terapia zastępcza, testosteronu enantan, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenie erekcji, zmniejszone libido - Leksykon leków
Skład i postać leku – Androtop 16,2 mg/g
Androtop to żel leczniczy zawierający testosteron w stężeniu 16,2 mg/g, dostarczany w precyzyjnie dozowanej formie za pomocą pompki, gdzie jedno naciśnięcie aplikuje 1,25 g żelu, co odpowiada 20,25 mg testosteronu. Formuła żelu zawiera substancje pomocnicze takie jak izopropylu mirystynian (poprawiający penetrację skórną), etanol 96% (rozpuszczalnik o znanym działaniu), karbomer 980 (stabilizator konsystencji), wodorotlenek sodu (regulator pH) oraz wodę oczyszczoną. Żel jest przezroczysty lub lekko opalizujący, co sprzyja łatwej aplikacji i optymalnemu wchłanianiu substancji czynnej przez skórę.
etanol, izopropylu mirystynian, karbomer, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, penetracja skórna, pojemnik wielodawkowy, polietylen niskiej gęstości, regulator pH, sodu wodorotlenek, stężenie testosteronu, substancja pomocnicza, testosteron, warunki przechowywania, wchłanianie substancji czynnej, woda oczyszczona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Nebido
Nebido, zawierający 1000 mg testosteronu undecylanu w 4 ml roztworu do wstrzykiwań (odpowiadający 631,5 mg testosteronu), jest wskazany wyłącznie u pacjentów z potwierdzonym hipogonadyzmem (hiper- lub hipogonadotropowym) po wykluczeniu innych przyczyn objawów. Diagnoza powinna opierać się na klinicznych objawach niedoboru testosteronu, takich jak regresja cech płciowych, zmiana budowy ciała, astenia, osłabione libido i zaburzenia erekcji, potwierdzonych dwoma niezależnymi pomiarami stężenia testosteronu. Lek nie jest zalecany dla dzieci i młodzieży, a doświadczenie kliniczne u osób powyżej 65 roku życia jest ograniczone. Przed terapią konieczne jest wykluczenie raka gruczołu krokowego, a podczas leczenia obowiązuje regularne monitorowanie stanu prostaty (badanie per rectum, PSA) co najmniej raz do dwóch razy w roku, zwłaszcza u starszych pacjentów i osób z czynnikami ryzyka. Monitorowanie laboratoryjne obejmuje kontrolę stężenia testosteronu, hemoglobiny, hematokrytu, funkcji wątroby oraz profilu lipidowego, aby dostosować dawkę do wartości fizjologicznych i minimalizować ryzyko powikłań hematologicznych, hepatotoksyczności i zaburzeń metabolicznych.
astenia, badanie per rectum, drugorzędowe cechy płciowe, hematokryt, hemoglobina, hepatotoksyczność, hiperkalcemia, hiperkalcynuria, hipogonadyzm, łagodny rozrost gruczołu krokowego, niedobór testosteronu, nowotwór wątroby, obniżone libido, poliglobulia, profil lipidowy, PSA, rak gruczołu krokowego, stężenie testosteronu, terapia testosteronowa, testosteronu undecylan, testy wątrobowe, zaburzenia erekcji - Leksykon leków
Przedawkowanie – Androtop 16,2 mg/g
Przedawkowanie testosteronu w formie żelu Androtop 16,2 mg/g może skutkować objawami klinicznymi nadmiernej ekspozycji na androgeny, w tym charakterystyczną wysypką w miejscu aplikacji. Preparat zawiera 16,2 mg testosteronu na gram żelu, a pojedyncze naciśnięcie pompki dozującej dostarcza 1,25 g żelu, co odpowiada 20,25 mg testosteronu. Diagnostyka przedawkowania opiera się na oznaczeniu stężenia testosteronu w surowicy krwi, które jest kluczowe do potwierdzenia nadmiernej ekspozycji oraz oceny jej stopnia. Objawy kliniczne i subiektywne mogą się różnić w zależności od indywidualnej reakcji pacjenta.
- Leksykon chorób i schorzeń
Przedwczesne dojrzewanie płciowe – Leczenie
Leczenie przedwczesnego dojrzewania płciowego (PDP) ma na celu zahamowanie lub odwrócenie rozwoju cech płciowych, spowolnienie dojrzewania kostnego oraz optymalizację wzrostu końcowego, a także złagodzenie problemów psychospołecznych. W przypadku gonadotropinozależnego PDP (centralnego) standardem terapii są analogi gonadoliberyny (GnRH), które poprzez ciągłą stymulację przysadki prowadzą do zahamowania wydzielania LH, FSH oraz hormonów płciowych w ciągu około 4 tygodni. Dostępne preparaty to m.in. leuprorelina (dawki 7,5–45 mg, podawana co 1–6 miesięcy), tryptorelina (również w formie do podawania co 6 miesięcy) oraz histrelina (implant podskórny 50 mg uwalniający 50-65 μg/dobę przez 12 miesięcy). Leczenie skutecznie hamuje rozwój cech płciowych, spowalnia tempo wzrastania do poziomu przedpokwitaniowego i opóźnia dojrzewanie kostne. Monitorowanie terapii obejmuje ocenę kliniczną, pomiary antropometryczne, ocenę wieku kostnego oraz oznaczenia hormonalne co 3-6 miesięcy.
analog gonadoliberyny, anastrozol, centralne przedwczesne dojrzewanie płciowe, dojrzewanie kostne, drugorzędowa cecha płciowa, flutamid, glikokortykosteroid, gonadotropinoniezależne przedwczesne dojrzewanie płciowe, gonadotropinozależne przedwczesne dojrzewanie płciowe, histrelina, hormon gonadotropowy, hormon płciowy, hormon wzrostu, inhibitor aromatazy, letrozol, leuprorelina, obwodowe przedwczesne dojrzewanie płciowe, przedwczesne dojrzewanie płciowe, selektywny modulator receptora estrogenowego, spironolakton, stężenie testosteronu, tamoksyfen, tryptorelina, wiek kostny, wrodzony przerost nadnerczy, zespół McCune’a-Albrighta, zespół policystycznych jajników - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flukonazol Actavis 50 mg
Flukonazol Actavis, będący pochodną triazolu i tetrazolu (kod ATC: J02AC01), jest dostępny w kapsułkach o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg oraz 200 mg i stosowany w leczeniu zakażeń grzybiczych. Jego mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu enzymu cytochromu P-450, co prowadzi do zahamowania demetylacji 14 alfa-lanosterolu i utraty ergosterolu w błonie komórkowej grzybów, co skutkuje działaniem przeciwgrzybiczym. Flukonazol wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko gatunkom Candida (zwłaszcza C. albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis), a także Cryptococcus neoformans, Cryptococcus gattii oraz endemicznych pleśni. Wartości MIC i ECOFF różnią się w zależności od gatunku, np. C. glabrata wykazuje zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są oporne na flukonazol. Dawkowanie 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływa na stężenia steroidów u pacjentów, a dawki 200-400 mg/dobę nie wykazują klinicznie istotnych zaburzeń hormonalnych.
aktywność przeciwgrzybicza, azolowy lek przeciwgrzybiczny, biosynteza ergosterolu, błona komórkowa grzyba, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, działanie przeciwgrzybicze, epidemiologiczny punkt odcięcia, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm działania flukonazolu, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, nadkażenie, pole pod krzywą stężenia, stężenie endogennych steroidów, stężenie graniczne flukonazolu, stężenie testosteronu, zakażenie grzybicze, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna - Leksykon substancji czynnych
Testosteron propionian – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Testosteron propionian, stosowany w preparatach złożonych takich jak Omnadren 250, wymaga podawania wyłącznie domięśniowego oraz ścisłego przestrzegania wskazań klinicznych, głównie potwierdzonego hipogonadyzmu (hiper- lub hipogonadotropowego). Diagnostyka powinna obejmować dwukrotne, niezależne oznaczenia stężenia testosteronu w tym samym laboratorium, a także wykluczenie innych przyczyn objawów klinicznych, takich jak regresja drugorzędowych cech płciowych, zmiana budowy ciała, astenia, osłabienie libido i zaburzenia erekcji. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest szczegółowe badanie lekarskie, ze szczególnym uwzględnieniem oceny gruczołu krokowego w celu wykluczenia raka prostaty, ze względu na ryzyko przyspieszenia wzrostu nowotworu pod wpływem testosteronu.
astenia, badanie per rectum, bolesny wzwód prącia, drugorzędowe cechy płciowe, hipogonadyzm, hipogonadyzm hipergonadotropowy, libido, niedobór testosteronu, nowotwór gruczołu krokowego, Omnadren 250, podanie domięśniowe, PSA, rak prostaty, stężenie testosteronu, swoisty antygen gruczołu krokowego, testosteron propionian, zaburzenia erekcji, związek steroidowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Menopur 150 IU FSH + 150 IU LH
Leczenie produktem Menopur powinno być prowadzone pod ścisłym nadzorem lekarza doświadczonego w terapii niepłodności, z indywidualnym dostosowaniem dawki ze względu na zmienną odpowiedź jajników na gonadotropiny. W monoterapii lub w skojarzeniu z agonistą bądź antagonistą GnRH, dawka początkowa u kobiet z brakiem owulacji wynosi od 75 IU FSH + 75 IU LH do 150 IU FSH + 150 IU LH na dobę (½-1 fiolka), utrzymywana przez minimum 7 dni, z możliwością zwiększenia o 37,5 IU FSH + 37,5 IU LH co 7 dni, maksymalnie do 225 IU FSH + 225 IU LH. W protokole kontrolowanej hiperstymulacji jajników (ART) dawka początkowa wynosi 150-225 IU FSH + 150-225 IU LH (1-1½ fiolki), z maksymalną dawką do 450 IU FSH + 450 IU LH (3 fiolki) na dobę, podawaną przez minimum 5 dni, zwykle nie dłużej niż 20 dni. Po uzyskaniu odpowiedniej stymulacji podaje się hCG w dawce 5000-10 000 IU w celu indukcji owulacji lub dojrzałości pęcherzyków, a w przypadku nadmiernej reakcji leczenie należy przerwać i odstąpić od podania hCG, stosując mechaniczne metody antykoncepcji do kolejnego krwawienia.
agonista GnRH, antagonista GnRH, ART, brak owulacji, cykl miesiączkowy, desensybilizacja przysadki mózgowej, hCG, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon uwalniający gonadotropiny, inseminacja domaciczna, kontrolowana hiperstymulacja jajników, krwawienie miesiączkowe, ludzka gonadotropina kosmówkowa, mechaniczna metoda antykoncepcji, PCOD, pęcherzyk Graafa, pobranie oocytu, rekonstytucja, stężenie testosteronu, techniki wspomaganego rozrodu, ultrasonografia jajników, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon substancji czynnych
Octan leuproreliny – Przeciwwskazania stosowania
Octan leuproreliny, będący agonistą GnRH, jest wskazany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego u mężczyzn, dostępny w preparatach Eligard 22,5 mg (zawierający 20,87 mg leuproreliny) oraz Eligard 45 mg (41,7 mg leuproreliny). Przeciwwskazania obejmują kobiety i dzieci niezależnie od wieku, pacjentów po orchidektomii, osoby z nadwrażliwością na substancję czynną, inne agonisty GnRH lub składniki pomocnicze preparatu. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazanie do monoterapii u pacjentów z uciskiem na rdzeń kręgowy lub przerzutami do kręgosłupa ze względu na ryzyko „flare phenomenon” – przejściowego wzrostu testosteronu, który może pogorszyć stan neurologiczny. W takich przypadkach zaleca się terapię skojarzoną z antyandrogenami oraz ścisłe monitorowanie pacjenta.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Omnadren 250 (30 mg + 60 mg + 60 mg + 100 mg)/ml
Przedawkowanie Omnadren 250, zawierającego mieszaninę estrów testosteronu (propionian, fenylopropionian, izokapronian, dekanonian), jest rzadkie przy prawidłowym stosowaniu, jednak może wystąpić w przypadku podania dawki przekraczającej zalecenia lub częstszego niż raz na tydzień podawania. Objawy przedawkowania różnią się w zależności od płci: u mężczyzn najczęściej obserwuje się priapizm – długotrwały, bolesny wzwód prącia niezwiązany ze stymulacją seksualną, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej; u kobiet natomiast pojawia się chrypka, która może prowadzić do nieodwracalnej wirylizacji głosu. W obu przypadkach kluczowe jest natychmiastowe przerwanie podawania leku.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Leuprostin 3,6 mg
Octan leuproreliny (Leuprostin 3,6 mg) jest syntetycznym analogiem LHRH, który działa poprzez ciągłą stymulację receptorów LHRH w przysadce, prowadząc do ich down-regulacji i znaczącego obniżenia stężenia gonadotropin (LH, FSH) oraz androgenów, w tym testosteronu i dihydrotestosteronu (DHT), do poziomu kastracyjnego. Efekt ten pojawia się zwykle w ciągu 2-3 tygodni od rozpoczęcia terapii i utrzymuje się przez cały okres leczenia, co potwierdzono w badaniach klinicznych, gdzie stężenia testosteronu nie wzrastały powyżej poziomu kastracyjnego przed upływem 70-77 dni od podania początkowej dawki. Terapia octanem leuproreliny jest stosowana w leczeniu miejscowo zaawansowanego oraz zlokalizowanego raka gruczołu krokowego z dużym ryzykiem, a także w terapii paliatywnej raka opornego na kastrację, często w skojarzeniu z innymi lekami, takimi jak inhibitory syntezy androgenów, antyandrogeny, taksany czy środki do radioterapii.
agonista LHRH, analog hormonu uwalniającego gonadotropinę, antyandrogen, dihydrotestosteron, docetaksel, enzalutamid, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, hormonoterapia, miejscowo zaawansowany rak gruczołu krokowego, nasilenie objawów klinicznych, obustronne usunięcie jąder, octan abirateronu, octan leuproreliny, poziom kastracyjny, progresja lokoregionalna, przedni płat przysadki, przerzut odległy, przeżycie wolne od progresji, przeżycie wolne od przerzutów, rad-223, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, rak oporny na kastrację, stężenie testosteronu - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Androtop 50 mg/5 g
Androtop to preparat zawierający 50 mg testosteronu w postaci żelu (5 g żelu w saszetce), stosowany wyłącznie w testosteronowej terapii zastępczej u mężczyzn z potwierdzonym hipogonadyzmem. Rozpoznanie hipogonadyzmu wymaga obecności charakterystycznych objawów klinicznych niedoboru androgenów oraz obniżonego stężenia testosteronu w surowicy krwi. Hipogonadyzm może mieć etiologię pierwotną (dysfunkcja jąder) lub wtórną (zaburzenia podwzgórza lub przysadki), a jego objawy znacząco obniżają jakość życia pacjenta, uzasadniając wdrożenie terapii substytucyjnej.
- Leksykon substancji czynnych
Goserelina – Właściwości farmakodynamiczne
Goserelina jest syntetycznym analogiem LHRH, stosowanym w formie implantów podskórnych o dawkach 3,6 mg i 10,8 mg, prowadzącym do długotrwałej supresji wydzielania LH przez przysadkę, co skutkuje obniżeniem stężenia testosteronu u mężczyzn oraz estradiolu u kobiet. U mężczyzn, po około 21 dniach od podania, stężenie testosteronu spada do poziomu kastracji, co powoduje regresję guza prostaty i poprawę objawów klinicznych. Goserelina wykazuje skuteczność porównywalną z kastracją chirurgiczną w leczeniu przerzutowego raka gruczołu krokowego, a także poprawia czas przeżycia bez objawów choroby i całkowity czas przeżycia w terapii uzupełniającej po radioterapii u pacjentów z rakiem prostaty o wysokim ryzyku nawrotu (PSA ≥ 10 ng/ml lub Gleason ≥ 7). Leczenie neoadjuwantowe przed radioterapią również poprawia wyniki, natomiast brak jest dowodów na korzyści przed prostatektomią radykalną. Po prostatektomii u pacjentów z rozsiewem nowotworu poza torebkę gruczołu, goserelina może poprawić czas przeżycia bez objawów choroby, szczególnie przy zajęciu węzłów chłonnych.
analog hormonu uwalniającego gonadotropinę, bikalutamid, endometrioza, gonadoliberyna, goserelina, hormon luteinizujący, implant podskórny, kastracja chirurgiczna, kastracja hormonalna, leczenie neoadjuwantowe, niedokrwistość, parametr hematologiczny, pęcherzyk jajnikowy, produkt o przedłużonym uwalnianiu, prostatektomia, przerzutowy rak gruczołu krokowego, radioterapia, radykalna prostatektomia, rak gruczołu krokowego, rak piersi, ścieńczenie endometrium, skala Gleasona, stężenie estradiolu, stężenie hemoglobiny, stężenie testosteronu, włókniak macicy, zajęcie węzłów chłonnych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Wamlox 5 mg + 160 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Wamlox, zawierającego amlodypinę i walsartan, wykazały istotne działania niepożądane w modelach zwierzęcych, zwłaszcza przy dawkach wielokrotnie przekraczających kliniczne (amlodypina do 2,6-krotności, walsartan do 11-krotności dawki klinicznej). Zaobserwowano zmiany histopatologiczne w przewodzie pokarmowym (zapalenie, owrzodzenia błony śluzowej żołądka) oraz w nerkach (bazofilia, rozstrzeń kanalików, wałeczki białkowe, śródmiąższowe zapalenie limfocytarne, przerost błony tętniczek). W badaniach rozwojowych u szczurów przy dawkach około 10-12-krotnych stwierdzono wady rozwojowe układu moczowego i kostnego płodu, a maksymalna dawka bez efektów teratogennych wynosiła 3-4-krotność dawki klinicznej. Nie wykazano działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla poszczególnych składników.
aparat przykłębuszkowy, bazofilia, dojrzałe spermatydy, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, komórki Sertoliego, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, nieskostniałe paliczki, opóźnienie porodu, owrzodzenia błony śluzowej żołądka, parametry czerwonych krwinek, przerost błony śluzowej tętniczek, rozrost kanalików nerkowych, rozstrzeń kanalików nerkowych, śródmiąższowe zapalenie limfocytarne, stan zapalny warstwy gruczołowej żołądka, stężenie hemoglobiny, stężenie testosteronu, szkliwienie kanalików nerkowych, wałeczki nerkowe, zmniejszona przeżywalność potomstwa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cinacalcet Aurovitas
Cynakalcet, stosowany w leczeniu wtórnej nadczynności przytarczyc (HPT) u pacjentów z końcowym stadium przewlekłej choroby nerek (ESRD) dializowanych, wymaga ścisłego monitorowania stężenia wapnia w surowicy ze względu na ryzyko hipokalcemii, która może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak tężyczka, drgawki czy wydłużenie odstępu QT z wtórnymi zaburzeniami rytmu serca. Zaleca się oznaczenie wapnia w ciągu pierwszego tygodnia terapii oraz regularne kontrole w trakcie leczenia. Terapia nie powinna być rozpoczynana, gdy stężenie wapnia jest poniżej dolnej granicy normy (np. <7,5 mg/dl [1,9 mmol/l] u dializowanych pacjentów). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią drgawek, zaburzeniami czynności mięśnia sercowego oraz u osób przyjmujących inne leki obniżające wapń, w tym bezwzględnie unikać łączenia cynakalcetu z etelkalcetydem.
ból mięśniowy, cynakalcet, drgawki, etelkalcetyd, hipokalcemia, klasyfikacja Childa-Pugha, komorowe zaburzenia rytmu, laktoza jednowodna, niedociśnienie, nietolerancja cukrów, niewydolność serca, odstęp QT, parestezje, przewlekła choroba nerek, schyłkowa niewydolność nerek, skurcz mięśni, stężenie testosteronu, stężenie wapnia w surowicy, tabletka powlekana, tężyczka, wtórna nadczynność przytarczyc, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności mięśnia sercowego, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Androtop 16,2 mg/g
Androtop 16,2 mg/g to żel zawierający testosteron, przeznaczony do stosowania przezskórnego, dostępny w pompce dozującej, gdzie jedno naciśnięcie dostarcza 1,25 g żelu, co odpowiada 20,25 mg testosteronu. Zalecana dawka początkowa wynosi dwa naciśnięcia (40,5 mg testosteronu) raz dziennie, najlepiej rano. Dawkę należy dostosować indywidualnie na podstawie porannych stężeń testosteronu we krwi, oznaczanych przed aplikacją, po osiągnięciu stanu stacjonarnego, zwykle drugiego dnia terapii. Maksymalna dawka dobowa to cztery naciśnięcia pompki (81 mg testosteronu). Modyfikacje dawki powinny być stopniowe, zmieniając ilość żelu o jedno naciśnięcie pompki, w zależności od wyników badań i odpowiedzi klinicznej.
aplikacja przezskórna, dawka początkowa, hipogonadyzm, maksymalna dawka dobowa, modyfikacja dawki, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, podanie przezskórne, podrażnienie skóry, pompka dozująca, poziom testosteronu, środki ostrożności, stan stacjonarny, stężenie testosteronu, terapia testosteronem, testosteron - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Androtop
Androtop, żel zawierający testosteron, jest wskazany wyłącznie u pacjentów z potwierdzonym hipogonadyzmem (zarówno hiper- jak i hipogonadotropowym), potwierdzonym dwoma oznaczeniami stężenia testosteronu w surowicy. Ze względu na zmienność międzylaboratoryjną, pomiary powinny być wykonywane w tym samym laboratorium. Monitorowanie terapii obejmuje regularne oznaczanie stężenia testosteronu, parametrów hematologicznych (hemoglobina, hematokryt), funkcji wątroby, profilu lipidowego, stanu gruczołu krokowego (badanie per rectum, PSA) oraz kontroli glikemii (glukoza, HbA1c). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko policytemii, progresji raka gruczołu krokowego oraz łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku i z grup ryzyka. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykluczenie raka gruczołu krokowego.
antygen PSA, badanie per rectum, bezdech senny, choroba niedokrwienna serca, funkcje wątroby, ginekomastia, hemoglobina glikowana, hemoglobina i hematokryt, hiperkalcemia, hiperkalciuria, hipogonadyzm, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon folikulotropowy, kontrola glikemii, łagodny rozrost gruczołu krokowego, łagodny rozrost prostaty, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedobór testosteronu, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, padaczka, policytemia, profil lipidowy, rak gruczołu krokowego, stężenie glukozy, stężenie testosteronu, trombofilia, zaburzenia wzwodu, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żył siatkówki, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Omnadren 250
Omnadren 250 to preparat zawierający mieszaninę estrów testosteronu (propionian, fenylopropionian, izokapronian i dekanonian) w łącznym stężeniu 250 mg/ml, przeznaczony wyłącznie do iniekcji domięśniowej. Terapia powinna być rozpoczęta jedynie po potwierdzeniu hipogonadyzmu, zarówno klinicznie (objawy takie jak regresja cech płciowych, zmiany w budowie ciała, astenia, osłabienie libido i zaburzenia erekcji), jak i laboratoryjnie (dwa poranne pomiary stężenia testosteronu wykonane w tym samym laboratorium). Przed wdrożeniem leczenia konieczne jest wykluczenie przeciwwskazań, w szczególności obecności raka prostaty, poprzez dokładne badanie lekarskie i ocenę gruczołu krokowego.
alkohol benzylowy, antygen PSA, astenia, badanie per rectum, drugorzędowe cechy płciowe, estry testosteronu, gruczoł krokowy, hipogonadyzm, hipogonadyzm hipogonadotropowy, iniekcja domięśniowa, łagodny rozrost prostaty, niedobór testosteronu, obniżone libido, olej arachidowy, priapizm, PSA, rak prostaty, reakcja alergiczna, stężenie testosteronu, terapia testosteronem, zaburzenia erekcji - Leksykon substancji czynnych
Leuprorelina – Właściwości farmakokinetyczne
Leuprorelina wykazuje zróżnicowany profil farmakokinetyczny zależny od formy farmaceutycznej i schematu dawkowania, co wpływa na wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i eliminację. Preparaty o przedłużonym uwalnianiu, takie jak Eligard (22,5 mg i 45 mg), Leuprostin (3,6 mg), Librexa (11,25 mg) oraz Lutrate Depot (22,5 mg), zapewniają utrzymanie terapeutycznych stężeń leku w surowicy przez okres od 1 miesiąca do 3 miesięcy. Maksymalne stężenia (Cmax) po pierwszym podaniu wynoszą od 0,676 ng/ml (Leuprostin) do 127 ng/ml (Eligard 22,5 mg), a czas do osiągnięcia Cmax (tmax) mieści się w zakresie od około 1 godziny do 4,6 godziny. Po fazie początkowego wzrostu stężenia, plateau utrzymuje się na poziomie 0,2-2 ng/ml (Eligard) lub około 2,39 ± 1,15 ng/ml (Librexa). Klirens ogólnoustrojowy leuproreliny wynosi około 7,6-8,34 l/godz., a objętość dystrybucji waha się między 27 a 36 litrami, z wiązaniem z białkami osocza na poziomie 43-49%. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 3 godziny, a brak kumulacji leku po wielokrotnym podaniu potwierdza stabilność farmakokinetyczną terapii.
biodostępność względna, farmakokinetyka, implant leku, klirens ogólnoustrojowy, kontrolowane uwalnianie leku, model dwukompartmentowy, objętość dystrybucji, octan leuproreliny, okres półtrwania w fazie eliminacji, preparat o przedłużonym uwalnianiu, profil farmakokinetyczny, przewlekła choroba nerek, rak gruczołu krokowego, stężenie leuproreliny, stężenie terapeutyczne leku, stężenie testosteronu, system o przedłużonym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza, wstrzyknięcie dożylne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Triplixam 5 mg + 1,25 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Triplixam, zawierającego peryndopryl, indapamid i amlodypinę, wykazały, że peryndopryl powoduje odwracalne uszkodzenia nerek u szczurów i małp, bez działania mutagennego, embriotoksycznego czy teratogennego. Inhibitory ACE, do których należy peryndopryl, mogą jednak opóźniać rozwój płodu, prowadząc do wad wrodzonych i zwiększonej śmiertelności okołoporodowej u gryzoni i królików. Indapamid, nawet w dawkach 40-8000 razy przekraczających terapeutyczne, wykazuje nasilenie działania moczopędnego, bez mutagenności, karcynogenności czy wpływu na płodność. Kombinacja peryndoprylu i indapamidu wykazuje nieznacznie większą toksyczność, zwłaszcza żołądkowo-jelitową u psów i toksyczność dla matek u szczurów, jednak przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie większych od maksymalnej zalecanej (10 mg/dobę) u szczurów i myszy powodowała opóźnienie porodu i zmniejszoną przeżywalność potomstwa, ale nie wpływała na płodność przy dawkach do 10 mg/kg m.c./dobę. Nie stwierdzono działania rakotwórczego ani mutagennego dla żadnej z substancji.
badanie genotoksyczności, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, działanie embriotoksyczne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, komórka Sertoliego, obwodowy rozkurcz naczyń, ostra toksyczność, śmierć płodu, stężenie testosteronu, toksyczność przewlekła peryndoprylu, toksyczność żołądkowo-jelitowa, toksyczny wpływ na rozrodczość, uszkodzenie nerki, wada wrodzona - Leksykon substancji czynnych
Testosteron fenylopropionian – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Testosteron fenylopropionian, będący jednym z estrów testosteronu w preparacie Omnadren 250, występuje w stężeniu 60 mg/ml, wchodząc w skład mieszaniny o łącznej zawartości 250 mg/ml estrów testosteronu (w tym testosteron propionian 30 mg, izokapronian 60 mg oraz dekanonian 100 mg). Preparat przeznaczony jest wyłącznie do iniekcji domięśniowej i stosowany u pacjentów z potwierdzonym klinicznie i laboratoryjnie hipogonadyzmem (hiper- lub hipogonadotropowym), po wykluczeniu innych przyczyn objawów. Diagnostyka powinna obejmować dwa niezależne pomiary stężenia testosteronu w tym samym laboratorium oraz szczegółowe badanie lekarskie, w tym wykluczenie raka gruczołu krokowego, który stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do terapii. W trakcie leczenia konieczne jest regularne monitorowanie stanu pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem badania per rectum i oznaczania PSA, wykonywanych co najmniej raz w roku u pacjentów standardowego ryzyka, a co najmniej dwa razy w roku u osób starszych oraz z podwyższonym ryzykiem nowotworu prostaty.
alkohol benzylowy, astenia, badanie per rectum, drugorzędowe cechy płciowe, ester testosteronu, hipogonadyzm, hipogonadyzm hipogonadotropowy, iniekcja domięśniowa, libido, olej arachidowy, Omnadren, priapizm, PSA, rak gruczołu krokowego, reakcja alergiczna, stężenie testosteronu, testosteron dekanonian, testosteron fenylopropionian, testosteron izokapronian, testosteron propionian, zaburzenia erekcji