Właściwości farmakokinetyczne
Leuprorelina

Leuprorelina wykazuje zróżnicowany profil farmakokinetyczny zależny od formy farmaceutycznej i schematu dawkowania, co wpływa na wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i eliminację. Preparaty o przedłużonym uwalnianiu, takie jak Eligard (22,5 mg i 45 mg), Leuprostin (3,6 mg), Librexa (11,25 mg) oraz Lutrate Depot (22,5 mg), zapewniają utrzymanie terapeutycznych stężeń leku w surowicy przez okres od 1 miesiąca do 3 miesięcy. Maksymalne stężenia (Cmax) po pierwszym podaniu wynoszą od 0,676 ng/ml (Leuprostin) do 127 ng/ml (Eligard 22,5 mg), a czas do osiągnięcia Cmax (tmax) mieści się w zakresie od około 1 godziny do 4,6 godziny. Po fazie początkowego wzrostu stężenia, plateau utrzymuje się na poziomie 0,2-2 ng/ml (Eligard) lub około 2,39 ± 1,15 ng/ml (Librexa). Klirens ogólnoustrojowy leuproreliny wynosi około 7,6-8,34 l/godz., a objętość dystrybucji waha się między 27 a 36 litrami, z wiązaniem z białkami osocza na poziomie 43-49%. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 3 godziny, a brak kumulacji leku po wielokrotnym podaniu potwierdza stabilność farmakokinetyczną terapii.

Właściwości farmakokinetyczne leuproreliny

Leuprorelina, substancja czynna stosowana w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego oraz innych wskazań, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym. Właściwości farmakokinetyczne różnią się w zależności od postaci farmaceutycznej i schematu dawkowania, ale zachowują pewne wspólne cechy. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis farmakokinetyki substancji z uwzględnieniem kluczowych procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.

Wchłanianie

Charakterystyka wchłaniania leuproreliny jest zależna od postaci farmaceutycznej i systemu dostarczania leku. W przypadku preparatów o przedłużonym uwalnianiu, substancja jest uwalniana w sposób ciągły przez określony czas, zapewniając utrzymanie terapeutycznych stężeń leku w surowicy.1

Po podaniu produktu Eligard 22,5 mg pacjentom z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego, średnie stężenie leuproreliny w surowicy po pierwszym podaniu osiąga wartość 127 ng/ml po 4,6 godz. (Cmax) od wstrzyknięcia. Następnie po początkowym zwiększeniu stężenia po każdym ze wstrzyknięć (faza plateau osiągana po upływie 3-84 dni), stężenia w surowicy pozostają względnie niezmienione na poziomie 0,2-2 ng/ml.2

W przypadku preparatu Eligard 45 mg, średnie stężenie leuproreliny w surowicy po pierwszym podaniu osiąga wartość 82 ng/ml po 4,4 godz. (Cmax) od wstrzyknięcia. Po początkowym zwiększeniu stężenia po każdym wstrzyknięciu, faza plateau jest osiągana po upływie 3-168 dni, a stężenia w surowicy pozostają względnie niezmienione (0,2-2 ng/ml).3

Przy zastosowaniu implantu Leuprostin, octan leuproreliny uwalniany jest w sposób ciągły z polimeru (składającego się z kwasu glikolowego i kwasu mlekowego w stosunku 1:1) przez 1 miesiąc. Stężenie w surowicy mierzone w ciągu 1 godziny wynosi 676 pg/ml. Oznaczalne stężenie leuproreliny w surowicy utrzymuje się przez ponad 1 miesiąc. Po dwóch wstrzyknięciach implantu Leuprostin 3,6 mg, wykonanych w odstępie 28 dni, oznaczalne stężenie leuproreliny stwierdzane jest do 67 dni po pierwszym wstrzyknięciu.4

W przypadku implantu Librexa (11,25 mg), octan leuproreliny uwalniany jest w sposób ciągły z polimeru przez okres 3 miesięcy. Po 3 dniach zmierzone poziomy w osoczu wynosiły 2,39 ± 1,15 ng/ml. Oznaczalne stężenie leuproreliny w surowicy utrzymuje się przez cały okres stosowania produktu. Względna biodostępność po 84 dniach obliczona na podstawie porównania z AUC po dożylnym podaniu 1 mg octanu leuproreliny, dla produktu leczniczego Librexa wynosi 84,6%.5

Po podaniu domięśniowym produktu Lutrate Depot w odstępie 3 miesięcy (dwie dawki po 22,5 mg), stężenie maksymalne leuproreliny octanu w osoczu pacjentów z rakiem gruczołu krokowego (n=30) było podobne w każdym z dwóch cykli leczenia. Po pierwszym wstrzyknięciu (dni 0-84) stężenie maksymalne (Cmax) wynosiło 46,79 ± 18,008 ng/ml. Średni czas wystąpienia Cmax (tmax) wynosił 0,07 dnia, co odpowiada 1,68 h (przedział 1,008 do 4,008 h).6

Ważnym aspektem farmakokinetyki leuproreliny jest brak dowodów na kumulowanie się leku po wielokrotnym podaniu, co potwierdzono w badaniach wszystkich preparatów zawierających tę substancję.7 8

Dystrybucja

Dystrybucja leuproreliny w organizmie jest stosunkowo dobrze scharakteryzowana, głównie na podstawie badań po dożylnym podaniu substancji zdrowym ochotnikom. Po podaniu octanu leuproreliny zdrowym ochotnikom, w szybkim jednorazowym wstrzyknięciu dożylnym, jej średnia objętość dystrybucji po osiągnięciu stałego stężenia w osoczu wynosiła 27 litrów.9 10 11

W przypadku leku Leuprostin, objętość dystrybucji leuproreliny u mężczyzn została określona na 36 litrów, co stanowi nieco wyższą wartość niż w pozostałych badaniach.12 Podobną objętość dystrybucji (36 litrów) odnotowano również dla produktu Librexa.13

Wiązanie leuproreliny z białkami osocza w warunkach in vitro wynosiło od 43% do 49%, co jest istotne dla zrozumienia jej biodostępności i interakcji z innymi lekami.14 15 16

Metabolizm i eliminacja

Metabolizm leuproreliny nie został dokładnie zbadany dla większości preparatów. Jednak dostępne dane wskazują na pewne ogólne wzorce eliminacji tej substancji z organizmu.

Po szybkim jednorazowym wstrzyknięciu dożylnym 1 mg octanu leuproreliny zdrowym ochotnikom, średnia wartość klirensu ogólnoustrojowego wyniosła 8,34 l/godz., a końcowy okres półtrwania w fazie eliminacji określono na około 3 godziny na podstawie oceny w modelu dwukompartmentowym.17 18

W przypadku preparatu Lutrate Depot, średni klirens układowy u zdrowych ochotników płci męskiej wynosił 7,6 l/h, co jest zbliżone do wartości obserwowanych w innych badaniach. Okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosił ok. 3 h (model dwukompartmentowy).19

Dla produktu Leuprostin całkowity klirens określono na 139,6 ml/min, co odpowiada około 8,4 l/h i jest zgodne z danymi dla innych preparatów leuproreliny.20 Podobną wartość klirensu odnotowano również dla produktu Librexa (139,6 ml/min).21

Przypuszczalnie leuprorelina jest metabolizowana do mniejszych, nieczynnych peptydów, które mogą być wydalane lub ulegać dalszemu rozpadowi. W badaniu z użyciem octanu leuproreliny u 3 pacjentów, z moczem w postaci niezmienionej oraz jako metabolit M-I wydalone zostało mniej niż 5% podanej dawki.22

Parametry farmakokinetyczne w poszczególnych populacjach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

W niektórych przypadkach u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek stwierdzano większe stężenia leuproreliny. Wydaje się jednak, że obserwacje te nie mają istotnego znaczenia klinicznego.23

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i (lub) wątroby stężenia leuproreliny były na podobnym poziomie w porównaniu do pacjentów z prawidłową czynnością nerek i (lub) wątroby. Jednakże u niektórych pacjentów z przewlekłą chorobą nerek obserwowano większe stężenia leuproreliny w surowicy, choć wydaje się, że obserwacje te nie mają istotnego znaczenia klinicznego.24

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby stężenia leuproreliny były mniejsze w porównaniu do pacjentów z prawidłową czynnością wątroby, jednak, podobnie jak w przypadku zaburzeń czynności nerek, nie wydaje się to mieć istotnego znaczenia klinicznego.25

Dla większości preparatów leuproreliny nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących metabolizmu ustrojowego substancji ani jej wydalania.26 27 28

Porównanie parametrów farmakokinetycznych

Produkt leczniczy Dawka Cmax (ng/ml) Tmax Plateau (dni) Poziom plateau (ng/ml) Klirens ogólnoustrojowy Objętość dystrybucji Okres półtrwania
Eligard 22,5 mg 127 4,6 godz. 3-84 0,2-2 8,34 l/godz. 27 l ~ 3 godz.
Eligard 45 mg 82 4,4 godz. 3-168 0,2-2 8,34 l/godz. 27 l ~ 3 godz.
Leuprostin 3,6 mg 0,676* ~ 1 godz. n/d n/d 139,6 ml/min (~ 8,4 l/godz.) 36 l n/d
Librexa 11,25 mg n/d n/d n/d 2,39 ± 1,15 (po 3 dniach) 139,6 ml/min (~ 8,4 l/godz.) 36 l n/d
Lutrate Depot 22,5 mg 46,79 ± 18,008 1,68 godz. (1,008-4,008) n/d n/d 7,6 l/godz. 27 l ~ 3 godz.

29
30
31
32
33

* Wartość w ng/ml dla Leuprostin podana jest w pg/ml (0,676 ng/ml = 676 pg/ml)

Wpływ formy farmaceutycznej na parametry farmakokinetyczne

Forma farmaceutyczna i skład polimeru wykorzystywanego do kontrolowanego uwalniania leuproreliny mają istotny wpływ na profil farmakokinetyczny substancji. W systemach o przedłużonym uwalnianiu, takich jak implanty lub mikrocząstki, leuprorelina jest uwalniana stopniowo, co umożliwia utrzymanie terapeutycznego stężenia przez dłuższy czas.34 35

W przypadku implantu Leuprostin oraz Librexa, polimer jest wchłaniany w taki sam sposób, jak materiał, z którego wykonuje się szwy chirurgiczne, co zapewnia biozgodność i stopniową degradację nośnika leku w organizmie.36 37

Wielokrotne podanie leuproreliny powoduje utrzymujące się zmniejszenie stężenia testosteronu do poziomu kastracji, przy czym nie obserwuje się przejściowego zwiększenia stężenia testosteronu po pierwszym podaniu, co jest istotnym aspektem terapeutycznym.38

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl