choroba przedsionkowa
Choroba przedsionkowa (nazywana także chorobą błędnikową lub zaburzeniem przedsionkowym) to stan medyczny związany z dysfunkcją układu przedsionkowego, odpowiedzialnego za utrzymanie równowagi oraz orientacji przestrzennej. Układ ten, składający się z błędnika i nerwu przedsionkowego, przekazuje do mózgu informacje o położeniu i ruchu głowy w przestrzeni.
Najczęstsze objawy choroby przedsionkowej obejmują zawroty głowy (vertigo), nudności, wymioty, zaburzenia równowagi, oczopląs (nystagmus) oraz uczucie niestabilności. Objawy mogą występować napadowo lub przewlekle, zależnie od podłoża schorzenia. Dolegliwości często nasilają się podczas ruchu głowy i mogą znacząco upośledzać codzienne funkcjonowanie pacjenta.
Do najczęstszych przyczyn chorób przedsionkowych należą: łagodne napadowe położeniowe zawroty głowy (BPPV), zapalenie neuronu przedsionkowego, choroba Ménière’a, migrena przedsionkowa, neuronitis vestibularis oraz urazy głowy. Rzadziej są to nowotwory kąta mostowo-móżdżkowego, zaburzenia naczyniowe lub choroby demielinizacyjne.
Diagnostyka obejmuje szczegółowy wywiad, badanie neurologiczne, testy oceniające funkcje przedsionkowe (próba Romberga, test Fukudy, videonystagmografia), badania obrazowe (MRI, TK), a czasem także audiometrię. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować farmakoterapię (leki przeciwzawrotowe, przeciwwymiotne), manewry repozycyjne w BPPV, rehabilitację przedsionkową oraz rzadziej interwencje chirurgiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Łagodne napadowe położeniowe zawroty głowy – Epidemiologia
Łagodne napadowe położeniowe zawroty głowy (BPPV) stanowią najczęstszą przyczynę zawrotów głowy o etiologii obwodowej, odpowiadając za ponad 50% przypadków. Roczna zapadalność wynosi 0,6-0,64% (64 na 100 000 osób), a chorobowość całkowita 2,4%. Występuje wyraźna predylekcja do osób w wieku 50-70 lat, z ryzykiem wzrastającym o 38% na dekadę życia oraz u kobiet (stosunek 2-3:1). BPPV najczęściej dotyczy kanału tylnego (60-90%), rzadziej kanału poziomego (5-30%) i przedniego (<1%). Czynniki ryzyka obejmują migrenę, osteoporozę (RR 1,75), nadciśnienie, zaburzenia lękowe (RR 2,17), urazy głowy oraz zabiegi stomatologiczne. Nawrót BPPV występuje u 34-53% pacjentów, częściej w postaci wtórnej i u osób starszych, z ryzykiem nawrotu zwiększonym przez osteoporozę (RR 1,15) i współistniejące choroby naczyniowe.
BPPV, choroba naczyniowa, choroba przedsionkowa, choroba tarczycy, cukrzyca, hiperlipidemia, kanał półkolisty, kanał przedni, manewr Epleya, manewr repozycyjny, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedobór witaminy D, oczopląs, osteoporoza, roczna chorobowość, roczna zapadalność, ucho wewnętrzne, uraz głowy, zabieg stomatologiczny, zaburzenie lękowe, zaburzenie słuchu