opór naczyniowy układowy

Opór naczyniowy układowy (SVR, systemic vascular resistance) stanowi całkowity opór, jaki musi pokonać krew przepływająca przez naczynia obwodowe organizmu. Jest kluczowym parametrem hemodynamicznym, który determinuje ciśnienie tętnicze oraz perfuzję tkankową.

Fizjologicznie, opór naczyniowy układowy jest determinowany głównie przez średnicę małych tętnic i tętniczek, które mogą zmieniać swój kaliber pod wpływem autonomicznego układu nerwowego, hormonów krążących we krwi oraz lokalnych metabolitów. Wartość SVR wyrażana jest najczęściej w jednostkach dyn·s·cm⁻⁵ lub w jednostkach Wooda, a prawidłowy zakres u dorosłych wynosi około 800-1200 dyn·s·cm⁻⁵.

W praktyce klinicznej, pomiar oporu naczyniowego układowego wykorzystuje się w monitorowaniu stanu hemodynamicznego pacjentów w stanach krytycznych, szczególnie we wstrząsie, niewydolności serca czy podczas znieczulenia. Podwyższony SVR występuje w nadciśnieniu tętniczym, zwężeniu naczyń nerkowych czy we wstrząsie kardiogennym. Z kolei obniżony SVR obserwuje się we wstrząsie septycznym, anafilaksji oraz w marskości wątroby.

Leczenie zaburzeń oporu naczyniowego układowego ukierunkowane jest na przyczynę. W przypadku zwiększonego SVR stosuje się leki naczyniorozszerzające (np. inhibitory ACE, blokery kanału wapniowego), natomiast przy obniżonym SVR – leki wazopresyjne (np. noradrenalina, wazopresyna).

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl