efekt chronotropowy ujemny
Efekt chronotropowy ujemny to zjawisko fizjologiczne polegające na zwolnieniu częstości akcji serca (zmniejszeniu liczby uderzeń serca na minutę). Jest to przeciwieństwo efektu chronotropowego dodatniego, który powoduje przyspieszenie rytmu serca.
W praktyce klinicznej efekt chronotropowy ujemny może być wywoływany farmakologicznie przez leki z grupy beta-adrenolityków, antagonistów wapnia (szczególnie werapamil i diltiazem), oraz niektóre leki przeciwarytmiczne. Fizjologicznie taki efekt występuje pod wpływem stymulacji nerwu błędnego (pobudzenie układu przywspółczulnego).
Zastosowanie kliniczne leków o działaniu chronotropowym ujemnym obejmuje leczenie tachyarytmii, choroby niedokrwiennej serca, nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Zmniejszenie częstości akcji serca prowadzi do wydłużenia rozkurczu, poprawy perfuzji wieńcowej i zmniejszenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen.
Nadmierny efekt chronotropowy ujemny może prowadzić do bradykardii, a w skrajnych przypadkach do zaburzeń przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, stanów przedomdleniowych, omdleń lub zatrzymania krążenia. Dlatego stosowanie leków o takim działaniu wymaga monitorowania pacjenta, szczególnie u osób z istniejącymi wcześniej zaburzeniami przewodnictwa.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Cardiol C –
Produkt leczniczy Cardiol C zawiera nalewki z głogu, korzenia kozłka, ziela konwalii (zawierającego glikozydy kardenolidowe), wyciąg z zarodków kola oraz kofeinę (0,655 mg). Ze względu na obecność glikozydów konwalii, nie zaleca się łączenia Cardiol C z innymi glikozydami nasercowymi, np. digoksyną, ze względu na ryzyko nasilenia działania i toksyczności. Preparat zawiera także wysokie stężenie etanolu (60%-69% V/V), co może wpływać na metabolizm leków przez enzymy wątrobowe (cytochrom P450) oraz nasilać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, zwłaszcza w połączeniu z korzeniem kozłka. Spożywanie alkoholu podczas terapii jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zaburzeń hemodynamicznych, zwiększonego obciążenia wątroby oraz interakcji farmakokinetycznych.
badanie EKG, benzodiazepina, ciśnienie tętnicze, cytochrom P450, depresja ośrodkowego układu nerwowego, digoksyna, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, działanie adrenergiczne, działanie sedatywne, efekt chronotropowy ujemny, enzym wątrobowy, etanol, glikozyd kardenolidowy, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, inhibitor MAO, interakcja farmakokinetyczna, kofeina, korzeń kozłka, kwiatostan głogu, lek beta-adrenolityczny, lek hipotensyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwkrzepliwy, lek przeciwpłytkowy, lek sedatywny, lek sympatykomimetyczny, nadmierne pobudzenie, nalewka mianowana, parametr krzepnięcia, preparat wapnia, stężenie elektrolitów, teofilina, trudność w połykaniu, właściwość chronotropowa, wyciąg płynny, wzrost ciśnienia tętniczego, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, zarodek kola, ziele konwalii - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fingolimod Reddy 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fingolimodu przeprowadzone na myszach, szczurach, psach i małpach wykazały istotne efekty na układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich), serce (ujemny efekt chronotropowy, zmiany degeneracyjne) oraz naczynia krwionośne (waskulopatia u szczurów przy dawce ≥0,15 mg/kg mc., co odpowiada około 4-krotności ekspozycji u ludzi po dawce 0,5 mg/dobę). Potencjał rakotwórczy oceniono w dwuletnich badaniach: u szczurów nie wykazano działania rakotwórczego przy dawkach do 2,5 mg/kg mc. (około 50-krotność ekspozycji u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. (około 6-krotność ekspozycji u ludzi). Fingolimod nie wykazywał działania genotoksycznego ani negatywnego wpływu na parametry płodności u zwierząt, nawet przy dawkach do 10 mg/kg mc. (około 150-krotność ekspozycji u ludzi).
chłoniak złośliwy, ciśnienie krwi, dawka terapeutyczna, dysfagia, działanie mutagenne, efekt chronotropowy ujemny, ekspozycja układowa, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, reakcja wzdrygnięcia, śmiertelność zarodka, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Fingolimod Reddy 0,5 mg
Przedawkowanie fingolimodu (chlorowodorek fingolimodu, 0,5 mg kapsułki twarde) stanowi poważne zagrożenie kardiologiczne i pulmonologiczne, głównie ze względu na jego wpływ na układ sercowo-naczyniowy i układ oddechowy. Dawki nawet do 80-krotności zalecanej (40 mg) mogą wywołać łagodny ucisk w klatce piersiowej związany z reaktywnością drobnych oskrzeli oraz istotną bradykardię, która pojawia się zwykle w ciągu pierwszej godziny i osiąga maksimum do 6 godzin po podaniu. Przedawkowanie może prowadzić do zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego, w tym bloków II i III stopnia, które stanowią zagrożenie dla hemodynamiki i wymagają intensywnego monitorowania. Wartości progowe częstości akcji serca, przy których zaleca się przedłużone monitorowanie, to: <45/min u dorosłych, <55/min u dzieci i młodzieży ≥12 lat oraz <60/min u dzieci 10-12 lat. Dodatkowo, wydłużenie odstępu QTc ≥500 msec wymaga kontynuacji obserwacji.
blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, ciśnienie krwi, częstość akcji serca, czynność elektryczna serca, efekt chronotropowy ujemny, fingolimod, funkcja hemodynamiczna serca, monitorowanie elektrokardiograficzne, odstęp QTc, reaktywność drobnych oskrzeli, receptor sfingozyno-1-fosforanowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wydłużenie odstępu QT, wymiana osocza, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Bonaxon 0,5 mg
Przedawkowanie fingolimodu, substancji czynnej leku Bonaxon (0,5 mg), wiąże się z istotnym ryzykiem kardiologicznym, w tym bradykardią, zaburzeniami przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz wydłużeniem odstępu QTc. W badaniach klinicznych zdrowi ochotnicy tolerowali jednorazowe dawki do 40 mg (80-krotność dawki terapeutycznej), jednak już przy tej dawce obserwowano łagodny ucisk w klatce piersiowej i dyskomfort odpowiadający reaktywności drobnych oskrzeli. Bradykardia pojawia się zwykle w ciągu godziny od podania, osiąga maksimum w 6 godzin i może utrzymywać się dłużej, co wymaga szczególnej uwagi w przypadku przedawkowania. Opisywano również przypadki wolnego przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz przemijającego pełnego bloku przedsionkowo-komorowego stopnia III, które stanowią zagrożenie życia.
blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy stopnia II, blok przedsionkowo-komorowy stopnia III, Bonaxon, bradykardia, ciśnienie krwi, efekt chronotropowy ujemny, EKG, fingolimod, kapsułka twarda, odstęp QTc, reaktywność drobnych oskrzeli, układ sercowo-naczyniowy, wymiana osocza, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ivineb 5 mg
Nebiwolol, składnik leku Ivineb 5 mg, jest selektywnym beta1-adrenolitykiem o unikalnym mechanizmie działania, łączącym antagonizm receptorów beta-adrenergicznych (głównie enancjomer SRRR) z łagodnym efektem wazodilatacyjnym poprzez stymulację szlaku L-argininy/tlenku azotu. Farmakodynamika nebiwololu obejmuje zwolnienie czynności serca (efekt chronotropowy ujemny) oraz obniżenie ciśnienia tętniczego w spoczynku i podczas wysiłku, przy jednoczesnym braku antagonizmu receptorów alfa-adrenergicznych, co korzystnie wpływa na profil bezpieczeństwa. Lek zmniejsza układowy opór naczyniowy i może ograniczać spadek pojemności minutowej serca dzięki zwiększeniu objętości wyrzutowej, co wyróżnia go spośród innych beta-blokerów. Ponadto, nebiwolol poprawia funkcję śródbłonka u pacjentów z nadciśnieniem, nasilając zależne od tlenku azotu rozszerzenie naczyń w odpowiedzi na acetylocholinę, co może przyczyniać się do jego efektu przeciwnadciśnieniowego i kardioprotekcyjnego.
aktywność sympatykomimetyczna, antagonista receptorów beta1-adrenergicznych, antagonizm receptorów beta-adrenergicznych, beta-bloker, dysfunkcja śródbłonka, efekt chronotropowy ujemny, frakcja wyrzutowa lewej komory, hospitalizacja z przyczyn sercowo-naczyniowych, mieszanina racemiczna, nadciśnienie tętnicze, nagły zgon, nebiwolol, niewydolność serca, objętość wyrzutowa, opór naczyniowy układowy, rozszerzanie naczyń krwionośnych, śródbłonek naczyniowy, stabilizacja błony komórkowej, tlenek azotu, wazodilatacja, wydolność wysiłkowa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bisoprolol Vitabalans 5 mg
Bisoprolol, dostępny w postaci tabletek Bisoprolol Vitabalans o dawkach 5 mg (zawierających 4,2 mg bisoprololu) oraz 10 mg (zawierających 8,5 mg bisoprololu), jest selektywnym beta1-adrenolitykiem o wysokiej sile działania i braku wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej. Jego mechanizm terapeutyczny opiera się na blokadzie receptorów beta1, co prowadzi do zwolnienia czynności serca (efekt chronotropowy ujemny) oraz zmniejszenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen, co jest kluczowe w leczeniu dławicy piersiowej. Ponadto bisoprolol obniża aktywność reninową osocza, co przyczynia się do jego działania hipotensyjnego, choć pełny mechanizm przeciwnadciśnieniowy pozostaje częściowo niejasny.
aktywność reninowa osocza, aktywność sympatykomimetyczna, beta-adrenolityk, bisoprolol hemifumaran, Bisoprolol Vitabalans, dławica piersiowa, działanie hipotensyjne, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwnadciśnieniowe, działanie terapeutyczne, efekt chronotropowy ujemny, nadciśnienie tętnicze, receptor beta, receptor beta1-adrenergiczny, zastosowanie kliniczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Coronal 10 10 mg
Bisoprolol, substancja czynna produktu leczniczego Coronal, jest selektywnym beta1-adrenolitykiem o wysokiej kardioselektywności, co minimalizuje wpływ na receptory beta2 w oskrzelach i metabolizmie. Lek dostępny jest w dawkach 5 mg i 10 mg w formie tabletek powlekanych z linią podziału. Mechanizm działania bisoprololu polega na blokowaniu receptorów beta-adrenergicznych, co prowadzi do ujemnego efektu chronotropowego (zwolnienie czynności serca), inotropowego (zmniejszenie kurczliwości mięśnia sercowego) oraz redukcji zużycia tlenu przez mięsień sercowy. W terapii dławicy piersiowej bisoprolol zmniejsza częstość skurczów serca, objętość wyrzutową i pojemność minutową serca, co przekłada się na obniżenie zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen. Długotrwałe stosowanie powoduje także redukcję oporu obwodowego, częściowo poprzez hamowanie aktywności reninowej osocza.
aktywność reninowa osocza, bisoprololu fumaran, blokowanie receptorów beta-adrenergicznych, choroba układu oddechowego, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wieńcowa, dławica piersiowa, działanie agonistyczne, działanie przeciwnadciśnieniowe, efekt chronotropowy ujemny, efekt inotropowy, kardioselektywność, mięsień gładki oskrzeli, nadciśnienie tętnicze, objętość wyrzutowa serca, okres półtrwania w surowicy, opór obwodowy, opór oskrzelowy, parametr farmakokinetyczny, pojemność minutowa serca, przewlekła niewydolność serca, receptor beta-1 adrenergiczny, receptor beta-2, selektywny lek beta-adrenolityczny, stabilizacja błony komórkowej, układ współczulny, wysoka selektywność, zużycie tlenu przez mięsień sercowy - Leksykon leków
Interakcje leku – ACEBIS 5 mg + 2,5 mg
Produkt leczniczy ACEBIS, zawierający ramipryl i bisoprolol fumaran, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z innymi lekami wpływającymi na układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), takimi jak antagoniści receptora angiotensyny II czy aliskiren, co zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Przeciwwskazane jest łączenie ramiprylu z sakubitrylem/walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, wymagające zachowania 36-godzinnej przerwy między podaniem tych leków. Ponadto, stosowanie ACEBIS z lekami oszczędzającymi potas (spironolakton, triamteren, amiloryd), suplementami potasu, trimetoprimem, cyklosporyną czy heparyną wymaga ostrożności i monitorowania stężenia potasu w surowicy z uwagi na ryzyko hiperkaliemii. Interakcje z lekami przeciwnadciśnieniowymi, przeciwcukrzycowymi, NLPZ, antagonistami wapnia (werapamil, diltiazem, dihydropirydyny) oraz lekami przeciwarytmicznymi klasy I i III mogą nasilać działania niepożądane, takie jak niedociśnienie, bradykardia, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz pogorszenie funkcji nerek i serca. W przypadku stosowania ACEBIS z beta-sympatykomimetykami obserwuje się antagonizm farmakodynamiczny, natomiast z alfa- i beta-sympatykomimetykami wzrost ciśnienia tętniczego i ryzyko zaostrzenia chromania przestankowego.
afereza lipoprotein, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, antagonista wapnia typu dihydropirydyny, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, blok przedsionkowo-komorowy, blokada receptorów beta-adrenergicznych, bradykardia, chromanie przestankowe, działanie hipoglikemizujące, działanie inotropowe ujemne, efekt chronotropowy ujemny, glikozyd naparstnicy, hemofiltracja, hiperkaliemia, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor mTOR, lek moczopędny oszczędzający potas, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny, lek sympatykomimetyczny, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, przełom nadciśnieniowy, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, reakcja rzekomoanafilaktyczna, tachykardia, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Concor Cor 10 10 mg
Bisoprolol, będący selektywnym beta1-adrenolitykiem (ATC: C07AB07), charakteryzuje się wysoką selektywnością wobec receptorów beta1, minimalnym wpływem na receptory beta2 oraz brakiem wewnętrznej aktywności agonistycznej i stabilizującego działania na błony komórkowe. Farmakokinetycznie bisoprolol osiąga maksymalne stężenie po 3-4 godzinach, a jego okres półtrwania wynosi 10-12 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Mechanizm działania opiera się na blokadzie receptorów beta-adrenergicznych, prowadząc do ujemnego efektu chronotropowego i inotropowego, co zmniejsza zużycie tlenu przez mięsień sercowy i jest korzystne w leczeniu dławicy piersiowej oraz nadciśnienia tętniczego. Maksymalny efekt przeciwnadciśnieniowy obserwuje się po około 2 tygodniach terapii. W badaniach klinicznych bisoprolol w dawce 10 mg/dobę wykazał skuteczność porównywalną do 100 mg atenololu lub metoprololu.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny, beta-adrenolityk wybiórczy, bradykardia, choroba wieńcowa, dławica piersiowa, działanie inotropowe ujemne, działanie przeciwdławicowe, efekt chronotropowy ujemny, efekt inotropowy ujemny, efekt przeciwnadciśnieniowy, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitor ACE, klasyfikacja NYHA, mięśnie gładkie oskrzeli, nadciśnienie tętnicze, nagły zgon, niedociśnienie, niewydolność serca, objętość wyrzutowa serca, okres półtrwania w surowicy, opór obwodowy, opór oskrzelowy, ostra dekompensacja niewydolności serca, pojemność minutowa, receptor beta1-adrenergiczny, stabilizacja błon komórkowych, układ współczulny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Isoptin SR 120 mg
Lek Isoptin SR zawierający 120 mg werapamilu chlorowodorku w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu posiada liczne przeciwwskazania, które należy starannie uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na werapamil lub substancje pomocnicze, wstrząs kardiogenny, blok przedsionkowo-komorowy II° lub III° bez stymulatora serca, zespół chorego węzła zatokowego bez stymulatora, niewydolność serca z frakcją wyrzutową <35% i/lub ciśnieniem zaklinowania w tętnicy płucnej >20 mmHg (z wyjątkiem niewydolności wtórnej do częstoskurczu nadkomorowego), a także migotanie lub trzepotanie przedsionków z obecnością dodatkowej drogi przewodzenia (np. WPW, LGL). Werapamil, jako bloker kanału wapniowego, może nasilać zaburzenia przewodzenia i prowadzić do groźnych arytmii, w tym całkowitego bloku AV czy tachyarytmii komorowych zagrażających życiu.
Istotne jest również przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania werapamilu z iwabradyną ze względu na ryzyko nadmiernego zwolnienia akcji serca. Przed wdrożeniem terapii konieczna jest dokładna ocena kardiologiczna pacjenta, w tym EKG w celu wykluczenia zaburzeń przewodzenia i arytmii. Warto zwrócić uwagę, że jedna tabletka Isoptin SR zawiera 18,6 mg sodu, co może mieć znaczenie u pacjentów z restrykcją sodową, choć nie stanowi formalnego przeciwwskazania. Prawidłowa identyfikacja przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpieczeństwa i skuteczności leczenia werapamilem.
arytmia, badanie elektrokardiograficzne, blok przedsionkowo-komorowy, bloker kanału wapniowego, bradykardia, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, częstoskurcz nadkomorowy, działanie inotropowe ujemne, efekt chronotropowy ujemny, frakcja wyrzutowa, iwabradyna, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na werapamil, niewydolność serca, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachyarytmia komorowa, werapamil, wstrząs kardiogenny, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zatrzymanie akcji serca, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Lowna-Ganonga-Levine’a, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fenoxa 0,5 mg
Profil bezpieczeństwa fingolimodu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym na myszach, szczurach, psach i małpach. Wykazano wpływ leku na układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (hipertrofia mięśni gładkich w połączeniu oskrzelowo-pęcherzykowym), serce (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego) oraz naczynia krwionośne (waskulopatia u szczurów przy dawkach ≥0,15 mg/kg mc., co odpowiada około 4-krotności ekspozycji u ludzi po dawce terapeutycznej 0,5 mg/dobę). Badania rakotwórczości wykazały brak działania u szczurów przy dawkach do 2,5 mg/kg mc. (~50x ekspozycji u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano zwiększoną częstość chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. (~6x ekspozycji u ludzi). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego w testach genotoksyczności.
chłoniak złośliwy, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt chronotropowy ujemny, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź neurobehawioralna, osłabiona odpowiedź immunologiczna, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, toksyczność, układ limfatyczny, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenie neurobehawioralne, zanik tkanki limfoidalnej - Leksykon leków
Przedawkowanie – Fingolimod SUN 0,5 mg
Przedawkowanie fingolimodu, leku stosowanego w terapii stwardnienia rozsianego, wiąże się z istotnym ryzykiem kardiologicznym, zwłaszcza w zakresie bradykardii oraz zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Dawki nawet do 40 mg (80-krotność dawki terapeutycznej 0,5 mg) mogą wywołać łagodny ucisk w klatce piersiowej, a także znaczące spowolnienie akcji serca, które pojawia się w ciągu pierwszej godziny po podaniu i osiąga maksimum w ciągu 6 godzin, z możliwym przedłużeniem efektu. Opisywane są również przypadki wolnego przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz przemijającego pełnego bloku przedsionkowo-komorowego. Wydłużenie odstępu QTc ≥500 ms stanowi dodatkowe zagrożenie arytmogenne przy znacznych przedawkowaniach.
blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy II stopnia, blok przedsionkowo-komorowy III stopnia, bradykardia, efekt chronotropowy ujemny, monitorowanie EKG, monitorowanie kardiologiczne, odstęp QTc, przedawkowanie fingolimodu, przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, reaktywność drobnych oskrzeli, rytm serca, ucisk w klatce piersiowej, układ sercowo-naczyniowy, wymiana osocza, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sotalol Aurovitas 40 mg
Sotalol chlorowodorek, substancja czynna preparatu Sotalol Aurovitas, jest niewybiórczym beta-adrenolitykiem o unikalnym, podwójnym mechanizmie działania łączącym właściwości leków klasy II (beta-adrenolityczne) oraz klasy III (przedłużające potencjał czynnościowy serca). Farmakodynamika sotalolu obejmuje zwolnienie czynności serca (efekt chronotropowy ujemny), wydłużenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego (wydłużenie odstępu PQ), istotne wydłużenie odstępów QT i QTc, a także wydłużenie okresu refrakcji węzła przedsionkowo-komorowego, przedsionków, komór oraz dodatkowych dróg przewodzenia. Lek nie wpływa na depolaryzację komór, co potwierdza brak zmian w szerokości zespołów QRS. W efekcie, sotalol skutecznie zapobiega i leczy arytmie nadkomorowe i komorowe, jednak wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko torsade de pointes związanego z wydłużeniem odstępu QT.
arytmia komorowa, beta-adrenolityk, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, częstoskurcz komorowy, częstoskurcz nadkomorowy, dodatkowa droga przewodzenia, działanie inotropowe dodatnie, działanie inotropowe ujemne, efekt chronotropowy ujemny, elektrokardiogram, lek przeciwarytmiczny, nadciśnienie tętnicze, niewybiórczy beta-adrenolityk, odstęp PQ, odstęp QT, potencjał czynnościowy serca, refrakcja przedsionków, sotalol chlorowodorek, stabilizacja błony komórkowej, torsade de pointes, wewnętrzna aktywność sympatykomimetyczna, węzeł przedsionkowo-komorowy, zaburzenia czynności komór serca, zespół QRS - Leksykon leków
Przedawkowanie – Fingolimod Zentiva 0,5 mg
Przedawkowanie fingolimodu, leku stosowanego w terapii stwardnienia rozsianego, wiąże się z ryzykiem poważnych zaburzeń układu sercowo-naczyniowego, zwłaszcza bradykardii i zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Dawka terapeutyczna wynosi 0,5 mg, jednak badania wykazały tolerancję na dawki nawet do 40 mg (80-krotność dawki terapeutycznej), choć przy tej dawce u większości pacjentów obserwowano łagodny ucisk w klatce piersiowej. Bradykardia pojawia się zwykle w ciągu 1 godziny od podania i osiąga szczyt po 6 godzinach, a jej nasilenie stopniowo maleje w kolejnych dniach. W przypadku przedawkowania konieczne jest ścisłe monitorowanie EKG w czasie rzeczywistym, pomiar tętna i ciśnienia co godzinę oraz obserwacja pacjenta przez minimum 6 godzin.
blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy stopnia III, bradykardia, dawka terapeutyczna, dializa, dyskomfort w klatce piersiowej, efekt chronotropowy ujemny, fingolimod, monitorowanie EKG, przedawkowanie fingolimodu, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, reaktywność oskrzeli, rytm serca, wydłużenie odstępu QTc, wymiana osocza, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie układu sercowo-naczyniowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fingolimod Aurovitas 0,5 mg
Fingolimod wykazuje wielonarządową toksyczność w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, obejmującą limfopenię i zanik tkanki limfoidalnej, hipertrofię mięśni gładkich w płucach, ujemny efekt chronotropowy serca, wzrost ciśnienia tętniczego oraz zmiany naczyniowe przy dawkach ≥0,15 mg/kg mc. u szczurów (około 4-krotność ekspozycji u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). Badania rakotwórczości wykazały brak działania rakotwórczego u szczurów do 2,5 mg/kg mc. (50-krotność ekspozycji ludzkiej), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. (6-krotność ekspozycji ludzkiej). Fingolimod nie wykazuje potencjału mutagennego ani klastogennego, a jego wpływ na płodność szczurów jest nieistotny nawet przy dawkach do 10 mg/kg mc. (150-krotność ekspozycji ludzkiej). Jednakże wykazano działanie teratogenne u szczurów przy dawkach ≥0,1 mg/kg mc. oraz u królików przy dawkach ≥1,5 mg/kg mc., przy ekspozycji zbliżonej do terapeutycznej u ludzi (0,5 mg/dobę), manifestujące się wadami serca i zwiększoną śmiertelnością zarodków.
badania genotoksyczności, chłoniak złośliwy, działanie teratogenne, efekt chronotropowy ujemny, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, opóźnione dojrzewanie płciowe, płodność, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, układ limfatyczny, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zanik tkanki limfoidalnej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bisocard 5 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Bisocard, jest selektywnym β1-adrenolitykiem o wysokiej kardioselektywności, dostępnym w tabletkach powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg. Jego mechanizm działania obejmuje głównie blokadę receptorów β1-adrenergicznych w mięśniu sercowym, co prowadzi do zwolnienia czynności serca (efekt chronotropowy ujemny) oraz zmniejszenia siły skurczu mięśnia sercowego (efekt inotropowy ujemny). Bisoprolol redukuje aktywność reniny w osoczu, co przyczynia się do jego działania hipotensyjnego. W terapii nadciśnienia tętniczego i dławicy piersiowej lek zmniejsza zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen, a podczas długotrwałego stosowania obserwuje się obniżenie oporu obwodowego, co poprawia perfuzję tkanek.
aktywność reniny w osoczu, antagonista receptorów beta-adrenergicznych, badanie echokardiograficzne, bisoprolol fumaran, choroba niedokrwienna serca, dławica piersiowa, działanie hipotensyjne, efekt chronotropowy ujemny, efekt inotropowy ujemny, frakcja wyrzutowa, funkcja skurczowa, kardioselektywność, klasyfikacja NYHA, lek beta1-adrenolityczny, mięśniówka gładka oskrzeli, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niewydolność serca, niewydolność skurczowa, opór obwodowy, receptor beta1-adrenergiczny, receptor beta2-adrenergiczny, układ renina-angiotensyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gaxenim 0,5 mg
Przedkliniczne badania fingolimodu przeprowadzone na myszach, szczurach, psach i małpach wykazały istotne efekty na układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich), serce (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego) oraz naczynia krwionośne (waskulopatia u szczurów przy dawkach ≥0,15 mg/kg mc., odpowiadających 4-krotności ekspozycji AUC u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). W badaniach rakotwórczości nie stwierdzono działania u szczurów przy dawkach do 2,5 mg/kg mc. (50-krotność ekspozycji AUC u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. (6-krotność ekspozycji AUC). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego. W zakresie reprodukcji, lek nie wpływał na płodność szczurów nawet przy dawce 10 mg/kg mc. (150-krotność ekspozycji AUC), jednak wykazywał działanie teratogenne już od 0,1 mg/kg mc., co odpowiada ekspozycji terapeutycznej u ludzi, powodując wady wrodzone takie jak przetrwały pień tętniczy i wada przegrody komorowej.
chłoniak złośliwy, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt chronotropowy ujemny, ekspozycja układowa, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, maksymalna tolerowana dawka, mineralna gęstość kości, opóźnione dojrzewanie płciowe, osłabiona odpowiedź immunologiczna, potencjał rakotwórczy, przerost tkanki mięśniowej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, toksyczność matczyna, wada przegrody komorowej, waskulopatia, węzeł chłonny, zaburzenie neurobehawioralne, zanik tkanki limfoidalnej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bisoprolol VP 5 mg
Bisoprolol fumaranu, substancja czynna leku Bisoprolol VP, jest selektywnym β1-adrenolitykiem o kodzie ATC C07AB07, charakteryzującym się wysoką kardioselektywnością i brakiem wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej oraz działania błonowego. Mechanizm jego działania obejmuje blokadę receptorów β1-adrenergicznych w mięśniu sercowym, co prowadzi do zwolnienia częstości akcji serca (efekt chronotropowy ujemny), zmniejszenia kurczliwości mięśnia sercowego (efekt inotropowy ujemny), redukcji objętości wyrzutowej oraz obniżenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen. Dodatkowo bisoprolol obniża ciśnienie tętnicze poprzez zmniejszenie aktywności reniny w osoczu, co jest istotnym elementem jego działania hipotensyjnego. W dawkach terapeutycznych lek działa głównie na receptory β1, minimalizując ryzyko działań niepożądanych związanych z blokadą receptorów β2, co jest szczególnie ważne u pacjentów z chorobami układu oddechowego.
aktywność reniny w osoczu, astma oskrzelowa, bisoprolol fumaranu, blokada receptorów β1-adrenergicznych, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, czynność serca, działanie niepożądane, efekt chronotropowy ujemny, efekt inotropowy ujemny, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, lek kardioselektywny, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, objętość wyrzutowa, obniżenie ciśnienia tętniczego, przewlekła obturacyjna choroba płuc, receptor β1-adrenergiczny, selektywny β-adrenolityk, wewnętrzna aktywność sympatykomimetyczna, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Daneb 5 mg
Nebiwolol, substancja czynna leku Daneb, jest selektywnym antagonistą receptorów beta1-adrenergicznych, występującym w postaci racemicznej dwóch enancjomerów (SRRR i RSSS). Działa poprzez podwójny mechanizm: blokadę receptorów beta1 (głównie przez enancjomer SRRR) oraz wazodylatację wynikającą z aktywacji szlaku L-argininy/tlenku azotu. Farmakodynamicznie nebiwolol powoduje ujemny efekt chronotropowy, obniżenie ciśnienia tętniczego w spoczynku i podczas wysiłku, a także zmniejszenie układowego oporu naczyniowego u pacjentów z nadciśnieniem. W dawkach terapeutycznych wykazuje selektywność wobec receptorów beta1, nie antagonizując receptorów alfa-adrenergicznych, co odróżnia go od innych beta-blokerów. Ponadto nebiwolol poprawia funkcję śródbłonka, nasilając zależne od NO rozszerzenie naczyń, co jest szczególnie istotne u pacjentów z dysfunkcją śródbłonka.
acetylocholina, aktywność sympatykomimetyczna, antagonista receptorów beta-adrenergicznych, biodostępność tlenku azotu, chlorowodorek nebiwololu, dysfunkcja śródbłonka, działanie beta-adrenolityczne, działanie wazodilatacyjne, efekt chronotropowy ujemny, efekt hemodynamiczny, enancjomer, frakcja wyrzutowa lewej komory, funkcja śródbłonka, hospitalizacja z przyczyn sercowo-naczyniowych, LVEF, mieszanina racemiczna, nadciśnienie tętnicze, nagły zgon, nieselektywny beta-bloker, objętość wyrzutowa, opór naczyniowy, pojemność minutowa serca, przewlekła niewydolność serca, rozszerzenie naczyń krwionośnych, selektywny bloker receptorów beta-adrenergicznych, stabilizacja błony komórkowej, szlak L-argininy/tlenku azotu, tlenek azotu, wydolność wysiłkowa, zwolnienie czynności serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ApoRopin 2 mg
Dane przedkliniczne dotyczące ropinirolu wskazują na wpływ leku na płodność i rozwój płodowy w modelach zwierzęcych, głównie w dawkach przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla człowieka (MRHD). U szczurów zaobserwowano zmniejszenie masy ciała płodów przy dawce 60 mg/kg/dobę (2x AUC MRHD), zwiększenie częstości obumierania płodów przy 90 mg/kg/dobę (3x AUC MRHD) oraz wady wrodzone palców przy 150 mg/kg/dobę (5x AUC MRHD). Brak działania teratogennego stwierdzono przy dawce 120 mg/kg/dobę (4x AUC MRHD). U królików monoterapia ropinirolem w dawce 20 mg/kg (9,5x Cmax MRHD) nie wpływała na organogenezę, jednak w połączeniu z L-dopą (10 mg/kg, 4,8x Cmax MRHD) obserwowano zwiększoną częstość i nasilenie wad wrodzonych palców, co sugeruje potencjalne interakcje farmakodynamiczne. Profil toksyczności obejmuje zmiany zachowania, hiperprolaktynemię, obniżenie ciśnienia tętniczego, zwolnienie czynności serca, opadanie powiek oraz ślinienie się, wynikające z działania agonistycznego na receptory dopaminowe.
agonista receptora dopaminowego, ciśnienie tętnicze krwi, czynność serca, dawka toksyczna, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, efekt chronotropowy ujemny, efekt naczyniorozszerzający, gruczolak jądra, hiperprolaktynemia, implantacja zarodka, kanał hERG, kanał jonowy, komórki Leydiga, masa ciała płodu, monoterapia ropinirolem, napięcie mięśniowe, obumieranie płodu, opadanie powiek, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, prolaktyna, repolaryzacja mięśnia sercowego, stężenie prolaktyny, teratogenność, układ dopaminergiczny, wada wrodzona palca, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie repolaryzacji mięśnia sercowego