wyciąg płynny
Wyciąg płynny (łac. extractum fluidum) to postać leku galenowa otrzymywana z surowców roślinnych przy użyciu odpowiednich rozpuszczalników. Charakteryzuje się tym, że 1 część wyciągu odpowiada 1 części surowca wyjściowego, co zapewnia stosunkowo wysokie stężenie substancji czynnych.
Wyciągi płynne są przygotowywane najczęściej metodą perkolacji lub maceracji z użyciem rozpuszczalników takich jak etanol o różnym stężeniu, woda, gliceryna lub ich mieszaniny. Proces ekstrakcji umożliwia wyodrębnienie substancji biologicznie czynnych z materiału roślinnego przy zachowaniu ich właściwości terapeutycznych.
W przeciwieństwie do nalewek, wyciągi płynne cechują się wyższą zawartością substancji czynnych i zwykle niższą zawartością alkoholu. Stosowane są zarówno w recepturze aptecznej jako składniki złożonych preparatów, jak i bezpośrednio w lecznictwie. Ze względu na wysokie stężenie substancji aktywnych, wyciągi płynne wymagają precyzyjnego dawkowania.
W nowoczesnej farmacji wyciągi płynne są coraz częściej zastępowane przez standaryzowane ekstrakty, które charakteryzują się ściśle określoną zawartością substancji biologicznie czynnych, co zapewnia większą powtarzalność efektu terapeutycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Gastrovit TraviComplex –
Gastrovit TraviComplex to złożony preparat ziołowy w formie płynu doustnego, zawierający wyciągi płynne (0,5:1) z kory dębu, kory wierzby, ziela szałwii, bylicy boże drzewko, tymianku oraz krwawnika w proporcjach 2/2/2/2/1/1. Produkt zawiera 100 ml substancji czynnej na 100 ml leku, a rozpuszczalnikiem ekstrakcyjnym jest etanol 70% (V/V), z końcową zawartością etanolu w produkcie wynoszącą 60-70% (V/V). Ze względu na wieloskładnikowy charakter preparatu oraz obecność licznych związków biologicznie czynnych o różnorodnych właściwościach fizykochemicznych, farmakokinetyka poszczególnych komponentów jest trudna do precyzyjnego określenia.
dostępność biologiczna, etanol 70%, farmakokinetyka ADME, interakcje farmakologiczne, kora dębu, kora wierzby, parametry biodostępności, parametry farmakokinetyczne, płyn doustny, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, właściwości farmakokinetyczne, wyciąg płynny, ziele bylicy boże drzewko, ziele krwawnika, ziele szałwii, ziele tymianku, związki biologicznie czynne - Leksykon substancji czynnych
Ziele szałwii – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Gastrovit TraviComplex zawiera ziele szałwii (Salvia officinalis L.) jako jeden z komponentów złożonego wyciągu płynnego, w proporcjach 2/2/2/2/1/1 wraz z korą dębu, korą wierzby, zielem bylicy boże drzewko, zielem tymianku i zielem krwawnika. Substancją czynną jest wyciąg płynny (0,5:1) otrzymany przy użyciu 70% etanolu, a zawartość etanolu w gotowym produkcie wynosi 60-70% (V/V). W dokumentacji produktu brak jest szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania ziela szałwii, co może wynikać z jego długotrwałego tradycyjnego zastosowania, braku wymagań regulacyjnych lub dostępności danych jedynie dla poszczególnych składników, a nie dla całego wyciągu.
dane przedkliniczne, doświadczenie kliniczne, działanie niepożądane, etanol 70%, kora dębu, kora wierzby, medycyna tradycyjna, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Salvia officinalis, substancja roślinna, surowiec leczniczy, wyciąg płynny, wyciąg złożony, ziele bylicy boże drzewko, ziele krwawnika, ziele szałwii, ziele tymianku - Leksykon substancji czynnych
Owoc kminku – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Owoc kminku (Carum carvi L., fructus) jest składnikiem produktu leczniczego Iberogast Balance, występującym w formie wyciągu płynnego (1:2,5-3,5) z użyciem 30% etanolu jako rozpuszczalnika, w ilości 0,20 mL na 1 mL preparatu. Badania przedkliniczne potwierdziły bezpieczeństwo stosowania tej substancji, nie wykazując istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wskazały na ryzyko kumulacji efektów toksycznych, co jest istotne przy długotrwałej terapii preparatem zawierającym owoc kminku.
aparat mitotyczny, badanie farmakologiczne, badanie genetyczne, badanie genotoksyczności, badanie mutagenności, badanie przedkliniczne, badanie reprodukcyjne, badanie toksykologiczne, Carum carvi, działanie niepożądane, etanol, mutacja chromosomowa, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, owoc kminku, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ, toksykologia reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Cebula – Wskazania do stosowania
Wyciąg płynny z bulwy cebuli (Allium cepa L.) stanowi aktywny składnik tradycyjnych preparatów roślinnych stosowanych w łagodnych infekcjach górnych dróg oddechowych, wykazując skuteczność w łagodzeniu objawów przeziębienia i kataru. Przykładem jest Syrop z cebuli Ziołowa Tradycja, zawierający 15 g wyciągu płynnego (DER 1:6) na 100 g syropu, gdzie 5 ml syropu dostarcza 949 mg substancji czynnej. Preparat ten charakteryzuje się klarowną, miodowo-brunatną barwą i wyraźnym zapachem cebuli, a jego skład obejmuje 7-10% (m/m) etanolu oraz 3,67 g sacharozy w 5 ml syropu, co należy uwzględnić przy doborze terapii u pacjentów z przeciwwskazaniami do tych składników.
- Leksykon substancji czynnych
Olejek tymiankowy – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Olejek tymiankowy (Thymus vulgaris L., Thymus zygis Loefl. ex L.) obecny w preparacie Salviasept (0,3 g/100 g koncentratu) jest składnikiem o potencjalnej aktywności farmakologicznej, jednak jego stosowanie u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią jest przeciwwskazane ze względu na brak wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo. Produkt zawiera również inne substancje aktywne, takie jak olejek goździkowy (2,0 g), mentol (2,0 g), olejek miętowy (1,1 g), cineol (0,6 g), olejek majerankowy (0,3 g), olejek szałwiowy (0,2 g) oraz wyciąg płynny ziołowy (93,5 g) w etanolu 70% (V/V), którego całkowita zawartość wynosi 58% (V/V) ± 10%. Obecność etanolu stanowi dodatkowe przeciwwskazanie do stosowania preparatu w okresie ciąży i laktacji. Lekarze powinni informować pacjentki o potencjalnym ryzyku oraz proponować bezpieczne alternatywy terapeutyczne.
badania kliniczne, ciąża, cineol, działanie farmakologiczne, etanol, karmienie piersią, koper, krwawnik, laktacja, mentol, mięta pieprzowa, olejek goździkowy, olejek majerankowy, olejek miętowy, olejek szałwiowy, olejek tymiankowy, parametry płodności, planowanie potomstwa, płodność, płukanie gardła, przeciwwskazania, przenikanie do mleka, rozwój płodu, rumianek, szałwia, tymianek, wiek rozrodczy, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Szanta – Działania niepożądane
Syrop Apetiherb zawiera wyciąg płynny (1:2) z ziela szanty (Marrubium vulgare L. herba) w dawce 1,5 g/10 g syropu, wraz z ekstraktami z ziela krwawnika, liścia melisy oraz owocu kopru włoskiego w proporcjach 3/2/3/2. Podczas stosowania preparatu mogą wystąpić działania niepożądane, głównie alergiczne reakcje skórne (wysypka, świąd, pokrzywka, rumień) oraz alergiczne objawy ze strony układu oddechowego (duszność, kaszel, skurcz oskrzeli). Częstość tych działań jest nieznana, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią nadwrażliwości lub chorób układu oddechowego. Działania niepożądane klasyfikowane są zgodnie z MedDRA, a ich monitorowanie po wprowadzeniu produktu do obrotu jest kluczowe dla oceny bezpieczeństwa terapii.
Apetiherb, duszność, kaszel, klasyfikacja MedDRA, liść melisy, manifestacja dermatologiczna, monitorowanie działań niepożądanych, nadwrażliwość, owoc kopru włoskiego, pokrzywka, reakcja alergiczna skórna, reakcja alergiczna układu oddechowego, rumień, skurcz oskrzeli, świąd, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, wyciąg płynny, wysypka, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu oddechowego, ziele krwawnika, ziele szanty - Leksykon substancji czynnych
Liść melisy – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Liść melisy (Melissa officinalis L.) wykazuje zróżnicowany wpływ na funkcje psychomotoryczne, co ma kluczowe znaczenie dla oceny bezpieczeństwa prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Preparaty zawierające czysty liść melisy (2 g/saszetkę) oraz produkty takie jak Nervomix Forte (52,5 mg liścia melisy w połączeniu z korzeniem kozłka lekarskiego, szyszkami chmielu i zielem dziurawca) wykazują znaczące działanie uspokajające, które może osłabiać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. DexaCaps (50 mg wyciągu suchego z liścia melisy) może powodować umiarkowane objawy sedatywne, takie jak senność i zawroty głowy, wymagając zachowania ostrożności. Melisana Klosterfrau Original, zawierająca 536 mg olejków lotnych z liści melisy na 100 ml, wywiera niewielki lub umiarkowany wpływ, z zaleceniem powstrzymania się od prowadzenia pojazdów przez co najmniej 1 godzinę po przyjęciu dawki. Iberogast Balance, zawierający 0,15 ml wyciągu płynnego z liścia melisy na 1 ml produktu, nie wykazuje istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów.
charakterystyka produktu leczniczego, dekstrometorfan, działanie sedatywne, działanie uspokajające, efekt sedatywny, ekstrakt roślinny, funkcje psychomotoryczne, kozłek lekarski, kwiatostan lipy, liść melisy, Melissa officinalis, olejki lotne, postać farmaceutyczna, szyszki chmielu, upośledzenie sprawności psychofizycznej, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zawroty głowy, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Ziele bylicy boże drzewko – Interakcje
Preparat leczniczy Gastrovit TraviComplex zawiera ziele bylicy boże drzewko (Artemisia abrotanum L.) jako jeden z komponentów złożonego wyciągu płynnego (0,5:1), wraz z korą dębu, korą wierzby, zielem szałwii, zielem tymianku oraz zielem krwawnika w proporcjach 2/2/2/2/1/1. W charakterystyce produktu nie opisano specyficznych interakcji dla ziela bylicy boże drzewko, jednak ze względu na obecność kory wierzby (Salix spp.) istnieje wysokie ryzyko farmakodynamicznej interakcji z lekami przeciwzakrzepowymi, zwłaszcza pochodnymi kumaryny, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień. Preparat zawiera również wysoką zawartość etanolu (60-70% V/V), co może nasilać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) w połączeniu z alkoholem oraz lekami o działaniu sedatywnym, nasennym i przeciwlękowym. Ponadto, etanol może wywołać reakcję disulfiramową u pacjentów leczonych disulfiramem lub metronidazolem.
Artemisia abrotanum, charakterystyka produktu leczniczego, cytochrom P450, depresja ośrodkowego układu nerwowego, disulfiram, etanol, Gastrovit TraviComplex, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kora dębu, kora wierzby, lek przeciwzakrzepowy, lek sedatywny, metronidazol, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna kumaryny, reakcja disulfiramowa, ryzyko krwawienia, wąski indeks terapeutyczny, wyciąg płynny, ziele bylicy boże drzewko, ziele krwawnika, ziele szałwii, ziele tymianku - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lancetan 648 mg/5 ml
Lek Lancetan w postaci syropu zawiera wyciąg płynny z liścia babki lancetowatej (Plantago lanceolatae L. folium) w stężeniu 648 mg/5 ml i jest przeznaczony do podawania doustnego. Dawkowanie dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat oraz dzieci w wieku 6-12 lat wynosi 5 ml syropu cztery razy na dobę, co odpowiada maksymalnej dawce dobowej 20 ml syropu (2592 mg wyciągu). Produkt nie jest wskazany do stosowania u dzieci poniżej 6 roku życia. Precyzyjne dawkowanie powinno być realizowane za pomocą dołączonej miarki, a czas terapii nie powinien przekraczać jednego tygodnia bez konsultacji lekarskiej, aby uniknąć konieczności modyfikacji leczenia lub dalszej diagnostyki.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dentosept A –
Dentosept A to preparat do stosowania miejscowego w jamie ustnej, zawierający 2 g benzokainy na 100 g produktu, która działa jako miejscowy środek znieczulający poprzez blokadę kanałów sodowych w neuronach, co hamuje przewodzenie impulsów nerwowych. Produkt zawiera również złożony wyciąg płynny z siedmiu roślin leczniczych (50 g/100 g), w tym rumianek, korę dębu, szałwię, arnikę, kłącze tataraku, miętę pieprzową oraz tymianek, które potencjalnie wykazują działanie przeciwzapalne, ściągające, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze oraz łagodzące. Istotnym składnikiem jest także etanol w stężeniu 35-45% V/V, pełniący funkcję rozpuszczalnika i wykazujący działanie odkażające.
arnika, benzokaina, błona komórkowa neuronu, estry kwasu para-aminobenzoesowego, impuls nerwowy, kanały sodowe, kora dębu, mięta pieprzowa, rumianek, środek odkażający, środek przeciwbakteryjny, środek przeciwgrzybiczny, środek ściągający, stan zapalny, szałwia lekarska, tatarak, tymianek, wyciąg płynny, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azulan –
Produkt leczniczy AZULAN, dostępny w formie płynu doustnego, do stosowania w jamie ustnej oraz na skórę, zawiera wyciąg płynny z kwiatu rumianku (Matricaria recutita L.) w proporcji 1:2, z ekstrahentem stanowiącym 70% (V/V) etanol. Każdy 1 ml preparatu zawiera 0,915 g wyciągu oraz 60-68% (V/V) etanolu. Nie przeprowadzono badań przedklinicznych dotyczących toksyczności ostrej, przewlekłej, mutagenności, karcynogenności ani wpływu na rozrodczość i rozwój płodu, co ogranicza możliwość oceny bezpieczeństwa na podstawie danych eksperymentalnych. Ocena ryzyka opiera się zatem na długoletnim doświadczeniu klinicznym oraz tradycyjnym zastosowaniu wyciągów z rumianku w praktyce medycznej. Ze względu na wysoką zawartość etanolu (60-68% V/V) w preparacie, należy zachować ostrożność przy stosowaniu AZULAN w grupach pacjentów, u których obecność alkoholu etylowego może stanowić przeciwwskazanie lub zwiększać ryzyko działań niepożądanych. Brak szczegółowych danych dotyczących potencjalnej toksyczności, działania mutagennego, teratogennego oraz wpływu na płodność wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka przed zastosowaniem produktu, zwłaszcza u pacjentów wrażliwych lub z grup ryzyka. W praktyce klinicznej wskazane jest monitorowanie pacjentów i uwzględnienie alternatywnych terapii w przypadku przeciwwskazań do stosowania preparatu zawierającego etanol.
alkohol etylowy, bezpieczeństwo stosowania, działanie mutagenne, działanie teratogenne, etanol, kwiat rumianku, płyn do jamy ustnej, płyn doustny, płyn na skórę, potencjał mutagenny, rozwój płodu, rumianek pospolity, toksyczność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wpływ na rozrodczość, wyciąg płynny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja –
Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja nie posiada udokumentowanych przypadków przedawkowania, jednak jego skład wskazuje na potencjalne ryzyko toksyczne. Preparat zawiera wyciąg płynny (1:1,46) z kwiatu dziewanny, lipy, kory wierzby i kwiatu bzu czarnego w proporcjach 2,5/3,0/1,5/3,0, z etanolem 60% (V/V) jako ekstrahentem, przy czym zawartość etanolu w produkcie nie przekracza 5,1% (m/m). Istotna jest również obecność sacharozy w ilości 3,9 g na 5 ml syropu, co może mieć znaczenie kliniczne u pacjentów z cukrzycą. Potencjalne objawy przedawkowania obejmują dolegliwości żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha) związane z wyciągami ziołowymi, hiperglikemię wywołaną sacharozą, objawy zatrucia salicylanami (szumy uszne, zaburzenia słuchu, zawroty głowy) pochodzącymi z kory wierzby, reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd, obrzęki, reakcje anafilaktyczne) oraz objawy zatrucia etanolem (zaburzenia równowagi, mowy, senność) przy znacznym przedawkowaniu.
biegunka, ból brzucha, cukrzyca, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, etanol, glukoza we krwi, hiperglikemia, kora wierzby, kwiat bzu czarnego, kwiat dziewanny, kwiat lipy, nudności, obrzęk, parametr życiowy, płukanie żołądka, postępowanie przeciwalergiczne, poziom glikemii, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sacharoza, salicylan, senność, świąd, szumy uszne, wielomocz, wyciąg płynny, wysypka, wzmożone pragnienie, zaburzenie mowy, zaburzenie równowagi, zaburzenie słuchu, zatrucie alkoholowe, zatrucie etanolem, zatrucie salicylanami, zawrót głowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Bronchostop Duo na kaszel (120 mg + 830 mg)/15 ml
Produkt leczniczy BRONCHOSTOP Duo na kaszel w formie syropu zawiera 120 mg wyciągu suchego z Thymus vulgaris L. i/lub Thymus zygis L. (ziele tymianku) oraz 830 mg wyciągu płynnego z Althaea officinalis L. (korzeń prawoślazu) na 15 ml preparatu. Ze względu na charakter tradycyjnego produktu roślinnego, zgodnie z Dyrektywą 2001/83/WE oraz jej późniejszymi zmianami, nie jest wymagane przeprowadzanie badań farmakokinetycznych. Syrop może wykazywać cechy fizyczne takie jak mętność czy obecność osadu, co jest typowe dla wyciągów roślinnych i nie wpływa na jakość ani skuteczność leku.
Dyrektywa 2001/83/WE, działanie wielokierunkowe, farmakokinetyka, korzeń prawoślazu, parametry farmakokinetyczne, preparat roślinny złożony, substancja czynna pochodzenia naturalnego, syrop przeciwkaszlowy, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, tymianek pospolity, wyciąg płynny, wyciąg suchy, ziele tymianku - Leksykon substancji czynnych
Męczennica – Wskazania do stosowania
Męczennica (Passiflora incarnata L.) jest stosowana w farmakoterapii łagodnych zaburzeń nerwowych oraz zaburzeń snu, zwłaszcza trudności z zasypianiem o podłożu nerwowym. Preparaty zawierające męczennicę, takie jak Neospasmina Noc (syrop z wyciągiem płynnym 1:1, zawartość męczennicy 10% w mieszaninie), Valused (płyn doustny z nalewką z ziela męczennicy 45,0 g/100 g) oraz Valused Noc Plus (tabletki powlekane z 20 mg wyciągu suchego z ziela męczennicy na tabletkę), są dedykowane pacjentom z łagodnym i okresowym napięciem nerwowym, szczególnie wywołanym stresem. Valused Noc Plus jest wskazany do stosowania w okresowych trudnościach zasypiania na tle nerwowym, podkreślając przejściowy charakter zaburzeń. Preparaty te zawierają również inne składniki uspokajające, takie jak korzeń kozłka lekarskiego i szyszka chmielu, a ich działanie opiera się na wieloletnim doświadczeniu klinicznym, co klasyfikuje je jako tradycyjne produkty lecznicze roślinne.
bezsenność, bezsenność nerwowa, chmiel zwyczajny, etanol, farmakoterapia, głóg, kozłek lekarski, lek psychotropowy, lek roślinny, męczennica cielista, nalewka z męczennicy, napięcie nerwowe, niepokój, reakcja stresowa, stres, stres przewlekły, szyszka chmielu, tabletka powlekana, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zaburzenia nerwowe, zaburzenia snu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Pectosol –
Pectosol to koncentrat do sporządzania roztworu doustnego, zawierający płynny wyciąg (1:3) z ziela tymianku, porostu islandzkiego, ziela hyzopu i korzenia mydlnicy w proporcjach 18/7/3/2. Zalecana dawka dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat wynosi 1 łyżeczka (około 5 ml) koncentratu, rozcieńczona w ½ szklanki wody (około 125 ml), podawana 3 razy na dobę. Lek należy stosować wyłącznie doustnie po rozcieńczeniu, a maksymalny czas stosowania bez konsultacji lekarskiej to 7 dni. Stosowanie u dzieci poniżej 12 lat nie jest zalecane ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa. W trakcie wywiadu medycznego należy zwrócić uwagę na przestrzeganie dawkowania, czas trwania objawów oraz obecność etanolu w produkcie (57-63% V/V), co może mieć znaczenie kliniczne u pacjentów z chorobami wątroby lub osób prowadzących pojazdy.
- Leksykon substancji czynnych
Kwiat pierwiosnka z kielichem – Przedawkowanie
Kwiat pierwiosnka z kielichem (Primula veris L. i/lub Primula elatior (L.) Hill.) jest jednym z pięciu składników wyciągu płynnego preparatu Sinupret w formie kropli doustnych, obok korzenia goryczki, ziela szczawiu, kwiatu bzu czarnego oraz ziela werbeny. Preparat zawiera 19% (V/V) etanolu, co stanowi istotny czynnik kliniczny w kontekście przedawkowania. W przypadku nadmiernego spożycia Sinupretu obserwuje się nasilenie wszystkich typowych działań niepożądanych preparatu, a także potencjalne objawy zatrucia etanolem, zależne od dawki i indywidualnej tolerancji pacjenta. Charakterystyka produktu leczniczego nie precyzuje jednak konkretnych dawek granicznych ani szczegółowych objawów toksyczności związanych wyłącznie z kwiatem pierwiosnka.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dentosept A
Dentosept A jest płynem do stosowania miejscowego w jamie ustnej, zawierającym 2 g benzokainy na 100 g produktu oraz 35-45% (V/V) etanolu, co wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w ciąży, karmiących oraz dzieci poniżej 12. roku życia. Ze względu na obecność benzokainy i etanolu, stosowanie u pacjentów pediatrycznych jest możliwe wyłącznie po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka przez lekarza, z uwagi na brak pełnych danych dotyczących bezpieczeństwa w tej grupie. Preparat jest przeznaczony wyłącznie do użytku zewnętrznego w jamie ustnej, a nieprawidłowe stosowanie może prowadzić do powikłań. Produkt zawiera także złożony wyciąg płynny z siedmiu surowców roślinnych (rumianek, kora dębu, liść szałwii, ziele arniki, kłącze tataraku, mięta pieprzowa, tymianek) w proporcjach 2/2/2/1/1/1/1, ekstraktowanych w 70% etanolu, co może stanowić potencjalne źródło reakcji alergicznych u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek składnik. Przed zaleceniem Dentosept A konieczne jest dokładne zapoznanie się z charakterystyką produktu oraz uwzględnienie wszystkich przeciwwskazań i środków ostrożności, aby zapewnić bezpieczeństwo terapii.
arnika, benzokaina, charakterystyka produktu leczniczego, ciąża i karmienie piersią, działanie miejscowo znieczulające, etanol, kora dębu, mięta pieprzowa, nadwrażliwość, płyn do stosowania w jamie ustnej, podanie zewnętrzne, populacja pediatryczna, przeciwwskazanie, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, rumianek, szałwia lekarska, tatarak, tymianek, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Ziele pokrzywy – Działania niepożądane
Preparat złożony Urofort, zawierający wyciąg płynny z ziela pokrzywy (Urtica dioica L.) w proporcji 45%, liścia mącznicy (Arctostaphylos uva-ursi L.) 35% oraz ziela nawłoci (Solidago virgaurea L.) 20%, charakteryzuje się relatywnie niskim profilem toksyczności. Niemniej jednak, w trakcie terapii mogą pojawić się działania niepożądane, takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha oraz reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu, w tym potencjalnie ciężkie objawy immunologiczne (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja). Częstotliwość występowania tych działań nie jest dokładnie udokumentowana, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej i monitorowania pacjentów. Preparat zawiera również 40-50% objętościowo etanolu, co stanowi istotny czynnik ryzyka u pacjentów z chorobami wątroby lub uzależnieniem od alkoholu.
anafilaksja, Arctostaphylos uva-ursi, ból brzucha, choroba wątroby, dolegliwość bólowa, działanie niepożądane, działanie synergistyczne, liść mącznicy, nudności, obrzęk naczynioruchowy, odruch wymiotny, odwodnienie, profil toksyczności, reakcja nadwrażliwości, Solidago virgaurea, świąd, układ immunologiczny, Urtica dioica, uzależnienie od alkoholu, wyciąg płynny, wymioty, wysypka, zaburzenie elektrolitowe, ziele nawłoci, ziele pokrzywy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Gastrovit TraviComplex –
Gastrovit TraviComplex to roślinny produkt leczniczy w formie płynu doustnego, zawierający wyciąg płynny (0,5:1) z sześciu składników roślinnych: kory dębu, kory wierzby, ziela szałwii, bylicy boże drzewko, tymianku oraz krwawnika, w proporcjach 2/2/2/2/1/1. Substancja czynna stanowi 4,525 g/5 ml produktu, a zawartość etanolu w gotowym preparacie wynosi 60-70% (V/V). Preparat jest wskazany wyłącznie dla dorosłych i stosowany tradycyjnie jako leczenie wspomagające w zaburzeniach trawiennych, zwłaszcza w przypadku niestrawności objawiającej się wzdęciami i odbijaniem po spożyciu ciężkostrawnych pokarmów. Skuteczność opiera się na długotrwałym stosowaniu i doświadczeniu klinicznym.
ciężkostrawne pokarmy, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie ściągające, działanie wiatropędne, kora dębu, kora wierzby, niestrawność, odbijanie, płyn doustny, przewód pokarmowy, wyciąg płynny, wzdęcia, wzdęcia i odbijanie, zaburzenia trawienne, ziele bylicy boże drzewko, ziele krwawnika, ziele szałwii, ziele tymianku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kelicardina –
Produkt leczniczy Kelicardina zawiera trzy główne składniki aktywne: wyciąg płynny (1:1) z ziela konwalii (Convallaria majalis L.) w stężeniu 0,47 g/ml, odpowiadający 2,5–4,2 j.g. glikozydów nasercowych, wyciąg płynny (1:1) z kwiatostanu głogu (Crataegus monogyna Jacquin i Crataegus oxycantha L.) w stężeniu 0,40 g/ml oraz trokserutynę w stężeniu 4,7 mg/ml. Produkt zawiera również znaczną ilość etanolu (59–67% V/V), co odpowiada 536 mg etanolu na dawkę 1 ml. Brak jest kompleksowych badań toksyczności dla całej kompozycji, co ogranicza możliwość pełnej oceny bezpieczeństwa produktu na podstawie danych przedklinicznych. Ocena opiera się zatem na danych dotyczących poszczególnych składników oraz doświadczeniu klinicznym ze stosowania podobnych preparatów.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Cardiol C –
Produkt leczniczy Cardiol C zawiera nalewki z głogu, korzenia kozłka, ziela konwalii (zawierającego glikozydy kardenolidowe), wyciąg z zarodków kola oraz kofeinę (0,655 mg). Ze względu na obecność glikozydów konwalii, nie zaleca się łączenia Cardiol C z innymi glikozydami nasercowymi, np. digoksyną, ze względu na ryzyko nasilenia działania i toksyczności. Preparat zawiera także wysokie stężenie etanolu (60%-69% V/V), co może wpływać na metabolizm leków przez enzymy wątrobowe (cytochrom P450) oraz nasilać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, zwłaszcza w połączeniu z korzeniem kozłka. Spożywanie alkoholu podczas terapii jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zaburzeń hemodynamicznych, zwiększonego obciążenia wątroby oraz interakcji farmakokinetycznych.
badanie EKG, benzodiazepina, ciśnienie tętnicze, cytochrom P450, depresja ośrodkowego układu nerwowego, digoksyna, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, działanie adrenergiczne, działanie sedatywne, efekt chronotropowy ujemny, enzym wątrobowy, etanol, glikozyd kardenolidowy, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, inhibitor MAO, interakcja farmakokinetyczna, kofeina, korzeń kozłka, kwiatostan głogu, lek beta-adrenolityczny, lek hipotensyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwkrzepliwy, lek przeciwpłytkowy, lek sedatywny, lek sympatykomimetyczny, nadmierne pobudzenie, nalewka mianowana, parametr krzepnięcia, preparat wapnia, stężenie elektrolitów, teofilina, trudność w połykaniu, właściwość chronotropowa, wyciąg płynny, wzrost ciśnienia tętniczego, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, zarodek kola, ziele konwalii - Leksykon substancji czynnych
Nagietek – Właściwości farmakodynamiczne
Nagietek (Calendula officinalis L.) jest wykorzystywany w tradycyjnych produktach leczniczych roślinnych, dostępnych w różnych postaciach farmaceutycznych, takich jak wyciągi płynne, nalewki oraz sproszkowane kwiaty. W preparacie Azucalen stosowany jest wyciąg płynny z kwiatów nagietka (1:1) ekstrahowany 70% etanolem (0,5 ml w 1 ml produktu), natomiast Tinctura Calendulae Phytopharm zawiera nalewkę z koszyczka nagietka w proporcji 1:5, również z 70% etanolem. Kapsułki Padma 28 Formuła zawierają sproszkowany kwiat nagietka z kielichem w dawce 5 mg na kapsułkę. Zawartość etanolu w preparatach płynnych wynosi odpowiednio 58-66% (V/V) w Azucalen oraz 60-70% (V/V) w Tinctura Calendulae Phytopharm, co wpływa na ekstrakcję i biodostępność składników aktywnych. Preparaty te są stosowane zarówno miejscowo (płyny na skórę, roztwory do płukania), jak i doustnie (kapsułki), co świadczy o szerokim spektrum zastosowań terapeutycznych nagietka.
badanie farmakodynamiczne, biodostępność, dysfagia, działanie synergistyczne, efekt terapeutyczny, ekstrahent, ekstrakcja etanolem, extractum fluidum, forma galenowa, mechanizm działania, nagietek lekarski, nalewka, nalewka z koszyczka nagietka, postać farmaceutyczna, preparat ziołowy, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, składnik aktywny, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wyciąg płynny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azulan –
Azulan to płynny preparat leczniczy zawierający 1 ml wyciągu płynnego z kwiatów rumianku (Matricaria recutita L.) w stosunku 1:2, z etanolem 70% (V/V) jako ekstrahentem. Każdy mililitr produktu odpowiada 0,915 g i zawiera 60-68% (V/V) etanolu, co jest istotne przy doborze terapii u pacjentów z przeciwwskazaniami do alkoholu. Preparat nie zawiera substancji pomocniczych, co zmniejsza ryzyko reakcji nadwrażliwości na excypienty. Azulan dostępny jest w trzech formach aplikacji: doustnej, do płukania jamy ustnej oraz do stosowania zewnętrznego na skórę, co umożliwia szerokie zastosowanie kliniczne. Wskazania do stosowania obejmują aplikację zewnętrzną w formie 10% roztworu do płukania i okładów, przygotowywanego przez rozcieńczenie preparatu wodą, oraz doustną – 5 ml rozpuszczone w połowie szklanki wody, przyjmowane do 3 razy dziennie przed posiłkiem. Produkt dostępny jest w butelkach ze szkła barwnego o pojemności 30 g i 90 g, zabezpieczonych zakrętką HDPE z pierścieniem gwarancyjnym. Przechowywanie zalecane jest w temperaturze poniżej 25°C, a stabilność wynosi 3 lata. Nie zaleca się mieszania Azulan z innymi lekami ze względu na brak badań kompatybilności. Usuwanie niewykorzystanego preparatu powinno odbywać się zgodnie z lokalnymi przepisami.
aplikacja wewnętrzna, aplikacja zewnętrzna, chamomilla recutita, etanol, kwiat rumianku, Matricaria recutita, nadwrażliwość, niezgodność farmaceutyczna, okład, pierścień gwarancyjny, płyn do jamy ustnej, płyn doustny, płyn na skórę, postać farmaceutyczna, roztwór do płukania, substancja pomocnicza, wyciąg płynny, zakrętka polietylenowa - Leksykon substancji czynnych
Owoc kolendry – Właściwości farmakokinetyczne
Owoc kolendry (Coriandri fructu) stanowi około 7,3% (1,46 części na 20 części mieszaniny) składu preparatu Digestonic, w którym występuje w formie wyciągu płynnego sporządzonego w stosunku 1:5 z użyciem 70% etanolu (V/V) jako ekstrahenta. Produkt zawiera 0,31-0,45 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na reinę w 1 ml, jednak brak jest danych określających udział owocu kolendry w tej zawartości. Końcowy preparat zawiera 60,0-68,0% (V/V) etanolu, co może wpływać na rozpuszczalność i biodostępność substancji czynnych. W preparacie Digestonic obecne są również inne składniki ziołowe, takie jak ziele dziurawca, kwiat rumianku, liść mięty pieprzowej, korzeń rzewienia, owoc róży oraz owoc kopru włoskiego, co może potencjalnie wpływać na interakcje farmakokinetyczne. Brak jest szczegółowych badań farmakokinetycznych dotyczących owocu kolendry oraz całego preparatu Digestonic, co uniemożliwia precyzyjną charakterystykę procesów ADME (absorpcji, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji) substancji czynnych zawartych w tym surowcu roślinnym. Nie dysponujemy danymi dotyczącymi biodostępności, objętości dystrybucji, okresu półtrwania, klirensu ani wiązania z białkami osocza dla składników owocu kolendry w kontekście tego preparatu. Z uwagi na brak tych informacji oraz potencjalne interakcje między składnikami ziołowymi, zaleca się ostrożność w interpretacji działania farmakologicznego owocu kolendry w preparacie Digestonic.
badanie farmakokinetyczne, biodostępność, Digestonic, ekstrahent, etanol 70%, interakcja farmakokinetyczna, klirens, korzeń rzewienia, kwiat rumianku, liść mięty pieprzowej, objętość dystrybucji, okres półtrwania, owoc kolendry, owoc kopru włoskiego, owoc róży, procesy ADME, reina, wiązanie z białkami osocza, wyciąg płynny, ziele dziurawca, związki antranoidowe - Leksykon substancji czynnych
Tatarak – Przeciwwskazania stosowania
Tatarak (Acorus calamus L.) jest składnikiem preparatów stomatologicznych, takich jak Dentosept, wykorzystywanych ze względu na swoje właściwości lecznicze. Głównym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających tatarak jest nadwrażliwość na kłącze tej rośliny. Ponadto, w preparatach złożonych, gdzie tatarak występuje wraz z innymi ekstraktami roślinnymi, należy uwzględnić alergie na rośliny z rodzin Asteraceae (np. arnika, rumianek), Lamiaceae (np. tymianek, szałwia, mięta) oraz nadwrażliwość na korę dębu. Preparaty takie jak Dentosept zawierają również etanol w stężeniu 60-70% V/V, co stanowi dodatkowe przeciwwskazanie u pacjentów z przeciwwskazaniami do stosowania alkoholu etylowego.
- Leksykon substancji czynnych
Kwiat dziewanny – Dawkowanie i sposób podawania
Kwiat dziewanny (Verbascum spp., flos) jest składnikiem preparatów złożonych, takich jak Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja, stosowanych doustnie. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wieku pacjenta: dzieci 3-6 lat otrzymują 2,5 ml 3-4 razy na dobę (7,5-10 ml/dobę), natomiast dzieci powyżej 6 lat, młodzież i dorośli 5 ml 3-4 razy na dobę (15-20 ml/dobę), z zachowaniem minimum 4-godzinnego odstępu między dawkami. Preparatu nie zaleca się stosować u dzieci poniżej 3 lat. Maksymalny czas stosowania bez konsultacji lekarskiej wynosi 7 dni, a brak poprawy po 3 dniach wymaga kontaktu z lekarzem. Syrop zawiera 10 g wyciągu płynnego (1:1,46) na 100 g, w tym 2,5 części kwiatu dziewanny, oraz 5,1% (m/m) etanolu i 3,9 g sacharozy w 5 ml, co należy uwzględnić u pacjentów z przeciwwskazaniami do alkoholu i cukrzycą.
dieta niskocukrowa, działanie niepożądane, etanol, konsultacja lekarska, kora wierzby, kwalifikacja pacjenta, kwiat bzu czarnego, kwiat dziewanny, kwiat lipy, miarka dozująca, podanie doustne, postać farmaceutyczna, przedawkowanie, sacharoza, skuteczność terapeutyczna, syrop ziołowy, wyciąg płynny, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Korzeń kozłka – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Korzeń kozłka (Valerianae radix) jest składnikiem wielu preparatów uspokajających i nasennych, takich jak Krople żołądkowe Amara (24,5 ml nalewki na 100 ml produktu), Neospasmina (wyciąg płynny z owocu głogu i korzenia kozłka w stosunku 1:1) oraz Nervomix Forte (210 mg korzenia kozłka na kapsułkę). Analiza dostępnych danych przedklinicznych ujawnia istotne braki w kompleksowej ocenie toksykologicznej tej substancji, w tym brak systematycznych badań genotoksyczności, rakotwórczości, toksyczności ostrej, wpływu na reprodukcję i rozwój płodu oraz interakcji z innymi substancjami. Dokumentacja dotycząca bezpieczeństwa tych preparatów często wskazuje na brak danych lub brak wymagań przeprowadzenia takich badań, co ogranicza możliwość pełnej oceny ryzyka związanego z ich długotrwałym stosowaniem.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, Crataegus monogyna, genotoksyczność, korzeń kozłka, liść melisy, nalewka kozłkowa, nalewka z mięty pieprzowej, ocena bezpieczeństwa, owoc głogu, rakotwórczość, środek uspokajający, szyszki chmielu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, Valeriana officinalis, wyciąg płynny, wyciąg z dziurawca, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Korzeń mydlnicy – Przedawkowanie
Korzeń mydlnicy (Saponaria officinalis L., radix) jest składnikiem produktu leczniczego Pectosol, stanowiąc 2 części z 30 części mieszaniny ziołowej, z której sporządzany jest wyciąg (1:3). Produkt zawiera również ziele tymianku (18 części), porost islandzki (7 części) oraz ziele hyzopu (3 części). W dokumentacji Pectosol brak jest szczegółowych danych dotyczących przedawkowania korzenia mydlnicy, a sekcja 4.9 Charakterystyki Produktu Leczniczego nie opisuje objawów, zagrożeń ani postępowania w przypadku przedawkowania. Korzeń mydlnicy zawiera saponiny, które w wysokich dawkach mogą wykazywać działanie toksyczne, a preparat zawiera także etanol w stężeniu 57-63% V/V, co stanowi dodatkowe ryzyko przy przedawkowaniu.
- Leksykon substancji czynnych
Liść mięty pieprzowej – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Liść mięty pieprzowej (Mentha x piperita L., folium) jako substancja czynna w preparatach leczniczych nie wykazuje istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania maszyn. Przykładowo, w preparacie Iberogast Balance, zawierającym 0,10 mL wyciągu płynnego z liścia mięty pieprzowej na 1 mL produktu i około 31% (V/V) etanolu, producent deklaruje brak lub nieistotny wpływ na zdolności psychomotoryczne. Podobnie preparat Septosan fix, zawierający 0,5 g liścia mięty pieprzowej w saszetce i nie zawierający etanolu, nie posiada danych wskazujących na ryzyko upośledzenia zdolności prowadzenia pojazdów. Należy jednak zwrócić uwagę na preparaty zawierające wysokie stężenia etanolu, takie jak Digestonic (60,0-68,0% V/V etanolu, dawka jednorazowa 5 ml zawiera do 2,7 g etanolu) oraz Krople Żołądkowe (67-72% V/V etanolu), które wykazują odpowiednio wpływ i umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Syrop z dziewanny Ziołowa Tradycja 952 mg/5 ml
Syrop z dziewanny Ziołowa Tradycja zawiera wyciąg płynny z kwiatów dziewanny (Verbascum spp., flos) w stężeniu 952 mg/5 ml, co odpowiada 15 g wyciągu płynnego w stosunku 1:5 na 100 g syropu. Substancją rozpuszczającą jest etanol 60% (V/V), a zawartość etanolu w produkcie wynosi do 7,9% wag., czyli do 0,5 g w 5 ml syropu. Syrop zawiera również sacharozę w ilości 3,7 g/5 ml oraz wodę oczyszczoną jako substancje pomocnicze. Preparat ma postać przezroczystego, brunatnego płynu o aromatycznym zapachu, z dopuszczalną opalizacją. Produkt jest pakowany w butelkę ze szkła brunatnego o pojemności 100 ml (125 g syropu) i wyposażony w miarkę do precyzyjnego dawkowania. Okres ważności syropu wynosi 3 lata, a przechowywanie powinno odbywać się w temperaturze nie wyższej niż 25°C, w oryginalnym, zamkniętym opakowaniu, z ochroną przed światłem.
etanol, etanol 60%, kwiat dziewanny, niezgodność farmaceutyczna, opalizacja, pierścień gwarancyjny, podanie doustne, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, rozpuszczalnik, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, temperatura przechowywania, Verbascum, wyciąg płynny, wyciąg z dziewanny - Leksykon substancji czynnych
Olejek majerankowy – Właściwości farmakokinetyczne
Olejek majerankowy (Origanum majorana L., aetheroleum) jest składnikiem aktywnym preparatu Salviasept w stężeniu 0,3 g na 100 g koncentratu do sporządzania roztworu do płukania gardła. Produkt zawiera również inne olejki eteryczne (goździkowy, miętowy, tymiankowy, szałwiowy) oraz substancje czynne, takie jak mentol i cineol, a także złożony wyciąg płynny z surowców roślinnych. Salviasept charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu (58% (V/V) ± 10%), co może wpływać na rozpuszczalność i przenikanie składników aktywnych przez błony śluzowe. Preparat stosowany jest miejscowo, co sugeruje głównie działanie lokalne na błonę śluzową gardła.
błona śluzowa gardła, błony biologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, cineol, dane farmakokinetyczne, działanie miejscowe, działanie ogólnoustrojowe, farmakokinetyka, interakcje lekowe, interakcje między składnikami, koncentrat do płukania gardła, mentol, olejek goździkowy, olejek majerankowy, olejek miętowy, olejek szałwiowy, olejek tymiankowy, olejki eteryczne, postać farmaceutyczna, profil bezpieczeństwa, przenikanie składników aktywnych, Salviasept, właściwości farmakokinetyczne, wyciąg płynny, zawartość etanolu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Melissed –
Melissed to syrop leczniczy zawierający 7,5% masy wyciągu płynnego (1:1) z mieszaniny ziół: melisy (2 części), głogu (2 części), lipy (2 części) oraz rumianku (1,5 części), ekstrahowanych w 60% etanolu. Preparat wykazuje działanie uspokajające, nasenne oraz łagodnie spazmolityczne, co wynika z synergistycznego oddziaływania związków aktywnych na ośrodkowy układ nerwowy i mięśnie gładkie. Melisa i lipa wykazują powinowactwo do receptorów GABA-ergicznych, co tłumaczy efekt sedatywny i ułatwiający zasypianie. Rumianek i melisa działają spazmolitycznie dzięki flawonoidom i olejkom eterycznym, natomiast głóg wykazuje właściwości kardioprotekcyjne i przeciwarytmiczne, poprawiając mikrokrążenie wieńcowe.
cecha organoleptyczna, chamazulen, dysfagia, działanie kardioprotekcyjne, działanie napotne, działanie nasenne, działanie przeciwarytmiczne, działanie przeciwlękowe, działanie przeciwzapalne, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, ekstrahent, etanol, flawonoid, hiperozyd, kwas fenolowy, kwas rozmarynowy, kwiat lipy, kwiat rumianku, kwiatostan głogu, mięsień gładki, mikrokrążenie wieńcowe, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, polisacharyd, procyjanidyna, receptor GABA-ergiczny, układ GABA-ergiczny, witeksyna, wyciąg płynny, wyciąg roślinny, ziele melisy - Leksykon substancji czynnych
Szanta – Właściwości farmakodynamiczne
Szanta zwyczajna (Marrubium vulgare L.) jest rośliną leczniczą z rodziny Lamiaceae, wykorzystywaną głównie ze względu na zawartość związków goryczowych, które odruchowo stymulują wydzielanie soku żołądkowego poprzez aktywację receptorów smakowych w jamie ustnej. Mechanizm ten prowadzi do poprawy procesów trawiennych oraz zwiększenia apetytu, co stanowi podstawę jej zastosowania w preparatach takich jak Apetiherb. Preparat ten zawiera wyciąg płynny o stężeniu 15 g/100 g syropu, w którym składniki aktywne występują w proporcjach 3/2/3/2 (ziele krwawnika, szanta, liść melisy, owoc kopru włoskiego), co zapewnia synergistyczne działanie farmakodynamiczne, łączące stymulację wydzielania soku żołądkowego, działanie przeciwzapalne, uspokajające oraz wiatropędne i spazmolityczne.
działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwzapalne, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, efekt farmakodynamiczny, efekt synergistyczny, jasnotowate, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, kod ATC, koper włoski, krwawnik pospolity, marrubina, melisa lekarska, olejek eteryczny, procesy trawienne, produkt leczniczy, szanta zwyczajna, właściwości wiatropędne, wyciąg płynny, wydzielanie soku żołądkowego, zaburzenia łaknienia, związki goryczowe - Leksykon substancji czynnych
Ziele szczawiu – Dawkowanie i sposób podawania
Ziele szczawiu (herba Rumex) jest istotnym składnikiem preparatów złożonych stosowanych w leczeniu zapalenia zatok przynosowych, dostępnych w formie kropli doustnych oraz tabletek drażowanych. Dawkowanie u dorosłych dla Sinupret krople wynosi 50 kropli 3 razy na dobę (3,1 ml/dawkę), z możliwością dwukrotnego zwiększenia dawki w szczególnych przypadkach. Dzieci i młodzież w wieku 6-17 lat stosują 25 kropli 3 razy na dobę (1,55 ml/dawkę), natomiast u dzieci poniżej 6 lat krople nie są zalecane ze względu na zawartość 19% etanolu. Tabletki drażowane Sinupret extract zawierają 160 mg wyciągu suchego, w tym ziele szczawiu, i są wskazane wyłącznie dla dorosłych w dawce 1 tabletka 3 razy na dobę (maksymalnie 3 tabletki). Tabletek Sinupret standardowej mocy zawierających 18 mg ziela szczawiu stosuje się zgodnie z zaleceniem lekarza, również u dorosłych.
- Leksykon substancji czynnych
Koszyczek rumianku – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Koszyczek rumianku (Matricaria recutita L., flos) jest składnikiem preparatów leczniczych, takich jak Salviasept, które zawierają również inne ekstrakty roślinne oraz etanol w stężeniu 58% V/V ± 10%. Ze względu na brak wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tych preparatów w okresie ciąży, zaleca się ich unikanie u kobiet ciężarnych. Obecność wysokiego stężenia etanolu stanowi dodatkowe przeciwwskazanie do stosowania tych preparatów w ciąży, co lekarz powinien jasno zakomunikować pacjentce podczas konsultacji. Podobne zalecenia dotyczą kobiet karmiących piersią, gdyż brak jest danych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania, a składniki preparatu mogą potencjalnie wpływać na skład mleka matki i zdrowie dziecka.
- Leksykon substancji czynnych
Kmin – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Bezpieczeństwo stosowania kminku (Carum carvi L., fructus) jako substancji aktywnej w preparatach leczniczych, w tym w produkcie Melis-Tonic, nie zostało kompleksowo ocenione w badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych. W Melis-Tonic kminek stanowi 1 część na 20 części wyciągu złożonego (proporcja 8:7:2:2:1), gdzie pozostałe składniki to liść melisy, kwiatostan głogu, koszyczek rumianku oraz korzeń arcydzięgla. Preparat zawiera wyciąg płynny z kminku, ekstrahowany 40% etanolem (V/V), a gotowy produkt zawiera 30-35% (V/V) etanolu, co ma znaczenie przy ocenie bezpieczeństwa stosowania.
badanie bezpieczeństwa przedklinicznego, badanie na zwierzętach, choroba współistniejąca, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, ekstrahent, etanol, kminek, korzeń arcydzięgla, koszyczek rumianku, kwiatostan głogu, liść melisy, medycyna tradycyjna, Melis-Tonic, model zwierzęcy, owoc kminku, praktyka kliniczna, preparat leczniczy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, terapia długoterminowa, test przedkliniczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na reprodukcję, wyciąg płynny, wyciąg złożony - Leksykon leków
Skład i postać leku – Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja –
Produkt leczniczy SYROP Z LIPY, BZU CZARNEGO, WIERZBY I DZIEWANNY ZIOŁOWA TRADYCJA to preparat w formie syropu zawierający 10 g wyciągu płynnego (w stosunku 1:1,46) z mieszanki ziół na 100 g syropu. Składniki aktywne to wyciągi z kwiatów dziewanny (2,5 części), lipy (3,0 części), kory wierzby (1,5 części) oraz kwiatów bzu czarnego (3,0 części). Ekstrakcja odbywa się przy użyciu 60% etanolu, którego zawartość w gotowym produkcie nie przekracza 5,1% (m/m). Syrop zawiera także 3,9 g sacharozy na 5 ml, co jest istotne w kontekście pacjentów z cukrzycą lub na diecie niskocukrowej. Preparat charakteryzuje się klarowną, wiśniowo-brunatną barwą, wynikającą z obecności flawonoidów i antocyjanów, a jego stabilność jest zapewniona przez przechowywanie w butelce ze szkła brunatnego w temperaturze poniżej 25°C.
antocyjany, cukrzyca, ekstrakcja substancji czynnej, ekstrakt roślinny, etanol, flawonoidy, kora wierzby, kwiat bzu czarnego, kwiat dziewanny, kwiat lipy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, substancja aktywna, substancja pomocnicza, surowiec roślinny, właściwości organoleptyczne, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Kwiat lipy – Wskazania do stosowania
Kwiat lipy (Tilia cordata Miller i/lub Tilia platyphyllos Scop., flos) jest substancją czynną o potwierdzonych właściwościach napotnych i przeciwgorączkowych, wykorzystywaną głównie w leczeniu objawów przeziębienia oraz stanów podgorączkowych związanych z infekcjami górnych dróg oddechowych. Preparaty zawierające kwiat lipy, takie jak syrop Pyrosal (wyciąg płynny 1:1 z 30% udziałem kwiatu lipy) oraz Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja (wyciąg płynny 1:1,46 z 3,0 częściami kwiatu lipy), stosowane są pomocniczo w stanach zapalnych przebiegających z kaszlem, gorączką i bólem gardła. Dostępne formy farmaceutyczne obejmują zioła do zaparzania w saszetkach (2 g kwiatu lipy na saszetkę) oraz sypkie (1 g kwiatu lipy na 1 g produktu), co pozwala na indywidualizację terapii w zależności od preferencji pacjenta i charakteru dolegliwości.
ból gardła, choroba wątroby, ciąża, cukrzyca, działanie napotne, etanol, górne drogi oddechowe, infekcja górnych dróg oddechowych, kaszel, kwiat lipy, napięcie nerwowe, niewysoka gorączka, objawy przeziębienia, padaczka, Pyrosal, sacharoza, środek napotny, stan podgorączkowy, stan zapalny, stres, wyciąg płynny, zapalenie górnych dróg oddechowych - Leksykon substancji czynnych
Owoc kminku – Interakcje
Owoc kminku (Carum carvi L., fructus) jest składnikiem preparatu Iberogast Balance, w którym występuje jako wyciąg płynny w stężeniu 0,20 mL na 1 mL produktu (1:2,5-3,5) z rozpuszczalnikiem ekstrakcyjnym etanolem 30% (V/V). Na podstawie dostępnych danych klinicznych nie wykazano istotnych interakcji farmakologicznych wyciągu z kminku z innymi lekami, w tym z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450, lekami działającymi na układ pokarmowy czy lekami o wąskim indeksie terapeutycznym. Jednak ze względu na obecność etanolu w preparacie (ok. 31% V/V) zaleca się ostrożność przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu, aby uniknąć potencjalnego nasilenia efektów sedatywnych, mimo braku bezpośrednich dowodów klinicznych potwierdzających taką interakcję.
charakterystyka produktu leczniczego, cytochrom P450, działanie spazmolityczne, efekt sedatywny, enzym wątrobowy, etanol, Iberogast Balance, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, owoc kminku, polipragmazja ziołowa, preparat ziołowy, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, wąski indeks terapeutyczny, wyciąg płynny, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Kwiat lipy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Substancja czynna kwiat lipy (Tilia cordata Miller i/lub Tilia platyphyllos Scop., flos) wykorzystywana w produktach leczniczych takich jak Kwiatostan lipy, Pyrosal (zawierający 30% wyciągu z kwiatu lipy) oraz Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja (3,0 g wyciągu na 10 g produktu) charakteryzuje się ograniczonymi danymi przedklinicznymi dotyczącymi bezpieczeństwa stosowania. Dokumentacja rejestracyjna tych preparatów wskazuje na brak wymogu przeprowadzenia badań toksyczności reprodukcyjnej, potencjału rakotwórczego oraz genotoksyczności. Brak tych danych wynika prawdopodobnie z długotrwałego, tradycyjnego stosowania kwiatu lipy, co skutkuje zwolnieniem z obowiązku szczegółowych badań przedklinicznych dla tej substancji roślinnej o ugruntowanym zastosowaniu medycznym.
badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, długotrwała terapia, dokumentacja rejestracyjna, genotoksyczność, kwiat lipy, potencjał rakotwórczy, rozwój płodu, substancja roślinna, Tilia cordata, Tilia platyphyllos, Tilia vulgaris, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na płodność, wyciąg płynny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Bronchipret TE 15 g + 1,5 g
Bronchipret TE to syrop zawierający 16,8 g płynnego wyciągu z tymianku (Thymus vulgaris L. i/lub Thymus zygis L., herba) oraz 1,68 g płynnego wyciągu z liścia bluszczu (Hedera helix L., folium) na 100 ml produktu (112 g). Wyciąg z tymianku jest otrzymywany przy użyciu rozpuszczalnika będącego mieszaniną roztworu amoniaku 10% (m/m), glicerolu 85% (m/m), etanolu 90% (V/V) i wody oczyszczonej, w proporcjach 1/20/70/109, ze stosunkiem surowca do wyciągu 1:2-2,5. Wyciąg z liścia bluszczu pozyskiwany jest z użyciem 70% etanolu (V/V) w stosunku 1:1. Syrop zawiera 7% (V/V) alkoholu, co jest istotne przy przepisywaniu pacjentom z chorobami wątroby, kobietom w ciąży, karmiącym oraz osobom uzależnionym od alkoholu. Dodatkowo, każdy ml syropu zawiera 423 mg maltitolu ciekłego oraz 28,76 mg sorbitolu, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją fruktozy.
choroba wątroby, dysfagia, ekstrakt z tymianku, etanol, hydroksypropylobetadeks, indeks glikemiczny, kwas cytrynowy, liść bluszczu, maltitol ciekły, nietolerancja fruktozy, regulator kwasowości, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, roztwór amoniaku, sorbinian potasu, sorbitol, syrop, tymianek, tymianek pospolity, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z liści rozmarynu – Właściwości farmakodynamiczne
Wyciąg z liści rozmarynu (Rosmarini folii extractum fluidum) w produkcie leczniczym Doppelherz Energovital Tonik K występuje jako 100% płynny ekstrakt natywny o stosunku surowiec:wyciąg (DER) 1:1, uzyskiwany przy użyciu 19% V/V etanolu jako ekstrahenta. W pojedynczej dawce 20 ml preparatu znajduje się 10,0 mg tego wyciągu. Produkt zawiera również inne wyciągi roślinne, takie jak z owoców głogu (40,0 mg i 22,0 mg), liści melisy (10,0 mg) oraz korzenia kozłka lekarskiego (10,0 mg), wszystkie w formie płynnych ekstraktów natywnych. Całkowita zawartość etanolu w produkcie wynosi 17% obj., co wynika z zastosowania etanolu jako ekstrahenta oraz obecności wina słodkiego w formulacji. Preparat ma postać ciemno-brązowego płynu doustnego, pakowanego w butelkę o oranżowym zabarwieniu.
charakterystyka produktu leczniczego, Drug Extract Ratio, działanie synergistyczne, etanol jako ekstrahent, korzeń kozłka lekarskiego, liść melisy, mechanizm działania, parametr farmakodynamiczny, płyn doustny, Rosmarini folii extractum fluidum, Rosmarinus officinalis, rozmaryn lekarski, stosunek surowiec:wyciąg, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg natywny, wyciąg płynny, wyciąg z liści rozmarynu, wyciąg z owoców głogu, związki biologicznie aktywne