wyciąg płynny
Wyciąg płynny (łac. extractum fluidum) to postać leku galenowa otrzymywana z surowców roślinnych przy użyciu odpowiednich rozpuszczalników. Charakteryzuje się tym, że 1 część wyciągu odpowiada 1 części surowca wyjściowego, co zapewnia stosunkowo wysokie stężenie substancji czynnych.
Wyciągi płynne są przygotowywane najczęściej metodą perkolacji lub maceracji z użyciem rozpuszczalników takich jak etanol o różnym stężeniu, woda, gliceryna lub ich mieszaniny. Proces ekstrakcji umożliwia wyodrębnienie substancji biologicznie czynnych z materiału roślinnego przy zachowaniu ich właściwości terapeutycznych.
W przeciwieństwie do nalewek, wyciągi płynne cechują się wyższą zawartością substancji czynnych i zwykle niższą zawartością alkoholu. Stosowane są zarówno w recepturze aptecznej jako składniki złożonych preparatów, jak i bezpośrednio w lecznictwie. Ze względu na wysokie stężenie substancji aktywnych, wyciągi płynne wymagają precyzyjnego dawkowania.
W nowoczesnej farmacji wyciągi płynne są coraz częściej zastępowane przez standaryzowane ekstrakty, które charakteryzują się ściśle określoną zawartością substancji biologicznie czynnych, co zapewnia większą powtarzalność efektu terapeutycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Owoc kolendry – Właściwości farmakodynamiczne
Owoc kolendry (Coriandri fructus) jest składnikiem preparatu Digestonic, występującym w proporcji 1,46 części na 20 części mieszaniny ziołowej, ekstraktowanym w stosunku 1:5 przy użyciu 70% etanolu (V/V). Produkt zawiera 60,0-68,0% etanolu (V/V), co wpływa na ekstrakcję i stabilność substancji czynnych. Owoc kolendry współdziała z innymi surowcami roślinnymi, takimi jak ziele dziurawca, kwiat rumianku, liść mięty pieprzowej, korzeń rzewienia (zawierający 0,31-0,45 mg/ml związków antranoidowych w przeliczeniu na reinę), owoc róży oraz owoc kopru włoskiego. Preparat ma formę płynu doustnego, co może zwiększać biodostępność składników aktywnych, choć brak jest specyficznych badań farmakodynamicznych i farmakokinetycznych potwierdzających ten efekt.
badanie farmakodynamiczne, biodostępność substancji czynnej, błona śluzowa, Coriandri fructus, działanie karminatywne, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie wiatropędne, działanie żółciopędne, enzym trawienny, interakcja farmakodynamiczna, linalol, medycyna ziołowa, olejek eteryczny, owoc kolendry, płyn doustny, proces trawienny, przewód pokarmowy, sok żołądkowy, uczucie pełności, wyciąg płynny, związek antranoidowy - Leksykon substancji czynnych
Olejek szałwiowy – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Olejek szałwiowy (Salvia officinalis L., aetheroleum) jest składnikiem preparatu Salviasept, stosowanego w schorzeniach jamy ustnej i gardła, w stężeniu 0,2 g/100 g. Produkt zawiera również olejek goździkowy (2,0 g/100 g), mentol (2,0 g/100 g), olejek miętowy (1,1 g/100 g), cineol (0,6 g/100 g), olejek tymiankowy (0,3 g/100 g) oraz olejek majerankowy (0,3 g/100 g), a także złożony wyciąg płynny (93,5 g/100 g) z roślin leczniczych. Preparat jest koncentratem do sporządzania roztworu do płukania gardła, zawierającym wysokie stężenie etanolu (58% V/V ± 10%), co wymaga odpowiedniego rozcieńczenia przed użyciem. Ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa u osób poniżej 18 roku życia, nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży. Należy zwrócić uwagę na potencjalne reakcje miejscowe, takie jak pieczenie, swędzenie, zaczerwienienie czy obrzęk śluzówki, które wymagają przerwania terapii i konsultacji lekarskiej.
bezpieczeństwo stosowania, cineol, działanie niepożądane, etanol, karmienie piersią, koncentrat do sporządzania roztworu, koper, krwawnik, mentol, mięta pieprzowa, nasilenie objawów, obrzęk tkanek, olejek goździkowy, olejek majerankowy, olejek miętowy, olejek szałwiowy, olejek tymiankowy, płukanie gardła, podrażnienie śluzówki, reakcja miejscowa, rumianek, schorzenia jamy ustnej i gardła, szałwia, tymianek, współistniejące schorzenia, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Kwiatostan głogu – Dawkowanie i sposób podawania
Kwiatostan głogu, zawarty w preparatach takich jak Kelicardina oraz KWIAT GŁOGU FIX, wykazuje udokumentowane działanie lecznicze i jest stosowany w określonych wskazaniach terapeutycznych. Kelicardina to krople doustne zawierające 0,40 g wyciągu płynnego (1:1) z Crataegus monogyna Jacquin i Crataegus oxycantha L. folium cum flos w 1 ml produktu, z zalecanym dawkowaniem 20 kropli (około 1 ml) trzy razy na dobę, podawane doustnie między posiłkami. Preparat ten zawiera 59%-67% (V/V) etanolu, co odpowiada 536 mg etanolu na dawkę 1 ml. Natomiast KWIAT GŁOGU FIX to zioła do zaparzania w saszetkach, każda zawierająca 2 g kwiatostanu głogu, z zaleceniem przygotowania naparu przez zaparzenie saszetki w ½ szklanki wody przez 10-15 minut i spożywania 2-3 razy dziennie po ½ szklanki świeżo przygotowanego naparu.
Crataegus laevigata, Crataegus monogyna, Crataegus oxycantha, działanie lecznicze, folium cum flore, konsultacja lekarska, krople doustne, kwiatostan głogu, modyfikacja terapii, napar, odpowiedź kliniczna, podanie doustne, postać farmaceutyczna, pracownik służby zdrowia, preparat Kelicardina, substancja czynna, substancja pochodzenia roślinnego, wskazanie terapeutyczne, wyciąg płynny, wywiad medyczny, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z liści szałwii lekarskiej – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Wyciąg z liści szałwii lekarskiej (Salviae folii extractum), stosowany w preparatach leczniczych takich jak Aperisan 20% żel do stosowania w jamie ustnej (zawierający 200 mg ekstraktu na 1 g żelu, ekstrakt 1:1, ekstrahent: etanol 70% V/V), może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługiwania maszyn. Preparat zawiera maksymalnie 10,5% (m/m) etanolu, co dodatkowo może nasilać zaburzenia sprawności psychofizycznej, zwłaszcza przy wyższych dawkach lub jednoczesnym stosowaniu innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy. W przypadku wystąpienia objawów takich jak senność, zawroty głowy czy spowolnienie reakcji, pacjent powinien powstrzymać się od prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Lekarze mają obowiązek poinformować pacjentów o tych potencjalnych skutkach oraz monitorować indywidualną reakcję na lek.
działanie niepożądane, działanie ośrodkowe, ekstrahent, ekstrakt, etanol, interakcja lekowa, obsługa maszyn, ośrodkowy układ nerwowy, preparat z etanolem, sprawność psychomotoryczna, sprawność psychoruchowa, substancja czynna, szałwia lekarska, wyciąg płynny, wyciąg z liści szałwii, zaburzenie sprawności psychofizycznej - Leksykon substancji czynnych
Męczennica – Właściwości farmakodynamiczne
Męczennica (Passiflora incarnata L.) jest roślinnym surowcem leczniczym zaliczanym do grupy leków nasennych i uspokajających (kod ATC: N05CM). W produktach leczniczych stosuje się ziele męczennicy, które wykazuje łagodne działanie sedatywne oraz ułatwia zasypianie, skracając czas potrzebny do zaśnięcia. Preparaty zawierające męczennicę występują w różnych formach farmaceutycznych, m.in. wyciąg suchy (np. Valused Noc Plus – 20 mg/tabletkę, DER 4-6,5:1, etanol 60% V/V), nalewka (Valused – 45 g nalewki/100 g produktu, etanol 70% V/V) oraz wyciąg płynny złożony (Neospasmina Noc – 10% ziela męczennicy w wyciągu, etanol 50% V/V). Skuteczność i bezpieczeństwo tych preparatów opierają się głównie na tradycyjnym stosowaniu i doświadczeniu klinicznym, gdyż brak jest szczegółowych badań farmakologicznych.
badanie farmakologiczne, biodostępność, działanie farmakodynamiczne, działanie sedatywne, działanie uspokajające, ekstrahent, grupa farmakoterapeutyczna, kod ATC, korzeń kozłka lekarskiego, łagodny stres, lek nasenny i uspokajający, nalewka, napięcie nerwowe, owoc głogu, postać farmaceutyczna, synergizm działania, szyszki chmielu, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zaburzenia zasypiania, ziele męczennicy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Azucalen (470 mg + 470 mg)/ml
Azucalen to preparat do stosowania zewnętrznego w postaci płynu o brunatnej barwie, zawierający wyciągi płynne z kwiatu rumianku (Matricaria recutita L.) oraz nagietka (Calendula officinalis L.) w stężeniu 470 mg + 470 mg/ml, rozpuszczone w 70% etanolu (58-66% V/V). Produkt jest przeznaczony wyłącznie do aplikacji na skórę, co minimalizuje ryzyko przedawkowania, jednak ze względu na wysoką zawartość etanolu, przypadkowe spożycie doustne może prowadzić do objawów zatrucia alkoholowego, takich jak zaburzenia koordynacji, mowy, równowagi i świadomości. W dokumentacji brak jest szczegółowych danych dotyczących dawki toksycznej czy progowej dla objawów niepożądanych, co wskazuje na niskie ryzyko przy prawidłowym stosowaniu miejscowym.
ekstrakt etanolowy, kwiat nagietka, kwiat rumianku, Matricaria recutita, nadwrażliwość na składniki, ośrodek toksykologiczny, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna, reakcja systemowa, stosowanie zewnętrzne, świąd skóry, wyciąg płynny, zaburzenia koordynacji, zaburzenia świadomości, zaczerwienienie skóry, zatrucie alkoholowe, zawartość etanolu - Leksykon substancji czynnych
Korzeń lukrecji – Dawkowanie i sposób podawania
Korzeń lukrecji (Glycyrrhiza spp.) jest składnikiem preparatu Iberogast Balance, stosowanego w leczeniu dolegliwości przewodu pokarmowego. Preparat zawiera wyciąg płynny z korzenia lukrecji w stężeniu 0,10 mL na 1 mL produktu, co przy zalecanym dawkowaniu 20 kropli (1 mL) 3 razy na dobę daje dawkę dobową 0,30 mL wyciągu. Podawanie doustne powinno odbywać się z niewielką ilością płynu, przed lub w trakcie posiłków, co zwiększa tolerancję preparatu. Stosowanie u dzieci i młodzieży poniżej 18. roku życia nie jest zalecane ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby konieczna jest ostrożność i konsultacja lekarska, mimo braku szczególnych zaleceń dotyczących modyfikacji dawkowania.
alkoholizm, charakterystyka produktu leczniczego, dolegliwości przewodu pokarmowego, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, Glycyrrhiza glabra, Iberogast Balance, interakcja lekowa, konsultacja lekarska, korzeń lukrecji, padaczka, retencja płynów, schemat dawkowania, wyciąg płynny, wywiad medyczny, wzrost ciśnienia tętniczego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon substancji czynnych
Głóg – Interakcje
Głóg (Crataegus spp.) wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne z lekami kardiologicznymi, zwłaszcza glikozydami nasercowymi (np. digoksyną), beta-blokerami oraz innymi lekami hipotensyjnymi, co może prowadzić do nasilenia działania kardiotropowego i hipotensyjnego. W przypadku glikozydów nasercowych ryzyko synergizmu jest wysokie, dlatego łączenie preparatów zawierających głóg z tymi lekami jest niewskazane. Ponadto, preparaty z głogiem mogą nasilać działanie leków przeciwkrzepliwych (antagonistów witaminy K, NOAC) ze względu na obecność kumaryn i flawonoidów, co zwiększa ryzyko krwawień. W terapii uspokajającej głóg w połączeniu z innymi roślinnymi środkami uspokajającymi (kozłek lekarski, melisa, chmiel) może potęgować sedację, dlatego nie zaleca się ich stosowania razem z syntetycznymi lekami uspokajającymi i nasennymi.
antagonista witaminy K, beta-bloker, ciśnienie tętnicze, digoksyna, działanie antykoagulacyjne, działanie hipotensyjne, działanie inotropowe dodatnie, działanie kardiotropowe, działanie przeciwkrzepliwe, działanie sedatywne, działanie synergistyczne, działanie toksyczne, działanie uspokajające, flawonoid, funkcja wątroby, glikozyd naparstnicy, glikozyd nasercowy, głóg, hepatocyt, kozłek lekarski, krzepnięcie krwi, lek hepatotoksyczny, lek hipotensyjny, lek przeciwkrzepliwy, lek uspokajający, męczennica, melisa, nalewka, NOAC, ośrodkowy układ nerwowy, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, szyszki chmielu, wyciąg płynny, związek kumarynowy - Leksykon substancji czynnych
Rumianek – Właściwości farmakokinetyczne
Rumianek (Matricaria recutita L.) jest składnikiem wielu preparatów leczniczych dostępnych na rynku, jednak dla większości z nich nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetycznych. Dotyczy to zarówno produktów zawierających wyciągi lub nalewki z rumianku jako składnik główny, takich jak Rumianek fix (1,5 g kwiatów rumianku na saszetkę), Dentosept, Dentinox N (1500 mg nalewki w 10 g żelu), Gastrosan fix (1,00 g kwiatów rumianku na saszetkę), jak i preparatów o złożonym składzie, np. Melissed, Melis-Tonic, Imupret N czy Nerwobonisol (15 g nalewki na 100 g produktu). W przypadku tradycyjnych produktów roślinnych, takich jak Zioła uspokajające (300 mg kwiatów rumianku na saszetkę) czy Nervosan fix (0,2 g kwiatów rumianku na saszetkę), badania farmakokinetyczne nie są wymagane.
badanie farmakokinetyczne, charakterystyka produktu leczniczego, doświadczenie kliniczne, koszyczek rumianku, krople doustne, kwiat rumianku, nalewka z koszyczków rumianku, nalewka z rumianku, parametr farmakokinetyczny, płyn doustny, preparat z rumiankiem, produkt leczniczy, produkt leczniczy złożony, rumianek pospolity, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwość farmakokinetyczna, wyciąg płynny, wyciąg z rumianku, związek biologicznie czynny - Leksykon substancji czynnych
Kminek – Wskazania do stosowania
Kminek (Carum carvi L., fructus) jest składnikiem produktów leczniczych stosowanych głównie w dwóch obszarach terapeutycznych: krótkotrwałym leczeniu sporadycznych zaparć oraz łagodzeniu dolegliwości trawiennych. W preparatach takich jak Normosan i Normosan fix, kminek występuje w ilości 0,490 g na saszetkę 1,4 g i jest stosowany w formie odwaru lub naparu, przeznaczonych dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia. Radirex PLUS zawiera kminek jako składnik złożonego wyciągu płynnego, stosowanego tradycyjnie w zaparciach. W leczeniu dolegliwości trawiennych, tabletki Labofarm zawierają 150 mg sproszkowanego korzenia mniszka z owocem kminku (2:1), wykorzystywane przy uczuciu pełności, wzdęciach oraz niewystarczającym wydzielaniu żółci i soku żołądkowego. Kminek występuje wyłącznie w preparatach złożonych, co podkreśla jego synergistyczne działanie z innymi roślinnymi składnikami, takimi jak kora kruszyny, liście senesu, korzeń mniszka czy liść mięty pieprzowej.
dolegliwości trawienne, kora kruszyny, korzeń mniszka, korzeń rzewienia, liść mięty pieprzowej, liście senesu, niewystarczające wydzielanie soku żołądkowego, niewystarczające wydzielanie żółci, Normosan, Normosan fix, owoc kminku, owoc kopru włoskiego, Radirex PLUS, tabletki przeciw niestrawności, uczucie pełności, wyciąg płynny, wyciąg z ostropestu, wzdęcia, zaburzenia trawienia, zaparcie, zaparcie sporadyczne, zioła do zaparzania, związki antranoidowe - Leksykon substancji czynnych
Owoc kopru – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Owoc kopru włoskiego (Foeniculum vulgare Miller subsp. vulgare var. vulgare, fructus) jest istotnym składnikiem leków roślinnych, takich jak Salviasept. W badaniach przedklinicznych wodny wyciąg z owocu kopru nie wykazał działania mutagennego w teście Amesa z użyciem szczepów Salmonella typhimurium TA98 i TA100. Główne składniki aktywne, anetol i estragol, wykazują słabe działanie mutagenne i minimalne ryzyko genotoksyczne odpowiednio, przy czym niska zawartość estragolu w naparach znacząco ogranicza potencjalne zagrożenie. W preparacie Salviasept owoc kopru stanowi 9,35 części wyciągu płynnego, co dodatkowo zmniejsza ryzyko toksyczne. Porównawczo, inne składniki preparatu, takie jak olejek goździkowy, miętowy i tymiankowy, wykazują różne profile bezpieczeństwa, z olejkiem goździkowym o niejednoznacznych wynikach genotoksyczności, a olejki miętowy i tymiankowy bez potwierdzonego działania mutagennego.
anetol, badanie rakotwórczości, chłoniak myszy, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, estragol, eugenol, Foeniculum vulgare, kancerogenność, olejek goździkowy, olejek miętowy, olejek tymiankowy, owoc kopru, potencjał mutagenny, ryzyko genotoksyczne, Salmonella typhimurium, test Amesa, test Bacillus subtilis, test genotoksyczności, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, wyciąg płynny, wyciąg roślinny - Leksykon substancji czynnych
Lipa – Dawkowanie i sposób podawania
Kwiat lipy (Tilia cordata, Tilia platyphyllos, Tilia x vulgaris) jest składnikiem preparatów leczniczych stosowanych głównie w terapii objawów przeziębienia oraz jako środek uspokajający. Dawkowanie zależy od formy farmaceutycznej i wieku pacjenta. Preparat Bronchisan fix (zioła do zaparzania, 0,75 g kwiatu lipy/saszetka) jest zalecany dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w dawce do 4 razy dziennie po 1 szklance naparu, natomiast nie jest wskazany u dzieci poniżej 12 lat. Syrop DEXApico zawiera 25 g/100 g wyciągu wodnego z kwiatu lipy oraz 0,10 g dekstrometorfanu bromowodorku/100 g; dawkowanie u dzieci 2-6 lat to 2,5 ml 3x/dobę (dekstrometorfan 3,25 mg/dawka, max 30 mg/dobę), u dzieci 6-12 lat 5 ml 3x/dobę (6,5 mg/dawka, max 60 mg/dobę), a u młodzieży >12 lat i dorosłych 15 ml 3x/dobę (19,5 mg/dawka, max 120 mg/dobę). W przypadku utrzymujących się objawów powyżej 7 dni konieczna jest konsultacja lekarska.
bromowodorek dekstrometorfanu, charakterystyka produktu leczniczego, działanie uspokajające, kwiat lipy, nalewka z lipy, objawy chorobowe, objawy przeziębienia, płyn doustny, postać farmaceutyczna, pracownik służby zdrowia, produkt leczniczy, schemat dawkowania, środek nasenny, Tilia cordata, Tilia platyphyllos, Tilia vulgaris, wyciąg płynny, wyciąg z kwiatu lipy, zioła do zaparzania - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Sinupret –
Sinupret w postaci kropli doustnych zawiera wyciąg z ziół oraz 19% (V/V) etanolu, co stanowi istotny czynnik przy ocenie bezpieczeństwa stosowania u kobiet w okresie rozrodczym, w tym planujących ciążę, będących w ciąży oraz karmiących piersią. W ciąży lek może być stosowany wyłącznie po indywidualnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza z uwagi na potencjalny wpływ etanolu na rozwój płodu, szczególnie w pierwszym trymestrze. Brak jest wystarczających danych dotyczących przenikania substancji czynnych do mleka kobiecego, dlatego Sinupret jest przeciwwskazany podczas laktacji. W przypadku konieczności terapii u kobiet karmiących należy rozważyć przerwanie karmienia lub zastosowanie bezpieczniejszych alternatyw.
alternatywna metoda leczenia, badanie przedkliniczne, działanie niepożądane, etanol, karmienie piersią, kobieta ciężarna, korzeń goryczki, krople doustne, kwiat bzu czarnego, kwiat pierwiosnka, mleko kobiece, model zwierzęcy, niemowlę karmione piersią, okres rozrodczy, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, pierwszy trymestr, substancja czynna, wyciąg płynny, zaawansowanie ciąży, zdolność rozrodcza, ziele szczawiu, ziele werbeny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Salviasept –
Salviasept, koncentrat do sporządzania roztworu do płukania gardła, zawiera kompozycję olejków eterycznych oraz wyciąg płynny z ziół, co wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej etiologii i nasileniu. Zgodnie z klasyfikacją MedDRA, działania te mają częstość nieznaną i obejmują reakcje nadwrażliwości, w tym ciężkie reakcje alergiczne takie jak duszność, obrzęk Quinckego, zapaść naczyniową oraz wstrząs anafilaktyczny, które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji. Dodatkowo obserwuje się objawy neurologiczne (uczucie pieczenia błony śluzowej, bóle głowy, drżenie mięśni, ataksję), kardiologiczne (bradykardię), podrażnienie błony śluzowej jamy ustnej oraz reakcje skórne (kontaktowe zapalenie skóry i błony śluzowej, swędzenie, wysypka rumieniowa). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zespołem pieczenia jamy ustnej, nawracającym owrzodzeniem jamy ustnej lub reakcją liszajową, u których ryzyko kontaktowego zapalenia błony śluzowej jest zwiększone.
ataksja, bradykardia, drżenie mięśni, duszność, kontaktowe zapalenie błony śluzowej, kontaktowe zapalenie skóry, konwencja MedDRA, obrzęk Quinckego, olejek eteryczny, owrzodzenie jamy ustnej, reakcja liszajowa, reakcja nadwrażliwości, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg płynny, wysypka rumieniowa, zaburzenie koordynacji ruchowej, zapalenie błony śluzowej, zapaść naczyniowa, zespół pieczenia jamy ustnej, zwolnienie rytmu serca - Leksykon substancji czynnych
Owoc kminku – Wskazania do stosowania
Wyciąg płynny z owocu kminku (Carum carvi L., fructus) stanowi kluczowy składnik preparatu Iberogast Balance, występujący w stężeniu 0,20 mL na 1 mL produktu, gdzie ekstrakcja odbywa się w 30% etanolu (V/V) w proporcji 1:2,5-3,5. Preparat jest wskazany do stosowania u dorosłych pacjentów z dyspepsją czynnościową, charakteryzującą się objawami takimi jak ból i pieczenie w nadbrzuszu, uczucie pełności po posiłku, wczesne uczucie sytości, utrata apetytu, nadmierne odbijanie oraz zgaga. Iberogast Balance, dostępny w formie kropli doustnych (1 mL = 20 kropli), zawiera również inne ekstrakty roślinne (ziele ubiorka gorzkiego, kwiat rumianku, liść melisy, liść mięty pieprzowej, korzeń lukrecji), które działają synergistycznie, zwiększając skuteczność terapeutyczną w leczeniu dyspepsji czynnościowej.
ból nadbrzusza, choroba dróg żółciowych, choroba trzustki, choroba wrzodowa, diagnostyka różnicowa, dolegliwości przewodu pokarmowego, dyspepsja czynnościowa, etanol, korzeń lukrecji, krople doustne, kwiat rumianku, liść melisy, liść mięty pieprzowej, nowotwór przewodu pokarmowego, objawy dyspeptyczne, odbijanie, owoc kminku, pieczenie nadbrzusza, refluks żołądkowo-przełykowy, refluks żołądkowy, ubiorek gorzki, uczucie pełności poposiłkowe, utrata apetytu, wczesna sytość, wyciąg płynny, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Kwiat dziewanny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Obecnie brak jest kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania kwiatu dziewanny (Verbascum spp., flos), co stanowi istotną lukę w ocenie profilu bezpieczeństwa tej substancji roślinnej. Preparat Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja, zawierający wyciąg płynny (1:1,46) z kwiatu dziewanny w ilości 2,5 części na 10 g wyciągu płynnego w 100 g syropu, nie posiada formalnej dokumentacji nieklinicznej. Ekstrakcja składników czynnych odbywa się przy użyciu 60% etanolu (V/V), a zawartość etanolu w produkcie końcowym nie przekracza 5,1% (m/m). Produkt jest dopuszczony do obrotu jako lek, mimo braku badań przedklinicznych, i dostępny w postaci syropu o klarownej konsystencji i barwie od wiśniowej do brunatnej, z dopuszczalną opalizacją.
- Leksykon substancji czynnych
Aloes drzewiasty – Właściwości farmakodynamiczne
Produkt leczniczy Biostymina zawiera wyciąg płynny ze świeżych liści aloesu drzewiastego (Aloe arborescens folii recentis extractum) w stosunku 1:4, z wodą jako rozpuszczalnikiem ekstrakcyjnym. Pomimo obecności bioaktywnych składników pozyskiwanych z rośliny, dokumentacja charakterystyki produktu leczniczego nie dostarcza szczegółowych danych dotyczących farmakodynamiki substancji aktywnej, w tym mechanizmów działania, efektów farmakologicznych czy wpływu na poszczególne układy organizmu.
- Leksykon substancji czynnych
Babka lancetowata – Właściwości farmakodynamiczne
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) wykazuje wielokierunkowe właściwości farmakodynamiczne, szczególnie istotne w terapii schorzeń górnych dróg oddechowych. Kluczowe składniki aktywne to glikozydy irydoidowe (akubina, kaptol), garbniki (tanina), śluzy (polisacharydy), fenolokwasy (kwas protokatechojowy) oraz flawonoidy (apigenina, luteolina). Mechanizm przeciwzapalny, głównie przypisywany glikozydom irydoidowym, jest dobrze udokumentowany w kontekście stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej, gardła i krtani. Preparaty zawierające babkę lancetowatą, klasyfikowane w grupie leków wykrztuśnych (kod ATC: R05CA), wykazują działanie sekretolityczne i ułatwiają odkrztuszanie, co jest szczególnie korzystne w leczeniu kaszlu i infekcji przeziębieniowych. Formy farmaceutyczne obejmują syropy, płyny doustne, mieszanki ziołowe oraz preparaty do immunoterapii alergenowej.
akubina, alergen, alergoid, apigenina, babka lancetowata, dolegliwości dróg oddechowych, działanie przeciwzapalne, działanie sekretolityczne, działanie terapeutyczne, działanie wykrztuśne, formulacja produktu, glikozyd irydoidowy, górne drogi oddechowe, immunoterapia alergenowa, kaszel, kwas protokatechojowy, lek wykrztuśny, mechanizm immunomodulacyjny, odczulanie, odkrztuszanie, polisacharyd, przeciwciało IgE, przeciwciało IgG, stan zapalny błony śluzowej, tanina, tolerancja immunologiczna, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwość immunomodulująca, właściwości farmakodynamiczne, wodorotlenek glinu, wyciąg płynny, wydzielina oskrzelowa - Leksykon substancji czynnych
Korzeń lukrecji – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Korzeń lukrecji (Glycyrrhiza glabra L., G. inflata Bat., G. uralensis Fisch., radix) jest składnikiem preparatu Iberogast Balance, występującym w stężeniu 0,10 mL wyciągu płynnego (1:2,5-3,5) na 1 mL produktu, ekstrakt przygotowany w 30% etanolu (V/V). Przeprowadzone badania przedkliniczne obejmowały ocenę bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz wpływu na rozrodczość i rozwój. Testy genotoksyczności, w tym Test Amesa oraz test mikrojądrowy u myszy, wykazały wyniki ujemne, co wskazuje na brak mutagennego i genotoksycznego potencjału korzenia lukrecji w stosowanym stężeniu.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo stosowania, etanol, genotoksyczność, Glycyrrhiza glabra, Glycyrrhiza inflata, Glycyrrhiza uralensis, korzeń lukrecji, mutacja genowa, mutagenność, profil bezpieczeństwa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozrodczość, uszkodzenie chromosomu, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Ziele ubiorka gorzkiego – Przedawkowanie
Ziele ubiorka gorzkiego (Iberis amara L., herba) jest kluczowym składnikiem preparatu Iberogast Balance, występującym w formie wyciągu płynnego w ilości 0,15 mL na 1 mL produktu (20 kropli), z rozpuszczalnikiem ekstrakcyjnym etanolem 50% (V/V). Aktualna dokumentacja medyczna nie odnotowuje przypadków przedawkowania tej substancji czynnej, co wskazuje na niskie ryzyko poważnych działań niepożądanych przy przekroczeniu zalecanych dawek. Charakterystyka Produktu Leczniczego jednoznacznie potwierdza brak raportów o przedawkowaniu, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa stosowania preparatu.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, etanol jako rozpuszczalnik, Iberogast Balance, korzeń lukrecji, krople doustne, liść melisy, liść mięty pieprzowej, obraz kliniczny, owoc kminku, praktyka kliniczna, wyciąg płynny, wyciąg z rumianku, wyciąg z ubiorka gorzkiego, zawartość etanolu, ziele ubiorka gorzkiego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dentosept –
Preparat Dentosept, będący koncentratem do stosowania w jamie ustnej, zawiera wyciąg płynny z siedmiu surowców roślinnych, w tym kłącza tataraku, które zawiera β-azaron. W badaniach przedklinicznych przeprowadzono test Amesa, który nie wykazał działania mutagennego substancji czynnej preparatu. Szczegółowa ocena biodostępności β-azaronu po aplikacji na śluzówkę jamy ustnej królików (dawka 92,44 μg/kg m.c.) wykazała niską biodostępność na poziomie 0,6-1,1%, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) poniżej 20 ng/ml. W kontekście klinicznym oszacowano, że dzienna dawka 30 ml nierozcieńczonego preparatu dostarcza β-azaronu w ilości 23,4-42,9 μg na osobę, co jest wartością poniżej maksymalnego dopuszczalnego limitu 115 μg/osobę/dzień oraz 2 μg/kg m.c./dzień, zgodnie z wytycznymi HMPC.
badanie mutagenności, biodostępność substancji, Cmax, działanie mutagenne, kłącze tataraku, Komitet ds. Produktów Leczniczych Roślinnych, koncentrat Dentosept, kora dębu, koszyczek rumianku, liść szałwii, roztwór do stosowania w jamie ustnej, śluzówka jamy ustnej, stężenie w osoczu, test Amesa, toksyczność reprodukcyjna, właściwości rakotwórcze, wyciąg płynny, ziele arniki, ziele mięty pieprzowej, ziele tymianku, β-azaron - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z liści melisy – Dawkowanie i sposób podawania
Wyciąg z liści melisy (Melissae folii extractum fluidum) w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K występuje jako 100% wyciąg natywny o stosunku surowca do ekstraktu 1:1, ekstrahowany 30% etanolem. Pojedyncza dawka 20 ml zawiera 100 mg wyciągu, a zalecane dawkowanie dla dorosłych to 20 ml 3-4 razy na dobę (maksymalnie 80 ml, czyli 400 mg wyciągu dziennie), przyjmowane podczas posiłków oraz przed snem. Preparat nie jest zalecany dla dzieci i młodzieży ze względu na brak danych klinicznych oraz zawartość 17% obj. etanolu. Terapia samoleczenia nie powinna przekraczać 2 tygodni bez konsultacji lekarskiej, a w przypadku braku poprawy lub nasilenia objawów konieczne jest przerwanie stosowania i konsultacja specjalistyczna.
Crataegi fructus extractum fluidum, czas trwania terapii, diagnoza lekarska, efekt terapeutyczny, ekstrahent, ekstrakt 1:1, interakcja lekowa, Melissae folii extractum fluidum, objaw niepożądany, płyn doustny, postać farmaceutyczna, preparat ziołowy, Rosmarini folii extractum fluidum, samoleczenie, schemat dawkowania, Valerianae radicis extractum fluidum, wyciąg płynny, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, wyciąg z liści melisy, wyciąg z liści rozmarynu, wyciąg z owoców głogu, wywiad medyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Melis-Tonic –
Melis-Tonic to płyn doustny zawierający złożony wyciąg płynny (1:5) z pięciu surowców roślinnych: liść melisy (Melissa officinalis L., folium) w proporcji 8, kwiatostan głogu (Crataegus spp., folium cum flore) 7, koszyczek rumianku (Matricaria recutita L., flos) 2, korzeń arcydzięgla (Angelica archangelica L., radix) 2 oraz owoc kminku (Carum carvi L., fructus) 1, a także miód. W 1 ml (1025 mg) preparatu znajduje się 0,854 ml (820 mg) wyciągu oraz 0,146 ml (205 mg) miodu, a ekstraktem jest etanol 40% (V/V), co skutkuje końcową zawartością etanolu 30-35% (V/V). Surowce te tradycyjnie wykorzystywane są ze względu na działanie uspokajające, rozkurczowe, przeciwzapalne, karminatywne oraz wspomagające funkcję serca i trawienie.
działanie hipotensyjne, działanie przeciwalergiczne, działanie spazmolityczne, działanie wiatropędne, flawonoid, korzeń arcydzięgla, koszyczek rumianku, kwas fenolowy, kwiatostan głogu, liść melisy, medycyna roślinna, olejek eteryczny, owoc kminku, płyn doustny, właściwości karminatywne, właściwości przeciwzapalne, wyciąg płynny, zaburzenia trawienne, związki hydrofilowe, związki lipofilowe - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z liści melisy – Właściwości farmakodynamiczne
Wyciąg z liści melisy (Melissae folii extractum fluidum) w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K występuje jako 100% wyciąg natywny o współczynniku DER 1:1, ekstrahowany 30% m/m etanolem. W pojedynczej dawce 20 ml zawartość wyciągu wynosi 100 mg. Preparat jest płynem doustnym o ciemno-brązowym zabarwieniu, zawierającym ponadto miód (100 mg), cukier inwertowany 70% (900 mg), glicerol 85% (1060 mg) oraz wino słodkie (18010 mg), co skutkuje całkowitą zawartością etanolu na poziomie 17% obj. Wyciąg z liści melisy jest składnikiem kompleksu roślinnego, współdziałając z ekstraktami z owoców głogu, liści rozmarynu oraz korzenia kozłka lekarskiego.
badanie kliniczne, biodostępność, charakterystyka produktu leczniczego, ekstrakt płynny z rozmarynu, etanol, płyn doustny, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, składnik bioaktywny, substancja czynna, substancja pomocnicza, właściwości farmakodynamiczne, współczynnik DER, współczynnik ekstrakcji, wyciąg natywny, wyciąg płynny, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, wyciąg z liści melisy, wyciąg z liści rozmarynu, wyciąg z owoców głogu - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego – Dawkowanie i sposób podawania
Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (Valerianae radicis extractum fluidum) stosowany jest jako środek uspokajający w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K, gdzie pojedyncza dawka 20 ml zawiera 100 mg wyciągu. Zalecane dawkowanie dla dorosłych to 3-4 razy na dobę po 20 ml, podawane podczas posiłków oraz dodatkowo przed snem, co odpowiada dziennej dawce minimalnej 300 mg i maksymalnej 400 mg. Preparat zawiera 17% obj. etanolu, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby lub uzależnieniem od alkoholu. Stosowanie u dzieci i młodzieży jest niezalecane ze względu na brak danych klinicznych oraz obecność alkoholu w preparacie.
choroba wątroby, dane kliniczne, dawka maksymalna, dawka minimalna, działanie niepożądane, działanie uspokajające, efekt terapeutyczny, ekstrahent, forma farmaceutyczna, interakcja lekowa, płyn doustny, postępowanie terapeutyczne, preparat złożony, samoleczenie, schemat dawkowania, uzależnienie od alkoholu, wyciąg natywny, wyciąg płynny, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Porost islandzki – Właściwości farmakodynamiczne
Porost islandzki (Cetraria islandica (L.) Ach. s.l.) jest kluczową substancją czynną w tradycyjnych produktach leczniczych roślinnych, takich jak Padma 28 Formuła oraz Pectosol. W Padma 28 Formuła porost występuje w ilości 40 mg na kapsułkę twardą w postaci sproszkowanej plechy, współdziałając z innymi roślinnymi składnikami, tworząc wieloskładnikowy preparat. W Pectosolu porost islandzki jest jednym z czterech składników płynnego wyciągu (1:3) w proporcji 7 części na 30 części całkowitej kompozycji ziołowej, gdzie głównym składnikiem jest ziele tymianku. Produkt ten zawiera 90 g wyciągu na 100 g preparatu, a ekstrakcja odbywa się przy użyciu 70% etanolu, co skutkuje zawartością etanolu w gotowym produkcie na poziomie 57-63% (V/V). Formy farmaceutyczne różnią się: Padma 28 to kapsułki twarde, natomiast Pectosol to brunatno-oliwkowy koncentrat do sporządzania roztworu doustnego.
badanie farmakodynamiczne, Cetraria islandica, czerwone drzewo sandałowe, działanie farmakodynamiczne, działanie terapeutyczne, ekstrakcja substancji czynnych, forma farmaceutyczna, Hyssopus officinalis, kapsułka twarda, koncentrat do roztworu doustnego, korzeń auklandii, korzeń mydlnicy, owoc kardamonu, owoc migdałecznika, owoc miodli indyjskiej, Padma 28 Formuła, Pectosol, plecha porostu, porost islandzki, Saponaria officinalis, składnik bioaktywny, substancja czynna, Thymus vulgaris, Thymus zygis, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wyciąg płynny, ziele hyzopu, ziele tymianku - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Kelicardina –
Produkt leczniczy Kelicardina w postaci kropli doustnych zawiera wyciąg płynny z ziela konwalii (Convallaria maialis), wyciąg płynny z kwiatostanu głogu (Crataegus monogyna i Crataegus oxycantha) oraz trokserutynę. W dawce 1 ml znajduje się od 2,5 j.g. do 4,2 j.g. glikozydów nasercowych z konwalii oraz 59-67% V/V etanolu (536 mg). Ze względu na brak odpowiednich badań klinicznych, stosowanie leku u kobiet w ciąży jest przeciwwskazane z powodu nieznanego wpływu na rozwój płodu i przebieg ciąży oraz ryzyka związanego z obecnością glikozydów nasercowych i wysokiej zawartości etanolu. Podobne ograniczenia dotyczą kobiet karmiących piersią, gdyż substancje czynne mogą przenikać do mleka matki, a bezpieczeństwo ich stosowania u niemowląt nie zostało potwierdzone. Brak jest również danych dotyczących wpływu leku na płodność zarówno kobiet, jak i mężczyzn.
- Leksykon substancji czynnych
Ziele hyzopu – Dawkowanie i sposób podawania
Produkt leczniczy Pectosol zawiera ziele hyzopu (Hyssopus officinalis L., herba) jako składnik kompozycji roślinnej wraz z zielem tymianku, porostem islandzkim oraz korzeniem mydlnicy w proporcjach 18:7:3:2, gdzie hyzop stanowi 3 części mieszaniny. Preparat ma postać koncentratu do sporządzania roztworu doustnego, który należy rozcieńczyć w około 125 ml wody przed podaniem. Dawkowanie dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat wynosi 1 łyżeczkę (ok. 5 ml) koncentratu trzy razy na dobę. Stosowanie u dzieci poniżej 12 lat nie jest zalecane ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa. Produkt zawiera 57-63% (V/V) etanolu, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, epilepsją, uszkodzeniami mózgu, chorobami psychicznymi, a także u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
choroba psychiczna, choroba wątroby, dawka dobowa, dawka jednorazowa, ekstrahent, epilepsja, koncentrat doustny, korzeń mydlnicy, monitorowanie skuteczności leczenia, podanie doustne, porost islandzki, pracownik służby zdrowia, uszkodzenie mózgu, wyciąg płynny, wyciąg z mieszaniny ziół, wywiad medyczny, ziele hyzopu, ziele tymianku - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dentosept –
Produkt leczniczy Dentosept to koncentrat do sporządzania roztworu do stosowania w jamie ustnej, zawierający 0,91 g wyciągu płynnego złożonego na 1 ml preparatu, złożonego z siedmiu surowców roślinnych: koszyczka rumianku (Matricaria recutita L.), kory dębu (Quercus spp.), liścia szałwii (Salvia officinalis L.), ziela arniki (Arnica spp.), kłącza tataraku (Acorus calamus L.), ziela mięty pieprzowej (Mentha piperita L.) oraz ziela tymianku (Thymus spp.). Ekstrakcja surowców odbywa się przy użyciu 70% etanolu (V/V), a końcowa zawartość etanolu w preparacie wynosi 60-70% (V/V). Preparat charakteryzuje się brakiem specyficznych danych farmakodynamicznych, co oznacza, że mechanizmy działania na poziomie molekularnym, komórkowym czy tkankowym nie zostały jednoznacznie określone w badaniach klinicznych lub przedklinicznych.
arnika, badania farmakodynamiczne, badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie synergistyczne, etanol, koncentrat do stosowania w jamie ustnej, kora dębu, mechanizm działania, mięta pieprzowa, rumianek, substancja biologicznie czynna, szałwia, tatarak, tymianek, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Rzewień – Dawkowanie i sposób podawania
Rzewień (Rhei radix) w preparacie Radirex PLUS występuje jako syrop zawierający 10 g wyciągu płynnego na 100 g produktu, z etanolem 50% (v/v) jako ekstrahentem. Kluczową substancją czynną są związki antranoidowe, których zawartość w 15 ml syropu wynosi 12,7 mg w przeliczeniu na glukofrangulinę A. Dawkowanie jest zróżnicowane w zależności od wieku: u dorosłych zaleca się 30 ml (25,4 mg związków antranoidowych) przed snem, natomiast u młodzieży powyżej 12 lat dawka wynosi 10-15 ml (8,5-12,7 mg związków antranoidowych). Preparat należy podawać doustnie przed snem, co pozwala na wystąpienie efektu przeczyszczającego po 6-8 godzinach. Dawkę należy indywidualizować, uwzględniając masę ciała i wrażliwość pacjenta.
Carvi fructus, działanie niepożądane, działanie przeczyszczające, efekt przeczyszczający, efekt terapeutyczny, Foeniculi fructus, forma farmaceutyczna, glukofranguina A, interakcje lekowe, kora kruszyny, korzeń rzewienia, owoc kminku, owoc kopru włoskiego, perystaltyka jelitowa, przeciwwskazanie, przedawkowanie, Rhei radix, rzewień, substancja czynna, substancja pomocnicza, wyciąg płynny, wywiad medyczny, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, związki antranoidowe - Leksykon substancji czynnych
Babka lancetowata – Przeciwwskazania stosowania
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w leczeniu schorzeń górnych dróg oddechowych, dostępnych w formie wyciągów płynnych, suchych, soku oraz liścia sproszkowanego. Podstawowym przeciwwskazaniem do jej stosowania jest nadwrażliwość na tę roślinę lub inne składniki preparatów złożonych, zwłaszcza rośliny z rodzin botanicznych takich jak Lamiaceae czy Asteraceae. W immunoterapii alergenowej, gdzie babka lancetowata jest jednym z alergenów (np. Catalet C, Perosall C), przeciwwskazania obejmują choroby autoimmunologiczne (z wyjątkiem cukrzycy typu I i stwardnienia rozsianego), nowotwory złośliwe, ciężkie niedobory immunologiczne, stosowanie beta-blokerów, ciężką astmę z FEV1 <70% wartości należnej, niewydolność narządów wewnętrznych oraz poważne choroby układu sercowo-naczyniowego. Dodatkowo, istnieją przeciwwskazania czasowe, takie jak ostre infekcje z gorączką, zaostrzenia przewlekłych zakażeń i stanów zapalnych oraz ciężkie atopowe zapalenie skóry w zaostrzeniu.
alergen babki lancetowatej, atopowe zapalenie skóry, babka lancetowata, beta-bloker, choroba autoimmunologiczna, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba współistniejąca, ciężka astma, cukrzyca typu I, górne drogi oddechowe, immunoterapia alergenowa, niedobór immunologiczny, niewydolność narządów wewnętrznych, nowotwór złośliwy, obturacja oskrzeli, ostra choroba infekcyjna, przewlekłe zakażenie, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, stan zapalny, stwardnienie rozsiane, substancja czynna, wyciąg płynny, wyciąg suchy, wywiad alergologiczny, zwężające zapalenie krtani, zwężające zapalenie tchawicy - Leksykon substancji czynnych
Kwiat lipy – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Analiza dostępnych danych klinicznych dotyczących wpływu kwiatu lipy (Tilia cordata Miller i/lub Tilia platyphyllos Scop., flos) na zdolności psychomotoryczne wykazuje istotne luki, zwłaszcza w przypadku monopreparatu Kwiatostan lipy (zioła do zaparzania 2 g/saszetkę oraz 1 g/g), dla którego nie przeprowadzono badań oceniających wpływ na prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn. Preparat złożony Pyrosal, zawierający 30% kwiatu lipy w wyciągu płynnym (1:1), nie wykazuje negatywnego wpływu na zdolności psychomotoryczne przy stosowaniu w zalecanych dawkach. Natomiast Syrop z lipy, bzu czarnego, wierzby i dziewanny Ziołowa Tradycja, zawierający 3,0 części kwiatu lipy w mieszance ziołowej, nie posiada jednoznacznych danych dotyczących wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
charakterystyka produktu leczniczego, dane kliniczne, dokumentacja medyczna, kwiat lipy, monopreparat, ośrodkowy układ nerwowy, preparat złożony, reakcja organizmu, senność, sprawność psychomotoryczna, substancja czynna, Tilia cordata, Tilia platyphyllos, wyciąg płynny, wydłużony czas reakcji, zaburzenie koncentracji, zaburzenie percepcji, zawrót głowy, zdolność psychomotoryczna - Leksykon substancji czynnych
Kwiat pierwiosnka z kielichem – Wskazania do stosowania
Kwiat pierwiosnka z kielichem (Primula veris L. i/lub Primula elatior (L.) Hill.) jest istotnym składnikiem preparatów ziołowych stosowanych w leczeniu ostrych i przewlekłych zapaleń zatok przynosowych. W preparacie Sinupret występuje w formie wyciągu płynnego, standaryzowanego i uzyskiwanego ekstrakcją z użyciem 59% etanolu, co skutkuje końcową zawartością 19% (V/V) etanolu w produkcie. Kwiat pierwiosnka działa synergistycznie z korzeniem goryczki, zielem szczawiu, kwiatem bzu czarnego oraz zielem werbeny w proporcjach 1:3:3:3:3, co potwierdza jego zastosowanie jako leczenia wspomagającego, a nie zastępującego standardową farmakoterapię. Skuteczność terapeutyczna opiera się głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym i tradycyjnym stosowaniu, co kwalifikuje preparat do kategorii produktów roślinnych do tradycyjnego stosowania.
ekstrakcja roślinna, farmakoterapia, kompozycja ziołowa, korzeń goryczki, krople doustne, kwiat bzu czarnego, kwiat pierwiosnka z kielichem, nawracające zapalenie zatok przynosowych, ostre zapalenie zatok, preparat złożony, Primula elatior, Primula veris, produkt roślinny tradycyjny, przeciwwskazania do spożywania alkoholu, przewlekłe zapalenie zatok, schorzenia górnych dróg oddechowych, Sinupret, wyciąg płynny, zapalenie zatok przynosowych, ziele szczawiu, ziele werbeny - Leksykon substancji czynnych
Szałwia – Właściwości farmakokinetyczne
Aktualne dane dotyczące farmakokinetyki preparatów zawierających liść szałwii (Salvia officinalis L.) są ograniczone, a badania w tym zakresie nie są wymagane w dokumentacji rejestracyjnej produktów takich jak Szałwia Fix, Tymsal-spray (z nalewką z ziela szałwii 1:5 ekstrahowaną etanolem 70% V/V) czy Dentosept (z wyciągiem płynnym z liścia szałwii i innych roślin). Złożony skład chemiczny szałwii, tradycyjne zastosowanie oraz miejscowe stosowanie w jamie ustnej, gdzie działanie ma charakter lokalny, ograniczają potrzebę szczegółowych badań farmakokinetycznych. Główne składniki aktywne to olejki eteryczne (tujon, cyneol, kamfora), związki fenolowe (kwas rozmarynowy i pochodne), diterpeny (karnosol, kwas karnozowy) oraz flawonoidy, których biodostępność i absorpcja mogą być różne, a profil ekstrakcji zależy od zastosowanego ekstrahentu – w analizowanych preparatach jest to etanol 70% (V/V), umożliwiający ekstrakcję związków hydro- i lipofilowych.
absorpcja ogólnoustrojowa, biodostępność, błona śluzowa jamy ustnej, diterpen, działanie antyoksydacyjne, ekstrahent, etanol, flawonoid, kwas rozmarynowy, liść szałwii, nalewka z ziela szałwii, olejek eteryczny, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, składnik aktywny szałwii, stan zapalny jamy ustnej, tujon, właściwość farmakokinetyczna, wyciąg płynny, związek fenolowy, związek hydrofilowy, związek lipofilny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Neospasmina 2,23 ml/10 ml
Neospasmina to syrop o stężeniu 2,23 ml/10 ml, zawierający 18 g wyciągu płynnego (1:1) z owocu głogu (Crataegus monogyna i Crataegus laevigata) oraz korzenia kozłka (Valeriana officinalis) na 100 g produktu, co odpowiada 1,8 g substancji czynnej w standardowej dawce 10 ml. Ekstrakcja składników aktywnych odbywa się przy użyciu 50% etanolu (V/V), co umożliwia pozyskanie związków polarnych i średniopolarowych. Syrop zawiera także substancje pomocnicze o znaczeniu klinicznym, takie jak sacharoza (6,7 g/10 ml), co jest istotne u pacjentów z cukrzycą lub na diecie niskocukrowej, sodu benzoesan (25 mg/10 ml) jako konserwant oraz etanol (800 mg/10 ml), którego całkowita zawartość nie przekracza 10% (V/V). Preparat wzbogacono esencją pomarańczową dla poprawy walorów organoleptycznych oraz wodą oczyszczoną jako rozpuszczalnikiem.
benzoesan sodu, degradacja substancji aktywnej, dysfagia, esencja pomarańczowa, etanol, głóg dwuszyjkowy, głóg jednoszyjkowy, korzeń kozłka, kozłek lekarski, Neospasmina, niezgodność farmaceutyczna, opalizacja, owoc głogu, podanie doustne, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, syrop leczniczy, wyciąg płynny - Leksykon substancji czynnych
Olejek szałwiowy – Właściwości farmakodynamiczne
Olejek szałwiowy (Salvia officinalis L., aetheroleum) jest jednym z siedmiu olejków eterycznych obecnych w preparacie Salviasept, koncentracie do sporządzania roztworu do płukania gardła. W produkcie znajduje się w ilości 0,2 g na 100 g, współdziałając z innymi składnikami aktywnymi, takimi jak olejek goździkowy (2,0 g/100 g), miętowy (1,1 g/100 g), tymiankowy (0,3 g/100 g), majerankowy (0,3 g/100 g), mentol (2,0 g/100 g) oraz cineol (0,6 g/100 g). Preparat zawiera również wyciąg płynny złożony (93,5 g/100 g), w którym liść szałwii stanowi 18,7 części, co może potencjalnie wzmacniać działanie olejku szałwiowego. Produkt ma postać koncentratu do sporządzania roztworu do płukania gardła, wskazując na jego miejscowe zastosowanie w obrębie jamy ustnej i gardła.
charakterystyka produktu leczniczego, cineol, interakcja z receptorami, jama ustna i gardło, liść szałwii, mechanizm działania, mentol, olejek eteryczny, olejek goździkowy, olejek majerankowy, olejek miętowy, olejek szałwiowy, olejek tymiankowy, płukanie gardła, układ fizjologiczny, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg płynny - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Pectosol –
Produkt leczniczy PECTOSOL, będący koncentratem do sporządzania roztworu doustnego, zawiera wysoką zawartość etanolu (57-63% V/V), co istotnie wpływa na funkcje poznawcze i motoryczne pacjenta. Alkohol etylowy obecny w preparacie może powodować upośledzenie oceny sytuacji, wydłużenie czasu reakcji oraz obniżenie koordynacji wzrokowo-ruchowej, co bezpośrednio przekłada się na zmniejszoną zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn wymagających koncentracji. Ponadto, stosowanie PECTOSOL może skutkować wykryciem alkoholu w wydychanym powietrzu podczas kontroli drogowych, co może prowadzić do niezamierzonych konsekwencji prawnych, mimo braku spożycia napojów alkoholowych przez pacjenta.
alkohol etylowy, alkohol w wydychanym powietrzu, badanie trzeźwości, Cetraria islandica, etanol, funkcja motoryczna, funkcja poznawcza, Hyssopus officinalis, koncentrat do sporządzania roztworu doustnego, koordynacja wzrokowo-ruchowa, korzeń mydlnicy, ośrodkowy układ nerwowy, porost islandzki, Saponaria officinalis, stężenie alkoholu we krwi, Thymus vulgaris, Thymus zygis, wyciąg płynny, ziele hyzopu, ziele tymianku - Leksykon substancji czynnych
Liść melisy – Przedawkowanie
Liść melisy (Melissa officinalis L., folium) wykazuje niski profil toksyczności i nie odnotowano przypadków przedawkowania przy stosowaniu monoterapii, np. w formie naparów (2 g/saszetkę lub 1 g/g ziół do zaparzania) oraz w produkcie Iberogast Balance zawierającym 0,15 mL wyciągu płynnego na 1 mL. W preparatach złożonych, takich jak DexaCaps (50 mg wyciągu suchego z liścia melisy na kapsułkę), Melisana Klosterfrau Original (536 mg liści melisy na 100 ml, zawierający 66,8% V/V etanolu) oraz Nervomix Forte (52,5 mg liścia melisy na kapsułkę), ryzyko przedawkowania wiąże się głównie z innymi składnikami aktywnymi: dekstrometorfanem bromowodorku (20 mg w DexaCaps), etanolem oraz zielem dziurawca (35 mg w Nervomix Forte). Objawy toksyczności obejmują m.in. nudności, wymioty, zaburzenia neurologiczne, kardiotoksyczność, ograniczenie zdolności psychofizycznych oraz fotosensybilizację, jednak nie są one bezpośrednio związane z liściem melisy.
ataksja, benzodiazepiny, dekstrometorfan, depresja oddechowa, drgawki, etanol, fotosensybilizacja, fotowrażliwość, hipertermia, Hypericum perforatum, kardiotoksyczność, liść melisy, monoterapia, nalokson, oczopląs, omamy wzrokowe, profil toksyczności, przedawkowanie, psychoza toksyczna, śpiączka, splątanie, tachykardia, węgiel aktywny, wyciąg płynny, wyciąg suchy, wydłużenie QTc, zespół serotoninowy, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Kwiat pierwiosnka z kielichem – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Kwiat pierwiosnka z kielichem (Primula veris L. i/lub Primula elatior (L.) Hill., flos cum calycibus) jest składnikiem preparatu Sinupret, stosowanego w leczeniu schorzeń górnych dróg oddechowych. W preparacie tym występuje w formie wyciągu płynnego, będącego częścią mieszaniny ekstraktów roślinnych (w proporcji 1:3:3:3:3 wraz z korzeniem goryczki, zielem szczawiu, kwiatem bzu czarnego i zielem werbeny). Zgodnie z Charakterystyką Produktu Leczniczego (ChPL), Sinupret w postaci kropli doustnych zawiera 19% (V/V) etanolu jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, jednak nie wykazuje negatywnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn. Nie stwierdzono zaburzeń koncentracji, refleksu ani innych efektów niepożądanych mogących wpływać na zdolności psychomotoryczne pacjentów podczas stosowania preparatu zgodnie z zaleceniami.
charakterystyka produktu leczniczego, choroby wątroby, ekstrakt roślinny, etanol, interakcje lekowe, korzeń goryczki, krople doustne, kwiat bzu czarnego, kwiat pierwiosnka z kielichem, pierwiosnek lekarski, pierwiosnek wyniosły, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, schorzenia górnych dróg oddechowych, uzależnienie od alkoholu, wyciąg płynny, zdolności psychomotoryczne, ziele szczawiu, ziele werbeny